Економија
Ангеловска-Бежоска: Подобриот пристап до финансии е важен за инклузивен раст за регионот на Западен Балкан
На покана на Европскиот фонд за Југоисточна Европа (ЕФСЕ), гувернерката Анита Ангеловска-Бежоска, заедно со гувернерката на централната банка на Босна и Херцеговина, Јасмина Селимовиќ и регионалната директорка на ЕФСЕ, Мјера Јузбашиќ- Бајгориќ се обрати на конференцијата „Родови финансии во Западен Балкан“.
Градењето еднакви можности во однос на родовата димензија, каде за жал сè уште постојат големи разлики, бара проактивни и координирани глобални напори на носителите на макроекономски политики. Со поддршка од меѓународните и европските институции, вклучително и Европскиот фонд за Југоисточна Европа (ЕФСЕ), можат да се направат важни чекори за подобар пристап до финансии и финансиската инклузивност на жените во земјите од Западен Балкан, истакна гувернерката Анита Ангеловска-Бежоска во своето обраќање на конференцијата „Родови финансии во Западен Балкан“.
На конференцијата беше презентирано истражувањето спроведено од ЕФСЕ за родовото финансирање во земјите од Западен Балкан, во чиј заклучок се наведува дека треба да се поттикнат финансиските институции да ги таргетираат жените инвеститори, сопственички на мали и средни претпријатија, оние со претприемачки дух кои се отворени и кон користење на нови иновативни технологии, бидејќи тоа може да биде значајно и за успешното работење на овие претпријатија, како значаен генератор во економиите.
Гувернерката Ангеловска – Бежоска истакна дека пристапот до финансирање е важна детерминанта за развојот на претприемаштвото кај жените, кое е послабо во регионот, а тоа го потврдуваат и податоците за родовата структура на сопственоста на малите и средни претпријатија.
„Во регионот на Западен Балкан процентот на сопственост на ММСП од страна на жени е мал и се движи помеѓу 20-30%. Во нашата земја жените се сопственици на 23 % од ММСП, во Србија 33% во БиХ 24%, а во Косово 17 %. На глобално ниво, овие компании вработуваат повеќе од две третини од работната сила, сочинуваат 95%-98% од вкупната деловна активност и генерираат околу половина од глобалниот БДП“, истакна гувернерката. Оттаму неопходни се повеќе активности за надминување на пречките за жените во рамки на институционалните, регулаторните, образовните и социјалните стандарди за да се овозможи посилна економска и финансиска вклученост на жените во економијата.
И последната анкета на ММФ, покажува дека родовиот јаз во пристапот до финансиите е континуирано присутен и се одржува на значајно ниво, што ги одразува бројните родови бариери, вклучително и тие од структурна природа, како што се низата правни и регулаторни ограничувања, социјалните норми и пониската вклученост на жените на пазарот на труд. Во нашата земја околу 55% од вкупниот број кредитокорисници се мажи, а 62% од вредноста на кредити на население отпаѓа на мажи, иако динамички гледано има одредено подобрување.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Угостителите во Македонија за една година ги поскапеа цените за 3,4 проценти
Цените на угостителските услуги во јануари 2026 година се зголемени за 0,2 проценти во однос на претходниот месец.
Во споредба со истиот месец од минатата година, цените се повисоки за 3,4 проценти, сопшти Државниот завод за статистика.
На годишно ниво, односно во 2025 година во однос на 2024 година, цените на угостителските услуги се зголемени за 4,8 проценти.
Во јануари 2026 година, во однос на декември 2025 година, цените по групи се зголемени за: 0,3 проценти кај храна, 0,2 проценти кај алкохолни пијалаци. Кај групите Безалкохолни пијалаци и ноќевања не се забележани промени на цените.
Економија
Македонија добива можност да учи AI од Google, Microsoft, Amazon и IBM
AIatWork од денес овозможува 14-дневен целосно бесплатен пристап до својата платформа, со цел вештачката интелигенција да стане разбирлива, применлива и достапна за поширок круг корисници во Македонија.
Со бесплатниот 14-дневен пристап, корисниците добиваат можност практично да ја испробаат платформата и да користат водечки AI модели како ChatGPT, Gemini и Claude, над 50 практични AI алатки за пишување, анализа, дизајн и автоматизација, како и онлајн курсеви во живо, водени од AI практичари со искуство во глобални технолошки гиганти како Google, Microsoft, IBM и други.

Во Македонија вештачката интелигенција сè уште често се доживува како нешто нејасно и тешко совладливо за луѓето без ИТ позадина. Исто така AI често се поистоветува со една алатка, наместо да се разбере како поширок сет на практични решенија што веќе се користат во секојдневната работа низ светот. Голем дел од популацијата би сакала да знае да користи AI, но не знае кои алатки се навистина релевантни и како AI реално може да им помогне во работата.
Токму тука AIatWork се појавува како практичен одговор, нудејќи јасна насока за практична употреба на AI во секојдневната работа.
Во видеото што е дел од објавата, тимот на AIatWork објаснува дека изминатите месеци биле посветени на унапредување на корисничкото искуство и поддршката на платформата, со јасна цел: секој нов корисник уште од првиот момент да знае точно од каде да започне со изучување на вештините и алатките на иднината.
Само овој месец, на платформата се одржуваат 12 активни AI курсеви, во соработка со експерти и компании како Boeing, Google и Salesforce.
Во време кога AI станува составен дел од работата ширум светот, за земји како Македонија таа претставува можност за побрза дигитална трансформација и зголемена конкурентност. Бесплатниот пристап им овозможува на корисниците самите да проверат како AI може да им помогне во секојдневната работа, без ризик и без обврска.
Прашањето повеќе не е дали AI ќе стане дел од работата, туку дали ќе бидете подготвени кога тоа ќе се случи.
Пробајте AIatWork бесплатно – 14 дена, без обврска.
(ПР)
Економија
Владата предложи покачување на платите за администрацијата до 40 отсто, со почетно зголемување од 8 проценти од април
Премиерот Христијан Мицкоски, изјави дека денешната средба со Синдикатот на УПОЗ била конструктивна и дека на маса е предлог за зголемување на платите на административните службеници за 40 проценти во наредниот период.
Во интервју за Дневникот на МРТ, Мицкоски рече дека Владата ги презентирала условите и правилата под кои е подготвена да го реализира процесот на покачување на платите и дека сега се очекува одговор од синдикатите дали го прифаќаат предлогот.
„Денеска имавме состанок со УПОЗ. Ние дадовме понуда, истата онаа понуда за која јас зборував во јавноста. Ги поставивме условите и правилата под кои сме подготвени да го движиме овој процес напред“, изјави Мицкоски.
Тој посочи дека претставниците на УПОЗ и КСС најавиле дека ќе се консултираат со своите раководства и дека во текот на утрешниот ден ќе ја соопштат нивната одлука. Доколку се постигне согласност, според најавите, договорот би бил финализиран во недела, а од понеделник би започнала изработка на примерок на индивидуален синдикален договор.
Мицкоски појасни дека исплатата на зголемените плати би започнала во април, за мартовската плата, со осумпроцентно зголемување на збирот од постојната плата и минималната плата. Истиот модел би се применувал и во 2027 и во 2028 година.
„Тоа значи дека за околу две години и два до три месеци, административните службеници ќе имаат најмалку 40 проценти повисоки плати во споредба со сегашното ниво“, истакна премиерот.

