Македонија
(Видео) Османи се надева на решение на спорот со Бугарија во јануари, вели дека не се преговара за јазикот
Односите меѓу Бугарија и Северна Македонија во моментот се на најниско ниво, оцени министерот за надворешни работи во интервју за бугарската Нова ТВ.
Според министерот, сепак, оптимизам влева фактот дека во Бугарија веќе е формирана Влада дека властите од двете земји можат да седнат и да разговараат за сите прашања.
„Првите пораки даваат оптимизам, бидејќи токму тоа го кажавме и самите. Мора да има сеопфатен пристап. Историја – да, важно е, но ние секој ден пишуваме историја, создаваме историја“, коментира Османи.
Министерот смета дека досега не е најдено решение, бидејќи во Бугарија немаше политички кабинет. Сега, вели Османи, навистина нема причина да се даваат долги рокови кога има политички кабинет. И во Република Бугарија и во Република Северна Македонија има стабилно мнозинство и утре можеме да седнеме, да продолжиме со разговорите и во јануари да имаме одлука.
Тој смета дека шесте месеци за решавање на спорот, што ги најави бугарскиот премиер, Кирил Петков се многу долг период за нас, бидејќи не само што државата предолго го чека овој процес, туку и авторитетот на Европската унија во овој регион е исправен пред сериозен предизвик.
Во однос на различните ставови во однос на Македонија во бугарската Влада, Османи изјави дека ја следеле дебатата за формирањето на коалицијата, различните нијанси меѓу различните партии. Сепак, одговорноста е на владата во двете земји, вели Османи. И во Република Северна Македонија има разлики меѓу различните партии.
За Договорот за добрососедство од 2017 година, Османи рече дека тој го предвидува токму она за што зборуваше премиерот Кирил Петков – формирање работни групи кои ќе се фокусираат не само на историјата, туку и на инфраструктурата, економијата, енергетиката.
„Договорот предвидува два инструмента. Една од нив е меѓувладината комисија, која вклучува неколку министри предводени од министри за надворешни работи. Тоа се 6-7 министри од наша страна и 6-7 од ваша страна, со кои можеме најодговорно да разговараме каде имаме напредок, каде немаме и каде треба да се фокусираме во иднина. Овие групи за кои зборува премиерот Петков се всушност враќање на главниот инструмент на Договорот – меѓувладината комисија со сите групи кои се дел од оваа комисија. За жал, веќе една година сакаме да се одржи вториот состанок на меѓувладината комисија, но немаме одговор од Република Бугарија. Ова е најдобрата алатка“, нагласи Османи.
Во врска со бугарското барање јазикот да се вика официјален јазик на Северна Македонија, Османи одговори дека јазикот треба да се вика- македонски јазик.
„Јазикот произлегува од правото на самоопределување во секоја земја. Тие ги препознаваат земјите, а не атрибутите што ги имаат тие земји. Затоа сметаме дека ова не е барање кое треба да биде спор или пречка на патот кон членство во ЕУ. Сметаме дека овој предлог на европското претседателство се однесува на тоа двете земји да имаат свои унилатерални позиции во ЕУ во однос на јазикот, а самата ЕУ да ги прифати двата става, за нас ова е решение на прашањето“, рече Османи.
Османи посочи дека Северна Македонија нема да се меша во внатрешната структура на Република Бугарија во однос на организирањето на нејзините граѓани.
„Република Северна Македонија и Република Бугарија имаат различни структури во однос на етничката организација на граѓаните. Кај нас уставот ги признава етничките заедници. Во уставот стои – македонскиот народ, делови од албанскиот, турскиот, ромскиот итн. Во Бугарија тоа нешто не постои во нејзиниот устав. Нашиот став е дека тоа е прашање за кое самата Бугарија ќе одлучи како да се организира. Немаме намера да се мешаме како ќе се организира Република Бугарија“, нагласи Бујар Османи.
„Во однос на другите прашања – говорот на омраза, работата на историската комисија, вклучувањето на Бугарите во уставот на РСМ, прашањето за рехабилитација на жртвите на комунизмот, краткото и долгото име на државата, одговоривме, но за жал не добивме одговор од бугарска страна“, додаде министерот.
Тој коментира дека на последниот совет во Брисел, како и на претходниот во јуни, 26 земји гласале Албанија и Северна Македонија да почнат преговори, против била само Република Бугарија.
Според него, регионот нема друга алтернатива освен ЕУ. Рече дека почетокот на преговорите не значи членство утре. За ова ќе бидат потребни години. Некој пресметал дека околу 200 пати од почетокот на преговорите до крајот одлуките ќе се носат со компромис. Република Бугарија може 200 пати да го запре патот кон Северна Македонија, додаде Османи.
„Не забораваме дека Бугарија прва ја призна Република Северна Македонија, кога беше Македонија, како независна. Имавме одлична врска. По потпишувањето на договорот за добрососедство имаше зголемување на економската размена за 20-30 отсто, ставовите на луѓето се сменија и наместо да ја користиме оваа енергија за зајакнување на односите, сега односите се на најниско ниво, но нема да се откажеме од партнерството и пријателството“, рече Османи.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Мицкоски: Железничките проекти на Коридорите 8, развој на брзата пруга на Коридорот 10 напредуваат
Премиерот Христијан Мицкоски, одговарајќи на новинарско прашање во врска со текот на модернизацијата на железниците, изјави дека проектите во железничката инфраструктура бележат значителен напредок, при што фокусот е ставен на Коридорите 8 и 10, модернизацијата на постојните пруги и развојот на нови, побрзи железнички линии.
