Култура
Самостојна изложба на Билјана Јевтиќ во галеријата „Остен“
На 15 септември (петок), во 19 часот, се отвори изложбата на извонредната српска уметница Билјана Јевтиќ наречена „ОКОТО на ПАУНОТ/ЈИН и ЈАНГ: точката како форма на окото, кругот како луксузен пердув“.
Изложбата „ОКОТО на ПАУНОТ/ЈИН и ЈАНГ: точката како форма на окото, кругот како луксузен пердув“ на Билјана Јевтиќ ќе биде поставена во Галеријата ОСТЕН од 15 до 29 септември 2023 година во рамките на најавната програма на ОСТЕН БИЕНАЛЕТО Скопје 2024 и ОСТЕН АРТ ФЕСТИВАЛОТ 2024.
Опусот на споменатиот уметнички проект создаден во текот на 2023 година се состои од дигитални цртежи со голем формат, на чиј развој претходи неколкудецениска уметничка активност посветена на цртањето под симболични имиња: ВРТЛОГ (2007 -08), ОКО – ГНЕЗДО (2009), ЛЕБЕД – БУДНО ОКО – ЈИН и ЈАНГ (2010-2021), КРУГОТ КАКО МЕТА – ФОРМА – МЕТАФОРА (2020-22).
Билјана Јевтиќ (Горњи Милановац – Србија, 1973), дипломирала на Академијата за уметности во Нови Сад, на групата графички дизајн, во класата на професорот Бранислав Добановацки, во 1998 година, а магистрирала на АУНС, во групата на цртеж, под менторство на професорката Бранка Јанковиќ-Кнежевиќ, во 2002 година. Од 2005 година е вработена на истиот факултет, а од 2019 година работи како вонреден професор од областа на ликовната уметност, во доменот цртеж. Исто така, таа е уметник со современа ориентација со широки истражувачки интереси за други медиуми – концептуална уметност (воко-визуелна поезија, фотографија, видео, инсталација).
Таа е член на СУЛУВ од 1999 година, УЛУС од 2009 година и АСА – Асоцијацијата на српските архитекти од 2020 година. Има одржано 25 самостојни изложби, учесник е на над 200 колективни изложби, 30 ликовни колонии во земјата и странство и е менаџер на 15 уметнички проекти.
Во 2021 година, по избор на одборот на ОСТЕН, таа е добитничка на наградата на ОСТЕН на меѓународната уметничка манифестација ОСТЕН БИЕНАЛЕ НА ЦРТЕЖ Скопје 2020 година во С. Македонија. Во исто време цртежите на српската уметница Билјана Јевтиќ се дел од значајната збирка од околу 13.000 уметнички дела во ОСТЕН МУЗЕЈОТ НА ЦРТЕЖ, единствениот регистриран музеј на цртеж во светот (вклучувајќи дела од Пикасо, Вазарели, Рембрант, Матис, Лотрек, Шагал…) и околу 50.000 карикатури и сатирични цртежи на најголемите карикатуристи на нашето време.
Презентации:
Во 2017 и 2018 година таа презентира уметнички проект составен од три сегменти, кои ја сочинуваат целината: Видеопроекција/презентација на каталогот за видео на ДВД: Цртежи 1995 – 2015 (20-та година на уметничка работа) и циклусот фотоцртеж SWAN – AWAKE EYE – YIN-YANG/2013 – 2017/2018 година.
Публикации:
Во публикацијата АНТОЛОГИЈА НА ДЕЛАТА НА АКАДЕМИЈАТА ЗА УМЕТНОСТ, том 1, 2013 година, уредник д-р Васна Крчмар; нејзиното мајсторско дело е објавено со тема „Визуелна култура: Принцип на еден па/Средба со тишината“, од: Билјана Јевтиќ (стр. 156 – 167), издавач: Универзитетот во Нови Сад, Академијата на уметностите, 2013 година.
Во 2019 година нејзиното уметничко творештво е објавено во книгата ATLAS 2 – Atlas of Fine Artists and Applied Artists and Designers of Serbia од Слободан Малдини и Софија Ланчош-Малдини и во 2020 година објавено во списанието ASA – Architectura-Scientia-Ars (број 004), кој содржи написи за најновите настани од областа на архитектурата и ликовната уметност во светот и во Србија на истите автори.
