Економија
Сметководителите предупредуваат дека без системски решенија ќе следат големи проблеми
Правните лица за кои се вршат сметководствени услуги се веќе погодени од кризата и намалена им е ликвидноста, тоа се одразува со задоцнетото подмирување на обврските, многу од нив најавуваат и затворање на своите бизниси, со што повеќе од извесно е дека приходите брзо опаѓаат, беше истакнато на денешната прес-конференција на Комората на сметководители на Македонија.
Претседателот на Комората, Драган Митковски, истакна дека сметководствената професија е засегната од моменталната состојба, со оглед на тоа што угостителите, продажните центри, агенциите и хотелите две недели не работат, а останатите дејности работат со многу намален интензитет, а со тоа нема финансиски приливи.
Голем број компании за кои се вршат сметководствени услуги најавуваат затворање на своите бизниси, со што и приходите на компаниите од сметководствената дејност повеќе од извесно е дека ќе се намалат.
„Доколку вака продолжи, кога ќе заврши оваа сериозна криза предизвикана од вирусната инфекција Ковид- 19, ќе немаме стопанство. Сметководството и целиот финансиски сектор е од голема важност, со оглед на тоа што ги подготвуваат финансиските извештаи неопходни за работа на банките и институциите. Мерки кои треба да се преземат во моменталната состојба се пролонгирање на роковите за поднесување даночни поднесоци и останати извештаи, 30 дена по престанок на вонредната состојба. За ова веќе се поднесени неколку барања до Влада, МФ, УЈП и ЦРМ, понатаму повратот на повеќе платеното ДДВ од страна на државата да се скрати од 30 на 20 дена. Укинување на обврската за плаќање месечни аконтации на данок на добивка, а добивката, доколку ја има, ќе си ја платат компаниите редовно следната година, истото важи и за данокот на личен доход за засегнатите дејности за 2020, со што се подобрува ликвидноста и се обезбедува на крајот на годината данокот да го платат врз основа на реалниот резултат, кој поради пандемијата ќе биде понизок од оној во 2019, а кој се зема како база за пресметка на аконтациите“, рече Митковски.
Тој кажа дека потребно и е целосно укинување на сите затезни камати, не само нивно намалување, потоа сервисирање на долгот по основ на сите даноци во наредни 12 месеци по завршување на вонредната состојба.
„Дополнително, субвенционирање на плати и придонеси во сите сектори, не само туризам, транспорт и угостителство како први директно погодени, како и да се донесе Закон за кризен данок и фискална контрола во кризни ситуации, со времетраење од 6 до 8 месеци. Со ова ќе се води контрола на профитерство во кризни моменти, како и ќе даде можност за менаџирање на приходната и расходна страна на буџетот“, рече Митковски
Тој додаде и дека во Комора на сметководители во тек е акција на прибирање средства со кои ќе се обезбедат хигиенски препарати, заштитни маски и ракавици, кои ќе се донираат на некои од ранливите категории и членовите на Комората, се на располагање на државните институции за про боно помош, особено за анализа на флуктуациите во економијата и изготвување акциски план.
Александра Андреева, член на УО на Комората на сметководители, истакна дека во мерката за бескаматно кредитирање вчера што ги објави Развојната банка, критериум за директната кредитна линија процесот за аплицирање бара документи како тековна состојба, завршна сметка за фискалната 2019 година, потврда за платени даноци и придонеси од УЈП и уште 5 други образци, документи кои најчесто ги вадат сметководителите и со ова ќе се зголеми фреквенцијата во работа на терен со компании, странки и вработени по шалтери по институции, што дополнително ќе го зголеми степенот на можност за здравствениот ризик.
