Контакт

Економија

(Видео) Бектеши – Ковачевски: Со владините мерки и менаџирањето од ЕСМ успешно се пребродија кризите со електрична и топлинска енергија

Објавено пред

Министерот за економија, Крешник Бектеши, и генералниот директор на АД „Електрани на Северна Македонија“, Васко Ковачевски, денеска на прес-конференција информираа за мерките што ги донесе Владата за справување со енергетската криза, а кои се спроведоа преку АД ЕСМ, кое како државна компанија секојдневно ги менаџире состојбите во справувањето со кризата со електрична енергија и кризата со топлинска енергија.

dobivaj vesti na viber

Министерот Бектеши во своето обраќање истакна дека во услови кога цела Европа е соочена со една од најголемите енергетски кризи, Владата преку АД ЕСМ успеа со навремени мерки да се справи со ценовниот шок, кој беше неминовен. Успеавме да обезбедиме минимален раст на цената на струјата и парното, а во време кога сите земји во регионот имаат рестрикции на струја, обезбедивме непречено снабдување со електрична енергија за сите домаќинства и мали потрошувачи.

„Како резултат на порастот на цените на енергентите на европскиот пазар, пред сѐ, електричната енергија и гасот, на крајот на годината настана потреба од итно преземање мерки со цел справување со последиците од рапидниот пораст на цените. И можам слободно да кажам дека Северна Македонија беше една од првите земји во регионот, но и пошироко, која веднаш донесе мерки за справување со ценовните шокови што дојдоа однадвор“, изјави министерот Бектеши.

Министерот информира дека со цел да се амортизира покачувањето на цената на електричната енергија и на парното, од буџетот на државата, двапати, на крајот на 2021 и на почетокот на 2022 година, на ЕСМ му беа префрлени вкупно речиси 10,6 милијарди денари, или 171 милион евра, по прогласувањето кризна состојба во електроенергетскиот сектор и кризна состојба на пазарот со топлинска енергија.

„Заложбата на Владата е во услови на криза, без оглед каква, пред сѐ, да ги заштити граѓаните и стопанството. Навремено ги донесовме мерките за прогласување кризна состојба и можам слободно да кажам дека Северна Македонија беше една од првите земји во регионот, но и пошироко, која веднаш донесе мерки за справување со ценовните шокови што дојдоа однадвор. Овие мерки резултираа со многу помала корекција на цената на електричната енергија за домаќинствата и малите потрошувачи, која од почетокот на годината се зголеми 9,4 отсто, а цената на струјата на берзите бележеше рекорди, како и помали цени на топлинската енергија за корисниците на парно од реалната пазарна вредност, односно цената изнесува околу 20 отсто од пазарната“, потенцира Бектеши и додаде дека во цела Европа имаше покачувања на цената на струјата од 20 до 30 отсто, а во Турција 120 проценти. Министерот Бектеши додаде дека реалното зголемување на цената ќе беше многу поголемо доколку Владата и АД ЕСМ не презедоа обврска да им помогнат на државните енергетски компании во наредниот период.

„Од 2018 година наваму, од либерализацијата на пазарот на електрична енергија, ЕСМ се јавува како стабилизатор на цената на струјата со поддршка на Владата. Цената на струјата на берзите се движеше од 113 евра за мегават-час во септември 2021 година до 315 евра во март 2022 година, со многубројни осцилации, а во пик до 600 евра. Во вакви услови цената на ЕСМ за струјата на граѓаните е 41 евро за мегават-час кон ‘ЕВН хоум’“, посочи Бектеши.

Генералниот директор на АД ЕСМ, Васко Ковачевски, рече дека изминатите 7 месеци биле најтешките во постоењето на АД ЕСМ. Обврската за секојдневното менаџирање на криза со електрична енергија и на кризата со топлинска енергија му беше доделена на АД ЕСМ од страна на Владата и таа обврска ја прифативме и извршивме во целост.

„Владата го задолжи ЕСМ и во однос на цената кон ‘ЕВН хоум’, но и со 6 други продукти. кои истовремено ги работи на енергетскиот пазар сѐ со цел да се амортизира енергетската и топлинската криза. Презедовме обврска за 100 % испорака на електрична енергија кон ‘ЕВН хоум’, покривање на техничките загуби во системот на ‘ЕВН Електродиструбуција’ и МЕПСО, стартување на ТЕЦ ‘Неготино’, преземање на енергијата од ТЕ-ТО и привремено управување во БЕГ и со ‘Скопје Север’ за топлинската криза“, рече Ковачевски.