Проекти:
Од 2018 година таа е автор на проектот „Цртеж – поле на лично-интимно пребарување/дневник“ попречувајќи ја програмата за соработка на лабораторијата на Културниот центар и Академијата на уметностите во Нови Сад, како и на други потенцијални универзитети (ФПУ БГ), со цел поддршка и стимулации за уметнички креации и презентации на дела од студенти/промотори и студенти на други универзитети. 2008/2009 година; 2009/2010 година; 2010/2011 година. Научноистражувачки проект значаен за развојот на науката и технологијата на автономниот регион Војводина – како соработник на проектот „Студија на малиот цртеж“ со збирката цртежи на најдобрите студенти и збирката цртежи на професори и соработници на Академијата на уметностите во Нови Сад 2007/2008; 2008/2009 година; 2009/2010 година; 2010/2011 година. Неделна школа за цртање – соработник на курсот за цртање на Катедрата за цртање, Академијата на уметностите во Нови Сад.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Македонскиот народен театар со разнолик репертоар- од сценски спектакл, преку драми, до стендап
Македонскиот народен театар, 2026 година ја започнува со силен уметнички интензитет и разновидна театарска програма. Првиот месец во годината носи богат репертоар, кој опфаќа сценски спектакли, современи и класични драми и стендап-изведби на големата и малата сцена.
Програмата започнува на 15 и 16 јануари со големиот сценски спектакл „Сонцето, колку е блиску сонцето“. Поради големиот интерес на публиката, двете изведби се целосно распродадени.

На 17 јануари, публиката ќе има можност да избере: драмската претстава „Бели ноќи“ на малата сцена, со почеток во 20 часот и стендап-настапот на Сашко Коцев „Широк дијафазон“, кој ќе се одржи на големата сцена со почеток во 20:30 часот.
Репертоарот продолжува на 20 јануари со претставата „Народен пратеник“, а на 21 јануари следува монодрамата „Торонто експрес“. На 22 јануари ќе биде изведена драмата „Варвари“, а на 23 јануари на репертоарот е претставата „Кец на десетка“.

На 24 јануари, големата сцена е резервирана за претставата „Бог на колежот“, со почеток во 20 часот, а истата вечер, на малата сцена во 21 часот, ќе се одржи новогодишното стендап-шоу „На терапија“ со Александар и Антонио.

На 26 јануари на репертоарот е „Мој термин“, а на 28 и 29 јануари се изведбите на претставата „12“.
Јануарската програма ќе биде заокружена на 30 јануари со претставата „Марта Верна“ и на 31 јануари со „Замисли нов свет“.
Култура
Балетскиот спектакл „Госпоѓа Бовари“ на 23 јануари во Националната опера и балет
Балетскиот спектакл во два чина „Госпоѓа Бовари“ ќе се изведе на 23 јануари со почеток во 19.30 часот на сцената на Националната опера и балет.
На 23 јануари со почеток во 19.30 часот на сцената на Националната опера и балет ќе се изведе балетскиот спектакл „Госпоѓа Бовари“, дело поставено во два чина, инспирирано од безвременскиот роман на Г. Флобер.
Балетот ја прикажува внатрешната борба на жената меѓу копнежот по страст и слобода, и стегите на општествените норми – тема која останува актуелна и денес.
Диригент е гостинот од Ерменија, Едуард Амбарцумјан, додека кореографијата ја потпишува Виктор Ишчук од Украина, кој со прецизен и суптилен современ израз го доловува духот на 19 век и емотивната комплексност на главниот лик. Музичката подлога е составена од дела на Камиј Сен-Санс, Морис Равел, Жил Масне, Феликс Менделсон и Георг Фридрих Хендл, со сценографија и костимографија на Андреј Злобин и Гана Ипатиева (Украина). Светло-дизајнот е на Милчо Александров, концерт-мајстор е Јане Бакевски, пијанист – Андреја Наунов, а менаџер на проектот е Киро Павлов.
Во главната улога на Ема Бовари ќе настапи примабалерината Марија Кичевска Шокаровска, во улогата на Шарл Бовари, Франциско Хименез Руиз, Балаж Лочеи како Рудолф Буланже, заедно со солистите, балетскиот ансамбл и оркестарот на Националната опера и балет.
