Култура
„ПМГ рекордингс фестивал 13“ во две вечери со фантастична програма од домашни и странски изведувачи
Во две фестивалски вечери, на 7 и 14 октомври, „ПМГ рекордингс фестивалот“ оваа година нуди извонредна програма од актуелни и висококвалитетни домашни и странски имиња од сферата на електронската, поп, рок и џез-музиката.
Првата фестивалска вечер закажана за 7 октомври ќе биде во скопскиот клуб „Станица 26“. Специјален гостин на оваа вечер е хрватската музичка дива САРА РЕНАР, која го носи статусот на една од најдобрите и најхрабри пејачки текстописци од новата генерација на Балканот. Нејзиниот музички стил може да се опише како експериментален поп, со суптилни мелодии на електронски и театарски елементи. Зад себе има пет студиски албуми, повеќе регионални награди и речиси илјада концерти во живо. Нејзините најнови настапи се опишани како експлозивна електропанк-забава.
Од домашната сцена претставуваме два големи бенда со импозантна дискографија и многубројни концерти.

„ПМГ колектив оркестар“ е звукот на модерно Скопје. Автентична линија на сочност, која се развива и менува повеќе од 20 години. Нивниот звук носи софистицирани танцови линии, прилично уникатни и речиси поп-мелодични. 9 студиски албуми, двоен винил со најголемите хитови, многубројни ЕП, синглови, компилации, видеозаписи, ремикси и неколку македонски и европски турнеи. Моментната инкарнација на бендот е прилично авантуристички микс на танцов ритам на современа електронска продукција, тапани во живо, бас, гитара, дувачка секција, вокали и синтисајзери. Вистински оркестар составен од некои од најдобрите и најталентирани македонски музичари споени со цел да донесат музичка правда и зрели аранжмани на сите познати ПМГ-песни („Скопјанка“, „Манекенки“, „80-ти“, „90-ти“, „Ти си мојот свет“, „Луѓе од градови“, „Деца на два века“…), максимално задоволувајќи ја публиката на концертите.

„Сетстат“ без двојба е најквалитетниот и најдолготраен џез-состав, кој во континуитет работи повеќе од триесет години во нашата земја. Фантастичен бенд, добро обучен во т.н. уметност на џезот со познавање на речиси секој стил што некогаш се појавил. „Сетстат“ има издадено 10 студиски албуми. Нивниот концерт на „ПМГ рекордингс фестивал“ во 2021 година, издаден како албум во живо со наслов White Night за „ПМГ џез“, беше избран како едно од најдобрите џез-изданија на музичката платформа Bandcamp за јануари 2022 година. Во 2004 година нивната композиција MVP беше број 1 на листата на Top Downloads 200 на реномираниот џез-портал All About Jazz website. Во 2015 нивниот албум „Се плашам од Македонци“ (заедно со Никола Коџабашија и Мирко Попов) беше прогласен за албум на годината, според култното скопско радио „Канал 103“. Со повеќе од 30 години активна работа „Сетстат“ е бенд што бележи континуирана и активна концертна активност како во домашен така и во меѓународен контекст.

Концертниот дел од програмата го затвораме со настапот на АЛЕКСАНДАР ВЕЛИКИ (Александар Гавровски). Неговиот прв студиски албум „Првиот Македонец во вселената“ излегува во 2018 година за издавачката куќа „Балкан Велики“, со кој впечатливо и лесно ја освојува домашната публика. По него, следуваат „Мирно лето“ (2020) и „Голем“ (2023), обата албума во издание за „ПМГ рекордингс Скопје“. Неговиот последен албум изобилува со интелигентна мелодичност и танцова атмосфера. Лириката на Александар Велики е во правопропорционален развој со квалитетот на музиката, па „Голем“ е секако неговиот најдобар албум до сега, кој воедно и ќе биде музички изведен на фестивалот.
Програмата по полноќ носи дел од електронската музичка сцена со настапи на добро познатите ПМГ-диџеи Мирко Попов, Илина Ангеловска и Виолета Качакова, кои гарантираат добра журка и загревање на атмосферата за танц.
