Економија
УЈП со План за подобрување на усогласеноста: целта е да се влијае врз однесувањето на даночните обврзници
Управата за јавни приходи донесе План за подобрување на усогласеноста – Неформална економија 2026 – 2027, како стратешки документ кој произлегува од современиот концепт на управување со ризиците на усогласеност.
Овој концепт,како што појаснуваат, претставува модерна филозофија на работењето на даночните администрации, која вклучува препознавање на ризиците за неусогласеност и нивно навремено адресирање преку комбинација од превенција, советување и поддршка, таргетирани контроли и системски мерки.
Целта е, велат од УЈП, да се влијае врз однесувањето на даночните обврзници и да се поттикне доброволна и трајна усогласеност со законските обврски.
Планот претставува континуитет на активностите што УЈП ги спроведуваше во текот на 2025 година за сузбивање на неформалната економија, со дополнително унапредување и проширување на пристапот.
Фокусот и во следниот период останува на угостителството, трговијата на мало и одредени услужни дејности, каде што постои поголем ризик од неевидентирање на готовинскиот промет.
Истовремено, опфатот се проширува и кон економските активности во синџирите на снабдување поврзани со овие дејности.
Овој пристап се темели на сознанието дека неформалните активности не се задржуваат само на местото на продажба и не се сведуваат само на неиздавање фискална сметка, туку се пренесуваат низ целиот синџир преку набавки и плаќања во готово и исплати „во плико“” кон неформално вработени лица.
Дополнителен фокус се става на краткорочното туристичко сместување, вклучително и активностите што се одвиваат преку дигитални платформи, како сегмент што се повеќе добива економско значење, но истовремено носи и специфични ризици за непријавени приходи.
Планот предвидува засилување на превентивните и информативните активности, со акцент на вмрежување и координација со други институции на национално и локално ниво. Целта, како што е соопштено, е даночните обврзници сеопфатно да бидат информирани за своите обврски, права и придобивки од формалното работење. Советодавната поддршка и насочување кон доброволно усогласување остануваат клучен елемент на пристапот, со цел даночните обврзници да го прифатат и одржат законски усогласеното однесување на долг рок, наместо усогласеноста да биде само принуден резултат на санкции.
Во делот на контролите од УЈП нагласуваат дека ќе се имплементираат мерки за зголемување на ефикасноста и ефективноста, не само преку подобрена селекција на субјектите врз основа на анализа на ризик, туку и со унапредена методологија за контрола и примена на индиректни методи за процена на неевидентираниот промет.
Контролата нема да се сведува само на проверка на касата и формалните документи, туку на утврдување на економската суштина на работењето преку капацитетот на деловниот субјект, бројот на вработени, побарувачката, залихите и др. Планот вклучува и системски мерки, меѓу кои е и надградбата на ГПРС системот за следење на готовинскиот промет во реално време, што ќе овозможи подобра анализа и навремено детектирање на ризици. Целта на овој план, според УЈП е трансформирање на неформалните активности во таргетираните дејности во формални и законски усогласени. Успешноста на планираните мерки ќе се цени преку конкретни индикатори, пред се преку растот на пријавениот промет кај даночните обврзници во таргетираните дејности.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
„Без граници, без препреки“ – виртуелно музејско патување што ги обедини децата од светот во Музејот на Народната банка
Музејот на Народната банка оваа година го одбележува Меѓународниот ден на музеите ‒ 18 мај, организирајќи големa виртуелна едукативна дружба со деца на училишна возраст од различни делови на светот, обединети во желбата да ги откријат тајните на исклучителната македонска ризница на антички и средновековни пари коишто се чуваат во нашиот музеј, што e отворен за јавноста секој работен ден од 9 до 15 часот.
Музејското патување низ монетарното минато на нашата земја беше насловено „Без граници, без препреки“, во духот на овогодишната тема на Меѓународниот комитет на музеите „Музеите што го обединуваат поделениот свет“.
Кустосите од Музејот на Народната банка одржаа настан за учење и паметење за 80 македонски деца што се ученици во Австрија, Белгија, Норвешка, Хрватска, Австралија, Франција, Италија, Германија, Шведска, Холандија, Велика Британија, Данска, Канада и во земјава, коишто можеа интерактивно да се дружат и да дознаат необични факти за нумизматичкото културно наследство на нашата земја.
