Македонија
Асоцијација на спортски обложувалници: Измените на Законот за игрите на среќа ќе остават 7.700 луѓе без работа
Под покровителство на Европската организација на игри на среќа (EOGL) вчера, 11 јули, во Бања Лука се одржа меѓународна конференција насловена како „Нови регулаторни решенија на игрите на среќа во Југоисточна Европа: Влијанието на стандардите на одговорно приредување на игрите на среќа“ на која е укажано на новите трендови во регионот, кои можат или веќе имаат исклучително штетни ефекти на пазарите, но и на заедницата во целина.
На конференцијата на која беа собрани голем број експерти од оваа индустрија, се дискутираше за законските измени во земјите од регионот. Во однос на измените, покрај фактот што истите се во директна спротивставеност со основните ставови на Европската Унија за слободен пазар, укинување на монополот и фер конкуренцијата, како и со постигнатите современи стандарди за заштита на играчите, ранливите групи и одговорното организирање на игрите на среќа, заедничко им е и тоа што се прилагодуваат на работењето на нелиценцираните странски компании и „цветањето“на црниот пазар, и сето тоа на сметка на домашните играчи на игри на среќа.
Правните експерти, истражувачите и претставниците на деловните здруженија кои учествуваа на конференцијата зборуваа за феноменот на нелогично заострување на регулаторните решенија, од предлогот за воведување на оддалеченост од 500 метри од образовните институции во Северна Македонија (што всушност резултира со затворање на целата индустрија), до целосна забрана на игрите на среќа во Албанија и Косово. Тие истакнаа дека сето ова, проследено со сериозни буџетски загуби, оди во прилог на развојот на црниот пазар со сите негативни ефекти кои тој ги носи, предводени од неможноста да се заштитат играчите и ранливите групи – првенствено малолетници – со чии интереси се правдаат предлагачите на овие законски измени, притоа игнорирајќи го фактот дека таквите забрани се спротивни на европските стандарди и дека тие не постојат во прописите на развиените европски земји
Токму во овој контекст, на конференцијата свое излагање имаше и претседателот на Асоцијацијата на спортски обложувалници на Македонија (АСОМ), Васко Илијевски, кој се осврна на актуелните предлог-измени на Законот за игрите на среќа во РСМ. Посочувајќи го предложеното растојание од 500 м оддалеченост од образовните и верските објекти од страна на предлагачите на законот, Илијевски истакна дека, доколку се усвои оваа измена, тоа дефинитивно би значело затворање на целата индустрија. Следствено на тоа, повеќе од 7.700 вработени преку ноќ ќе останат без работа, а државата ќе загуби огромни суми средства кои по основ на даноци и други давачки од оваа значајна стопанска гранка, се слеваат во државниот буџет. Најголемата закана за државата, притоа и за малолетниците, на кои се правдаат предлагачите на законот е тоа што, затворањето на легалните обложувалници ќе го отвори патот на нелегалните и развојот на сивата економија. Во такви услови, никој па ни малолетниците, нема да бидат заштитени, заклучи Илијевски во своето излагање на конференцијата.
Во своите презентации учесниците на конференцијата го разгледаа комбинираниот нееднаков третман на специјалните игри на среќа преку разни даночни оптоварувања и оданочување на добивката (дури и помали), што е присутно во речиси сите земји од регионот. Во ерата на немерливиот раст на бизнисот преку интернет и мобилните комуникации, тие посочија дека таквото постапување – посебно оданочување на профитот – директно ги насочува играчите кон нелиценцираните веб-оператори (црн пазар на интернет) во кои не постои такво оданочување, потсетувајќи на други крајно штетни последици од таквата даночна политика.
Во контекст на правното и социјалното опкружување во кое е можно законите кои имаат кардинални последици за економијата и општествената заедница на земјите од регионот воопшто да бидат усвоени, учесниците на конференцијата заклучија дека ваквите појави се резултат на недоволно силни и недоволно изградени државни институции, што, по правило, доведува до корупција. Додека некои од регулаторните институции, како што се примерите во Република Српска и Северна Македонија, покажуваат доза на несериозност (која е по својата суштина единствена во светот), постојат и многу позитивни примери во регионот на Југоисточна Европа.
Така на пример, во Србија во 2011 година поради корупција повеќе вработени во Дирекцијата за игри беа уапсени, во Хрватска, Србија и Северна Македонија речиси целосно се елиминирани нелегалните пазари, во Србија е воспоставена комуникација помеѓу сите засегнати страни и е формирана Работната група која работи на подготовка на законски измени и сеопфатна анализа на потенцијалните ефекти од измените, а во Црна Гора, на барање на граѓаните, Собранието го укина данокот на добивка, а Уставниот суд ја забрани инсталацијата на терминали во угостителски објекти за вистинска заштита на малолетници.
