Култура
Костадиновска-Стојчевска за Скопје – европска престолнина на културата: Имаме потенцијал, кој, убедена сум, нема да ја пропушти шансата да се покаже во своето најдобро издание
Министерката за култура Бисера Костадиновска-Стојчевска, заедно со градоначалничката на град Скопје, Данела Арсовска, и амбасадорот на Европската Унија во Република Северна Македонија, Дејвид Гир, денеска, на сцената „Школка“ во Градскиот парк, на прес-конференција ги објаснија сите натамошни случувања и процедури поврзани со „Скопје – европска престолнина на културата во 2028 година“.
Костадиновска-Стојчевска истакна дека „Скопје – европска престолнина на културата во 2028 година“ – звучи прекрасно, звучи надежно, но тоа обврзува и на многу, многу работа.
„Оваа титула, која на нашиот главен град му ја доделија експертите од Европската комисија, не е награда. Тоа е шанса, тоа е можност и како министерка за култура убедена сум дека ќе дадеме сè од себе во 2028 година да бидеме горди на Скопје и Скопје на нас. На оваа титула гледам и како на предизвик да се обединиме во идејата и да им овозможиме на Скопје и на неговите жители, но и на сите македонски граѓани, да се чувствуваат европски“, рече Костадиновска-Стојчевска на денешната прес-конференција во Градскиот парк.
Таа потсети дека, препознавајќи ја вредноста, но и тежината на титулата европска престолнина на културата, Владата, преку Министерството за култура, се обврза на безрезервна поддршка, и финансиска, и кадровска и инфраструктурна, во служба на „Скопје 2028“. Како што нагласи Костадиновска-Стојчевска, ова е проект во што ќе се вложува со години, а тоа беше многу важен аспект за Скопје да ја добие титулата европска престолнина на културата.
„Придобивките се огромни, можностите се неисцрпни. Ги повикувам на креативна мобилизација сите културни работници и уметници, независната културна сцена, младите автори, иновативните луѓе, креативните индустрии, невладиниот сектор, туристичките работници, занаетчиите, бизнис-заедницата, медиумите… Имаме потенцијал, кој, убедена сум, нема да ја пропушти шансата да се покаже во своето најдобро издание. Ова треба да е наша заедничка инвестиција во една незаборавна година, година во која Скопје ќе биде достојна и впечатлива европска престолнина на културата“, потенцира Костадиновска-Стојчевска.
Нагласувајќи дека изборот на Скопје за европска престолнина на културата за 2028 година е огромен успех за македонската култура и тест за нашиот однос кон неа, министерката за култура истакна дека европските експерти ја уважија нашата посветеност и подготвеност да одговориме на предизвиците што со себе ги носи 2028 година и, како што рече, тоа мора и да го оправдаме.
„Во 2028 година Скопје нема да биде крстопат, туку точка на средба на културите што своето богатство, уникатност и различност ќе ги стават во функција на утврдување и засилување на европското чувство кај сите. Затоа треба да имаме на ум дека европска престолнина на културата е, пред сè, идеја, а потоа титула. Суштината на таа идеја сме ја разбрале ако и културата ја разбираме како мотор на нашиот севкупен развој. Горивото е во знаењето, во креативноста и во иновативноста“, истакна Костадиновска-Стојчевска и додаде дека нè чека обемна работа во која мора да го вложиме целиот креативен и организациски потенцијал, а европските експерти будно ќе го следат секој наш чекор.
Претходно, во рамките на настанот, министерката за култура, Бисера Костадиновска-Стојчевска, присуствуваше и на работилницата за македонско народно творештво на Детскиот културен центар „Карпош“ .
На денешната прослава на тутулата Скопје – европска престолнина на културата и на прес-конференцијата, која беше во организација на Град Скопје, беше подготвена и забавна програма, музички настапи, интерактивни активности и гастрономски уживања.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

