Култура
Стив Абот ќе присуствува на прекцијата на филмот „Смислата на животот“

На „Синедејс“ вечерва ќе се одржи проекција на филмот „Смислата на животот“ во 21 часот во киното „Фросина“, на која ќе присуствува и продуцентот Стив Абот и ќе му биде доделена наградата за долгогодишното посветено работење на „Монти Пајтон“. Наградата ќе ја врачи амбасадорката на Обединетото Кралство на Велика Британија и Северна Ирска, Рејчел Галовеј.
Проекцијата е бесплатна и отворена за сите љубители на филмот. Вечерашната проекција за филмот „Дождлив ден во Њујорк“ на Вуди Ален е распродадена. Репризата е закажана за утре (14 ноември) во киното „Милениум“.
Во продолжение е програмата за „Синедејс“:
КИНО МИЛЕНИУМ
20 ч ДОЖДЛИВ ДЕН ВО ЊУЈОРК
*Гала-премиера*
режија: Вуди Ален
Новата романтична комедија на Вуди Ален ја раскажува приказната за двајца студенти, Гетсби и Ешли, чиј викенд во Њујорк воопшто нема да се одвива според планот. Дождот ќе подготви низа неочекувани средби и забавни авантури за обајцата.
22 ч ПИЈАВИЦИ
*МК во ЕУ*
режија: Драган Маринковиќ
Филмот го опфаќа периодот меѓу 1996 и 2000 година, односно четири од десетината ужасни години за Србија на крајот на дваесеттиот век. Главниот лик е писателот Петар Мириќ, човек чии идеали за слобода, чесност, моралност и правдина значително се разликуваат од начинот на живеење во Србија под Милошевиќ. Своите ставови за разни настани тој ги изразува јавно како коментари на локална телевизија. Добива сериозни закани и понуди од полицискиот безбедносен сектор, но одбива да соработува.
Филмот ја прикажува неговата борба против обесправеноста и автократијата, кои, за жал, повторно воскреснуваат во денешна Србија.
15 ч | СВИРКАЧИТЕ
*реприза*
режија: Корнелиу Порумбоиу
Кристи, романски полицаец, кој е свиркач за мафијата, ќе оди на островот Ла Гомера за да научи древен свиркачки јазик. Во Романија е под постојан полициски надзор и со помош на овој кодиран јазик ќе може да продолжи да комуницира со мафијашите за да го извлече Золт од затвор. Золт е единствениот што знае каде се скриени триесетте милиони евра.
17.30 ч МРТВИТЕ НЕ УМИРААТ
*реприза*
режија: Џим Џармуш
Нешто не е во ред во заспаното гратче Центервил. Месечината е огромна и спуштена многу ниско, часовите на денот стануваат непредвидливи, а животните почнуваат да покажуваат необично однесување. Вестите од градот се страшни и научниците се загрижени, но никој не ја предвидува најчудната и најопасна реперкусија што набргу ќе почне да го вознемирува Центервил: мртвите стануваат од гробовите и почнуваат да се хранат со живите, а граѓаните се принудени да се борат за да преживеат.
КИНО ФРОСИНА
19 ч ШТО КРИЕ ДОЖДОТ
*МК кратки*
режија: Сергеј Сарчевски
По преселбата во странство, надежен студент се соочува со осаменост и со предизвикот да се снајде емотивно и професионално во една голема светска метропола притоа да ги исполни како своите така и очекувањата на околината.
19.10 ч КУЌАТА НА АГА
*Синебалкан*
режија: Лендита Зекурај
Емотивен приказ на животите на пет жени низ очите на деветгодишно момче, кое трага по својот исчезнат татко.