Конференцијата ја отвори генералниот секретар на Европската асоцијација на игрите на среќа, Зоран Пухач, кој на 13 јуни годинава присуствуваше на Јавната расправа во собранието по предлог-измените на Законот на игрите на среќа, каде истакна дека актуелниот Закон за игрите на среќа на РСМ веќе ги има сите елементи на заштита на малолетниците, кои исто така ги имаат и соодветните закони во развиените земји.
„Правецот во кој може и треба да се размислува не е законот, туку по примерот на земјите во ЕУ, потенцијалното вклучување на професионални организации и поединци и развојот на програми за едукација и превенција, како и развој на програми на т.н. одговорно приредување на игрите на среќа“ – заклучи тогаш Пухач.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Левица: Административна тортура врз повредените во „Пулс“, секој месец мора да се појавуваат пред комисии
Со тешки изгореници, незараснати рани и длабоки психолошки трауми, повредените од смртоносниот пожар во кочанската дискотека „Пулс“ се принудени секој месец да се појавуваат пред комисии за продолжување на боледувањето. Уште од првите денови по пожарот лекарите укажуваа дека дел од повредените ќе се соочат со лекување што ќе трае со години. Наместо државата да го земе тоа во предвид и да обезбеди мир, стабилност и непречено лекување, таа ги изложува на дополнителен физички, психолошки, административен и финансиски притисок, кој го загрозува и нивното закрепнување, велат од Левица.
Според партијата, дополнително загрижува фактот што постојната законска регулатива за боледување е крута за вакви трагедии. Од Левица велат дека според важечките прописи долгорочно боледување се продолжува преку месечни лекарски комисии, со временски ограничувања и административни процедури кои се целосно несоодветни за масовна трагедија со тешки телесни и психички последици.
„Токму затоа државата уште од првиот момент имаше морална должност да изнајде начин за решавање на овој правен вакум. Државата во изминатава речиси година од трагедијата требаше да донесе посебен указ, подзаконски акт или да направи интервенција во законите за да обезбеди автоматско и долгорочно боледување без месечни комисии за сите повредени. Освен што владата на ДПМНЕ не се заангажира тоа да го направи дополнително им отежна повредените. Иако Владата на ДПМНЕ по трагедијата најавуваше апсолутна помош, реалноста е поинаква – не е обезбедена никаква финансиска поддршка ниту за семејствата на загинатите, ниту за повредените. Трошоците за патувања за лекување во странство, скапите креми, силиконски лепенки и медикаменти неопходни за долгорочна нега, целосно паѓаат на товар на семејствата“, велат од Левица.
Од таму додаваат дека најсрамен пример за институционална бесчувствителност е фактот што државата не само што не помогна, туку од хуманитарната солидарност на граѓаните наплати и данок од милион денари.
„Средствата собрани преку граѓанската иницијатива „Супорт Кочани“, наменети за помош на настраданите, беа оданочени од државата, наместо самата да застане зад тие луѓе. Додека граѓаните покажуваат човечност и солидарност, институциите демонстрираат ладна бирократија и финансиски апетит. Левица смета дека е недозволиво државата да ги малтретира повредените со месечни комисии, да не обезбеди непречено боледување до конечно излекување, да не покрие трошоци за лекување, патувања и медицинска нега, а притоа да оданочува хуманитарна помош и да троши милиони на папаја во владината луксузна кујна“, се наведува во соопштението.
Македонија
Патниот правец Струга-Ќафасан е пуштен за сите видови возила
Од 11.00 часот патниот правец Струга-Ќафасан е пуштен за сите видови возила, информира АМСМ.
Од таму најавија дека денеска граничниот премин Богородица, односно ГП Евзони од 17 часот ќе биде затворен за сите видови на возила.
„Поради протест на грчките земјоделци, од денес 08.01.2026 г. со почеток во 10:00 часот на ГП Ники (ГП Меџитлија) ќе има забрана за движење на товарни возила во наредните 48 часа заклучно со 10.01.2026 г. во 10:00 часот. Сообраќајот за патнички моторни возила ќе се одвива со нормален тек“, информира АМСМ.
Сообраќајот на државните патишта се одвива во зимски услови,по влажни коловози.
Врнежи од снег со променлив интензитет се бележат во Куманово, Страцин, Крушево, Железнец, како и на планинските превои Стража, Буково, Ѓавато и Пресека, но во моментов не преставуваат пречка за одвивање на сообраќајот.
