Секој трет млад мигрира – Одливот на мозоци стана загрижувачки феномен

Истражувањето во областа на младинските политики, како дел од проектот Градење на следната генерација младински лидери, го претстави Самет Шабани на тема „Ефектот на етичката клима во јавните институции на одливот на младите мозоци од Македонија“.

Според неговото истражување, Македонија се соочува со феноменот на одлив на млади мозоци кој зазема сè поголем замав. Постојаната политичка нестабилност која исто така влијае на економските услови, се чини дека е водечка причина зошто младите го бараат подобриот живот надвор од земјата.

„Со оглед на политиките засновани врз теснопартиски интересни како еден од факторите за предизвикување политичка нестабилност, административните и институционалните тела и всушност бирократијата во целост се исто така обликувани под овие околности. Со ова, ослабената функционалност на јавната администрација се рефлектира и на квалитетот на услугите која таа ги обезбедува на нејзните граѓани“, вели Шабани во првиот дел од презентацијата.

Неговото истражување покажува дека колку што е повисока етичката клима во јавните институции толку граѓаните се задоволни со услугите од нивна страна, а исто така и  нивната лојалност кон државата се зацврстува.

„Во последната деценија одливот на млади мозоци стана загрижувачки феномен во Македонија. Според истражувањето на Егзодус, секој трет граѓанин кој завршил високо образование, мигрирал надвор од земјата во периодот од 2010 до 2015 година.

Целовкупното ниво на невработеност, кревката и нестабилна ситуација на пазарот на труд во Македонија беа идентификувани како најважните фактори за високото ниво на одливот на мозоци од Македонија. Етичката клима е важна за мигрираната младина“, вели Самет Шабани, објаснувајќи зошто младите заминуваат од Македонија.

Сепак, и покрај овие факти, резултатите од анкетите на Шабани укажуваат дека јавната администрација во земјата засотанува во напорите за обезбедување подобри услови. Кога младите биле прашани дали незадоволството кон јавната администрација влијаело на нивната одлука да мигрираат, 85% од испитаниците изјавиле дека било важно или до некаде било важно.

„„Политизацијата“ на јавната администрација, невреднувана врз основа на заслуги и труд за време на вработувањето, се чинат важни фактори во барањето подобри стандарди за живеење и можности за кариера во странство. Ова повторно се одразува на моменталното општо незадоволство на младината, дури и на таа што сè уште не мигрирала“, вели студентот Шабани.

Тој упати и препораки до јавните институции да обезбедат напредувања на јавните службеници во работните единици засновани врз објективност, притоа вработувањата за сите заинтересирани граѓани да се засноваат врз искуства и вештини. А, пак, според него, јавните службеници треба да обезбедат поквалитетна услуга која ќе одговори на потребите на граѓаните, да покажат повеќе грижа за услугите потребни на граѓаните, а со тоа и следење на професионалните стандарди.

Кристијан Ландов