Деветгодишниот Ага живее со мајка си и четири други жени на зафрленa планинска локација во Косово. Ага се обидува да заработи со продажба на цигари, но главна цел му е да продолжи да го бара исчезнатиот татко. Единствената машка фигура во неговиот живот е Цера, кој е брутален и суров и покрај тоа што внимава на Ага, кој е премногу млад за да разбере зошто живее на таква локација само со жени. Кога наеднаш излегува еден неочекуван итен случај, Ага е принуден да помогне и тоа доведува до низа настани што ќе му ја разоткријат вистината.
21 ч СМИСЛАТА НА ЖИВОТОТ
*Монти Пајтон програма*
режија: Тери Џоунс, Тери Гилиам
„Смислата на животот“ е скеч-филм поврзан како студија за опасноста и апсурдноста на човековото постоење – опис што не опишува доволно колку филмот е всушност смешен. Во него има крв, секс и насилство, како и едни од најдобрите реплики од сите досегашни нивни дела на тема раѓање, смрт и сите здодевни работи во текот на животот помеѓу. Визуелно доаѓа како мешавина на Федерико Фелини, Ингмар Бергман и Базби Беркли со проектили од повраќање! Но, суштинската порака на филмот е едноставна и убава: сите ние сме родени чуда и зошто да не бидеме добри со сите други родени чуда.
ЏЕБНО КИНО
19 ч СТУДЕНТСКА ПРОГРАМА
22 ч ЕЛЕКТРИЧЕН ОРГАЗАМ ЗА ИДНИТЕ ГЕНЕРАЦИИ
*Музички документарни филмови*
режија: Марија Вукиќ
Следејќи го бендот „Електрични оргазам“ на нивната прекуокеанска турнеја во летото 2018 година, сликаме портрет на еден од најпопуларните и најдолговечни рок бендови на просторите на поранешна Југославија откривајќи интересни и малку познати детали од нивната 39-годишна кариера и сето тоа директно од сеќавањата на самите членови на бендот.
ПРИДРУЖНА ПРОГРАМА
13 ч РАБОТИЛНИЦА
Увид во процесот на кастинг со Сања Дракулиќ (CEO на Duart European Actors Platform)
21.30 ч ПРОМОЦИЈА на книга од Борислав Пешиќ Благоја
Книгата Long play – zabeleške u vremenu е фотомонографија, која содржи 1.332 портрети на 333 регионални музичари што твореле во периодот помеѓу 1950-2000 година. Жанровски најзастапени се рок-музичарите, а на страниците на книгата ќе ги препознаете и великаните на поп-музиката од овој регион, како и некои снажни ликови од џез и блуз-сцената. Книгата е во формат на грамофонска плоча во ексклузивно пакување со кутија. Печатена е на три вида хартија во две техники и треба да се најде на колекционерските полици опкружена со музика од плочите на уметниците опфатени во неа. На речиси 400 страници може да прочитате и биографии со интересни „цртички од животот“ на музичарите со кои растеле генерациите од регионов.
23 ч | cinEmusic
THE NOTWIST
„Нотвист“ е германски инди-рок бенд. Основан во 1989 година бендот поминува низ неколку музички инкарнации притоа успевајќи да одржи релативно стабилна постава. Додека раните албуми им се движат од хеви-метал до дарк инди-рок, поновите изданија со кои привлекуваат најмногу внимание се главно под влијание на електронската сцена, како и другите изведувачи на продуцентската куќа Morr Music.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Култура
„Арс Ламина“ освои седум награди од Македонската асоцијација на издавачи на Саемот на книгата 2025

Издавачката куќа „Арс Ламина“ доби седум признанија од Македонската асоцијација на издавачи (МАИ) на традиционалното доделување награди во рамките на Саемот на книгата. На доделувањето на наградите, што се одржа денеска во Арената „Борис Трајковски“, „Арс Ламина“ ја доби првата и втората награда во категоријата за најкреативно издание. Првото место го освои за книгата „Се викам Храброст“, а второ место за „Девојчето и куклата што патува“ од Александар Русјаков, со илустрации на Јордан Гавриловски.