Македонија
Синдикат на култура: Преседан во културата, министерот Љутков повторно против колективните договори
Министерот за туризам, „културно“, но доста ехидно и веќе видено (за Велигден), сега им ја честиташе Новата година и божиќните празници на вработените во културата со честитка во форма на „Упатство“, со кое ПОВТОРНО се обидува да го поништи она што судот веќе јасно и недвосмислено го утврди: дека платите во културата мора да се зголемат согласно член 14 став 1 од Општиот колективен договор, односно за 10% од основната бруто плата утврдена со Колективниот договор за културата, велат од Синдикатот на културата (СКРМ).
Според нив, наместо да спроведе судска пресуда, министерот самоволно и тврдоглаво, незнајно од кои причини, повторно ја воведува истата незаконита формула – т.н. „разлика меѓу август и септември 2023“, формула која, како што велат, судот експлицитно ја прогласи за спротивна на Општиот колективен договор и на утврдените права на вработените.
Со ваквото дрско и свесно постапување, велат од Синдикатот, кое претставува морална недоличност со умисла, преку одбивање да се постапува по службена должност и преку непочитување на универзалните начела на правото, господинот министер не само што ги пречекорува своите овластувања, туку се поставува над судот, над колективните договори и над законите.
„Ова е директно кршење на владеењето на правото, создавање правна несигурност и грубо мешање во веќе утврдени работнички права. Ова не е „упатство“, туку обид за поништување на правниот поредок во културата. Не станува збор за никаква „административна грешка“, туку за свесно и јавно кршење на колективните договори, самоволно редефинирање на платите и демонстрација дека господинот министер си зема за право да ИЗМИСЛУВА права, наместо да ги спроведува. Ова „упатство“ е срочено без ИССО стандарди, нема кој го составил и кој го одобрил, потписот на министерот е осамен – како министерот сам да го срочил – затоа што е јасно: никој што ги познава законите не сака да стави потпис на ваков противзаконски документ. Министерот за туризам, кој во моментов си ја додели улогата на правник, адвокат и судија, утре можеби вештак, а зошто да не и премиер, мора да научи една едноставна, но суштинска лекција: не постои акт на министер што е над судска пресуда и над колективен договор“, се наведува во соопштението.
Во него се додава дека СКРМ нема да дозволи платите во културата да се пресметуваат по „министерска математика“, наместо согласно закон и колективни договори.
„Повторно ќе ги преземеме сите расположливи правни механизми – од управни спорови, до иницирање постапки за утврдување кривична одговорност – со цел да се запре ова самоволие и да се заштитат правата на вработените во културата, кои добро знаат колку трнлив беше патот до склучување на Колективниот договор, на кој очигледно министерот заборави откако стана дел од извршната власт. Кога извршната власт се поставува над судската, во случајов – Вие, господине министре – тоа не е чин на управување, туку чин на узурпација на воспоставените и договорени норми и правила кон кои, барем декларативно, и самите се стремите. Или не? Дали премиерот Христијан Мицкоски знае дека министерот за туризам донел упатство без претходно да биде свикана Комисијата за толкување на Општиот колективен договор, како што јасно стои во информацијата на Влада од 9 декември 2025, што по редот на нештата треба да е основа за да се донесе какво било упатство за проблем кој зависи од сосема други страни. Дали господинот министер, со ова самоволие преку ова упатство, покрај тоа што се става над законите и судовите во државата, има намера да делува спротивно на насоките на владата од која е дел?“, прашува синдикатот.
„Затоа СКРМ учтиво возвраќа на вашата „честитка“ со следнава порака: „Изнудени судски пресуди“, „донесени на начин на кој се донесени“ и „без вештачење“ – цитат, постојат исклучиво во Вашата имагинација и претставуваат произволни конструкции со кои се обидувате да ги оправдате сопствените погрешни постапки по преземањето на министерската функција. Конечно, имајте доблест да ја преземете одговорноста за своите постапки и да покажете здрав разум, бидејќи не Вие, туку судот одлучува дали е потребно вештачење и под кои услови се носи судска пресуда. Ниту еден министер нема уставна или законска надлежност да ја преиспитува или релативизира судската одлука по сопствено убедување. Со вакво однесување, преку континуирано кршење на законите и колективните договори, не се добиваат поени во една Влада; напротив, директно се нарушува нејзиниот кредибилитет и се урива нејзиниот рејтинг. СКРМ доби уште 13 судски пресуди кои со претходните две се веќе 15, и истите ќе бидат објавени. Среќни и весели празници, министре!“, пишува во соопштението на СКРМ.

