Свет
Трамп го поврза „парацетамолот“ за време на бременоста со аутизмот: објавена нова голема анализа
Сеопфатна анализа на постојните докази, објавена денес, не пронајде јасна врска помеѓу употребата на „парацетамол“ за време на бременоста и дијагнозата на аутизам или нарушување на вниманието со хиперактивноста (АДХД) кај децата.
Прашањето е во центарот на јавната дебата откога американскиот претседател Доналд Трамп во септември им рече на бремените жени да се борат како лавици за да избегнат земање на вообичаениот лек против болки предизвикувајќи жестока дебата во научната заедница, објави „Евроњуз“.
Новата голема анализа, објавена во The British Medical Journal, ја спроведоа научници од водечки универзитети и институции во Велика Британија, Австралија и Шпанија како директен одговор на неодамнешните дебати. Нивните наоди следуваат по растечкиот број научни и глобални регулаторни извештаи, кои потврдуваат дека „парацетамолот“ е безбеден за употреба во бременост.
„Сакавме да направиме преглед на сите студии во оваа област за да разбереме какви се досегашните докази“, рече Шакила Тангаратинам, една од авторките на студијата и професорка по женско здравје на Универзитетот во Ливерпул.
„Каков е квалитетот зад тоа? И како, всушност, го толкуваме збирот на докази за да им помогне на давателите на здравствени услуги да им ги соопштат овие информации на мајките и н анивните семејства?“, изјави таа за „Евроњуз“.
Во анализа објавена во BMJ истражувачите испитаа девет постоечки систематски прегледи на оваа тема. Иако сите девет прегледи известија за поврзаност помеѓу употребата на парацетамол во бременоста и аутизмот или АДХД, истражувачите на BMJ открија дека многу од овие студии не ги земаат предвид важните фактори поврзани со здравјето и начинот на живот. Тие исто така открија дека квалитетот на многу од прегледите, кои вклучуваа повеќе студии, беше низок.
Дополнително, седум од деветте прегледи советуваа претпазливост при толкувањето на нивните наоди поради потенцијалниот ризик од пристрасност и влијанието на други фактори што би можеле да ги нарушат резултатите. Заклучокот на истражувачите е јасен: довербата во постоечките наоди е „ниска до критично ниска“, што значи дека доказите не се научно доволно силни за да докажат дека парацетамолот ги предизвикува овие состојби.
Генетски и фактори на животната средина
Анализата сугерира дека набљудуваната поврзаност може да биде предизвикана од генетски и фактори на животната средина или други варијабли, како што се менталното здравје на родителите, нивното потекло и начинот на живеење. Истражувачите истакнуваат дека во неколку студии, каде што овие фактори биле земени предвид, врската помеѓу „парацетамолот“ и ризикот од аутизам и АДХД исчезнала или била значително намалена.
„Парацетамолот“, познат и како „ацетаминофен“, е еден од ретките лекови без рецепт што се препорачуваат за бремени жени за лекување болка и треска.
Интересно е што во времето кога беше дадена изјавата на Трамп, Американската администрација за храна и лекови (ФДА) препорача промена на етикетите на пакувањата со „парацетамол“ за да се укаже дека „доказите сугерираат дека употребата на ‘ацетаминофен’ кај бремени жени може да биде поврзана со зголемен ризик од невролошки состојби, како што се аутизам и АДХД кај децата“.
Авторите на најновата анализа повикаа на повеќе висококвалитетни студии, кои ќе земат предвид и други фактори. Во меѓувреме, Тангаратинам предупредува дека донесувањето одлуки за здравствената политика врз основа на недоволни докази може да има сериозни последици. „Постои родов јаз во науката, а студии како оваа, всушност, ја истакнуваат потребата да се даде приоритет и да се инвестира во 51 процент од населението, особено за време на бременоста“, заклучи таа.
фото: принтскрин
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Политико: Европските дипломати во Вашингтон во неизвесност по новата стратегија на САД
Европските дипломати во Вашингтон се соочуваат со мрачна атмосфера и чувство дека трансатлантскиот сојуз, каков што постоеше по Втората светска војна, е сериозно нарушен под администрацијата на Доналд Трамп, пишува Политико.
По објавувањето на новата американска Стратегија за национална безбедност, која поранешниот шеф на европската дипломатија Жозеп Борел ја опиша како „политичка објава на војна“, европските претставници сѐ почесто чувствуваат отворен презир од Вашингтон. Според изјави на дипломати дадени под услов на анонимност, „Западниот сојуз е завршен“ и односите „никогаш нема да се вратат на старо“.
„По неколку божиќни забави во европските амбасади оваа недела, стана јасно дека атмосферата е прилично мрачна, какода го гледаат Гринч како им го краде Божиќ“, пишува Политико.
Политико наведува дека кај европските дипломати владее „психосоцијална дезориентација“ – чувство на губење на идентитет и сигурност, предизвикано од наглиот прекин со поредокот воспоставен по 1945 година. Иако дел од нив сè уште се надеваат дека ситуацијата ќе се нормализира со нов американски претседател, други признаваат дека Трамп ја принудува Европа да се соочи со сопствените слабости.