Второ место освои и во категориите: оригинален дизајн на корица: „Книга за Петре“ (приредена од Оливера Ќорвезироска, со портрети од Сергеј Андреевски), за највпечатлив целосен дизајн (корица и внатрешност) на издание за возрасни: „Околу три по полноќ“ од Димитрие Дурацовски, како и во категоријата за поттикнување општествена одговорност: за донацијата на библиотеката „Соба од бајките“ во Детската клиника во Скопје. Меѓу наградите се и две трети места за: Оригинален дизајн на корица за романот „Три Марии“ од Оливера Ќорвезироска, со детaљ од слика на Славко Јаневски и доработка од Марко Трпески, и за Најдобра книга за деца за „Нови бајки од Македонија“ од група автори со илустрации од Орце Нинески.
За наградените проекти на „Арс Ламина“:
„Се викам Храброст“ е книга посветена на 50 исклучителни жени од нашето минато и од нашата сегашност. Од Сирма Војвода до Вера Ацева и Илина Арсова, ова дело зборува за жени кои со својот дух, упорност и истрајност успеале да се афирмираат како силни женски личности кои ќе го посветат животот или, пак, ќе го дадат својот живот за повисоки цели и за исполнување на нивните сништа. Ова уникатно издание се издвојува и со впечатливиот графички дизајн и умешно осмислен визуелен идентитет. Во основата на дизајнот е поп-арт стилот, со динамичен колорит – како контраст за црно-белите фотографии и архивски документи. Оваа книга е своевиден споменар со колажи, доцртувани елементи и исписи. Ова издание поттикна развивање на дизајнерска линија на подароци (чаши, торби, обетки, беџови, налепници и др.), на кои се застапени ликовите од книгата, со цел популаризација и актуализација на овие значајни жени и на нивните дела. Во рамките на промоцијата на книгата се одржа и изложба со дизајнерските решенија од книгата.
„Девојчето и куклата што патува“ е креативно издание по повеќе параметри: како надоврзување на трендот за авторство врз база на анегдотата за средбата на Кафка со едно девојче во паркот, како и вклучување на Македонија во светското одбележување на 100-годишнината од смртта на Кафка. Форматот и формата (како писмо) дополнително ја подвлекуваат креативноста на ова издание.
Креативноста на „Книга за Петре (сите лица на расказот)“ – несекојдневна чествувачка антологија во чест на 90-годишнината од раѓањето на Петре М. Андреевски, се состои во напорот да се создадат и објават 19 нови раскази од исто толку современи македонски раскажувачи, во чест на Петре М. Андреевски. Во македонскиот книжевен контекст, ова е прва антологија од ваков тип: наменска, чествувачка, тематска и мошне креативна како идеја воопшто, но и како реализација.
Книгата „Околу три по полноќ“ е печатена со две корици: празничен примерок и делничен примерок. На неа е употребена сличната постапка како на корицата на „Три Марии“ – со тоа што е искористена слика од Димитрие Дурацовски и на неа е интервенирано со фотографија на Дурацовски. Колажната постапка на Марко Трпески дава несекојдневен афект, авторот и на книгата и на сликата којашто се користи за корицата е „присутен“ како реален лик: еднаш во костум (празничен примерок); другпат во обична кошула (делничен примерок). „Околу три по полноќ“ е речиси графички роман, каде што ликовното е доработено според раскажувачкиот ритам на Дурацовски. Употребени се повеќе од 120 фотографии, плакати, омоти од книги, плочи… уметнички слики со доработка и со целосно спроведување на хибридниот текстуален концепт на Дурацовски и на визуелно ниво.
Корицата на романот „Три Марии“ од Оливера Ќорвезироска е несекојдневен спој на ликовна предлошка од еден автор/дело/слика (детаљ од сликата „Бош“ на Славко Јаневски) и постмодернистичка доработка од дизајнер (Марко Трпески). Употребата на лакот на корицата е во функција и на дистинкција на авторството: тоа што е од Славко Јаневски е со лак, другото е на Марко Трпески.