„Што се однесува до проектите во железницата, јас можам да кажам дека сум исклучително задоволен како напредуваат. Ќе ве потсетам дека, по оној застој којшто беше со делницата три од Коридорот осум и пругата којашто ги поврзува конкретно Куманово со Крива Паланка, и граничниот премин со нашиот источен сосед Бугарија, и оние првични, би рекол, неусогласености се надмина. Потпишавме договор со нашиот источен сосед, Брисел излезе со поддршка во делот на изградбата на оној тунел којшто треба да ги поврзува двете пруги, односно пругата од кај нашиот источен сосед и нашата пруга, и очекувам дека оваа година полека, но сигурно, ќе биде објавен тендерот за изработка на таа, условно наречена, делница три. Бидејќи првата, од Куманово до Бељаковце, таа ја пуштивме, втората, која што се работи од Бељаковце до Крива Паланка, и третата, од Крива Паланка до влезот на тој тунел. Тој е проект кој што го движиме.
На мојот последен состанок во Брисел, на тој работен дел и на неформалниот дел, побарав средства со коишто ќе се модернизира пругата, практично која што е исто така дел од Коридорот осум, којшто го поврзува Скопје и Кичево, во делот на промена на шини и во делот на електрификација на истата“, рече премиерот.
Премиерот истакна дека се развива проектот за брзата пруга од Коридорот 10, којашто треба да ги поврзе Табановце – Богородица. Таму патничките возови ќе се сообраќаат со брзина до 200 км/ч, додека товарните до 120 км/ч. Не ја исклучи и вредноста и придобивките од проектот „градски воз“.
„Истовремено го развиваме и проектот за брзата пруга од Коридорот 10, којашто треба да ги поврзе Табановце и Богородица. Таму патничките возови ќе се сообраќаат со брзина до 200 км/ч, а товарните до 120. Ќе биде на два колосека. Таа дел од проектот со Обединетото Кралство. Се разработуваат веќе физибилите студиите и студијата за социо-економско влијание на средината, би рекол и влијание врз еколошките параметри. Очекувам тоа да биде завршено до крајот на летото и веќе од есен да почнеме полека, но сигурно, да зборуваме за камен-темелник.
Во меѓувреме имавме повик со којшто бираме финансиер. Имаме една понуда којашто е не обврзувачка, која што е апроксимативна. Допрва ќе почнеме во разговори и преговори за деталите, но потребни ни се параметрите од овие физибилити студии за коишто претходно зборував. Така што очекувам и овој проект да се задвижи. И истовремено напредува таканаречениот „градски воз“, проект вреден, во првата фаза, од шест милиони евра, околу 360 милиони денари, со коишто од источниот крило од главниот град, со електрична локомотива, односно со електричен воз, ќе се пристигнува до центарот на градот. Пред некој ден потпишавме договор за набавка на пет електрични локомотиви, во вредност од 21 милион евра“, објасни премиерот.
Македонија
Мицкоски: Зголемените вложувања во науката се клучни за влез на македонски универзитет на Шангајската листа
Премиерот Христијан Мицкоски изјави дека Владата значително ги зголемила средствата за научно-истражувачка дејност, оценувајќи дека тоа е неопходен чекор доколку државата сака барем еден универзитет да се најде меѓу првите 1.000 на Шангајската листа.
Одговарајќи на новинарско прашање за приоритетите во образованието за наредната година, Мицкоски информираше дека средствата за поддршка на научно-истражувачки проекти се зголемени од 340 милиони денари во 2023 година, на околу 680 милиони денари во 2024 и 2025 година, а за следната година се планирани повеќе од 770 милиони денари.
Тој оцени дека средствата сè уште не се доволни, но нагласи дека се значително повисоки во однос на состојбата која Владата ја затекнала. Според него, зголемените инвестиции, заедно со измените во Законот за високо образование, треба да поттикнат поголема научна продукција и објавување трудови во меѓународни списанија со фактор на влијание, кои се дел од базата Web of Science.
Мицкоски посочи дека анализите покажуваат оти за влез на универзитет од земјава меѓу првите 1.000 на Шангајската листа е потребно осум до десеткратно зголемување на бројот на научни трудови објавени во релевантни меѓународни списанија.
Премиерот оцени и дека платите на универзитетскиот кадар со последните зголемувања се на задоволително ниво, по што фокусот, како што рече, треба да се насочи кон зајакнување на научната дејност како една од основните обврски на професорите. Тој изрази очекување дека по усвојувањето на новиот Закон за високо образование, во наредните години ќе има зголемена научна активност и конкретни резултати.
Македонија
Мицкоски: Новата градинка во Кочани ќе додаде квалитет во животот на граѓаните
Премиерот Христијан Мицкоски изјави дека новоотворената градинка во Кочани ќе придонесе за подобрување на квалитетот на животот на граѓаните, нагласувајќи дека ваквите објекти имаат особено значење за најмладите.
Тој посочи дека објектот, кој подолг период бил во подготовка, конечно е ставен целосно во функција и ќе овозможи згрижување и растење на децата во современи и соодветни услови. Мицкоски изрази задоволство што градинката е функционална, исполнета со деца и со вработени кои, како што рече, имаат хумана и одговорна задача.
Премиерот упати благодарност до градоначалникот на Кочани, до заменик-министерот во Министерството за социјална политика, демографија и млади, како и до Советот и администрацијата на Општина Кочани, за нивниот ангажман во реализацијата на проектот.
Тој додаде дека Владата ќе продолжи да ги поддржува проектите и приоритетите на локалната самоуправа, оценувајќи дека надлежните на локално и централно ниво најдобро ги познаваат потребите на граѓаните.

