Економија
Анѓушев: Решени проблемите на автопатот Кичево -Охрид, заштедени 95 милиони евра
По една година преговори помеѓу Владата и кинеската компанија „Синохидро“, главниот изведувач на работите на автопатската делница Кичево-Охрид, денеска на Владина седница е усвоeн анекс договорот бр. 3, преку кој се финализираат преговорите и се изнајде решение за сите проблеми наследени од претходната Влада.
Вицепремиерот за економски прашања, Кочо Анѓушев, на прес-конференција на која беа претставени детали како понатаму ќе се одвива изградбата на автопатот, истакна дека преку напорни преговори Владата успеа да договори многу пониски цени за дополнителните работи на автопатот Кичево-Охрид, при што ќе се заштедат 95 милиони евра од буџетот на Република Македонија.
„Денес на Владина седница го усвоивме третиот анекс на договорот за автопатот Кичево-Охрид со кој дефинитивно се решаваат сите проблеми во градењето и со кој очекуваме интензивно да продолжи изградбата на автопатот. Бевме соочени со веќе потпишан договор, кој беше со потешкотии во своето функционирање. Имавме две можности, едната да се прекине изградбата, со што ќе бевме принудени да ги вратиме средствата кои веќе беа потрошени за проектот, да останеме без автопат, како и да платиме сериозни пенали поради лошиот проект што беше усвоен од претходната Влада. Втората можност беше да се продолжи со изградбата на автопатот, но претходно да се доведе во технички и финансиски исправна состојба, за која се одлучивме како Влада“, започна Анѓушев.
Согласно со цените кои се наведени во основниот договор, вицепремиерот појасни дека вкупниот износ за дополнителни и непредвидени работи ќе изнесуваше 282 милиони евра, додека во процесот на преговарање беа постигнати значително пониски цени, чија вкупна вредност сега изнесува 187 милиони евра, или заштеда од 95 милиони евра, со намалување на цените.
„Само во деветте најзначајни позиции за изведбата на автопатот, кога ќе се споредат старите и новите цени, се доаѓа до заштеда од 60,2 милиони евра. Дека автопатот не бил добро испроектиран докажуваат повеќе проблеми. Еден од главните проблеми беа косините, кои за да бидат изведени согласно со геолошките услови потребни се дополнителни работи на околу 30 километри од патот и дополнителни трошоци од околу 70 милиони евра. Друг голем проблем беше тунелот, кој според планот требаше да се работи во карпа, што е реално полесно за изведување, додека ситуацијата на теренот покажа дека треба да се работи во земја од категорија 5 и 6. Тоа значи дополнителни зафати на 4 километри, метални конструкции, дополнителен бетон и челични потпори. На автопатот, просто да не се поверува, не беше планирана ниедна клучка, сите беа испуштени, значи мораше да се испроектираат 9 клучки, чија вредност изнесува околу 33 милиони евра. Ги оптимизиравме трошоците за да ги приклучиме сите населени места и аеродромот во Охрид на автопатот“, нагласи Анѓушев.
Министерот за транспорт и врски, Горан Сугарески, истакна дека оваа Влада ниту ја договараше изградбата, ниту го избра изведувачот, ниту ја згреши проектната документација, во вакви околности беше принудена, народски кажано, да вади „костени од оган”. Тој подвлече дека Владата сторила сè што било во нејзина надлежност за да се заштитат интересите на граѓаните.
„Мораше сериозно да пристапиме кон решавање на овие проблеми и конечно да добиеме квалитетни решенија со кои ќе го изградиме овој автопат по стандарди како што налага градежништвото. Со aнексот што помина на денешнава седница и набрзо ќе се најде и во Собрание, изведувачот се согласува да изгради 9 клучки кои претходно не беа предвидени, како и алтернативен пат од Пресека до Арбиново како составен дел на овој проект. Исто така, изведувачот ќе ги изведе и сите дополнителни работи во тунелот Пресека, сите пропусти за вода на целата траса, како и ископите за стабилизација на косините и санација на свлечиштето на целата траса. Откако овој aнекс ќе влезе во сила, изведувачот има рок од 28 дена да изготви детална програма за работа според реалните услови на терен согласно со договорените позиции“, нагласи Сугарески.
Министерот за финансии, Драган Тевдовски, појасни дека согласно со Законот за јавен долг, овој анекс треба да се усвои од Собранието, а потоа ќе се аплицира со барање за кредит до кинеската банка, а по позитивен одговор од нивна страна, Собранието преку усвојување закон ќе го одобри ова задолжување. Тој потсети дека претходниот кредит од „Ексим банка“ е со фиксна каматна стапка со 2%, со 20 години рок на плаќање и 5 години грејс-период.
Директорот на Јавното претпријатие за државни патишта, Зоран Китанов, истакна дека сè она што се правеше изминатата година требало да биде завршено уште претходно со основниот проект.
