Култура
ВМРО-ДПМНЕ: Финансиска „Златна малина“ на Агенцијата за филм
Постојат основани сомнежи дека во раководењето и работењето на Агенцијата за филм во изминатите шест години има многу законски прекршувања, како и забележлива апсорпција на клучни функции во мал број одбрани персони, велат од Комисијата за култура на ВМРО-ДПМНЕ.
Нивното соопштение го објавуваме во целост:
„’Транспаренси интернешнл Македонија’, како релевантен фактор деновиве излезе пред јавноста со констатација дека постои судир на интереси во Агенцијата за филм и ги повика надлежните институции да постапат по наодите од направената анализа.
Комисијата за култура на ВМРО-ДПМНЕ во неколку наврати информира и алармира за конкретни состојби во Агенцијата за филм. Имено, во текот на 2022 година доделени се финансиски средства врз основа на објавен конкурс за производство на долгометражен игран, краткометражен игран, документарен и анимиран филм во точен износ од 302.050.000 денари или 4,9 милиони евра. На првиот рок на одлучување доделени се 103.350.000 денари, а на вториот 198.700.000 денари.
Укажуваме дека во 2022 година овие средства не се единствените што Агенцијата за филм ги доделува со едногодишно или повеќегодишно задолжување. Исто така, Комисијата за култура на ВМРО-ДПМНЕ посочува и за двојното финансирање одредени проекти преку годишната програма на Министерството за култура.
Од завршната сметка на Агенцијата за филм за 2022 година, објавена на официјалната веб- страница на институцијата, јасно се гледа дека големиот борч што се таложи се прелева во наредната година. Тие средства изнесуваат над 700.000.000 денари, односно повеќе од 11 милиони евра. Оваа информација само дополнително го засилува алармот, кој укажува на многуте недоследности во финансиското работење на Агенцијата.
Несовесното и незаконско работење на Агенцијата за филм е видливо и во делот на прибирањето на надоместоци. Конкретно, Агенцијата не постапува според утврдената законска процедура. Не се преземаат навремени мерки за прибирање на средства за што постои законска одговорност за злоупотреба на службената должност и овластувањето во согласност со Кривичниот закон.
Агенцијата за филм, континуирано во период од повеќе години, склучува договори за договорни услуги со исти лица. Симптоматичен е податокот што кај некои од нив е утврден судир на интерес. Се наметнува прашањето – што всушност плаќа Агенцијата!?
Прашуваме, дали Владата и Министерството за култура од 2017 година, па до денес, увидуваат недостатоци во финансиското работење на Агенцијата за филм? Реторичко прашање, нели? Недостатоци има, и тоа големи. И, сега, дали некој го задолжува директорот на Агенцијата тие недостатоци да ги отстрани? Како Владата го усвојува годишниот извештај за работа на Агенцијата за филм? Со сериозна анализа или само како информација?
Очигледно, под заштитната капа на Владата и Министерството се раководниот кадар (по завршување на мандатот, без конкурс му продолжува вечно да е вршител на должност), на Агенцијата и на избраните правни и физички лица блиски до ДФРМ.
На потег се институциите на системот во однос на индициите за злоупотреба на службената должност, концентрацијата на моќ и судирот на интереси во раководењето и управувањето со Агенцијата за филм да дадат соодветна правна разрешница и одговор на дилемата – кој кого манипулира!?
Агенцијата за филм ја одигрува својата улога за некого и за нешто. Сепак, според знаењето, способноста и талентот ни „Златна малина“ не може да освојат. Ќе бидат втори“, велат од партиската комисија.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Герасимовски со ансамблот „Орце Николов“: Македонската традицијата е дел од нашата програма
По повод 80 години постоење на Ансамблот за народни игри и песни „Орце Николов“, градоначалникот на Општина Центар, Горан Герасимовски, се сретна со раководството на културно-уметничкото друштво.
На средбата се разговараше за тековните културни активности во општината и можностите за понатамошна соработка меѓу Општина Центар и ансамблот.
„Со Ансамблот имаме одлична соработка. Во рамки на програмата за култура, ансамблот доби и финансиска поддршка за проектот „80 години волшебен свет на фолклорот“, со што продолжуваме да вложуваме во негувањето на народната уметност“, порача градоначалникот Герасимовски.
Тој нагласи дека локалната самоуправа е силен поддржувач на културата и народното творештво.
„Во изминатиот период значително ги зголемивме вложувањата во културата, а за 2026 година буџетот за култура изнесува 26 милиони денари. Преку бројни манифестации овозможуваме културни содржини што ги обединуваат граѓаните од сите возрасти. Културата е и ќе остане наш приоритет“, рече Герасимовски.