„Госпоѓа Бовари“ ја претставува сложената психологија на главниот лик преку балет, музика и сценска уметност. Со внимателно избрани музички партитури и динамична кореографија, постановката ја доловува борбата на Ема Бовари меѓу личните желби и општествените ограничувања. Секоја сцена е внимателно дизајнирана да ја истакне емоционалната длабочина, визуелниот сјај и современиот пристап кон класичната приказна, создавајќи незаборавно сценско искуство.
Култура
Објавена книгата „Семантиката на македонскиот роман на преминот од ХХ во XXI век“ од Марина Димитриева-Ѓорѓиевска
„Македоника литера“ неодамна ја објави книгата од областа на теоријата на литературата „Семантиката на македонскиот роман на преминот од ХХ во XXI век“ од Марина Димитриева-Ѓорѓиевска.
Во првиот (воведен) дел од овој труд авторката ја третира теоријата на романот, почнувајќи од историскиот развој до постмодерните и метафикциските парадигми. Се задржува на дефинирање на романот и неговото место во книжевната теорија, видовите и типологии на роман, теориските дијалози со романот и на концептите на фикцијата и метафикцијата.
Во вториот дел пишува за дескрипциите и моделите на македонски романи на преминот од ХХ во XXI век, осврнувајќи се на македонскиот роман и неговата класификација и на дескрипцијата на македонски романи во овој период. Потоа, во најобемниот дел од овој труд, се задржува на дескрипција на неколку романи, и тоа: „Нишан“ од Блаже Миневски, „Скриена камера“ од Лидија Димковска, „Братот“ од Димитар Башевски, „Тунел“ од Петре М. Андреевски, „Опишувач“ од Ермис Лафазановски, „Пророкот од Дискантрија“ од Драги Михајловски и „Сестрата на Сигмунд Фројд“ на Гоце Смилевски.
– Романот е најинтересната проза за читање. Содржи доволно настани и ликови со кои како читател може во секое време да си направите дијалог, а во романот секогаш има доволно материјал за промисла и размисла. Македонскиот роман ги има токму овие карактеристики и можности за дијалог. Тој е тематско-мотивски разнообразен, од женски приказни одгледани во патријархално семејство и осудени од јавноста (`Тунел`), преку општествено неодговорни функционери и братска љубомора („Братот“), до потресни патишта за човечка, женска љубовна нереализираност и потиснатост под налетот на доминантниот брат („Сестрата на Сигмунд Фројд“), како и историски и верски теми завиткани во лични приказни („Пророкот од Дискантрија“), игри и дијалог со писателскиот занает и современиот свет во кој сите сè гледаат и слушаат („Скриена камера“ и „Опишувач“) или пак продуцираат реалност која е лажна и постои само во свеста на ликот („Нишан“). Тематска разнообразност беше едниот поттик за анализа, а вториот поттик беше разнообразноста во начинот на конструирањето на приказните. Првата деценија од веков беше само временската одредница во која сакавме да истражиме како се движи уметничкиот збор во романот. Се обидовме да покажеме чувствителност за различните автори и нивните поетики, да ги коментираме некои од слоевите во дискурсите, да ги обединиме во смисловна целина, во која постмодернистичкиот пристап им е доминантен, задржувајќи критичка дистанца и научна мерка – пишува Марина Димитриева-Ѓорѓиевска за овој свој труд
Марина Димитриева-Ѓорѓиевска ( 1978) дипломирала на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ – Скопје, на студиската група Македонска книжевност и јужнословенски книжевности со македонски јазик, каде што подоцна завршила и магистерски и докторски студии. Оваа книга е адаптирана верзија на нејзиниот докторски труд.
Професионалната кариера ја започнува како новинар и уредник во редакција за култура, потоа повеќе од една деценија работи како наставник по Македонски јазик. Во моментов е советник по предметот Македонски јазик во Бирото за развој на образованието. Автор е на повеќе научни трудови, прирачници и литературни дела, меѓу кои „Фрагменти од писма што никогаш нема да бидат пратени“ (2024) и „Еден ден со децата од Шареното маало“ (2024).

