Свет
Градежната контрола загубена во децентрализацијата
Нема институција што во иднина ќе биде ефикасна и моќна за да спречува изградба на објекти без дозвола, стравуваат актуелни инспектори за градежништво и урбанизам.
Мирче Котевски
Нема институција што во иднина ќе биде ефикасна и моќна за да спречува изградба на објекти без дозвола, стравуваат актуелни инспектори за градежништво и урбанизам. Со новиот Закон за градба од почетокот на месецов нивните надлежности преминаа под управа на градоначалниците што треба да им ги распоредуваат работните задачи. До завршување на целата постапка на преземање на надлежноста тие нема да примаат пријави за нелегални градби, а ќе бидат спречени да ги вршат редовните контроли на терен.
„Време“ го има известувањето што актуелниот директор на Државниот инспекторат за градежништво и урбанизам Зоран Трошански минатата недела им го испратил на подрачните единици на инспекторатот. Таму пишува дека нивните надлежности од 1 јули преминуваат во надлежност на општините. Трошански, како што пишува во информацијата, побарал инспекторите да им „укажат на странките“ да ги доставуваат своите барања до општините, а не до државниот инспекторат.
– Не знаеме дали е ова само ненамерен пропуст на некој во Министерството или смислена акција за да се добие еден вакуум период без инспекциски контроли. Тоа може да и овозможи на секој што ќе му текне слободно да си гради онаму каде што сака, без документација и без да ги плати комуналиите и другите давачки кон државата – велат инспектори кои инсистираат на анонимност.
Тие не веруваат дека трансферот на надлежностите ќе ја зајакне борбата против никнување на дивоградбите. Како што велат, општините не се подготвени да ги извршуваат нивните основни функции, а камоли по експресна постапка да назначуваат општински градежни инспектори. Околу 30 помали општини извесно е дека ќе останат без надзорници за урбанизам, но доколку има потреба тие ќе имаат законска можност да ги ангажираат оние од соседните поголемите единици на локална самоуправа.
Министерството за транспорт и врски, велат познавачите, требало навреме да реагира и да го заврши примопредавањето на дел од своите надлежности кај општините пред официјалниот почеток на децентрализацијата (1 јули), а не тогаш да ја почнува постапката на преземање на вработените. Некои се убедени дека додека се завршат формалностите може да се парализира контролата врз градбите за повеќе од половина година.
– Точно е дека им испративме известување, што беше обврска на инспекторатот согласно со Законот за градба. Вкупно 54 инспектори од државниот инспекторат преминуваат во надлежност на локалната самоуправа, а нивното преземање треба да биде завршено најдоцна до крајот на неделава, а во тој период нема никој да почне нелегално да гради – вели Трошански.
Според новите надлежности Државниот инспекторат ќе биде надлежен да контролира градби од прва и од втора категорија, односно објекти од јавен интерес во кои влегуваат од автопат до нуклеарна централа. Контролата врз изградбата на куќи и станбени згради, пак, ја презема локалната самоуправа.
– Не е точно дека со преземањето на надлежностите градежните инспектори ќе немаат можност да контролираат. Ние сметаме дека само така ќе може да се зголеми нивната ефикасност и контрола на теренот. Но државниот инспекторат е овластен и по трансферот, да врши контрола врз работата на локалните инспектори. Исто така, ќе има и овластување на градоначалниците да им ги одзема надлежностите врз локалните инспектори за градежништво и урбанизам, доколку утврди дека општинарите не постапувале по одредени барања – објасни Трошански.
Отсега, сите пријави што ќе стигнат од граѓаните на адреса на Државниот инспекторат, тој ќе ги препраќа кај општините.
ХЕЛСИНШКИ КОМИТЕТ
Легализацијата на „Шпанско Село“ е беззаконие
Градоначалниците на градот Скопје, на општините Центар, Карпош и Гази Баба, како и министрите за животна средина и за транспорт и врски, да имаат предвид дека легализирањето на неправно изградените објекти, или неправно одобрените за градба објекти, претставуваат озаконување на неправото, а тие што ќе го сторат тоа – стануваат и самите починители на неправо, предупреди Хелсиншкиот комитет во отвореното писмо до овие институции.
„Со одолжувањето на спроведувањето на донесените решенија за уривање на објектите изградени надвор од подрачјето предвидено за изградба врз основа на Деталниот урбанистички план на градот Скопје (во просторот кој е дел од паркот Водно) и со евентуалното легализирање на овие објекти (изнесено во изјавите и најавите дадени од страна на градоначалникот на општина Карпош, градоначалникот на градот Скопје и министерот за урбанизам), се повредуваат и загрозуваат редица базични човекови права гарантирани со Уставот. Имајќи ги предвид и случаите каде што се во тек изградби, било легални било дивоградби, во Гази Баба и Градскиот парк, се создава корпус од сродни случаи што ја загрозуваат животната средина, а преку тоа и здравјето на граѓаните на Скопје“, се наведува во отвореното писмо.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Фон дер Лајен повторно го преживеа гласањето недоверба во ЕП
Предлогот за гласање недоверба на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, не ја доби потребната поддршка на пленарната седница на Европскиот парламент, која се одржува во Стразбур оваа недела. Гласањето беше емитувано во живо на официјалната веб-страница на парламентот.
Според официјалните резултати, 165 европратеници гласаа за иницијативата, 390 гласаа против, додека 10 европратеници беа воздржани. Така, убедливото мнозинство против предлогот уште еднаш ја потврди стабилната поддршка на актуелната претседателка на Европската комисија во рамките на најголемите политички групи во Европскиот парламент, пренесуваат медиумите.
