Двајца првенци на Македонски народен театар во ист ден беа наградени за своите улоги во претставата „Народен пратеник“, на два различни фестивали, потврдувајќи го високиот уметнички квалитет на ансамблот и силниот регионален одек на театарот.

Актерот Тони Михајловски ја доби наградата за најдобар актер на вечерта, доделена веднаш по изведбата на претставата на јубилејното 30. издание на фестивалот „Актерски свечености – Миливоје Живановиќ“ во Пожаревац. Настапот на ансамблот беше проследен со силни аплаузи и одличен прием од фестивалската публика и стручната јавност.

„Актерски свечености – Миливоје Живановиќ“ е реномиран театарски фестивал кој од 1995 година се одржува во Центарот за култура во Пожаревац, во чест на еден од најголемите српски актери – Миливоје Живановиќ. Фестивалот традиционално се одржува во првата недела од април и на публиката ѝ нуди селекција на најдобрите претстави од годишната продукција на престижни театри во Србија и регионот.

Програмата се состои од пет натпреварувачки вечери, а победниците влегуваат во конкуренција за главната награда – статуетата „Миливоје Живановиќ“. Помеѓу досегашните лауреати се значајни актерски имиња како: Љубомир Тадиќ, Драган Миќановиќ, Војислав Воја Брајовиќ, Предраг Ејдус, Ружица Сокиќ, Милан Лане Гутовиќ, Предраг Мики Манојловиќ, Небојша Глоговац и Јелисавета Сека Саблиќ.

Истовремено, во Велес, во рамките на петтото јубилејно издание на фестивалот „5-РЕ“, актерката Тања Кочовска ја доби наградата за најдобра споредна женска улога за својата впечатлива интерпретација на ликот Спиројца.

Со едногласна одлука, жирито во состав Зорица Панчиќ, Владимир Тулиев и Елеонора Теова ја истакна нејзината остра духовитост, доминантно сценско присуство и автентична интерпретација, нагласувајќи дека „секој нејзин гест и реплика се претвораа во победа“, а нејзината изведба ја издвои како еден од највпечатливите сценски моменти на фестивалот.

Претставата „Народен пратеник“, по текст на Бранислав Нушиќ и во режија на Егон Савин, бележи значајна меѓународна сценска присутност како дел од балканската турнеја. Досега е изведувана во Народното позориште во Белград, Црногорското народно позориште во Подгорица, како и на повеќе сцени низ Босна и Херцеговина, а беше дел и од програмата на реномираниот фестивал „Стериино позорје“.

Продукцијата е добитник на повеќе значајни признанија, меѓу кои главната награда „Борисав Станковиќ“ за најдобра претстава во целина на фестивалот „Борини позоришни дани“, како и специјалната „Стериина награда“ за колективна актерска игра.

Во претставата играат: Александар Микиќ, Дарја Ризова, Тони Михајловски, Јордан Симонов, Тања Кочовска и Александар Михајловски (глас), како и ансамблот Дејан Стамчевски, Синан Ракип, Скендер Бериша, Зекирија Алим, Мирослав Атанасовски, Мартин Китановски и Хусеин Халили.

Шестото издание на Скопскиот поетски фестивал ќе се одржи во периодот 7 до 9 мај во Младинскиот културен центар ‒ Скопје и во „Буква“. На настаните ќе се претстават стотина поети од земјава и од странство. Ќе има гости од Кина, од Хрватска, од Словенија, од Турција, од Грција, од Србија, од Бугарија и од Црна Гора.

„Мотото на годинешниот фестивал е „(СО) СТИХ СПРОТИ НАРАТИВ! (Поезија, политика, пропаганда…). Со ова мото сакаме да ја одбележиме 100-годишнината од раѓањето на Ален Гинзберг и да покажеме колку неговата поезија е податлива за толкување и на денешните состојби во светот. Автор на постерот е Андреј Павлов“, велат организаторите.

Официјалното отворање е закажано за 7 мај во 20:00 часот во Младинскиот културен центар ‒ Скопје, на кое ќе настапат деветмина поети и поетеси, меѓу кои и младата поетеса Деспина Сиљаноска што беше одбрана за најдобра од дванаесетмината што настпија на „Отскочна даска #5“ ‒ преднастан на фестивалот наменет за млади поети, а по ова прво интернационално поетско читање ќе следува поетско-музички перформанс на Марија Вујошевиќ и Барбара Делаќ од Црна Гора.

