Контакт

Култура

Комисијата за култура со заклучоци за Охрид, активистите за заштита на градот на протест

Објавено пред

Врз основа на исказите од сведоците, како и дополнително добиените информации, мислења и документи, Комисијата за култура на вчерашната седница усвоила повеќе заклучоци што се однесуваат на заштита на Охрид, додека неколку здруженија на граѓани денеска во 11 часот пред Лагадин почнуваат протест за ненавремена реакција на надлежните и, како што велат, натамошно узурпирање и уништување на градот.

Алармот за итна реакција и на собраниската комисија и на охридските активисти го вклучи Унеско, кога лани предупреди дека градот Охрид може да биде избришан од листата на заштита ако не се спроведува законската регулатива и ако не се спречи  уништувањето и негрижата што се спроведува поради неимплементирање на Законот за управување со светското природно и културно наследство во Охридскиот Регион, донесен во 2010 година.

Надзорната расправа на Комисијата за култура за Охридскиот Регион се одвивала во три продолженија на тема „Закон за управување со светското природно и културно наследство во Охридскиот Регион и сродната регулатива во контекст на Конвенцијата на Унеско за заштита на природното и културно наследство“ и на последната расправа вчера се усвоени 24 заклучоци според кои треба да се постапува.

„ Иако во 2010 година Собранието го донесе Законот за управување со светското природно и културно наследство во Охридскиот Регион, истиот не се имплементирал во практиката. Надлежните институции на централно и локално ниво не постапувале согласно со Законот. Не била формирана Комисија за управување со Охридскиот Регион; Планот за управување со Охридскиот Регион почнал да се изработува во 2015 година, и како нацрт-план е во финална фаза, но истиот не бил официјално усвоен; не била изготвена Стратегиска оценка за влијанието врз животната средина; не биле донесени Деталните урбанистички планови за 19-те урбани комплекси во старото градско јадро на Охрид и урбанистичко- планска документација за крајбрежјето; не бил изготвен инвентар на нелегални градби во рамки на Доброто; не била направена ревалоризација на листата на природно и културно наследство во рамки на Доброто; не билe утврдени границите на Доброто итн. Поради тоа, во Извештајот на реактивната мониторинг мисија на Унеско (април 2017 година) се наведува дека, доколку државата до крајот на 2019 година не ги исполни препораките на Комитетот на Унеско, Охридскиот Регион може да биде ставен на Листата на светско природно и културно наследство во опасност“, заклучила надзорната комисија.

Во заклучоците се наведува дека повеќегодишното несоодветно управување со Охридскиот Регион, непочитувањето или честите промени и неусогласености во законската регулатива релевантна за Доброто, потоа, предложените големи инфраструктурни проекти (од кои ски центарот Галичица, патот А3 и туристичките крајбрежни зони се стопирани со одлука на Владата на Република Македонија од 13 февруари 2018 година) и делумно реализираните градежни проекти во рамки на Доброто, како и неприменувањето на последователните препораки во извештаите на Унеско од 2010 година до денес, го загрозија природното и културното наследство во Охридскиот Регион заштитен од Унеско.

Загрижени за состојбите во заштитеното подрачје, на иницијатива на невладините организации Фронт 21/42 и НДИ Македонија, во февруари 2017 година, во Собранието на Република Македонија се формираше неформална група, Пратеници пријатели на Охридскиот Регион, која, имајќи ја предвид претходната иницијатива за надзорна расправа на парламентарната опозиција во 2016 година, се заложи во Собранието да се отвори надзорна расправа за Охридскиот Регион.

Се укажува на Владата на Република Македонија да ги исполни сите 19 препораки од реактивната мониторинг мисија на Унеско (април 2017), со посебен акцент на препораката број 6 за прогласување времен мораториум на сите градежни активности во Охридскиот Регион, сè до донесување на потребните планови (План за управување со Доброто, граници на Доброто, инвентар на природното и културното наследство, подобрување на релевантните законски одредби и друго).