Заради транспарентност и отчетност во користењето на средствата од кризната состојба, АД ЕСМ секој месец писмено ја информира Владата како се користат средствата од наменската сметка за кризата и заедно со Владата, премиерот и економскиот тим министри се креираат чекорите за менаџирање на состојбата.

Тие средства се искористени за набавки на основните енергенски и основни трошоци.

АД ЕСМ во време на енергетската криза го прошири својот обем на работа интегрирајќи и други енергетски субјекти во својот систем, како ТЕЦ „Неготино“, ТЕ-ТО, менаџирањето со БЕГ и „Скопје Север“, снабдување електрична енергија за системските загуби во мрежата на ЕВН и МЕПСО. При сите тие дополнителни обврски успеавме целосно да го снабдиме „ЕВН хоум“ со потребната енергија за домаќинствата и малите потрошувачи.

Денеска сакаме да објавиме дека ги завршивме договорите за деловно-техничка соработка со ТЕЦ „Неготино“ и со ТЕ-ТО. Во изминатите 3-4 месеци овие два капацитета многу помогнаа во системот и со нивното интегрирање во работењето на АД ЕСМ се заштедија над 31 милион евра.

Што се однесува до набавката на електрична енергија, АД ЕСМ беше принудено да набави енергија во тек на неколку месеци, пред сѐ, и најмногу во ноември кога имавме пожар предизвикан од надворешни фактори на трансформаторот на РЕК „Битола“ поради што во РЕК „Битола“ беше исклучен од мрежата Блокот 3 и тој е во процес на санација.

Понатаму, во текот на зимскиот период се наиде на проблеми при набавка на мазут и на дополнителни количини јаглен, а тоа беше предизвикано од енергетската криза поради која на пазарот не можеше навремено да се добават енергенти. Затоа, во одредени денови бевме принудени да го спуштаме нивото на производство и да дополнуваме со набавена енергија. Не се набави голема количина енергија, но со оглед на енормниот скок на цените на берзите, таа енергија нас нѐ чинеше многу повеќе од тоа што било во минатото во околности на потреба.

Од денес ЕСМ продолжува да снабдува само преку своите капацитети – два блока во РЕК „Битола“, РЕК „Осломеј“, гасната електрана КОГЕЛ – Скопје, хидроелектраните и ветерниот парк. Со ова производство се задоволува потребата на домаќинствата и малите потрошувачи.

„Кризата отвори потреба и од подолго користење на рудниците, така што инвестираме и во нови сопствени ископи, рудникот ‘Живојно’ во РЕК ‘Битола’ и рудникот ‘Гуштерица’ во РЕК ‘Осломеј’. Но, мора да се има предвид дека во енергетиката резултатите доаѓаат по подолг период и ефектот од тоа што денес се работи во енергетиката ќе се види по 3 до 5 години. Издржавме голем удар, се подготвуваме за понатаму. Пред сѐ, за нови предизвици со енергетската криза и за следната грејна сезона“, рече директорот на ЕСМ, Васко Ковачевски.

Економија

Бензините поскапуваат за половина денар, цената на дизелот останува иста

Објавено пред

Регулаторната комисија за енергетика донесе одлука со која се врши зголемување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 0,58 отсто во однос на одлуката од 11.08.2022 година.

dobivaj vesti na viber

Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат зголемување кај бензините во просек за 2,140%, кај дизелот зголемување во просек за 2,090%, кај екстра лесното масло зголемување во просек за 2,044% и кај мазутот зголемување во просек за околу 1,868.

Малопродажната цена на бензинот ЕУРОСУПЕР БС-95, се зголемува за 0,50 ден/лит,

Малопродажните цени на бензинот ЕУРОСУПЕР БС-98 и на Екстра лесното масло за домаќинство (ЕЛ-1), се зголемуваат за 1,00 ден/лит,

Малопродажната цена на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) не се менува.

Од 16.8.2022 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:

– Моторен бензин – ЕУРОСУПЕР БС – 95 – 88,50 (денари/литар)

– Моторен бензин – ЕУРОСУПЕР БС – 98 – 91,00 (денари/литар)

– Дизел гориво – ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) – 90,00 (денари/литар)

– Масло за горење – екстра лесно 1 (ЕЛ-1) – 86,50 (денари/литар)

– Мазут М-1 НС – 52,814 (денари/килограм)

Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е понизок за 0,418 %.

Напоменуваме дека ова се максималните цени на нафтените деривати од 00:01 часот на 16.8.2022 година. Трговците на големо и трговците на мало со нафтени деривати и горива за транспорт можат да ги формираат цените на одделни нафтени деривати и горива за транспорт и пониско од највисоките утврдени цени.

Прикажи повеќе...