Новата американска надворешна политика, според текстот, повеќе не се темели на вредности и демократија, туку на принципот „што функционира за Америка“, што вклучува приближување кон авторитарни режими и избегнување критики кон земји како Русија, Кина и Иран.
Свет
Орбан: Одземањето на замрзнатиот руски имот значи објава на војна
Унгарскиот премиер Виктор Орбан изјави дека плановите на Европската унија за користење на замрзнатиот руски имот претставуваат „објава на војна“ и носат сериозни ризици за европската економија.
Говорејќи на антивоен собир во Мохач, Орбан предупреди дека одземањето на 200 до 300 милијарди евра руски имот ќе има последици, вклучително и загрозување на довербата во еврото и потенцијален удар врз белгиската економија, каде што средствата се депонирани.
„Ќе се борам во Брисел, тие ја заобиколуваат Унгарија и посегнуваат по руски средства, тоа е објава на војна. Никогаш не сум видел дека земањето 200-300 милијарди евра средства нема никакви последици“, рече Орбан.
Тој ја обвини Европската унија дека ја водат тројца Германци кои, според него, ја туркаат Унијата во „слепа улица“.
Орбан повторно го истакна својот став дека војната во Украина ќе ја платат не само сегашните генерации, туку и идните, преку задолжување и економски притисоци, додавајќи дека Унгарија ќе се спротивстави на таквите политики во Брисел.
Фото: depositphotos
Регион
По три децении, Хрватска регистрира случај на лепра
Во Хрватска е потврден изолиран случај на лепра, хронична заразна болест позната уште од библиски времиња. Станува збор за странски работник, а надлежните институции уверуваат дека ситуацијата е под контрола и дека нема причина за паника, објави „Индекс“, повикувајќи се на Министерството за здравство.
Последниот регистриран случај на лепра во Хрватска бил во 1993 година.
Лепрата, позната и како губа, е хронична заразна болест предизвикана од бактеријата Mycobacterium leprae. Најчесто ги зафаќа кожата и периферните нерви, а доколку не се лекува, може да доведе до трајни оштетувања и инвалидитет. Иако со векови била симбол на стигма и изолација, денес лепрата успешно се лекува со комбинација од антибиотици и претставува излечива болест. Според податоците на Светската здравствена организација, повеќето заболени со навремено лекување можат да водат нормален живот без ризик за околината.
Ситуацијата е под контрола, смируваат надлежните
Пациентот со симптоми на лепра пред околу десет дена се јавил кај епидемиолозите во Сплит. Случајот го потврди и раководителот на Службата за епидемиологија на заразни болести при Хрватскиот завод за јавно здравје, Бернард Кајиќ.
„За ова не се зборуваше јавно затоа што случајот е навреме откриен. Човекот се лекува, неговите блиски контакти добија постекспозициска терапија, иако тие не се заразени. Сè е под контрола“, изјави Кајиќ.
Од Министерството за здравство појаснија дека станува збор за странски работник од Непал, кој со семејството живее во Хрватска веќе две години.
Болест што се лекува
Кајиќ објасни дека лепрата се манифестира со кожни промени и оштетувања на нервите, поради што пациентите губат осет или чувствуваат слабост. „Слично како и туберкулозата, која исто така е хронична болест, лепрата може да се излекува. Лекувањето трае од шест до дванаесет месеци со повеќе видови лекови. Не станува збор за нешто страшно“, нагласи тој.
Можни здравствени проверки за странски работници
Во Хрватска се подготвува регулатива, поттикната од ХЗЈЗ, со која странските работници би морале да приложат доказ за вакцинација за да добијат дозвола за работа. Станува збор за основни вакцини важни за колективниот имунитет, а се разгледува и воведување прегледи за болести кои не се присутни во земјата, со цел навремено откривање и спречување на нивно ширење.
За случајот зборуваше и Иван Пуљиз, раководител на Клиниката за инфективни болести „Д-р Фран Михаљевиќ“, кој истакна дека нема причина за загриженост кај граѓаните.
„Последниот случај во Хрватска бил пред повеќе од 30 години. Во текот на 20 век биле регистрирани околу 20 случаи“, изјави Пуљиз, додавајќи дека болеста повторно се појавува поради миграции од земји каде што лепрата сè уште е ендемска, како делови од Бразил, Индија, Индонезија и Демократска Република Конго.
Инкубацискиот период може да трае од половина година до 10 години, а понекогаш и подолго, поради што болеста не може однапред да се детектира кај лица кои доаѓаат од тие региони.
Нема опасност од ширење
Лекарите нагласуваат дека лепрата не е високо заразна болест. За пренос е потребен долготраен и близок контакт, најчесто во рамки на исто домаќинство. Не е потребна ниту посебна изолација, а терапијата брзо го намалува ризикот од заразување.
Случај и во Романија
Како што пренесува „Индекс“, во Романија неодамна е потврден прв случај на лепра по повеќе од 40 години. Заболена е жена од азиско потекло, вработена како масерка во спа-центар во Клуж-Напока, додека уште три лица се под медицински надзор. Објектот е привремено затворен, спроведена е дезинфекција и е започната епидемиолошка истрага. Последниот случај во Романија бил регистриран во 1981 година.
Фото: pexels