Култура
Софија Стојанова – автор на најдобрата беседа на конкурсот во чест на Прличев
Годинашен добитник на наградата за најдобра беседа за 2026 од конкурсот што го распиша НУ Библиотека „Григор Прличев“ на тема: „По песната птиците се разликуваат“е Софија Стојанова. Таа е ученичка во втора година во гимназијата „Јане Сандански“во Струмица.
Нејзината беседа беше под шифра „Тивериопол“, таа го докажа авторството, а Библиотеката доби потврда и од нејзината професорка по македонски јазик и литература Боркица Филева.
„Добивањето на наградата на конкурсот распишан од Библиотеката во Охрид за мене претставува исклучително значајно признание и длабока лична радост. Овој успех не го доживувам само како потврда за мојот труд, туку и како охрабрување да продолжам уште посветено да се надградувам и да го следам патот на знаењето. Ова признание претставува поттик да бидам уште поодговорна кон сопствените цели и уште похрабра во остварувањето на своите соништа“, изјави Стојанова за веб страницата на Библиотеката.
Дека Софија е млад веќе изграден автор сведочат и наградите кои само во изминатите две години ги освоила на полето на литературата:
2025 – Диплома за прво место на литературниот конкурс ,,Со својот живот Ацо Шопов опеал дело, а во своите дела, го опеал животот”- Оштина Штип
2025 -Прва награда на литературниот конкурс ,,Топли гнезда”- Општина Струмица
2025 – Диплома за прво место на конкурсот ,,Дигитални човекови права и приватност во ерата на технологијата”- Општина Струмица
2025 – Прва награда на литературниот конкурс ,,Моето посебно другарче”- Општина Струмица
2024- Диплома за прво место на конкурсот ,,Тишината понекогаш зборува најгласно и најдобро за делата и поетот Ацо Шопов”- Општина Штип
На младата Софија Стојанова автор на најдобрата беседа на шести февруари во рамките на манифестацијата „Прличеви беседи“ во Охрид ќе и биде доделена парична награда од 9.000 денари и признание со ликот на Прличев.
Култура
Кинотеката ја објави програмата за февруари: тивки гласови, силни приказни и филмот како чин на сеќавање
Програмата на Кинотека на Македонија за февруари 2026 година претставува внимателно изграден мозаик од современи авторски визии и значајни европски остварувања, кој уште еднаш ја потврдува Кинотеката како простор на мисла, чувствителност и отпор кон заборавот. Ова не е програма што нуди лесна забава, туку покана за длабинско гледање и активно учество во филмот како уметнички и етички чин, велат од Кинотеката.
Во центарот на вниманието е актуелниот филм на Тамара Котевска, авторка чиј сензибилитет се движи меѓу документарното и поетското, помеѓу човекот и пејзажот, помеѓу исчезнувањето и траењето. Нејзиното дело продолжува да ја истражува кревката рамнотежа помеѓу личното сведоштво и универзалната грижа за светот што го населуваме. Во истата линија на тивка, но моќна авторска исповед се вклучува и документарецот „Приказната за Сиљан“, филм што преку интимна нарација отвора пошироки прашања за идентитетот, наследството и човечката потреба да се раскаже сопствената приказна.
Февруарската програма го вклучува и новиот филм на култниот независен автор Џим Џармуш. Неговата минималистичка естетика, тивки паузи и егзистенцијален хумор повторно нè потсетуваат дека филмот може да биде простор на созерцание, а не само на наративна ефикасност. Џармуш останува еден од ретките автори што доследно ја брани слободата на независниот филм.
Европската селекција ја проширува програмата со филмовите „Љубовта што останува“, „Луда љубов“, „Двајца обвинители“, „Приватен живот“ и „Ромериа“ — остварувања што низ различни поетики и жанровски регистри се занимаваат со интимноста, вината, правдата и кревките човечки односи во современиот свет. Овие филмови не нудат конечни одговори, туку отвораат простор за сомнеж, емпатија и морална дилема, токму онаму каде европскиот авторски филм е најсилен.
Посебно значајна е и програмата за најмладата публика, со избор на квалитетни анимирани филмови за деца, кои не ја потценуваат својата публика. Преку јасна визуелна имагинација и внимателно обликувани приказни, тие носат сериозни пораки за емпатијата, различностите, пријателството и одговорноста — градејќи темели за идни гледачи што ќе умеат да гледаат, а не само да консумираат.
„Февруари 2026 во Кинотеката на Македонија не е само месечна програма, туку јасна изјава за филмот како уметност што мисли, чувствува и памети. Простор каде тишината зборува, а сликите остануваат долго по завршувањето на проекцијата“, велат од таму.

