Економија
Новото Peugeot 308 и премиум-системот Focal HI-FI: акустична совршеност
Развиен во партнерство со Focal, француски бренд koj e експерт за високопрецизна акустика, новиот систем премиум FOCAL® Hi-Fi кај PEUGEOT 308 е резултат на повеќе од четири години заедничка работа. Совршено интегриран во PEUGEOT i-cockpit® кај новиот 308, тој нуди посебно звучно искуство, комбинирајќи го задоволството од совршено јасниот звук со задоволството при возење.
Тимовите на PEUGEOT и FOCAL работеа заедно за да ги дефинираат приспособените локации на секој звучник, со цел да им понудат на сите патници извонредно звучно искуство. Тимовите извршија заедничко проучување на стратешките делови (дефиниција на врати, решетки, украси, застаклување, итн.), за да се гарантира најдобрата изведба во патничкиот простор. Ништо не е оставено на случајноста, сè до структурата на багажникот кој го интегрира сабвуферот. Во внатрешноста, звучната атмосфера е стабилна и прецизна, гласовите се јасни и детални, а басот е длабок и впечатлив.
Спој на два големи француски брендови
PEUGEOT и FOCAL ги спојуваат француското производство, високата технологија и иновациите: двете компании ја делат истата желба да понудат интензивни сензации, подобрени перформанси и ретки емоции – задоволство да ја слушате Вашата музика додека возите или патувате, благодарение на совршената инсталација со висок квалитет интегрирана во најсовремениот автомобил.
Соработката помеѓу PEUGEOT и Focal започна во 2014 година, а најпрво беше остварена кај концептните автомобили: Bistrot du Lion foodtruck, FRACTAL, INSTINCT, e-LEGEND… Потоа беше проширена и на сериските возила во палетата на PEUGEOT: 2008, 3008, 5008, 508 и 508 SW.
Повеќе од 40 години, Focal се утврдува како референтен бренд во производството на звучници, звучници со висока верност за дома, монитори за студиа за снимање, слушалки и аудио комплети за автомобили и чамци. PEUGEOT за соработка ги повика тимовите на FOCAL засновани на ова уникатно знаење во акустиката и нивното истражување и развој на врвната технологија на аудио.
Тајните на вградената акустична технологија на новиот PEUGEOT 308
FOCAL® Premium Hi-Fi системот во новиот PEUGEOT 308 е составен од 10 звучници со ексклузивни патентирани технологии:
• 4 TNF алуминиумски високотонци со инвертирана купола,
• 4 вуфери/медиуми со Polyglass мембрана и 16,5 cm TMD (Tuned Mass Damper) суспензија,
• 1 Polyglass централен звучник на инструмент таблата,
• 1 Power Flower™ овален сабвуфер.
Тие се поврзани со нов 12-насочен засилувач од 690W (засилувач со технологија од класа D) поддржан од ARKAMYS дигитална обработка на звук.

TNF алуминиумски високотонци со инвертирана купола
Focal потпис, високотонецот со инвертирана купола никогаш не престанал да се развива од неговото создавање. Неговата главна предност, освен многу ниската насоченост, лежи во употребата на калем со мал дијаметар (а со тоа и многу лесен за подобро забрзување) поврзан директно со цврстата купола.
Што се однесува до дијафрагмата за бас и средениот опсег, специфичноста на Focal е да работи директно на емисијата на звукот, па затоа и на механичките карактеристики на материјалите.

Вуферите со среден опсег (16,5 см) и централниот звучник (8 cm) со Polyglass мембрана и суспензија TMD (Tuned Mass Damper)
Технологијата Polyglass е ексклузивна за Focal и се состои од нанесување фини стаклен микрофибер на конусот од целулозната менмбрана.
Овој процес овозможува да се усогласи одличното придушување на хартијата со цврстината на стаклото. Индексот на цврстината е речиси 10 пати повисок од оној на полипропиленот, па дури го надминува оној Kevlar® со еден слој кожа.