Економија

Бесими: Борбата против сивата економија е дел од реформата во јавните финансии

Објавено пред

Борбата против сивата економија е дел од реформата во јавните финансии. Со системските измени ќе се преземат низа мерки за формализирање на неформалниот сектор, пишува во својата најнова колумна министерот за финансии, Фатмир Бесими.

dobivaj vesti na viber

Акцискиот план за сузбивање на сивата економија ги опфаќа двете страни на неформалниот сектор – понудата и побарувачката. Стимулации, превентивни мерки за премин кон формални производи и услуги, унапредување на ефикасноста на инспекциите и надзорот се механизмите за борбата со неформалната економија.

„Кога велам зголемување на даночната основа, тоа подразбира и воведување во неа субјекти од неформалниот дел. Активностите предвидени со Акцискиот план на Министерството за финансии се базираат на поддршка и стимулација на формализацијата на неформалните активности преку зголемување на погодностите од влегување во формалната економија. Особен акцент е ставен и на унапредување на ефикасноста на инспекциите и надзорот за да се обезбеди поголема рамноправност на сите учесници на пазарот. Мерките се однесуваат и на модернизација на процесите, како е-трговијата, која зема сè поголем замав и креира нелојална конкуренција меѓу малите и средни претпријатија, како главен двигател на економскиот развој. Приоритети се: унапредувањето на процесот на мерење, следење и детектирање на сивата економија, стимулативни активности за формализација на сивата економија, јакнење на свеста за сивата економија и јакнење на даночниот морал, зајакнување на инспекциските служби, унапредување на законската регулатива, како и спроведување мерки во делот на Царинската управа каде ќе бидат опфатени и производите од е-трговијата“, посочува министерот за финансии.

Бесими, исто така, пишува дека иницијативи кои се очекува да имаат значаен придонес во сузбивањето на сивата економија е намалувањето на готовинското плаќање преку новите реформи во платниот систем и платежните услуги со либерализација на платниот промет и воведување  финтек решенија покрај банкарскиот сектор од почетокот на 2023 година. Тука е воведувањето на системот на е-фактури и е-фискализација од страна на УЈП, како и системот на одбележување и следење track and trace за акцизните добра (особено тутунот и алкохолните пијалаци) од страна на Царинската управа, како и другите процеси на дигитализација во овие две институции.

„Доколку сакаме да имаме држава со подобра инфраструктура, квалитетно образование, подобра здравствена и социјална заштита, сите заедно мора да се потрудиме и дадеме свој придонес. Преминот од неформален во формален сектор ќе придонесе за воспоставување на предвидливо и стабилно деловно окружување, рамноправни услови за работа и здрава конкуренција. Исто така, ќе овозможи создавање  услови за рамноправен натпревар меѓу бизнисите, зајакнување на даночниот морал, како и зголемување на бруто-домашниот производ“, истакнува Бесими.

Прикажи повеќе...

Економија

Народната банка го објави Поимникот на термини од областа на банкарското и централнобанкарското работење

Објавено пред

Во рамки на активностите за финансиска едукација, Народната банка изработи Поимник на термини од областа на банкарското и централнобанкарското работење.

dobivaj vesti na viber

Со Поимникот е објаснето значењето на околу стотина стручни термини, на едноставен јазик, разбирлив за широката јавност. Поимникот, е достапен на следнава врска: https://www.nbrm.mk/poimnik.nspx

Финансиската едукација е една од стратегиските цели на Народната банка. Населението коешто има познавања од областа на финансиите ги знае предностите од користењето различни финансиски услуги и е посвесно за ризиците. Овој вид едукација, во крајна линија, обезбедува поголема вклученост на населението во финансиските текови и олеснет пристап до финансии. Токму затоа, се преземаат низа активности за подобрување на финансиската писменост. На иницијатива на Народната банка, заедно со другите финансиски регулатори, минатата година беше изработена и првата национална Стратегија за финансиска едукација и финансиска инклузија. Народната банка презема повеќе тековни активности, како организација на предавања, анкети, изработка на едукативни материјали, со цел организирано и системско подобрување во овој сегмент.

Прикажи повеќе...

Најново

Македонија14 минути

Цар Самоил, Кирил и Медотодиј и Климент и Наум твореле во бугарската голема средновековна држава, се вели во препораката за заедничко чествување

Тоа што живееле и твореле на денешната територија на Македонија, во бугарската голема средновековна држава им е единственото заедничко на...

Македонија2 часа

(Видео) Комисијата препорача заедничко чествување на Цар Самоил, Кирил и Методиј и Климент и Наум, ќе има и измени на антиката во учебниците

Комисијата за историски прашања даде препораки за заеднички чествувања на Цар Самоил, Светите Кирил и Методиј и Светите Климент и...

