Македонија
Апликацијата „Кико“ ќе им чита текст на слепите и лицата со оштетен вид
Претседателот на Владата, Зоран Заев, заедно со првиот заменик-претседател на Владата и министер за политички систем и односи меѓу заедниците, Артан Груби, како и со министерката за труд и социјална политика, Јагода Шахпаска денеска присуствуваа на промоција на дигиталната алатка, аудиочитач симболично наречен „Кико“.
„Оваа апликација, која е лесно применлива за сите возрасти, користејќи го системот претворање ‘слика или текст во глас’, ќе овозможи непречена комуникација, непречено движење и целосно вклучување во општеството и достоинствен живот на нашите сограѓани. Исклучително е значајно што со апликацијата аудиочитач ‘Кико’ лицата со оштетен вид за првпат добиваат функционална, современа и соодветна алатка, која во секојдневниот живот ќе им помага и овозможува поголема самостојност, и тоа во сите сфери“, истакна премиерот Заев и изрази задоволство што софтвер-апликацијата за првпат ќе им овозможи на над 3.000 слепи и лица со оштетен вид пишаниот текст да го слушнат и разберат во аудиоверзија.
Заев подвлече дека Владата целосно ја презеде обврската, како членка на Обединетите нации, да работи постојано на имплементација на Конвенцијата на Обединетите нации за правата на лицата со попреченост.
„Нашата земја во 2011 година ја ратификуваше Конвенцијата на Обединетите нации за правата на лицата со попреченост и оваа Влада целосно ја презеде обврската, како членка на Обединетите нации, да работи постојано на имплементација на Конвенцијата, притоа обезбедувајќи еднакви права и можности за достоинствен и независен живот на лицата со попреченост, како и на останатите граѓани“, истакна премиерот Заев и ја повика и бизнис-заедницата, особено телекомуникациските компании, да изработуваат говорна поддршка за што е можно повеќе услуги.
„Апликацијата ‘Кико’ може да послужи како основа, односно како база, врз која може да се надградуваат други програми со чија помош на лицата со попреченост ќе им се овозможи еднакво да учествуваат во градењето на едно здраво и напредно општество и на социјален и на економски план. Да работиме заедно, уште повеќе за надминување и на најмалите бариери во насока на обезбедување еднаков пристап до образование, вработување, здравствен, социјален и културен живот на еднаква основа, за сите граѓани на нашата земја“, подвлече премиерот Заев.
Министерката за труд и социјална политика, Јагода Шахпаска, објасни дека апликацијата, освен лицата со оштетен вид, може да ја користат и лицата со тешкотии во учењето, лицата со дислексија и сите оние лица кои информациите најдобро или полесно ги разбираат во аудиоформат.
„Грижата за ранливите категории на граѓани за нас како Влада и посебно како Министерство за труд и социјална политика е приоритет. Градиме политики и преземаме активности за да одговориме на нивните потреби. Мотото на лицата со попреченост ‘ништо за нас – без нас’ е основата на која се темелат нашите политики кои ги градиме заедно со лицата со попреченост“, рече министерката Шахпаска и додаде дека за разлика од порано, кога се слушаа роботски гласови, сега аудиочитачот звучи природно, лесно разбирливо,и е достапна во мобилна и десктоп верзија создадена согласно современите технолошки трендови.
Постојаната претставничка на Програмата за развој на Обединетите нации, УНДП, Нарине Сахакјан истакна дека Конвенцијата ја потврдува максимата за уживање и почитување на сите човекови права и фундаментални слободи на сите, но посебно внимание посветува на заштитата на достоинството на лицата со попреченост.
„Со денешното претставување на ‘Кико’ верувам дека сме чекор поблиску кон вистинско остварување на таа заложба. По повеќе од десет години напорна работа и посветеност во поддршката на националните партнери за исполнување на начелата од Конвенцијата на ОН за правата на лицата со попреченост, денеска ‘Кико’ претставува многу значајно достигнување во таа заложба“, рече постојаната претставничка на УНДП, Нарине Сахакјан.
Претседателот на Сојузот на слепи лица, Жарко Селковски, рече дека алатката е од големо значење бидејќи самостојно слепите лица може да работат, читаат, да праќаат мејлови и слично.
„Ова помагало е бесплатно, прво од овој вид, брзо, јасно и чисто. Горд сум што секаде на моите колеги ќе кажуваме дека имаме говорна програма. Голема благодарност до премиерот, министерката, УНДП и заложбите за олеснување на нашиот секојдневен живот“, рече Селковски.
Дигиталната апликација аудиочитач е креирана на иницијатива на Министерството за труд и социјална политика, Програмата за развој на Обединетите нации и во партнерство со Националниот сојуз на слепи лица.
Апликацијата е бесплатна и достапна на македонски јазик, а во тек е изработка и на неговата албанска верзија, која ќе биде достапна за неколку месеци. Пристапот до апликацијата е едноставен. Доволно е да се пристапи на Google Play Store и да се симне апликацијата RHVoice. Откако ќе се инсталира оваа апликација потребно е да се одбере „македонски“ на листата со јазици, веднаш до називот „Кико“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
(Видео) Камионџиите ја проширија блокадата на граничните премини, заострените шенгенски правила го блокираа товарниот сообраќај на Балканот
Возачите на камиони од Македонија, Србија, Босна и Херцеговина и Црна Гора денес продолжија со блокадите на граничните премини за товарен сообраќај.