Меѓу другите заклучоци комисијата за култура ќе иницира формирање на интерресорска работна група.

„Во интерес на заштитата на универзалното Добро, се укажува Владата на Република Македонија во најкус можен рок да обезбеди ефикасно функционирање на колекторскиот систем во Охридското Езеро; затворање на сите диви депонии во Охридскиот Регион и изградба на современа санитарна регионална депонија. На Министерството за транспорт му се укажува на потребата од интервенција во членот 59-ѕ од Законот за градење, бидејќи истиот е во колизија со Законот за просторно и урбанистичко планирање кој треба да е основ за изработка на урбанистичко планска документација“, стои во заклучоците, повикаат надлежните во одбрана на автентичното природно, културно и амбиентално богатство на Охрид и крајбрежјето.

АКТИВИСТИТЕ ДЕНЕСКА НА ПРОТЕСТ, БАРААТ МОРАТОРИУМ НА СПОРНИТЕ ГРАДБИ

По минатогодишниот протест, кој се одржа на 2 август пред градилиштето на спорниот хотел во Лагадин, денеска во 11 часот  граѓани и активисти за заштита на охридското крајбрежје повторно ќе се соберат на истото место. Од таму, тие ќе тргнат во протестна поворка за заштита на целото крајбрежје од непланска урбанизација и девастација, и по попатни застанувања кај Горица, Св. Стефан и Студенчишко Блато, ќе пристигнат пред Општина Охрид каде што заедно со граѓаните кои ќе се приклучат од Охрид, со почеток во 12:00 часот ќе одржат протестен перформанс.

Мирниот протест, организиран од Охрид SOS и здружението „Стар Лагадин“ и поддржан од Go green – Биди зелен, Фронт 21/42 и Здружението за заштита на животните и животната средина Е.Д.Е.Н. има за цел да го сврти вниманието на институциите и на јавноста кон сериозната опасност Охрид да го загуби статусот светско наследство на Унеско поради уништувањето на крајбрежјето и езерото со хиперурбанизација и развивање масовен туризам, во услови на нефунционален и нецелосен колекторски ситем.
„Во одбрана на можеби најважното и највредното обележје на земјата, еден од нејзините најзначајни заштитни знаци, единственото место со Унеско-статус, организаторите на овој настан бараат да престане префрлувањето на одговорноста меѓу државната и локалната власт и итно преземање на сите потребни чекори за целосно спроведување на шестата препорака на Реактивната мисија на Унеско – прогласување на мораториум на сите крајбрежни и урбани трансформации на пoдрачјетo на светскoтo наследствo, сè додека не се изработат сите релевантни плански документи и додека не се прифати соодветна правна регулатива и се воспостават ефикасни механизми за контрола“, повикуваат тие.

Преку овој протест, граѓаните бараат од Општина Охрид итно да се заложи за прогласувањеа мораториум според препораката на Унеско, како и да се заложи за поништување на Општиот акт за с. Лагадин најмалку преку стопирање на сите издадени дозволи за градење и стопирање на издавање нови и преку известување на Уставниот суд за својата заложба.

Организаторите на овој настан ги повикуваат сите оние кои не се согласуваат со урбаното и еколошко насилие врз Охридскиот Регион да дојдат и заедно, преку еден симболичен чин – протестен перформанс – гласно и на повеќе светски јазици да ги повикаат надлежните во одбрана на автентичното природно, културно и амбиентално богатство на Охрид и крајбрежјето.

 

Актуелно

„Несоодветно за на работа“ и настап на „Тајгер лилис“ на петочната програма на МОТ

Објавено пред

Програмата на 44. издание на Млад отворен театар (МОТ) за петок (20 септември) продолжува на сцената на Драмски театар со претставата „Несоодветно за на работа“.

Светски познатиот актер, режисер и професор Доналд Ворен Мофет ја поставува „Несоодветно за на работа“ по текст на Луси Кирквуд.