Суспензијата TMD (Tuned Mass Damper) со хармонично амортизирање е патентирана иновација за подобрување на средниот опсег. Средниот опсег е веројатно најкомплексниот дел од акустичниот систем што треба да се совлада. Од една страна, мора да обезбеди униформа енергетска врска со бас каналот. Од друга страна, мора да биде кохерентен со високотонецот во однос на расејување и забрзување. Од тоа зависи хомогеноста на тембрите и просторноста.
Благодарение на моќта на нумеричка анализа со користење на конечни елементи, тимовите на Focal развија алатка за симулација за визуелизација на динамичкото однесување на суспензијата што обезбедува поврзување на конусот со садот и ги открива недостатоците што треба да се решат.
Откако ќе се утврдат недостатоците, треба да се смисли уред за нивно контролирање. Вообичаените решенија за зголемување на амортизацијата на суспензијата доведуваат до зголемување на масата, а со тоа и промена на дефиницијата. Focal најде иновативен одговор со пренесување на техника на акустика во антисеизмичките системи за облакодери, а која може да се најде и во суспензиите на тркачките автомобили! Ова е техниката „Tuned Mass Damper“: дополнителната маса осцилира во спротивност со резонанцата за да ја контролира.
Растворот се нанесува на звучникот и се состои од две кружни „монистри“, обликувани во масата на суспензијата и разумно димензионирани и позиционирани. Тие го сочинуваат хармоничниот амортизер (TMD) и го стабилизираат однесувањето на суспензијата при резонанца, за да се избегнат деформации на конусот и да не се оштети динамиката.
Овален сабвуфер Power Flower™ (еквивалент на 20 см)
Технологијата Power Flower™ е уште еден силен идентификатор на гамата Focal. Директно наследен од технологиите на иконите звучници Utopia, Power Flower™ го заменува едноставниот ферит што обично се користи на звучниците и е извор на моќно магнетно поле. Резултат: стабилна и здрава репродукција на бас до екстремни нивоа на звучен притисок.
Со текот на годините, овој систем беше прилагоден на барањата на автомобилската индустрија. Оваа технологија откри уште една одлучувачка предност: не само што магнетната енергија е значителна благодарение на замената на феритот со неодимиум, туку пред сè, растојанието помеѓу магнетите овозможува топлиот воздух да циркулира слободно, обезбедувајќи неспоредлива термичка вентилација на надворешната страна на намотка. Бидејќи серпентина се загрева помалку, тоа веќе не е ограничување на моќноста: неговото однесување е оптимално, и при врвни нивоа на моќност без динамична компресија и за време на долги сесии за слушање, каде што неговиот излез останува константен.
Друга предност е тоа што калемот е декомпресиран бидејќи е целосно отворен кон надвор. Искривувањето, поврзано со феномени на механичка компресија (калемот повеќе не се кочи од малиот волумен на компримиран воздух во воздушниот јаз), значително се намалува при висока или многу висока моќност.

Прилагодувањето на односот маса – цврстина – амортизација резултира со извонредна линеарност на кривата на одговорот на фреквенцијата, веднаш од дизајнот на дијафрагмата. Оваа иновација значи и значително зголемување на дефиницијата во средниот опсег.