Следниот ден програмата ќе продолжи во Младинскиот културен центар ‒ Скопје, каде што ќе се одржи „Поетот е присутен“, настан од затворен карактер, на кој дел од поетите учесници на фестивалот ќе читаат за малубројна публика што претходно ќе биде избрана по повик; потоа ќе следува и настанот „Диптих #6“ на кој ќе бидат претставени две изданија на „ПНВ Публикации“, избор песни од авторките Гонџа Озмен од Турција и Кристина Шпиранец од Хрватска, а потоа ќе следува уште едно интернационално поетско читање на кое ќе настапат десетмина поети и поетеси.

На последниот ден на фестивалот, 9 мај, настаните ќе се одржат во „Буква“. Публиката ќе има можност да проследи уште две промоции на книги, едната е избор песни од поетесите Марија Вујошевиќ и Барбара Делаќ од Црна Гора во издание на „Култура Бета“, а другата е стихозбирката „Тускулум“ од Денис Шкофич од Словенија, издание на „ПНВ Публикации“. По промоциите ќе следува интернационалното поетско читање „THE VERSE CITY/DIVERSITY (Диверсити)“ на кое ќе настапат петнаесетмина поети и поетеси. По ова читање ќе следува и забава за крај на фестивалот.

Но пред сите овие збиднувања, како еден од преднастаните на фестивалот, на 7 мај, од 18:00 часот во киното „Фросина“ во МКЦ ќе се одржи промоцијата на поетската панорама што по повод минијубилејот ‒ 5 години „Отскочна даска“, ја подготви „ПНВ Публикации“ и во која ќе бидат застапени песните на сите шеесет и шест досегашни учесници на овој настан наменет за млади. Книгата ќе биде промовирана со читање на сите млади автори застапени во панорамата.

Деветтото издание на Jazz Factory Festival ќе се одржи од 15 до 19 април 2026 година. Надминувајќи го класичниот фестивалски формат, Jazz Factory Festival прераснува во национално културно движење, кое ги поврзува градовите, уметниците, институциите и публиката преку современиот џез израз.

Годинава фестивалот ќе се одвива во Битола, Скопје, Демир Хисар и Охрид, со учество на уметници од Франција, Израел, Албанија, Австрија, Унгарија, Полска, Црна Гора, Србија и Македонија,. Програмата обединува концерти, едукативни содржини, промоции на книги и професионални средби, создавајќи динамичен простор за развој на џез културата.

Идејното решение за плакатот е на Даниел Ѓурчиновски.

Фестивалот започнува на 15 април во Битола (Utopia) со прес-конференција, по што следува промоција на книгата „Walking on Masochism“ од Иван Благојевиќ директор на Нишвил Џез Фестивал (Србија) и концерт на квартетот на Христијан Ристески.

На 16 април, програмата се одвива на повеќе локации:

· Во НУ Народен театар Битола настапуваат Tribevibers – Blal Ljujić Pierre (Франција) и Mattan Klein – Gent Rushi Trio (Израел/Албанија),

· Во Pub Bourbon Street – Битола настапува Aleks Jazz Quartet,

· Во Скопје, Audiokultura е домаќин на австрискиот состав Oststyrian Rhythm Section, како и на промоција на книгата на Благојевиќ.

На 17 април, фестивалот става силен акцент на едукација и развој:

· Jazz Factory for Kids во Europe House Битола,

· Мастер клас на Lukas Meissl (Австрија),

· Доделување на наградата „Гоце Димитровски“ на Христијан Ристески,

· Во НУ Народен театар Битола настапуваат Voice and Bass (Унгарија) и Oststyrian Rhythm Section (Австрија).

На 18 април, ќе се одржи Годишната конференција на асоцијацијата на џез фестивали, со што се зајакнува регионалната и меѓународната соработка, додека вечерта во Дом на култура „Илинден“ – Демир Хисар настапува полскиот бенд JUMA.

Завршницата на фестивалот е на 19 април во Охрид (JazzInn) со концерт на JUMA (Полска).

Jazz Factory Festival 2026 посветува особено внимание на едукацијата, соработката и културната размена, обединувајќи млади таленти, етаблирани уметници и професионалци од индустријата. Преку мастер класи, детска програма и конференции, фестивалот активно придонесува за развојот на џез сцената во регионот, како и културната децентрализација во Македонија.

Фестивалот се одржува под покровителство на Општина Битола и Делегацијата на Европската Унија во Македонија.

За повеќе информации посетете ја официјалната веб-страница: www.jff.mk. Билетите може да се набават онлајн преку веб-страницата на НУ Народен Театар Битола: https://narodenteatarbitola.com/buy-tickets-repertoire/

Физички билети се достапни на билетарата на НУ Народен Театар Битола, како и во Pub Bourbon Street – Битола.

Jazz Factory Festival 2026 ја поканува публиката да го доживее џезот како жива и современа уметност — како движење што пулсира низ градовите и создава нови културни врски.