„Ќе живееме со сегашните проблеми, но нашите размислувања мора да одат подалеку. ’Алкалоид’ не е само за денес и утре, туку за многу генерации што доаѓаат по нас“. Оваа изјава, дадена од Трајче Мукаетов во јануари 1986 година, ја отсликува визијата за одговорно управување, заедништво и за долгорочно создавање вредности, принципи што денес се препознаваат како суштински елементи на ESG-концептот.

Одржаниот „Бизнис форум на одржливост“ обедини претставници на бизнис-секторот, институциите, граѓанските организации и на медиумите, со цел размена на искуства и ставови за актуелните трендови во одржливоста и за улогата на компаниите во справувањето со клучните развојни предизвици во државата.

„За компаниите во земјава и во регионот примената на ESG-принципите повеќе не е избор, туку стратешки чекор кон одржлив раст и поголема конкурентност на глобалниот пазар“, во своeто обраќање истакна Генералниот директор и Претседател на УО на „Алкалоид“, Живко Мукаетов, кој на Форумот беше во својство на главен говорник.

„За ’Алкалоид’ ESG-стандардите се суштински дел од секојдневното работење и стратешки двигател за управување со ризиците, поттикнување иновации, за обезбедување долгорочна конкурентност, градење доверба кај инвеститорите и за пристап до одржливо финансирање. Денес вистинското лидерство не се мери само преку финансиските резултати, туку и преку влијанието што го има компанијата врз животната средина, луѓето и заедницата“, истакна Мукаетов, осврнувајќи се на придобивките од примената на ESG-принципите во компанијата.

Тој посочи дека инвестициите во одржливост и заштита на животната средина во 2025 година донеле конкретни резултати. Компанијата остварила искористеност од 73,24 проценти обновлива електрична енергија, заштедила 21,35 милиони литри вода и елиминирала употреба на 179.000 пластични шишиња. Значајни резултати се бележат и во делот на општествената одговорност. Преку Фондацијата „Трајче Мукаетов“, во текот на изминатите 17 години поддржани се 739 стипендисти, при што се инвестирани речиси 151 милион денари. Во 2025 година во здравството, културата и во спортот биле вложени дополнителни 3,7 милиони евра.

Мукаетов нагласи дека економскиот придонес на „Алкалоид“ претставува важен двигател на локалниот развој. Во 2025 година, по основ на плати, придонеси и други надоместоци за вработените во Македонија, како и на дивиденди за акционерите, компанијата исплатила 51,5 милиони евра. Дополнително, во државниот буџет биле уплатени 32 милиони евра по основ на даноци и придонеси. Во насока на поддршка на домашната економија, „Алкалоид“ соработува со повеќе од 1.960 домашни добавувачи, на кои во текот на 2025 година им исплатил 52,5 милиони евра за обезбедените производи и услуги.

Првиот ESG-извештај на „Алкалоид“ е објавен во април 2023 година. Во 2025 година компанијата го доби признанието „Добри ESG-практики за 2024 година“ од Македонската берза и од Американската стопанска комора за својот најнов консолидиран извештај изработен на ниво на целата Групација.

Во рамките на настанот на „Алкалоид“ АД Скопје му беше врачена Наградата за родово одговорни семејни политики за големи претпријатија, а на Генералниот директор и Претседател на УО на „Алкалоид“, Живко Мукаетов, наградата „Лидерство за одржлив развој“.

„Бизнис форумот на одржливост“ е организиран од Клубот на одговорни бизниси на „Конект“ во партнерство со Министерството за економија и труд на Република Северна Македонија и со УНФПА, а со поддршка од Австриската агенција за развој (ADA).

ПР

Халкбанк ја доби наградата за одржлив развој во категоријата „Животна средина“, за проекти и иницијативи во областа на климатската акција и зачувувањето на природата, која ја доделуваат Министерството за економија и Клубот на одговорни бизниси – Конект. Признанието е доделено за иницијативата „Милион садници“, еден од најзначајните проекти во рамките на платформата ХалкЕко, преку која банката веќе години наназад активно придонесува кон заштита и унапредување на животната средина. Особено значајно е што Халкбанк беше единствена номинирана компанија во оваа категорија.