Откако претходниот ден ги блокираа излезите, од полноќ почна и блокада на влезовите во овие земји од Западен Балкан, јавува „Радио Слободна Европа“.
Возачите ги блокираат товарните терминали поради заострените процедури за влез во Шенгенскиот простор. Тие наведуваат дека процедурите сега се покомплицирани и дека им го скратуваат дозволениот престој во земјите на Унијата.
Бараат престојот во Европска Унија да им биде зголемен на четири месеци, наместо досегашните три месеци во период од шест месеци.
Најавуваат дека блокадите ќе траат седум дена доколку претходно не се најде решение.
Портпаролот на Европска комисија, Маркус Ламерт, на 26 јануари изјави дека европските институции размислуваат и работат на пронаоѓање опции кои би овозможиле одредени професионалци, меѓу кои и возачите на камиони, да престојуваат на територијата на Шенгенската зона подолго отколку што тоа го дозволуваат важечките шенгенски правила.
„Свесни сме дека за одреден број професионалци од трети земји кои не се прекугранични работници може да постои потреба да останат во Шенгенскиот простор подолго од 90 дена во рок од 180 дена. Тоа ги вклучува професиите со висока мобилност, како што се возачите на камиони, но и спортистите и уметниците на турнеи“, изјави Ламерт.
Тој додаде дека Европската унија е свесна за загриженоста што ја изразиле транспортните оператори во регионот, дека внимателно ја следи состојбата и дека е во контакт со партнерите од Западен Балкан.
Македонија
Просечната плата во здравството е 50.327 денари, од март ФЗОМ најави ново покачување
Просечната нето плата во здравството, според податоците на Државниот завод за статистика, во 2025 година изнесува 50.327 денари,просечната плата на медицинските сестри со средно образование е 31.934 денари, а најниска плата во здравството е 21.158 денари.
Овие податоци денеска ги соопшти Фондот за здравствено осигирување. Од таму истакнуваат дека платите во здравството не растат само номинално туку и реално и дека во март е планирано ново покачување.
„Во јавноста се создаваат перцепции дека властите се спротивставуваат на зголемувањето на минималната плата. Сепак, примерот на здравството јасно покажува дека здравствените власти не само што не се пречка, туку активно го поддржуваат зголемувањето на платите во јавното здравство. Најниската основна плата во јавното здравство во 2025 година изнесува 27.158 денари нето и во однос на 2023 година бележи номинално зголемување од 22,2%, додека реалното зголемување изнесува 13,4%. Тоа значи дека растот на оваа плата е за толку повисок од инфлацијата во истиот период. Најниската плата во јавното здравство е за 11,4% повисока од минималната плата во државата. Основната нето плата за медицинските сестри со средна стручна спрема (ССС), согласно гранковиот колективен договор, во 2025 година изнесува 31.934 денари. Во однос на 2023 година, номиналното зголемување изнесува 24,5%, додека реалното зголемување е 15,6%“, соопшти ФЗОМ.
Просечната нето плата во здравството, според податоците на Државниот завод за статистика, во 2025 година изнесува 50.327 денари. Во однос на 2023 година, номиналното зголемување изнесува 15,8%, додека реалното зголемување е 7,5%. Во 2025 година, оваа плата е за околу 9,5% повисока од просечната нето плата во целокупната економија на земјата.
Според ФЗОМ, овие податоци јасно укажуваат дека платите во здравството не растат само номинално, туку и реално.
„Со постигнатиот договор со репрезентативните синдикати, во март 2026 година е предвидено дополнително зголемување на платите во јавното здравство од најмалку 5%, согласно спогодбата од 2025 година која предвидува раст на платите од 5 до 7 проценти. Постои јасна и континуирана посветеност кон соодветно вреднување на трудот на здравствените работници“, велат од Фондот за здравствено осигурување.
Македонија
Ќе се тестираат камерите на автопатот Охрид–Кичево во рамки на „Безбеден град“
Сектор за внатрешни работи Охрид денеска ќе спроведува активности за тестирање, калибрација и верификација на поставените уреди за сообраќаен надзор во рамки на проектот „Безбеден град“.
Како што информираат од СВР Охрид, активностите ќе се реализираат на автопатската делница Охрид–Кичево, и тоа помеѓу селата Горенци и Требеништа, како и на потегот помеѓу Ботун и Ново Село, во општина Дебрца.
Планирано е активностите да започнат во 12 часот, при што на секоја локација со поставена камера постапката ќе се изврши еднократно и ќе трае од 15 до 30 минути.
Од СВР Охрид апелираат до сите учесници во сообраќајот на овој патен правец да покажат разбирање за неопходноста од планираните мерки, да ги почитуваат привремените ограничувања и насоките на полициските службеници, со цел безбедно спроведување на активностите.