Ова беше трето гласање недоверба на Урсула фон дер Лајен, а иницијативата ја покрена парламентарната група Патриот. Како главна причина, тие го наведоа противењето на одлуката на Европската унија да потпише договор за слободна трговија со „Меркосур“, кој, според нив, носи ризици за европското земјоделство и економските интереси на поединечните земји-членки.
И претходните два обида за гласање недоверба на Европската комисија, започнати минатата година, завршија со неуспех. Тие предлози не успеаја да обезбедат ниту четвртина од гласовите во Европскиот парламент, иако трите најголеми парламентарни фракции континуирано ја поддржуваа Фон дер Лајен.
Иако иницијативата повторно беше отфрлена, дискусијата што следеше по неа покажа дека поделбите во Европскиот парламент, особено во однос на трговската политика и односите со надворешните партнери, сè уште се изразени и ќе останат една од клучните теми во наредниот период.
Свет
Рутe: НАТО мора да ја зајакне безбедноста на Арктикот
Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, денес изјави дека рамковниот договор за Гренланд што го договорил со американскиот претседател Доналд Трамп имплицира дека сојузниците на НАТО ќе мора да ја зајакнат безбедноста во арктичкиот регион.
Руте на маргините на Светскиот економски форум во швајцарскиот град Давос изјави дека првите резултати од зголемената безбедност на Арктикот ќе бидат видливи оваа година, пренесува Ројтерс.
„Ќе се собереме во НАТО со нашите високи команданти за да разработиме што е потребно. Не се сомневам дека можеме да го направиме тоа доста брзо. Секако се надевам за 2026 година, се надевам дури и на почетокот на 2026 година“, рече Руте.
Тој истакна дека сега е до командантите на НАТО да ги разработат деталите за дополнителните безбедносни барања и дека е сигурен дека членките на НАТО, кои не се блиску до Арктикот, исто така ќе сакаат да придонесат.
Руте рече дека за време на разговорот со Трамп, темата за експлоатација на критични минерали во Гренланд не била покрената.
Според него, напорите за зајакнување на безбедноста на Арктикот нема да влијаат на ресурсите за поддршка на Украина во нејзината војна со Русија.
Тој истакна дека конкретните преговори за Гренланд ќе продолжат меѓу Соединетите Американски Држави, Данска и Гренланд, кој е автономна данска територија.
Руте рече дека разговарал со Трамп и за тоа како да се обезбеди безбедноста на седумте арктички земји и како може да се осигура НАТО да го обезбедува Арктикот.
„Разговаравме како да се осигураме дека Русите и Кинезите нема да добијат пристап до економијата на Гренланд или во воена смисла“, додаде Руте, објави Танјуг.
Свет
Ова се земјите што дојдоа да го формираат Одборот за мир на Трамп
Претседателот на САД, Доналд Трамп, го претстави својот Одбор за мир. На церемонијата присуствуваа помалку од 20 земји, а меѓу нив не беше ниту еден од традиционалните западноевропски сојузници на Соединетите Американски Држави.
Меѓу земјите чии претставници учествуваа на сцената, доминираа земјите од Блискиот Исток и Јужна Америка, заедно со помал број европски и азиски земји, вклучувајќи ги Бахреин, Мароко, Аргентина, Ерменија, Азербејџан, Бугарија, Унгарија, Индонезија, Јордан, Косово, Пакистан, Парагвај, Катар, Саудиска Арабија, Турција, Обединетите Арапски Емирати, Узбекистан и Монголија.
Ниедна западноевропска нација не учествуваше, а некои изразија загриженост во врска со идејата за комитет кој би можел да вклучи противници како Русија.
Трамп објави дека Одборот за мир веќе започнал со работа и „работи прекрасно“. „Имаме одлична група луѓе и неверојатни млади луѓе кои го водат одвнатре“, рече тој.
На присутните лидери, кои ги нарече „во повеќето случаи многу популарни лидери, во некои случаи не толку популарни“, Трамп рече: „Навистина ни е чест што ве имаме тука денес“.
Иако меѓу членовите немаше европски сојузници, Трамп рече за собраната група: „Всушност, ми се допаѓа оваа група. Ми се допаѓа секој од нив. Можете ли да верувате?“
Тој додаде: „Обично имам двајца или тројца кои не ми се допаѓаат. Сега не гледам такви“.
Што е Одборот за мир?
Првично замислен како мала група за надгледување на прекинот на огнот во Газа, проектот оттогаш прерасна во нешто многу поамбициозно. Околу 60 земји се поканети да се приклучат на одборот, по цена од 1 милијарда долари по земја доколку сакаат трајно членство.
Трамп треба да биде првиот претседател на одборот, а плановите предвидуваат тој да служи доживотно.
Новото тело се оформува по американските воени напади врз Венецуела и заканите на Трамп да ја преземе контролата врз Гренланд и да интервенира во Иран.
Трамп првпат ја изнесе идејата во септември, кога објави план за прекин на војната во Газа. Подоцна рече дека мандатот на одборот ќе се прошири надвор од Газа за да вклучи решавање на други глобални конфликти и промовирање мир низ целиот свет.
Статутот на одборот наводно наведува дека неговиот претседател, Трамп, ќе има широки извршни овластувања, вклучувајќи го правото на вето на одлуките и можноста за отпуштање членови.
Белата куќа ги избра државниот секретар Марко Рубио, специјалниот пратеник Стив Виткоф и зетот на Трамп, Џаред Кушнер, како и поранешниот британски премиер Тони Блер, за членови на основачкиот извршен комитет на иницијативата.
Сè уште има многу прашања за тоа каков ќе биде мандатот на Мировниот комитет и како ќе функционира, поради што некои земји се двоумат да одговорат на поканите. Други се прашуваат зошто рускиот претседател Владимир Путин и други авторитарни лидери воопшти беа поканети.
фото/епа