Дигиталната аудио обработка на ARKAMYS го комплетира звучниот потпис FOCAL, по повеќечасовни тестови извршени од инженерите за акустика во анехоична комора и многу километри реално возење на сите видови патишта.
(ПР текст)
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
ТАВ Аеродроми: 2025 година се заокружи со 3,5 милиони патници што е 9 отсто зголемување
Во 2025 година, Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Свети Апостол Павле Охрид опслужија 3,5 милиони патници и 26.500 летови.
Двата македонски аеродроми, Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Св. Апостол Павле Охрид минатата година опслужија 3,5 (3.475.288) патници што е зголемување од 9% во однос на 2024 година.
Во 2025 година двата аеродроми опслужија 26.500 летови, што е за 4% повеќе во однос на истиот временски период, од јануари до декември, 2024 година.
„Успехот што го постигнавме во 2025 година не е случаен. Тој е резултат на јасна стратешка насока, фокусирани инвестиции и силни партнерства. Зголемувањето од 9% на бројот на патници и 4% пораст на летовите на двата македонски аеродроми е директна потврда дека вложувањата во модернизација на инфраструктурата, унапредување на оперативната ефикасност и проширување на мрежата на авиолинии даваат конкретни и мерливи резултати. Дополнително, новите дестинации, континуираната соработка со авиокомпаниите, зголемената побарувачка за патувања и посветеноста на нашите вработени овозможија стабилен и одржлив раст. Овие резултати ја зацврстуваат позицијата на македонските аеродроми како сигурни и конкурентни регионални воздухопловни центри и ни даваат силна основа за уште поамбициозен развој во наредниот период,“ вели Неџат Курт, Генерален директор на ТАВ Македонија.
Само во декември 2025, статистиката на ТАВ Македонија покажува двоцифрено зголемување на процентите на опслужени патници на двата аеродроми од дури 25% во споредба со декември 2024, една година претходно, или преточено во бројки, 294.781 патници.
Во последниот месец од минатата година пак, реализирани се 2,019 летови што е за 7% повеќе од декември во 2024 година.
Стабилен пораст покажува и дневниот пресек на патници во 2025. Скопскиот аеродром дневно во просек опслужуваше 8.786 патници што е за 9% повеќе од 2024 година, а преку
охридскиот, дневно патувале 767 патници што е за 16,3% повеќе споредено со минатата година.
Одделните анализи за двата аеродроми за периодот од јанури до декември покажуваат дека преку Меѓународниот Аеродром Скопје патувале 3.211.419 што е за 8,7% повеќе споредено со истиот период во 2024 година, а додека Аеродромот Свети Апостол Павле Охрид бележи двоцифрен пораст од високи 20% со услужени 263.869 патници.
Истанбул, во сите 12 месеци од 2025 беше најфреквентна дестинација од Меѓународниот Аеродром Скопје до двата аеродрома ИГА и Сабиха Гокчен со 16,6% пазарен удел. Потоа следуваат Базел Милуз (6,2%), Франкфурт (5,7%), Цирих (4,5%) и Минхен – Меминген (4,2%).
Топ – пет земји до кои има најмногу директни летови се Германија (25,4% пазарен удел во вкупниот патнички сообраќај), Турција (23,6%), Швајцарија (10,8%), Италија (5,5%) и Шведска (4,3%).
Од Меѓународниот Аеродром Скопје во моментов летаат вкупно 15 авиокомпании кон 49 дестинации, додека од Аеродромот Св. Апостол Павле Охрид три авиокомпании летаат до 7 дестинации.
Според најавите на авиокомпаниите, од март годинава, мрежата на авиолинии од двата македонски аеродрома ќе се зголеми, со отворањето на нови авиолинии и нови дестинации. Виз ер ќе почне да лета од Скопје до Неапол и ќе ја врати авиолинијата од македонскиот главен град до Будимпешта, додека од Охрид ќе почне да лета до Милано. Во мај, Аустриан ерлајнс ќе почне да лета од Охрид до Виена, а во јуни охридскиот аеродром ќе ги врати полските туристи во Охрид со отворањето на новата авиолинија од Вроцлав и враќањето на летовите од Катовице.
Економија
За една година поскапеа и кафаните: угостителските услуги зголемени за 3,5 проценти
Цените на угостителските услуги во декември 2025 година се зголемени за 3,5 проценти во споредба со истиот месец лани, покажуваат податоците на Државен завод за статистика.
На годишно ниво, односно во периодот јануари – декември 2025 година во однос на истиот период од 2024 година, угостителските услуги се поскапени за 4,8 проценти.
Истовремено, статистиката покажува дека во декември нема промени во однос на претходниот месец. Цените на угостителските услуги останале на исто ниво како и во ноември 2025 година.

Фото: unsplash
Економија
МФ: Пласирани над 224 милиони евра за поддршка на инвестиции кон компаниите, исплатена нова транша од Буџетот кон Развојната банка
Министерството за финансии од Буџетот изврши исплата нова транша во вредност од 424,9 милиони денари или 6,9 милиони евра кон Развојната банка за поддршка на домашните компании.
Со исплатата на оваа транша вкупната поддршка на државата кон домашната економија изнесува 13,8 милјарди денари или 224,3 милиони евра од вкупно планираните 250 милиони евра за поддршка на домашните компании, велат од Министерството за финансии.
„Владата ги обезбеди овие средства преку кредитна линија од Унгарската експорт-импорт банка со цел поддршка на домашната економија. Поддршката се состои од пласман на средства по поволни услови за компаниите во насока на реализација на приватните инвестиции, со што тие ќе обезбедат сопствен развој и поттикнување на економскиот раст. Средствата се пласираат до крајните корисници преку деловните банки, каматната стапка е 1,95% годишно, рокот на отплата е до 15 години и грејс период до 3 години.
Вкупниот буџет за поддршка на домашните компании предвидени во Буџетот изнесува 250 милиони евра, а вредноста на инвестицискиот циклус се проценува на околу 300 милиони евра“, се додава во соопштението на Министерството за финансии.