„Нови бајки од Македонија“, која е во издание на „Арс Ламина“ и Движењето за поддршка на креативноста Иво Лауренчиќ – „Браво сине!“, е збирка од 24 современи, авторски бајки, кои го збогатуваат омилениот жанр на децата. Некои од нив се случуваат и во наше време, на наши предели и со препознатливи ликови од нашето опкружување, со што уште повеќе им се приближуваат на малите големи читатели. „Нови бајки од Македонија“ го вдомуваат светот на бајките со коишто сме пораснати во македонскиот јазик. Тие истовремено и го развиваат авторскиот глас произлезен од најубавата традиција на раскажувањето. Во книгата се застапени бајки од 23 автори, кои беа селектирани за најдобри или влегоа во потесниот избор на конкурсот „Нови бајки од Македонија“ од 2020 година и кои беа објавени изминатите години како посебни сликовници или беа дел од книгата „Детелинки-белинки“. Новото издание е збогатено со нови, раскошни илустрации, кои ги нацрта Орце Нинески.
Со цел да им го олеснат периодот на лекување на најмладите во Детската клиника – Скопје и да им влеат надеж и радост, издавачката куќа „Арс Ламина“ и авторот Зоран Спасов Ѕоф ù донираа библиотека. Ова книжевно катче наречено „Соба на бајките“ е сместено на вториот кат на Детската клиника. Визуелно е збогатено со илустрациите од книгата со најубавите бајки на сите времиња „Си беше еднаш“ (издание на „Арс Ламина“) која е со илустрации на Наталија Лукомска. Оваа книга, заедно со уште 100 други книги за деца, сликовници, читанки и лектири на македонски и на албански јазик се најдоа на полиците на библиотеката наменети за сите дечиња што престојуваат во клиниката. Библиотеката е направена и опремена со средства од продажбата на хит-книгата на Ѕоф – „Цепај сине: пошто џабе живиш у Македонија“, која беше објавена претходната година.
ПР
Култура
Македонскиот проект „Страда бруталисима“ на Венециското биенале за архитектура

Со претставување на проектот „Страда бруталисима“ денеска во изложбениот простор „Арсенале – Сале д’Арми“ во Венеција, беше отворен македонскиот павилјон во рамките на 19. Меѓународна изложба на архитектурата – Венециско биенале за архитектурата 2025.
Министерот за култура и туризам Зоран Љутков на отворањето рече дека да се биде дел од Венециското биенале за архитектура, е можност да се вклучиме во глобалниот разговор за потребата од заемно поврзување и градење хумано општество преку јазикот на формата, на материјалот и визијата.
„Годинава нашата приказна носи наслов „Strada Brutalissima“. Иако насловот сам по себе звучи грубо, тој во себе крие длабока емоција. Емоција која е поврзана со приказна за Скопје, градот кој по земјотресот во 1963 година, благодарение на солидарноста на светот и визијата на многубројни архитекти, избра повторно да се издигне“, рече Љутков.
Според министерот Љутков „Страда бруталисима“ не е само улица, таа е патека низ времето, низ слоевите на нашата колективна меморија. Таа нè потсетува дека архитектурата не е само нем сведок – таа зборува, понекогаш гласно, понекогаш тивко, но секогаш со длабоко значење.
Авторите на проектот, посочи Љутков, не се обидуваат само да ја прикажат архитектурата од тој период, туку преку проектот отвораат дијалог со минатото, но и со сегашноста, со локалното и глобалното, со заборавеното и она што бара ново препознавање.