„Бараме итно, за овие документи да се плати единствено административна такса, а Развојната банка да си ги добави електронски по службена должност што ќе го намали времето за добавување и аплицирање, дополнителните финансиски трошоци и време, а ќе го намали и ризикот по здравјето на вработените во нашата дејност. Дополнително, во услови кога сите светски економии за повеќе месеци ги одложуваат роковите за поднесување на сите даночни поднесоци и останати извештаи, со цел да се намали движењето на луѓе и размена и контакт со документи кои не знаеме од каде доаѓаат, ние се соочуваме со одложувања од само неколку дена, а истото се објавува на ден пред истек на рокот. Со ова постојано сме во неизвесност, и во услови кога заради почитување на препораките и мерките за заштита работиме со намален човечки и временски капацитет, и ние, и целото стопанство, невозможно е да обезбедиме навремено и точно запазување на овие обврски без одложување“, изјави Андреева.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Директорката на УЈП не призна грешка во испратените решенија за данок од работа во странство, но повика секој што има доказ дека е платен, да го достави
Решенија за оданочување на доход од странство за 2020 година Управата за јавни приходи (УЈП) законски морала да ги испрати заклучно со 31 декември, е објаснувањето на директорката Елена Петрова за пристигнатите решенија кај граѓаните на само неколку дена пред Нова година во кои им бараат да си платат данок за доходот од странство иако многумина кажуваат дека данокот е платен во странската земја со која имаме меѓународен договор за избегнување на двојно оданочување. Директорката Петрова денес долго објаснуваше за решенијата за данок на доход од странство, но во ниту еден момент не кажа дека има решенија кои се испратени по грешка оти данокот бил платен во странската земја. Таа објаснуваше дека целата активност е обемна, вклучува вкрстување неколку бази и податоци, дека работеле по доставени известувања од банките и за секој поединечно проверувале дали доходот подлежи или не подлежи на оданочување кај нас.
Оние кои пред Нова година постапиле по решението и вторпат уплатиле данок оти такви насоки добиле и од вработените во УЈП кога се пожалиле, директорката Петрова рече дека ќе ги добијат средствата назад или пак ќе им бидат пресметани за некоја од следните години. И нив и оние кои се уште не постапиле по решенијата ги повика да достават докази во канцелариите на УЈП доколку данокот е платен во странската земја.
„Секако дека ќе бидат земени предвид сите докази. Ќе се утврди, зависно од меѓународниот договор доколку со земјата имаме склучено меѓународен договор, каде треба да се плати данокот, а каде треба да се изврши поврат или доколку е возможно платениот данок во странство да се прифати како даночен кредит па на уплатата што е извршена овде може да се изврши враќање или да се прифати за друг долг за следна година на соодветното лице“, реле директорката Петрова и објасни дека секој случај ќе се разгледува поединечно и даночниот обврзник ќе биде дополнително известен дали доставениот доказ се прифаќа или не.
Директорката Петрова не кажа конкретно колкав период имаат граѓаните за да достават докази за платен данок на доход од странство но јавно ги повика да го сторат тоа.
„Имајќи предвид дека граѓаните мора да се вратат и да обезбедат докази за пет години наназад, за работа што се случила пред пет години, а доказите ги обезбедуваат од странски земји ние ќе им овозможиме на граѓаните и дополнително да достават докази, еве во овој период повикани се граѓаните, јавно ги повикувам и сега сите што имаат и што може да обезбедат докази да ги достават до сите даночни канцеларии на УЈП. Ние ќе ги разгледаме тие докази и што може, ќе биде прифатено. Доставените решенија мораше да бидат донесени до 31 декември, тоа се аконтативни решенија и после врз основа на тие решенија и врз основа на, се разбира дополнително доставените докази, ние треба да преминеме кон коригирање на годишната даночна пријава за 2020 година, односно на конечниот данок за 2020 година. После тоа ќе следат оние постапки за наплата, значи се уште имаме период во кој граѓаните доколку имаат докази можат да ги достават“, објасни директорката Петрова.
За данокот на доход остварен во странство, директорката Петрова кажа дека УЈП испратило над 11.000 персонализирани известувања со секој граѓанин што се појавил во податоците. Утврдиле дека 6.600 граѓани од нив подлежат на оданочување. 2.200 граѓани сами поднеле пресметка за оданочување, а за 4.400 Управата донела решенија по службена должност.
Вкупно утврдениот данок изнесува 186 милиони денари или три милиони евра за 2020 година.
Директорката Петрова нагласи дека главна цел не е само да се соберат пари туку да се создаде даночна дисциплина.
„Јас апелирам граѓаните да си ги обезбедат во овој период што им е даден и доказите за другите години бидејќи ние ќе го утврдуваме данокот и за следните периоди од 2021 до 2025 година и редовно да си ги пријавуваат отсега натаму доходите остварени во странство. Нашата цел не е само тој данок да се утврди и плати туку и отсега понатаму да се воспостави ред и функционирање на системот“, рече директорката Петрова.
