Култура
Доделени наградите на Фестивалот за европски анимиран филм – Flipbook Film Festival
Со доделување на наградите заврши првото издание на Фестивалот за европски авторски анимиран филм Flipbook Film Festival, кој се одржа од 11 до 13 август 2020 година во Младинскиот културен центар.
Жирито во состав: Катрин Новаковиќ, Катерина Стојановски и Гоце Господиновски, наградата за најдобар филм во главната конкуренција му ја додели на филмот Sh_t Happens на режисерите Михаела Михали и Давид Штумф.
Во истата категорија жирито додели специјална награда на македонскиот филм „Карантин“ во режија на Иван Андреевски.
Наградата на онлајн-публиката, која гласаше за филмовите на Cinesquare, му припадна на филмот „Ќерка“ во режија на Дарија Кашчеева.
Во студентската селекција наградата за најдобар филм му припадна на Cockpera на хрватската авторка Ката Гугиќ, а специјалната награда од жирито на филмот The Kite. За најдобар анимиран документарен филм беше прогласен Carlotta’s face, а специјалната награда од жирито му беше доделена на Macka je uvek zenska на режисерките Мартина Мештровиќ и Тања Вујашиновиќ од Хрватска.
Ова се образложенијата од жирито за наградите:
SH_T HAPPENS

Овој мал голем филм, со навидум толку лесен стил, ќе ве замисли дали случајно не гледате некоја комерцијална анимација од високобуџетско студио. Преку совршениот спој на носталгична анимација и трагикомичен наратив дава една интимна перспектива на секогаш актуелните дуалитети на човековото постоење: љубов – страст, живот – смрт, смисла и апсурд. Едно потсетување на чешката и словачката анимациска доминација од едно друго време, која полека но сигурно се враќа.
QUARANTINE (специјална награда)

Со интересна техника, која ги меша естетиките на традиционалната стоп и современата 3Д-компјутерска анимација, овој краток филм нè води во еден за секого многу присутен амбиент, но преку комична призма, која барем за миг ни дозволува да се насмееме и малку да издишеме од нашето загушувачко секојдневие. Мајсторски сработена анимација од еден млад автор, која укажувана тоа дека златното време на македонскиот анимиран филм е пред нас.
Студентски: COCKPERA

Храбра цртачка техника со динамична, но елегантна анимација. Хумор и еротизам, кои го трансцендираат цртежот од кој произлегуваат. Скокајќи помеѓу неколку жанрови и медиуми, успева да ја плени целокупната перцепција. Овој студентски филм како да излегува од златните денови на загрепската анимација, но со младешка полетност на денешницата најавувајќи нова доминација на хрватскиот анимиран филм.
THE KITE (специјална награда)

Чешка стоп-анимација во најдобро светло. Одличен карактер и сет-дизајн. Суптилната анимација успева да ја пренесе меѓучовечката блискост и врските што ги надминуваат времепросторот, животот и потоа. Филм кој ги поместува линиите меѓу студентската и професионалната продукција. Традицијата на Јиржи Трнка успешно продолжува.
Анимиран документарен филм: CARLOTTA’S FACE

Филмот е сработен со уметнички израз, кој се надоврзува на нарацијата и создава еден амалгам од дело и документ. Дозволува интимно да го доживееме наративот низ кој нè води и создава сочуство со носителот на дејството.
A CAT IS ALWAYS FEMALE (специјална награда)

Еден успешен анимиран превод на скулпторскиот медиум. Фрла светло на борбата за креативен израз и родова еднаквост во професија и време под машка доминација. Храбро впуштање на анимацијата во водите на документарниот филм, но и скулпторскиот медиум.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.
Култура
Почина Георги Сталев Поповски
Друштвото на писателите на Македонија информира дека на 30 декември 2025 година, во 95. година од животот, почина Георги Сталев Поповски, поет, прозаист, преведувач, драмски писател, научен работник и поранешен универзитетски професор, доктор по филолошки науки и најстар член на писателската асоцијација.
Георги Сталев Поповски е роден на 22 април 1930 година во Витолиште, а почина во Скопје. Високото образование го завршил на Филозофскиот факултет во Скопје. Во текот на својата богата професионална кариера, меѓу другото, бил и долгогодишен уредник на списанието „Современост“.
Член на Друштво на писателите на Македонија бил од 1956 година, како прв член примен во Друштвото по заслуга на своите достигнувања во областа на книжевниот превод.
Поповски е добитник на бројни признанија и награди, меѓу кои двапати наградата „Димитар Митрев“ на Друштвото на писателите на Македонија за книжевна критика и есеистика, наградата „Златен лавров венец“ за најдобар драмски текст на фестивалот „Мали и експериментални сцени“ во Сараево (1972), наградите „Григор Прличев“ и „Кирил Пејчиновиќ“ за книжевен превод, медалот од Фондот „Лермонтов“ во Москва, како и македонските државни награди „11 Октомври“ и „Св. Климент Охридски“, како и наградата на Град Скопје „13 Ноември“.
Тој останува актуелен и во 2025 година како еден од авторите на збирката раскази Она што се памети живее („Никогаш докрај раскажани приказни“) во издание на ДПМ, во која е застапен со расказот „Доста ми е власт играње“ – сеќавање на неговиот татко, Стале Попов, корифејот на македонскиот роман.