„Најважно е да продолжиме со градежните работи и уште повеќе да се ангажираат градежните компании. Следува напорен период на изградба и решавање на проектни задачи. Во поглед на експропријација на земјиштето, денес е решена 98% на постојната траса, може да ни се случат нови случаи на експроријации на дополнителните работи, но верувам дека ќе ги решаваме експедитивно“, додаде Китанов.
Вицепремиерот Анѓушев оддаде благодарност до вработените во Министерството за транспорт врски, Јавното претпријатие за државни патишта, како и на професорите од Градежниот факултет и австриската консултантска компанија IC Consulting, кои неуморно работеа за да биде постигнат овој договор.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Угостителите во Македонија за една година ги поскапеа цените за 3,4 проценти
Цените на угостителските услуги во јануари 2026 година се зголемени за 0,2 проценти во однос на претходниот месец.
Во споредба со истиот месец од минатата година, цените се повисоки за 3,4 проценти, сопшти Државниот завод за статистика.
На годишно ниво, односно во 2025 година во однос на 2024 година, цените на угостителските услуги се зголемени за 4,8 проценти.
Во јануари 2026 година, во однос на декември 2025 година, цените по групи се зголемени за: 0,3 проценти кај храна, 0,2 проценти кај алкохолни пијалаци. Кај групите Безалкохолни пијалаци и ноќевања не се забележани промени на цените.
Економија
Македонија добива можност да учи AI од Google, Microsoft, Amazon и IBM
AIatWork од денес овозможува 14-дневен целосно бесплатен пристап до својата платформа, со цел вештачката интелигенција да стане разбирлива, применлива и достапна за поширок круг корисници во Македонија.
Со бесплатниот 14-дневен пристап, корисниците добиваат можност практично да ја испробаат платформата и да користат водечки AI модели како ChatGPT, Gemini и Claude, над 50 практични AI алатки за пишување, анализа, дизајн и автоматизација, како и онлајн курсеви во живо, водени од AI практичари со искуство во глобални технолошки гиганти како Google, Microsoft, IBM и други.

Во Македонија вештачката интелигенција сè уште често се доживува како нешто нејасно и тешко совладливо за луѓето без ИТ позадина. Исто така AI често се поистоветува со една алатка, наместо да се разбере како поширок сет на практични решенија што веќе се користат во секојдневната работа низ светот. Голем дел од популацијата би сакала да знае да користи AI, но не знае кои алатки се навистина релевантни и како AI реално може да им помогне во работата.
Токму тука AIatWork се појавува како практичен одговор, нудејќи јасна насока за практична употреба на AI во секојдневната работа.
Во видеото што е дел од објавата, тимот на AIatWork објаснува дека изминатите месеци биле посветени на унапредување на корисничкото искуство и поддршката на платформата, со јасна цел: секој нов корисник уште од првиот момент да знае точно од каде да започне со изучување на вештините и алатките на иднината.
Само овој месец, на платформата се одржуваат 12 активни AI курсеви, во соработка со експерти и компании како Boeing, Google и Salesforce.
Во време кога AI станува составен дел од работата ширум светот, за земји како Македонија таа претставува можност за побрза дигитална трансформација и зголемена конкурентност. Бесплатниот пристап им овозможува на корисниците самите да проверат како AI може да им помогне во секојдневната работа, без ризик и без обврска.
Прашањето повеќе не е дали AI ќе стане дел од работата, туку дали ќе бидете подготвени кога тоа ќе се случи.
Пробајте AIatWork бесплатно – 14 дена, без обврска.
(ПР)
Економија
Владата предложи покачување на платите за администрацијата до 40 отсто, со почетно зголемување од 8 проценти од април
Премиерот Христијан Мицкоски, изјави дека денешната средба со Синдикатот на УПОЗ била конструктивна и дека на маса е предлог за зголемување на платите на административните службеници за 40 проценти во наредниот период.
Во интервју за Дневникот на МРТ, Мицкоски рече дека Владата ги презентирала условите и правилата под кои е подготвена да го реализира процесот на покачување на платите и дека сега се очекува одговор од синдикатите дали го прифаќаат предлогот.
„Денеска имавме состанок со УПОЗ. Ние дадовме понуда, истата онаа понуда за која јас зборував во јавноста. Ги поставивме условите и правилата под кои сме подготвени да го движиме овој процес напред“, изјави Мицкоски.
Тој посочи дека претставниците на УПОЗ и КСС најавиле дека ќе се консултираат со своите раководства и дека во текот на утрешниот ден ќе ја соопштат нивната одлука. Доколку се постигне согласност, според најавите, договорот би бил финализиран во недела, а од понеделник би започнала изработка на примерок на индивидуален синдикален договор.
Мицкоски појасни дека исплатата на зголемените плати би започнала во април, за мартовската плата, со осумпроцентно зголемување на збирот од постојната плата и минималната плата. Истиот модел би се применувал и во 2027 и во 2028 година.
„Тоа значи дека за околу две години и два до три месеци, административните службеници ќе имаат најмалку 40 проценти повисоки плати во споредба со сегашното ниво“, истакна премиерот.