„Низ серија екстремно луцидни и, за жал, на повеќето од нас толку познати и блиски сцени од корпоративното, во случајов, медиумско секојдневие, во ‘Несоодветно за на работа’, Кирквуд ни дава јасна слика за симптомите на едно метастазирано општество, прикажувајќи ја немилосрдната експлоатација, која почнува, завршува или се прекршува врз женското тело. Како и вообичаено, и самите жени често се покорни или амбициозни соучеснички во борбата, чија единствена цел е победа врз послабите и профит по секоја цена“, се вели во најавата за претставата.

Во склоп на придружната програма на МОТ со почеток од 22 часот во МКЦ ќе настапат култните The Tiger Lillies кои за првпат доаѓаат во Скопје.

„За ова посебно шоу, славејќи 30 години во бизнисот, номинираните за Греми, ‘кумови’ на алтернативното кабаре – The Tiger Lillies ќе настапат со новиот албум. Нивниот свет е мрачен, чуден и разновиден, со моменти на длабока тага, суров црн хумор и неверојатна убавина. Музиката што ја произведуваат е мешавина од предвоено берлинско кабаре, анархична опера и ромска музика, повторувајќи ги гласовите на Бертолт Брехт и Жак Брел“, наглсуваат од организацијата на МОТ.

Прикажи повеќе...

Култура

Јоргос Арванитис, лауреатот на „Браќа Манаки“, одржа мастер-клас

Објавено пред

Јоргос Арванитис, лауреатот на „Браќа Манаки“, кој вчера пристигна во Битола, одржа мастер-клас. „Кога си млад и ентузијаст, ги преземаш ризиците“, порача мајсторот на европската кинематографија.

Грчкиот кинематографер со култен статус во Европа и светот и со речиси 150 наслови во својата кариера, ужива посебен статус на своевиден родоначалник на арт-филмот во Грција и Европа. Арванитис е роден во едно грчко село во 1941 година, во мрачните денови на Втората светска војна. По разурнувањата во војната, неговото семејство се преселило кај роднини што имале млекарница, па Јоргос како петгодишно дете наутро разнесувал млеко, а попладне одел на училиште. Школувањето го продолжил учејќи за електричар, а првпат отишол во кино на 15-годишна возраст.

Првиот контакт со професионалниот филм му било кога во соседството се снимал некој филм, па Јоргос го замолил кинооператорот од локалното кино да му помогне да работи нешто на сетот. Најмногу бил фасциниран од камерата и вели дека за тогашните деца камерманите биле вистински богови.

„Најдов една црно-бела лента и со помош на две светла го снимив мојот прв филм. Филмот го прикажав во киното и добив понуда да бидам асистент на камера. Следните пет години бев асистент на камера“, се присети Арванитис на својата младешка фасцинација со филмот.

На млада возраст го снимил својот прв филм како снимател, а иако не одел во филмско училиште, го почитувал советот на постариот камерман да гледа и да памети сè на снимањата бидејќи само така може да стекне поголеми знаења.

Пресврт во неговиот живот било кога го сретнал неколку години постариот Тео Ангелопулос, кој во почетокот на 60-тите години се вратил од Франција. Модераторот Масимо Леки забележа дека е необичен спојот на Ангелопулос, кој бил марксистички настроен филмски критичар, и самоукиот кинематографер Арванитис, кој научил сè за камерата снимајќи филмови.

„Заедно со пријателите снимавме некои кратки филмови помагајќи си еден на друг. Еден ден дојде Ангелопулос со негово сценарио. Го прочитав и сфатив дека во него лежи филм. По 33 дена и со четворица актери, од кои само еден беше професионален, го завршивме филмот“, раскажува Арванитис.

Арванитис потенцира дека во пионерските денови на неговата кариера бил голем ентузијаст и ги презел ризиците. Леки, пак, забележа дека уште во првите заеднички дела на Арванитис и Ангелопулос се гледаат пејзажите од Грција, кои ќе бидат доминантни во целиот опус на Ангелопулос.