Како општествено одговорна компанија, Халкбанк верува дека одржливиот развој не е само деловна определба, туку и обврска кон заедницата и идните генерации. Токму затоа, во 2019 година беше создадена платформата ХалкЕко, која прерасна во долгорочно движење за поттикнување на еколошка свест, одговорно однесување и конкретни активности насочени кон создавање поздрава и позелена средина.

Во изминатите години, преку ХалкЕко беа реализирани бројни проекти за пошумување, озеленување и уредување на јавни простори, поставување урбана опрема, едукативни активности и иницијативи кои ги обединуваат граѓаните, институциите, компаниите и граѓанските организации околу заедничка цел – подобра животна средина за сите.

Иницијативата „Милион садници“ претставува еден од најамбициозните еколошки проекти на банката и симбол на нејзината долгорочна заложба за создавање зелена иднина. Преку континуирано пошумување и поддршка на активности за обновување на шумските површини, проектот придонесува за подобрување на квалитетот на воздухот, заштита на биодиверзитетот и ублажување на последиците од климатските промени.

Покрај пошумувањето, ХалкЕко денес опфаќа широк спектар активности, од промоција на одржлива мобилност и велосипедизам, преку поддршка на зелени урбани решенија и еколошки и спортски настани, до поттикнување на еколошки навики кај граѓаните преку иновативна дигитална алатка и партнерства со организации кои ги споделуваат истите вредности.

„Ова признание претставува потврда дека вистинските промени се создаваат преку долгорочна посветеност, континуирана работа и искрена грижа за заедницата. За Халкбанк, наградата е мотив да продолжи уште поинтензивно да инвестира во иницијативи што оставаат трајна вредност за природата, луѓето и идните генерации“, велат од Халкбанк.

Бидејќи важни се луѓето, важна е и средината во која живеат, Халкбанк ќе продолжи да создава проекти кои не само што придонесуваат за економски развој, туку и за поздрава, позелена и поодржлива Македонија.

ПР

Извршниот одбор на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) ја заврши редовната консултација со Република Северна Македонија согласно член IV од Статутот на ММФ, при што даде позитивна оцена за спроведувањето на монетарната политика и за состојбите во финансискиот систем, соопштија од НБРМ.

Во својата оцена, директорите на ММФ истакнуваат дека домашната економија се соочува со неповолни влијанија од светскиот енергетски шок, што претставува ризик за забавување на економскиот раст, истовремено зголемувајќи ги инфлациските притисоци, што наметнува натамошно внимателно водење на монетарната политика.

Извршниот одбор на ММФ искажа задоволство од модернизацијата на рамката за водење на монетарната политика и поддршка за натамошните активности за унапредување на управувањето со ликвидноста и за зајакнување на автономијата на централната банка.

Во извештајот се посочува дека девизните резерви на земјава и натаму се на соодветното ниво, што придонесува за отпорноста на економијата на надворешни шокови.

ММФ оценува дека финансискиот систем и натаму е стабилен, а банкарскиот сектор е добро капитализиран и високо ликвиден. Според извештајот, стапката на адекватност на капиталот изнесува 19,4%, значително над регулаторните барања, додека учеството на нефункционалните кредити е намалено на историски најниското ниво од 1,9%. Ликвидноста и профитабилноста на банкарскиот систем и натаму се силни, со што дополнително се потврдува неговата отпорност.

Директорите на ММФ искажаа задоволство и од преземените макропрудентни мерки и укажуваат на потребата од постојано следење на ризиците поврзани со кредитниот раст и изложеноста на банките кон пазарот на недвижности. Воедно, тие препорачуваат натамошно усогласување на регулативата со европските стандарди и зајакнување на рамката за спречување перење пари и финансирање тероризам.

Оцените на Извршниот одбор на ММФ претставуваат потврда за стабилноста и отпорноста на домашниот финансиски систем и за унапредувањето на рамката за водење на монетарната политика, во услови на зголемена надворешна неизвесност.