Со одржувањето на 11-от Форум на Јадранско-јонската иницијатива (AII) и Стратегијата на ЕУ за Јадранско-јонскиот регион (EUSAIR), што се одржа во Скопје, државата успешно го заокружи своето едногодишно претседателство со AII/EUSAIR за периодот 2025–2026 година, информираат од МНР.

Форумот, кој обедини високи претставници на владите, европските институции, регионалните организации, академската заедница, граѓанскиот сектор и младите, претставуваше значајна можност за потврдување на заедничката посветеност кон европската интеграција, регионалната соработка и одржливиот развој на Јадранско-јонскиот регион.

Во текот на претседателството, Северна Македонија работеше под мотото „Зајакнување на регионалното единство, унапредување на европската иднина“, ставајќи посебен акцент на проширувањето на Европската Унија, подобрувањето на регионалната поврзаност и продлабочувањето на соработката меѓу земјите членки на ЕУ и земјите кандидати.

Усвојувањето на денешната декларација испрати силна политичка порака за значењето на политиката на проширување како геостратешки приоритет на Европската Унија. Декларацијата ја потврдува потребата од кредибилен, предвидлив и на заслуги заснован процес на пристапување, како и од продолжување на реформските процеси и усогласувањето со европските стандарди.

Во рамки на претседателството беше постигнат и конкретен напредок во унапредувањето на транспортната, енергетската и дигиталната поврзаност на регионот, со што се создаваат подобри услови за економски развој, инвестиции и поголема мобилност на граѓаните и бизнисите.

Државата во текот на својот мандат посвети особено внимание и на инклузивноста и учеството на младите, граѓанското општество и академската заедница, препознавајќи ги како важни чинители во градењето на долгорочна регионална стабилност и соработка.

Во рамки на Форумот свое обраќање имаше министерот за надворешни работи и надворешна трговија, Тимчо Муцунски, кој истакна дека претседателството било „за континуитет и одговорност, но пред сè – за резултати“, додавајќи дека она што започнало во Њујорк прераснало во претседателство фокусирано на реализација, практична соработка и конкретни резултати.

Осврнувајќи се на клучните достигнувања за време на претседателството, министерот Муцунски истакна дека е зајакната европската перспектива на регионот преку континуиран дијалог и координирано дејствување, при што дополнително била потврдена улогата на AII и EUSAIR како важни платформи за поврзување на Европската Унија со земјите кандидати. Воедно, бил постигнат напредок во транспортната, енергетската и дигиталната поврзаност, како и во интегрирањето на приоритети поврзани со дигиталната трансформација, циркуларната економија и отпорноста на регионот. Посебен акцент бил ставен и на инклузивноста, учеството на младите и улогата на граѓанското општество и академската заедница во процесите на одлучување.

Говорејќи за усвоената декларација, Муцунски порача дека таа „не е само резиме на дискусиите, туку израз на заедничка решителност“, потврдувајќи ја посветеноста кон меѓународното право, европските вредности и заедничкото справување со геополитичките предизвици.

На крајот од обраќањето, министерот истакна дека претседателството завршува „со чувство на исполнетост, но и со јасна свест дека работата продолжува“, изразувајќи уверување дека Италија успешно ќе го продолжи процесот во периодот 2026–2027 година. Тој упати благодарност до сите партнери, колеги и пријатели за соработката и посветеноста во текот на годината, нагласувајќи дека „регионот не е поврзан само географски, туку и преку заеднички вредности, заедничка цел и заедничка европска амбиција“.

Со завршувањето на претседателството, Северна Македонија испраќа јасна порака дека регионалната соработка носи конкретни резултати и дека заедничката европска иднина на регионот останува заедничка стратешка определба.

Претседателството со AII/EUSAIR официјално преминува кај Италија за периодот 2026–2027 година. Северна Македонија останува целосно посветена на натамошната поддршка и унапредување на јадранско-јонската соработка и европската перспектива на регионот.

Граѓаните добија уште едно јавно и многу јасно признание од организираната криминална група на Христијан и ВМРО, а тоа е дека во владата врие од луѓе со бугарски пасоши. Одбија да го прифатат предлог-законот на Социјалдемократскиот сојуз на Македонија, со кој премиерот, вицепремиерите, министрите и членовите на Владата не би можеле да имаат двојни државјанства, изјави лидерот на СДСМ, Венко Филипче.

Тој вели дека не го поддржале предлогот затоа што така пола влада требало веднаш да си замине.

„Може целата влада да биде составена од луѓе кои во џебот имаат бугарски пасоши, ама Бугари во Уставот, тоа не може“, рече Филипче.

„Со години ширеа хистерија, ширеа страв и ги лажеа граѓаните дека е загрозен нашиот национален идентитет. Токму од овие луѓе кои, замислете, во џебовите имаат бугарски пасоши. Вицепремиери, министри, пратеници, градоначалници, директори, цела мрежа на функционери на ВМРО-организираната криминална група со бугарски пасоши со години продава лажен патриотизам, додека тивко си обезбедувале европски документи за себе и за своите семејства. И додека ја држат Македонија во изолација и намерно создаваат конфликти со соседите, си ја обезбедиле само за себе својата европска иднина“, рече лидерот на СДСМ.

Според него, одбивањето да се прифати овој предлог-закон на СДСМ целосно ја разобличува нивната лицемерна политика.

Тој вели дека со внесувањето на Бугарите и другите малцинства во Уставот се зајакнува нашиот национален идентитет, сите идентитетски одредници, бидејќи тогаш, како што кажа, јасна е дистинкцијата помеѓу македонскиот народ и бугарското малцинство кое живее тука.

Претседателката на Комисијата за еднакви можности на жените и мажите, Жаклина Пешевска, денеска, оствари средба со д-р Аким Али, претставник на СЗО во Република Северна Македонија, на која се разговараше за продолжување на соработката во борбата против насилството врз жените и девојчињата и за јакнење на институционалниот одговор.

Во разговорот беше истакната важната улога на Комисијата, која има одржано надзорна расправа, вклучително и јавни расправи посветени на насилството врз жените и спроведувањето и измените во Законот за спречување и заштита од насилство врз жените и семејното насилство. Беше нагласена и потребата од континуитет во институционалниот одговор и следењето на имплементацијата на законските обврски.

Разговараa и за пошироките аспекти на родовата еднаквост и социјалната правда, вклучително и за предизвиците со кои се соочуваат жените во различни сфери од општеството, во политиката, економијата, здравствените услуги и секојдневниот живот, како и за важноста од политики што ги препознаваат различните форми на нееднаквост и ранливост. Како пример беше посочено и прашањето за породилното отсуство за жените во земјоделството, како значајна димензија на здравствена и социјална еднаквост.

Соговорниците се согласија дека за справување со насилството врз жените е потребен интегриран и координиран пристап, со силна меѓусекторска соработка и активна улога на здравствениот систем. Беше нагласено дека здравствените услуги често се првата точка на контакт за жените кои доживуваат насилство, поради што е важно здравствените работници навремено да ги препознаат знаците и да обезбедат соодветна поддршка и упатување.

На средбата беше потенцирана и важноста насилството врз жените соодветно да биде препознаено во здравствената регулатива и стратешките документи.

„Комисијата за еднакви можности на жените и мажите останува посветена на унапредување на политиките и законските решенија што придонесуваат за поголема заштита, еднаквост и достоинство за сите жени. Светската здравствена организација продолжува да работи со институциите и со партнерите од Обединетите нации за зајакнување на координираниот одговор, со цел секоја жена без разлика каде живее да може да смета на систем кој ќе ја препознае, заштити и поддржи“, соопштија од Собранието.