„Имав проблем со Ангелопулос бидејќи тој во неговите филмови постојано ја избираше истата локација – Воден (Лерин)“, вели Арванитис.

Пресвртна точка во интернационализирање на нивните кариери е филмот „Пејзажи во магла“ од 1980 година, а нивниот последен заеднички филм е „Вечност и еден ден“ од 1998 година. Тој филм беше овенчан со „Златна палма“ во Кан.

Веќе вториот заеднички филм „Деновите од 1936“ е снимен во боја. Во тој период Арванитис бил вработен во едно филмско студио, а секој ден во попладневните и вечерните часови работел со Ангелопулос. Од филтрите што отпаѓале поради неадекватната боја во процесот на снимање филмови во студиото, со Ангелопулос го снимиле нивниот втор филм. Кога требало да снима комедија, Арванитис си дал отказ и ја продолжил кариерата како слободен уметник. Другото е подобриот дел на историјата на грчкиот и европскиот филм од 60-тите години до денес.

Во тој период со Грција владеела воената хунта, па Арванитис раскажуваше анегдоти како ја избегнувале цензурата за левичарските арт-филмови што ги снимале со Ангелопулос.

Раскажувајќи за своето професорско искуство на филмската академија „Фемис“ во Париз, Арванитис потенцира дека може да се направи добра сцена со малку светло и многу организација.

Тоа е и неговото кредо. Арванитис потсети на значењето на зборот фотографија, кој значи пишување со светлина.

Прикажи повеќе...

Изложби

Изложба „Природата предупредува: Будни ли сте?!“ на отворено во Слоештица

Објавено пред

В сабота, 21 септември, на уметничкото гумно во село Слоештица, ќе се слават уметноста и природата. Имено, тема на годинешната уметничка резиденција во „Арт поинт – гумно“ е „Природата предупредува: Будни ли сте?!“ Преку уметноста пораки за заштита на природата и планетата Земја испраќаат уметниците: Иштван Ерос од Унгарија, Дик Робертс од САД, Сашо Н. Алушевски од Македонија, Џесика Флеминг од Германија и Естер Шабак од Словачка.

Инспирирани од исклучителното природно богатство на горнодемирхисарските планини, кои, за жал, не се поштедени од глобалните климатски промени, уметниците преку своите дела протестираат и провоцираат во име на природата.

Со овие активности „Арт поинт – гумно“ се приклучува на Глобалната недела на акција за климатските промени: 20 – 27 септември 2019.

Изложбата ќе биде поставена на отворено и во галеријата на гумното – единствена од таков вид на Балканот, а поставката ќе може да се види во текот на целата година.

Љубителите на уметноста што ќе го посетат отвореното студио в сабота, во периодот од 12 до 20 часот, ќе имаат можност и лично да се запознаат со уметниците.

Уметничката резиденција „Арт поинт – гумно 2019“ е делумно поддржана од Министерството за култура.

Прикажи повеќе...

Најново

Европа9 часа

Макрон: „Жолтите елеци“ ме наведоа подобро да ги слушам луѓето

Францускиот претседател Емануел Макрон откри дека кризата со граѓанското движење „Жолти елеци“ на некој начин била добра за него, бидејќи...

Свет10 часа

Трудо среде скандал, најмалку трипати се маскирал како црнец

Канадскиот премиер Џастин Трудо денеска западна во голем скандал. Утрово беше објавена негова стара фотографија на која тој е облечен...

Македонија16 часа

Обвинение против ексградоначалник на Демир Хисар, незаконски вработувал луѓе

Битолското Обвинителство поднесе обвинение против три лица за незаконски вработувања. Обвинети се поранешен градоначалник на Демир Хисар, раководител на Центарот...

Македонија16 часа

(Видео) Трајанов: Со една изборна единица ќе се стави крај на прелевањето на гласовите на малите партии

Претседателот на Демократскиот сојуз, Павле Трајанов, рече дека очекува поддршка со консензус на иницијативата за промена на Изборниот законик да...