Македонија2 часа

Петровска: Одлуките за донација на воена помош за Украина се одлуки на суверена и самостојна држава

Одлуките за донација на воена помош и вооружување за Украина се одлуки на суверена и самостојна држава, без оглед на...

Македонија4 часа

Бугарска фондација стави бугарско знаме пред споменикот на Гоце Делчев во Скопје и се пофали дека го исчистила

Бугарската фондација „Македонија“ на социјалната мрежа Фејсбук објави дека го исчистила споменикот на Гоце Делчев во Скопје, ставајќи до него...

Регион6 часа

Лончар: Едно дете е оперирано, а на еден патник му беше ампутирана ногата

Министерот за здравство на Србија, Златибор Лончар по посетата на повредените во несреќата во Бугарија изјави дека нема загинати. „Ги...

Македонија6 часа

Власта да се извини за исвиркувањето на македонскиот јазик на прославата на ДУИ, порача опозицијата

Опозициската ВМРО-ДПМНЕ побара од Владата на СДСМ и ДУИ, да се извини за исвиркувањето на прославата за Рамковниот договор, што...

Македонија7 часа

Македонскиот ПЕН-центар со осуда за нападот врз светски познатиот автор Салман Ружди

Македонскиот ПЕН-центар со длабока индигнација и згрозеност го осудува бруталниот напад врз светски познатиот автор Салман Ружди, кој целото свое...

Топ7 часа

Jапонскиот премиер: Никогаш повеќе нема да водиме војна

Јапонскиот премиер Фумио Кишида денеска, на 77-годишнината од капитулацијата на Токио во Втората светска војна, вети дека земјата никогаш повеќе...

Македонија7 часа

На Табановце се чека околу еден час, на Богородица 30 минути

Интензитетот на сообраќај на патните правци надвор од градските средини е зголемен. На ГП Богородица времето на чекање за излез...

Свет7 часа

Путин му напиша писмо на Ким Џонг-ун

Рускиот претседател Владимир Путин напиша во писмо до севернокорејскиот лидер Ким Џонг-ун по повод Денот на ослободувањето на Северна Кореја...

Регион18 часа

Исповед на Светлана Бориловиќ, мајката на монструмот од Цетиње: Подобро што и тој е мртов

Два дена по масакрот во Црна Гора, Светлана Бориловиќ, мајката на Вук Бориловиќ, жителот на Цетиње кој уби десетмина сограѓани...

Регион19 часа

(Видео) Автобус со деца од Србија се преврте во Бугарија

Автобус со деца од Србија се преврте во канал на автопатот „Тракија“ кај градот Стара Загора, изјави за Нова ТВ,...

Европа20 часа

Секој ден расте опасноста за нуклеарната централа Запорожје, велат украинските власти

Опасноста од нуклеарната централа Запорожје на југот на Украина, за чие гранатирање меѓусебно се обвинуваат Киев и Москва повеќе од...

Свет20 часа

Удрил во барикада пред Капитол, а потоа се застрелал

Непознат човек загина откако утринава прво удри со својот автомобил во барикада во близина на американскиот Капитол, а потоа пукаше...

Македонија21 час

Во општина Чаир санкции за 12 објекти кои работеле во недела

Денеска во периодот 10.00 до 17.00 часот припадници на Единицата за интервентна полиција во координација со инспектори од Државниот инспекторат...

Свет23 часа

Авторката на Хари Потер со поддршка за Ружди, па доби закана: Ти си следна

Џеј Кеј Роулинг – авторката на Хари Потер се огласи на Твитер по нападот врз писателот Салман Ружди, па доби...

Македонија1 ден

СДСМ: Анти-ЕУ Мицкоски може веднаш да си даде оставка

Од владејачката СДСМ со реакција за изнесени ставови на претседателот на ВМРО-ДПМНЕ, Христијан Мицкоски. Пд партијата велат „анти-ЕУ Мицкоски може...

Македонија1 ден

(Видео) Мицкоски: Ќе ја напуштам политиката ако додека сум претседател на ВМРО-ДПМНЕ биде променет Уставот

Целокупниот процес е предавнички и калкулантски. Македонската дипломатија капитулираше. Предупредував дека ќе се случуваат нови и нови барања од страна...

Европа1 ден

(Видео) Експлозија во трговски центар во Ереван, има и жртви

Експлозија се случи во трговски центар во Ереван, град во Ерменија. Над трговскиот центар е снимен густ црн чад, јавуваат...

Европа1 ден

Пожар во црква во Египет за време на миса, најмалку 35 загинати

Најмалку 35 лица загинаа, а 45 се повредени во пожар во црква во египетскиот град Гиза, изјавиле два безбедносни извори...