„За проектот слободно можеме да кажеме дека е предизвик да го погледнеме минатото не со носталгија, туку со отворен ум и подготвеност за негово ново перципирање во контекст на современото општество. Да го преиспитаме нашето наследство не само како артефакт, туку како жива материја – како нешто што и денес може да нè научи и да нè инспирира. Токму во таа нишка што ја поврзува историјата на Скопје со духот на Венеција, градот кој и самиот многу добро ја познава борбата со времето, природата и промените, го лоцираме суштинското значење на нашето присуство овде, на една од најзначајните светски манифестации за архитектура“, рече Љутков.
Со поддршка од Министерството за култура, архитектонското творештво на македонските автори во континуитет се претставува на овој врвен архитектонски настан. Кураторот на проектот „Страда Бруталисиме“ е Благоја Бајковски, доцент на Архитектонскиот факултет при УКИМ во Скопје, кој заедно со Ана Рафаиловска, Невенка Манчева Аџиевска, Марија Антиќ-Николова, Теа Дамјановска и Михајло Стојановски работеа на неговата реализација. Комесари на проектот се Фросина Зафировска и Маја Неделкоска Брзанова, кои заедно со тимовите од Националната галерија и од Архитектонскиот факултет од Скопје, дадоа свој голем придонес за македонското претставување на 19. Интернационална изложба на архитектурата во организација на Венециското биенале кое ќе биде отворено до 23 ноември оваа година.
Култура
Диригентката Елена Митревска ќе биде директорка на двата хора на Данското радио

Македонската диригентка Елена Митревска од 1 јануари ќе биде уметничка директорка на двата хора на Данското Радио.
„Воодушевени сме што започнуваме блиска нова соработка со Елена Митревска како уметничка директорка. Со нејзиниот силен уметнички профил, креативна визија и меѓународна кариера, таа е идеален избор за улогата, а дополнителен бонус е што таа веќе има доверлив и позитивен однос со нашите пејачи“, изјави Ким Бор, директорка на Државниот сервис.
„По пет години во Скандинавија, имам огромна почит кон единствената хорска традиција во регионот и возбудена сум што ќе ги истражувам богатите музички корени на хоровите на ДР. И двата ансамбла се меѓународно познати по нивниот препознатлив звук, вкоренет во силна традиција и ценетото данско наследство на песни, кое ќе продолжиме да го почитуваме“, изјави Митревска
„Од витално значење е да продолжиме да гледаме напред. Со работа со денешните композитори, можеме да помогнеме во обликувањето на хорската музика на утрешнината и да ги инспирираме идните генерации“, изјави диргентката.
Елена Митревска завршува студии по хорско и оркестарско диригирање на Универзитетот за музика и изведувачки уметности во Виена, каде дипломира со почести.
Митревска е член на Хорот Арнолд Шенберг во Виена седум сезони, при што работи на оперска и концертна репертоар со диригенти како што се Николаус Харнонкурт, Клаудио Абадо, Бернард Хаитинк, Сајмон Ретл, Рене Јакобс и Корнелиус Мајстер, меѓу другите. Од 2012 година таа е асистент-диригент и хор-мајстор во истиот хор за концерти и оперски продукции во Theater an der Wien.
Во декември 2014 година ја добива наградата од Фондацијата Ервин Ортнер за промовирање талентирани млади музичари во областа на хорското диригирање.
Митревска диригира со оркестри како што се камерниот оркестар Jeunesses Musicales Macedonia, Виенскиот камерен оркестар, Македонската филхармонија, Овиедо Филхармонија и Оркестарот на Операта во Малме. Во ноември 2022 година поканета е како диригент во продукцијата на Дон Џовани во Операта во Овиедо. Таа е хор-мајстор во истата од 2016 до 2020 година, а гостин хор-мајстор во Националната опера Лион, Франција во 2021 година. Од 2020 година ја врши истата функција во Операта во Малме, каде што има претстојни продукции, вклучувајќи ја улогата на диригент за операта Кармен од Жорж Бизе во сезоната 2025/26.
Митревска е редовно поканета да работи на проекти со Хорот на Данското национално радио и Данскиот национален вокален ансамбл.