Пет земји од ЕУ бараат воведување данок на екстрапрофит за енергетските компании поради зголемувањето на цените

Германија, Италија, Шпанија, Португалија и Австрија упатија заедничко барање до Европската Унија за воведување данок на екстрапрофит на енергетските компании. Целта е да се ублажи финансискиот товар врз потрошувачите и даночните обврзници предизвикан од војната на Блискиот Исток, пренесува „Евроњуз“.

Во писмото упатено до еврокомесарот за клима, министрите за економија и финансии на овие пет земји истакнуваат дека националните мерки мора да бидат поддржани со заеднички европски напори.

„Ова би овозможило финансирање на привремени олеснувања за потрошувачите и сузбивање на растечката инфлација без дополнително оптоварување на јавните буџети“, се наведува во писмото потпишано од министрите Маркус Мартербауер, Ларс Клингбајл, Џанкарло Џорџети, Жоаким Миранда Сарменто и Карлос Куерпо.

Апелот доаѓа во критичен момент кога цената на суровата нафта „Брент“ надмина 100 долари по барел. Ова е значителен скок во споредба со цената од 70 долари пред САД и Израел да ги започнат воените напади врз Иран на 28 февруари. Поради блокадата на Ормутскиот Теснец, глобалните пазари се соочуваат со ненадеен недостиг на понуда и голема ценовна нестабилност.

Предлог-механизмот предвидува:
– Оживување на „придонесот за солидарност“ (сличен на оној од 2022 година за време на војната во Украина).
– Оданочување на вишокот добивка од фосилните горива на ниво на цела ЕУ.
– Опфаќање на профитите на мултинационалните нафтени компании остварени и во странство.

Економска логика и фискални ограничувања

Економистите сметаат дека ваквиот потег е логичен кога кризата создава огромни неочекувани профити за производителите на нафта на директен трошок на домаќинствата. Ханс Стегемен, главен економист во банката „Триодос“, изјави дека фискалната политика мора да има улога во прераспределбата на тие средства.

Германија, Италија и Шпанија се меѓу најпогодените земји од драматичниот раст на цените на горивата. Сепак, Европската комисија досега ја одбиваше идејата за суспензија на Пактот за стабилност на ЕУ, што дополнително го стеснува маневарскиот простор на владите за справување со можната рецесија.