Возбудливото враќање во минатото заврши со кратко откривање на некои од тајните на изгледот на денешните македонски пари, а потоа и со прогласување на победниците од интерактивниот квиз, известуваат од Народната банка.
Економија
Глобалните компании губат милијарди поради војната со Иран, авиокомпаниите најтешко погодени
Американско-израелската војна со Иран веќе ги чинеше компаниите ширум светот најмалку 25 милијарди долари, а сметката продолжува да расте, објавува „Ројтерс“.
Прегледот на корпоративните извештаи поднесени од компании во САД, Европа и Азија од почетокот на конфликтот нуди отрезнувачки увид во последиците.
Компаниите се борат со зголемувањето на цените на енергијата и нарушените синџири на снабдување и трговските патишта загрозени од застојот во иранскиот Ормуски теснец. Најмалку 279 компании ја наведоа војната како повод за активности за ублажување на финансискиот удар, вклучително и зголемување на цените и намалување на производството, покажува анализата. Други ги суспендираа исплатите на дивиденди или откупот на акции, отпуштија вработени, воведоа дополнителни даноци на гориво или побараа итна владина помош.
Најновиот во низата вознемирувачки глобални настани за бизнисот од пандемијата на ковид-19 и руската инвазија на Украина, ги намалува очекувањата за остатокот од годината, бидејќи останува малку надеж за договор за прекин на конфликтот. Една петтина од компаниите во истражувањето, од козметика, производители на гуми и детергенти, до оператори на крстосувачки бродови и авиокомпании, пријавија финансиски удар од војната.
Повеќето од нив се со седиште во Европа, каде што трошоците за енергија секако се зголемени, додека речиси една третина се од Азија, што ја одразува длабоката зависност на регионот од нафта и други горивни деривати од Блискиот Исток.
Дополнително, стотици компании пријавија повеќе од 35 милијарди долари трошоци од октомври минатата година поради царините на американскиот претседател Доналд Трамп за 2025 година, кои тој ги воведе во различни пропорции во земјите низ целиот свет.
Авиокомпаниите учествуваат со најголем дел од квантифицираните трошоци поврзани со војната. Тие сочинуваат речиси 15 милијарди долари, додека цените на авионското гориво речиси се удвоија.
фото/Depositphotos
Економија
Nvidia сега вреди повеќе од целата германска економија
Пазарната вредност на американскиот технолошки гигант Nvidia достигна 5,7 билиони долари кон средината на мај, надминувајќи ја целата германска економија, трета по големина во светот, за прв пат. Податоците јасно го покажуваат брзиот раст на економската моќ на технолошките гиганти во последните години, кои сега се натпреваруваат со најголемите економии во светот, објавува „Еуроњуз“.
„Нвидија“, американскиот производител на полупроводници чии чипови се клучни за сè, од видео игри до системи за вештачка интелигенција, моментално е највредната компанија во светот. Откако стана првата компанија во историјата со пазарна капитализација од повеќе од 5 трилиони долари во октомври 2025 година, нејзината вредност достигна 5,7 трилиони долари кон средината на мај оваа година.
Доминацијата на технолошките гиганти
Ова значи дека компанијата, која веќе ги надмина економиите на Јапонија и Обединетото Кралство по вредност, сега го надмина проектираниот БДП на Германија за 2026 година, кој ММФ го проценува на 5,45 билиони долари.
Со оглед на тоа што Германија е најголемата европска економија, пазарната капитализација на Nvidia сега е поголема од секоја поединечна европска економија, вклучувајќи ги Обединетото Кралство (4,26 билиони долари), Франција (3,6 билиони долари), Италија (2,74 билиони долари) и Шпанија (2,09 билиони долари). Податоците за пазарната капитализација се земени од CompaniesMarketCap од 14 мај 2026 година.
Слична доминација покажуваат и другите американски технолошки гиганти. Alphabet, со пазарна капитализација од 4,12 билиони евра, и Apple, со 3,75 билиони евра, се исто така повредни од секоја европска економија освен од Германија.