Втората фестивалска вечера е закажана за 14 октомври, каде што на сцената на Младинскиот културен центар во дансинг-салата во живо ќе настапи светски познатиот музичар и инструменталист Метју Џонсон од Канада. Се работи за водечко име на електронската музичка сцена, човек што со децении владее на светските подиуми и врвни музички фестивали. Со него сцената ќе ја поделат звучни имиња од македонската електронска и поп-музичка сцена, како Young Dadi, 5R+Domchuga, Горан Кан, Андреја Салпе и Вански.

„ПМГ рекордингс фестивалот“ е годишна смотра на истоимената дискографска куќа, со речиси 300 изданија на современа македонска музика е водечка сила на домашната сцена во последните децении.
Фестивалот се реализира со поддршка на Министерството за култура на Република Северна Македонија.
Македонскиот реномиран уметник и професор Велимир Жериновски отстапи свој цртеж од серијата :Memoris#000: за изработка на визуелниот промотивен материјал за годинешниот фестивал.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Промоција на романот од Ирена Јурчева „Ќе помине и моќта“ во МКЦ
Вечерва, со почеток од 19 ч., во фоајето на Младински културен центар (МКЦ), ќе се одржи промоција на најновиот роман од Ирена Јурчева – „Ќе помине и моќта“.
Покрај авторката, на промоцијата ќе зборуваат Виолета Танчева-Златева и Александар Маџаровски-Читачот.
Романот „Ќе помине и моќта“ излезе од печат кон крајот на 2025 г., во издание на „Паблишер“, и претставува досега најамбициозно и најобемно дело на Јурчева. На повеќе од 350 страници, авторката гради слоевита и длабока приказна за наглото созревање среде светот што се распаѓа, за необичната моќ што го одбележува животот, и самата осудена да помине.
Ирена Јурчева ѝ е веќе добро позната на книжевната јавност како поетеса, прозаистка и преведувачка. Позната е по поетските книги „Таинства“ и „Огнот наш нестишен“, збирките раскази „Разнишан свет“ и „Белата е најстрашната боја“, за која ја доби наградата „Новите“ за најдобар дебитантски прозен ракопис. Освен тоа, преведувачка е на значајни дела од светската класика, меѓу кои се издвојуваат „Силмарилион“ од Џ. Р. Р. Толкин и „Црниот мачор – раскази за мистеријата“ од Едгар Алан По.
Книгата ќе биде достапна за продажба и на самата промоција.
Култура
Крива Паланка ја слави Прочка со автентичниот обичај „Сусурига 2026“
На 21 февруари во Крива Паланка по третпат ќе се одржи манифестацијата „Сусурига 2026“, која како автентичен обичај ја оживува вековната традиција на маскирање и палење оган во чест на празникот Прочка.
Во духот на прошката, заедништвото и обновувањето, градскиот плоштад ќе се претвори во живо средиште каде генерациите се спојуваат околу обиччајните вредности што со векови се пренесуваат од колено на колено. Маскираните поворки, обредните елементи и симболичниот оган ќе создадат впечатлива слика за културниот идентитет и ќе ја оживеат културната меморија на градот.
Програмата започнува во 12:00 часот со дефиле од плоштадот „Карпошово востание“, а централниот настан ќе се одржи на Градскиот плоштад во 12:30 часот.
Пред публиката ќе настапат бројни маскирани и обредни групи од земјата и регионот и тоа: „Странчинарски игри“ од Мокриево, Ново Село, „Ратевски Бамурци“ од Ратево, Берово, „Суроварска група“ од Вискјар, Перник, Бугарија, „Џоломари“ од Манастирец, Росоман, како и локалните групи „Паланечка свадба“ од КУЗ „Карпош“ и „Трновски ветришта“ од КУЗ „8-ми Октомври“ при НУ Центар за култура Крива Паланка.
Организатори на манифестацијата се општина Крива Паланка и Фондацијата „Со срце за Крива Паланка“, а целта е зачувување и промоција на нематеријалното културно наследство и обединување на граѓаните.
Манифестација „Сусурига“ го негува наследениот обичај и заедничката приказна што ја чува врската меѓу минатото и сегашноста и културната душа на Крива Паланка.
Култура
Улогите по кои ќе го паметиме Роберт Дувал
Роберт Дувал, оскаровец и еден од најкарактерните актери на американскиот филм, почина на 96-годишна возраст. Веста ја потврди неговата сопруга Лусијана Педраса Дувал, наведувајќи дека починал мирно во својот дом во Вирџинија. Семејството соопшти дека нема да има јавна погребна церемонија.
