Свет
Вирусот добива ново име – „Да бев мајмун, би протестирал, тоа навистина не е мајмунска болест“
Мајмунските сипаници наскоро би можеле да добијат ново име бидејќи постоечкото поттикнува дискриминација и стигматизира.
Светската здравствена организација минатата недела објави дека работи со „партнери и експерти од целиот свет за да го преименува името на вирусот на мајмунските сипаници и неговите соеви“.
Овие соеви се особено контроверзни бидејќи се именувани по африканските региони.
Минатата година СЗО одлучи да ги именува сите варијанти на Ковид по буквите од грчката азбука за да не ги стигматизира местата каде што првпат се појавија.
Само неколку дена пред СЗО да објави дека ќе го промени името на мајмуните сипаници, група научници во јавно писмо повикаа на „итна потреба да се воведе недискриминаторска и нестигматизирачка номенклатура“ на вирусот.
Во писмото, потпишано и од неколку африкански научници, конкретно се предупредува на „западноафриканските“ и „централноафриканските“ соеви на вирусот мајмунски сипаници. Оваа година се пријавени повеќе од 2.100 заразени со мајмунски сипаници, од кои 84 отсто се во Европа, 12 отсто во Северна и Јужна Америка и само три отсто во Африка.
Тоа не е мајмунска болест
Ојевеле Томори, виролог на Универзитетот Redeemer во Нигерија, поддржува промена на името на видовите на мајмунски сипаници.
„Дури и називот мајмунски сипаници е погрешен“, изјави тој за АФП. „Да бев мајмун, би протестирал. Тоа навистина не е мајмунска болест“.
Вирусот е наречен така затоа што бил откриен меѓу мајмуните во данска лабораторија во 1958 година, но луѓето главно биле заразени со него од глодари. Постоечката епидемија е невообичаена во смисла дека се шири исклучиво преку контакт човек на човек“, вели Оливие Рестиф, епидемиолог од Кембриџ.
„И затоа е фер да се каже дека постоечката епидемија има малку врска со Африка, исто како што брановите Ковид и неговите варијанти имаат малку врска со азиските лилјаци, од каде што првично потекнуваше“, додаде тој.
Стигматизација на Африка
За промената на името се согласува и Мозес Џон Бокари од Универзитетот Нјала во Сиера Леоне. „Мајмуните најчесто се поврзуваат со Африка“, рече тој.
„Дополнително, постои долга и темна историја на споредување на црнците со мајмуните. Ниту едно име на болеста не треба да биде поттик за тоа“. Рестиф нагласува дека оваа дебата е „дел од поширокото прашање за стигматизирање на Африка како извор на болести“.
„Го видовме ова со ХИВ во 1980-тите и за време на епидемијата на ебола во 2013 година“, изјави тој за АФП.
СЗО ќе објави нови имиња за мајмунските сипаници што е можно поскоро, рече првиот човек на организацијата, Тедрос Аданом Гебрејесус.
Светската здравствена организација во саботата одлучи дека болеста, иако причина за загриженост, сепак не претставува глобална здравствена криза.
„Длабоко сум загрижен за епидемијата на мајмунски сипаници, тоа е очигледно закана што се развива и моите колеги и јас внимателно ја следиме“, рече Тедрос
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Апокалиптични сцени од Турција: силен ветер уништи објекти
Силни ветрови ја погодија северозападната турска провинција Коџаели предизвикајќи значителна материјална штета, при што на повеќе објекти им биле целосно откорнати покривите, јавуваат локалните медиуми.
На снимките објавени од локалниот портал „Коџаели Гундем“ се гледа моментот кога силен ветер подигнува покрив од зграда во населбата Диловаси и го носи од објектот. На друга снимка, објавена подоцна, покривот може да се види речиси неоштетен како лежи на земја.
A massive storm hits #Istanbul, #Turkey. pic.twitter.com/YOzRNoToE4
— Siraj Noorani (@sirajnoorani) January 8, 2026
Дополнителни видеа од местото Хереке прикажуваат куќа што останала без покрив, а предмети од внатрешноста се расфрлани по просториите поради силните налети на ветерот.
Од Кабинетот на гувернерот на провинцијата Коџаели уште во средата било издадено предупредување дека се очекуваат олујни ветрови со брзина од 50 до 70 километри на час, додека во повисоките предели ударите можеле да достигнат и до 80–90 километри на час.
Фото: pexels
Свет
Шефот на гренландска рударска компанија: САД сакаат инвестиции во минерали, преговорите се во тек
САД разгледуваат можност за инвестиции во ископување стратешки минерали на Гренланд, потврди извршниот директор на рударската компанија Аморок, Елдур Олафсон, во изјава за Си-Ен-Би-Си.
Компанијата работи во јужниот дел на Гренланд, каде што се занимава со ископување и истражување на злато, бакар, германиум, галиум и други стратешки минерали. Олафсон наведе дека се водат разговори со американски владини институции за можни инвестиции, но дека договорите сè уште не се финализирани.
Според него, потенцијалната соработка би можела да вклучува договори за откуп, инфраструктурна поддршка и кредитни линии, без да прецизира за кои проекти станува збор.
Портпарол на Стејт департментот изјави дека САД сакаат да изградат долгорочни комерцијални односи кои ќе им користат и на Американците и на народот на Гренланд, додавајќи дека претседателот Доналд Трамп ја истакнал важноста на Гренланд за одбраната на САД.
Интересот на Вашингтон се засилува во период кога Трамп повторно ја нагласува идејата за купување на Гренланд, кој го смета за клучен за националната безбедност. Следната недела американскиот државен секретар Марко Рубио треба да разговара со дански претставници за иднината на островот.
Белата куќа ги гледа богатите минерални ресурси на Гренланд како можност за намалување на кинеската доминација на пазарот на стратешки минерали.
Фото: pexels
Свет
(Видео) Експлозија на гас разнесе станбена зграда во Германија
Три лица, меѓу кои и шестгодишно дете, загинаа во силна експлозија на гас што рано утринава целосно уништи станбена зграда во германскиот град Албштат. Уривањето се случило околу 5 часот наутро во градската населба Тајлфинген, а полицијата потврди дека загинатите се членови на исто семејство на возраст од 33, 30 и 6 години, пренесе Билд.
На местото на несреќата се ангажирани повеќе од 200 припадници на итните служби. Откако семејството првично се водело како исчезнато, спасувачите подоцна ги пронашле нивните тела во урнатините.
Детонацијата била исклучително силна и го вознемирила целото соседство. Еден од станарите изјавил за Шварцвелдер Ботен дека околу 5 часот наутро целата куќа му се затресла, предмети паѓале од полици, а стаклото на влезната врата пукнало. Друга соседка помислила дека станува збор за земјотрес.
Според полицијата, во експлозијата не била уништена само погодената куќа, туку и неколку околни згради биле сериозно оштетени. Соседите биле евакуирани и никој од нив не е повреден. Итните служби им укажале помош, а многумина биле во состојба на шок.
Од безбедносни причини, дотокот на гас во целата улица бил прекинат. Градоначалникот Тралмер изјавил дека нема опасност од нови експлозии и дека се очекува снабдувањето со гас за околните куќи повторно да биде воспоставено во текот на денот.
Фото: pexels