Македонија17 часа

Судењето за „Талир 2“ повторно одложено

Судењето за предметот „Талир 2“ на СЈО, судијката Даниела Алексова-Стојановска го одложи за 15 октомври. Причина за одлагањето е доуредување...

Регион17 часа

Mакедонски државјанин фатен при шверц на антички предмети на граничниот премин Прешево

Српските цариници во соработка со полицијата, во вторникот, 17 септември, на граничниот премин Прешево спречија обид за шверц на антички...

Топ18 часа

Обвинение и за девојката што учествувала во убиството на Пино Секондо

Обвинителството поведе обвинение и против девојка од Скопје за која се смета дека е соизвршител во убиството на Пино Секондо,...

Македонија18 часа

Палмер: САД се надеваат дека Северна Македонија ќе ги почне преговорите во октомври

Специјалниот претставник на државниот секретар на САД за Западен Балкан, Метју Палмер, вели дека очекува Северна Македонија да ги почне...

Топ18 часа

Тракторист загина во сообраќајна несреќа на патот Струга – Дебар

Четириесет и осумгодишен тракторист од струшкото село Велешта загина во сообраќајна несреќа што се случи синоќа на регионалниот пат Струга...

Свет19 часа

Обелоденети 76 милиони податоци од Mинистерството за внатрешни работи на Австрија

Во Министерството за внатрешни работи на Австрија, според информациите од интернет-страницата „Буре без дно“, дошло до масивно обелоденување полициски податоци....

Свет19 часа

(Видео) Уапсен маж кој пукаше и го блокира стратешкиот мост во Киев

Украинските специјални сили уапсија вооружен маж кој го блокира стратешкиот мост во Киев и се закани дека ќе предизвика експлозија...

Свет19 часа

Њујорк и Мичиген ги забранија ароматизираните електронски цигари

Њујорк е првата сојузна американска држава која забрани продажба на ароматизирани електронски цигари по речиси 400 случаи на сериозни болести...

Македонија20 часа

Собранието ја почнува расправата за ребалансот на буџетот

Во Собранието од денеска почнува расправата по ребалансот на буџетот за 2019 година. Предлогот за изменување и дополнување на Буџетот...

Македонија21 час

Здружението Е.Д.Е.Н. предлага субвенционирање фотоволтаици за борба против загадувањето

Според извештајот на Европската агенција за животна средина објавен во 2018 година во земјава околу 3.000 смртни случаи годишно се...

Спорт1 ден

Македонец станува селектор на светските шампиони САД?

Македонецот Влатко Андоновски, тренерот на НВСЛ тимот Рејн ФЦ е главен кандидат да стане нов тренер на светските шампиони во...

Македонија2 дена

Продолжен притворот на Катица Јанева

Судот ѝ го продолжи притворот на поранешната специјална јавна обвинителка Катица Јанева, која е осомничена во случајот „Рекет“ на Основното јавно...

Македонија2 дена

Со лажна диплома од Приштина работел како професор по математика во Куманово

Педесет и едногодишен маж со фалсификувана диплома од универзитет во Приштина, Косово, се вработил како професор по математика во основно училиште во...

Македонија2 дена

Ексминистерот за правда, Беџети, одбил да ја потпише екстрадицијата за обвинети во „Монструм“

Ексминистерот за правда од ДУИ, Блерим Беџети, одбивал да го потпише барањето за екстрадиција за двајцата обвинети во „Монструм“, Африм...

Македонија2 дена

Случај „Монструм“: во судницата се слушаат разговори во врска со настанот на луѓе блиски до Груевски

Приватни и несуштински разговори беа пуштени во 13 од 25 бомби во судницата за случајот „Монструм“. Во разговорите се слушаат...

Македонија2 дена

(Видео) Филипче: Полицајци ќе патролираат кај најкритичните здравствени објекти

Министерот за здравство, Венко Филипче, го поддржа денешниот протест на здравствените работници против насилството врз нив. Тој рече дека почнале...

Досие