Кариерата на Дувал, долга седум децении, не може да се сведе на еден наслов или еден тип улога. Иако публиката често го памети како Том Хејген, тивкиот и пресметлив адвокат на семејството Корлеоне, неговиот актерски опсег беше многу поширок.
Од раните театарски години во Њујорк, преку подемот во шеесеттите и седумдесеттите, Дувал создаваше ликови на авторитети, војници, проповедници и луѓе на работ на распад, со ист занаетчиски фокус. Оскарот за главна улога во Tender Mercies само формално потврди дека може сам да понесе филм.
Во продолжение се десет филмови по кои ќе го паметиме.
To Kill a Mockingbird (1962)
Филмската адаптација на романот на Харпер Ли е раскажана од детска перспектива, но зборува за длабок општествен судир: адвокатот Атикус Финч брани Афроамериканец обвинет за силување на бела жена на сегрегираниот американски Југ.
Улогата на Дувал е мала, но клучна. Со воздржана телесност и тивки погледи, тој создава лик кој од урбана легенда постепено станува вистинска, ранлива личност.
MAS*H (1970)
Филмот на Роберт Алтман е воена приказна што функционира како антивоен коментар, сместена во мобилна болница за време на Корејската војна.
Дувал го толкува мајорот Френк Бернс – офицер кој ја сфаќа својата позиција премногу сериозно. Наместо карикатура, Дувал го игра со целосна сериозност, а токму од контрастот со циничната околина произлегува хуморот.
The Godfather (1972)
Филмот на Френсис Форд Копола е епска студија за моќта и семејството.
Том Хејген е адвокат и стратег на семејството Корлеоне – човек кој не вика и не се заканува, но разбира системи и правила. Тој е фигура меѓу два света: правниот и криминалниот. За оваа улога доби номинација за Оскар за споредна машка улога.
Apocalypse Now (1979)
Филмот го претвора војувањето во психолошки лавиринт.
Дувал го игра потполковникот Бил Килгор – харизматичен командант кој војната ја доживува како сцена за личен стил. Неговата интерпретација покажува човек на кој насилството му станало рутина. За улогата беше номиниран за Оскар.
Tender Mercies (1983)
Тивка драма за поранешен кантри музичар кој се обидува да го обнови животот по алкохолизмот.
Дувал го игра Мек Слеџ без патетика и претерување. Со минимализам и внатрешна напнатост создава лик на човек кој се бори со минатото. За оваа улога го освои Оскарот за најдобар актер.
Days of Thunder (1990)
Приказна за млад возач кој учи дека брзината бара контрола.
Дувал е Хари Хог – искусен шеф на тим и ментор. Во филм исполнет со адреналин, неговиот лик е симбол на стабилност и практична мудрост.
The Apostle (1997)
Драма за проповедник кој по личен пад се обидува да почне одново.
Дувал го режира и го игра Џулиус Ф. „Сони“ Дјуи – харизматичен, но нестабилен човек, способен и за инспирација и за деструкција. За улогата доби номинација за Оскар.
Jack Reacher (2012)
Акционен трилер за поранешен воен истражител кој открива сложена мрежа зад наизглед едноставен случај.
Дувал се појавува како Мартин Кеш – сопственик на стрелиште со сопствен кодекс и искуство што ја продлабочува приказната.
The Judge (2014)
Судска драма што се претвора во семејна приказна.
Дувал го игра судијата Џозеф Палмер – човек кој целиот живот бил авторитет, а сега се соочува со слабоста и стареењето. Улогата му донесе уште една номинација за Оскар.
The Pale Blue Eye (2022)
Готски трилер сместен во 1830 година, во кој се истражуваат мистериозни убиства во Вест Поинт.
Дувал го толкува Жан Пепе – лик со знаење и сложена историја, чие присуство ѝ дава тежина на мистеријата. Ова беше неговата последна филмска улога.
Роберт Дувал зад себе остави редок опус: без разлика дали играше адвокат, војник, музичар или судија, секогаш внесуваше мирна сила и внатрешна прецизност што ги правеше ликовите незаборавни.