Доходот се пријавува по истекот на месецот до 10. во следниот месец освен доходите од плата и пензија кои што се пријавуваат до 31 март по истекот на годината
Економија
Од полноќ нови цени на горивата
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад на Република Северна Македонија (РКЕ) донесе Одлука со која се врши намалување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 0,94% во однос на одлуката од 29.12.2025 година.
Од 06.01.2026 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 95 70,00 (денари/литар)
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 98 72,00 (денари/литар)
Дизел гориво ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) 64,50 (денари/литар)
Масло за горење Екстра лесно 1 (ЕЛ-1) 64,00 (денари/литар)
Мазут М-1 НС 32,801 (денари/килограм)
Малопродажните цени на бензините ЕУРОСУПЕР БС-95, ЕУРОСУПЕР БС-98 и ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) се намалуваат за 0,50 ден/лит,.
Малопродажната цена на Екстра лесното масло за домаќинство на (ЕЛ-1) не се менува.
Малопродажната цена на Мазутот М-1 НС се намалува за 0,848 ден/кг и сега ќе изнесува 32,801 ден/кг.
Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат намалување во просек: кај бензините за 1,200% кај дизелот за 1,395%, кај екстра лесното масло за 0,463% и кај мазутот намалувањето е за 3,841%.
Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е за околу 0,0031% повисок од курсот на доларот.
Економија
До 1 милион евра помош од државата ќе добијат компании за истражување и развој, а 4.400 евра годишно по лице ќе добиваат компаниите со нови вработувања
За да ја намали невработеноста за 20 %, колку што бара од нас Европската Унија, Владата од овој месец нуди поддршка за компаниите со нови вработувања и за компаниите со истражувања и развој. Министерот за економија и труд Бесар Дурмиши, поддршката од државата за компаниите заедно со измените на законите кои дозволуваат сезонски вработувања на невработени вработени, студенти и пензионери без да ги изгубат стекнатите права, очекува значително да се намали невработеноста во земјава.
„Од први јануари 2026 година почнува да се применува и Законот за финансиска поддршка на инвестициите кој претставува силен инструмент за поттикнување на економскиот раст, зголемување на конкурентноста и отворање на нови, квалитетни работни места. Со овој закон државата обезбедува финансиска поддршка за компании кои инвестираат, остваруваат раст на приходите и ја задржуваат стабилноста на вработувањето. Поддршката е насочена кон нови вработувања со повисоки плати при што компаниите може да добијат до 20% од исплатената нето плата односно до 4.400 евра годишно по лице како и значителна поддршка за истражување и развој до 50% од оправданите трошоци и максимален износ до еден милион евра“, рече министерот Дурмиши.
Поддршката од државата, според министерот, е охрабрување за трансформација на економијата кон поголема продуктивност и додадена вредност, а комбинацијата од двата закона вели дека е начин за сузбивање на сивата економија како и активна финансиска поддршка на формалната економија.
„Тоа е јасен сигнал дека државата создава стабилна, предвидлива и фер деловна клима со повеќе формални работни места за работниците и силна поддршка за компаниите кои инвестираат и придонесуваат за растот на нашата економија“, рече министерот Дурмиши.
Според податоците на Државниот завод за статистика, во 2024 година во земјава имало околу 694 илјади вработени, од кои приближно 85 илјади биле неформално ангажирани. Со олеснувањето за работно ангажирање сезонски работници министерот Дурмиши очекува 12.000 сезонски работници во земјоделството да бидат регистрирани за работата и околу 5400 непријавени работници во туризмот, угостителството и услугите. Очекувањата се вкупно 17.400 лица да бидат опфатени со измените кои според министерот носат корист и за работниците и за работодавачите. „Работодавачите добиваат флексибилност и поедноставна административна постапка, а работниците добиваат исплата по час, придонеси за пензиско и инвалидско осигурување, дополнителен придонес за задолжително здравствено осигурување во случај на повреда на работа или професионално заболување како и јасна правна заштита на нивните права. На овој начин воспоставуваме поправедни и потранспарентни услови на пазарот на трудот“, рече министерот Дурмиши.
Во првата фаза за сезонските работници се опфатени дејностите каде што анализите покажале дека сивата економија е најизразена – земјоделството, шумарството, рибарството, објектите за сместување, сервисните дејности за храна и дејностите во домаќинството.

