Македонија
ССНМ: Само со одговорно, етичко и квалитетно новинарство можеме да се бориме против заканите кон новинарите
Самостојниот синдикат на новинари и медиумски работници по повод 3 Мај – Светскиот ден на слобода на медиумите ја испраќа пораката дека само со одговорно, етичко и квалитетно новинарство можеме да се бориме против сите закани кон медиумите и новинарите.
Оваа формула, велат од ССНМ, е успешна и во борбата за економско-социјалната стабилност на новинарите, но и како одговор против малициозните фабрики за лаги кои се претставуваат како новинарство.
„Изминатата година новинарите и медиумските работници, како и организациите во кои работат се соочија со сериозни проблеми поради пандемијата, но успеаа и покрај сите пречки да ги извршуваат своите задачи. Ако највисоката цена за слободата на изразувањето е човечкиот живот тогаш нашата професија ја чинеше пет пати повеќе. ССНМ оддава почит кон петмината колеги кои во време на пандемијата ја загубија битката со Ковид- 19, а нивната посветеност во извршувањето на работните задачи останува вредна за споменување и патоказ дека само одговорно и чесно може да се постигне интегритет на поединецот како нуклеус на оваа префесија“, се наведува во соопштението.
Меѓународната федерација на новинари, на која ССНМ е полноправна членка, неодамна издаде „Бела книга за глобалната состојба на новинарството“, во која првото поглавје е насловено како: „Убиено и затворено новинарство“.
Токму овој наслов, велат од ССНМ, ги објаснува најголемите проблеми на професијата денес. Во последните 30 години убиени се 2,658 новинари, а во моментов 235 новинари се во затвор. Во Македонија, велат од Синдикатот, за среќа не бележиме фатални ситуации, но длабоко поделената јавност, која се храни од омраза и вербално насилство создава атмосфера во која да се биде новинар, снимател, фоторепортер, значи да се биде изложен на сериозен ризик.
Затоа ССНМ и ја предложи и ја води заедно со ЗНМ иницијативата за промени во Кривичниот закон и за институционална заштита на новинарските екипи додека работат.
„Оттука испраќаме порака до властите во Македонија конечно да ги реализираат ветувањата и во најкус можен рок предлогот нападите врз новинарите и медиумските работници да се третира како напад врз службено лице да биде усвоен во Собранието. ССНМ повторно забележа година во која постојано се прекршуваа работничките права во медиумите, а новинарите и медиумските работници продолжија да бидат недоволно платени, во прекаријатски однос, со несигурни работни места. Девизата дека уплашени и економски и социјално несигурни новинари и медиумски работници не може професионално да ја извршуваат својата основна задача – одбрана на јавниот интерес – е актуелна и денес. Затоа сметаме дека само зајакнување на работничките права и на социо-економската состојба на новнарите ќе придонесе кон поголема слобода на медиумите и попрофесионални медиумски производи“, велат од ССНМ.
Од Синдикатот наведуваат дека испреговараните субвенции за плати и придонеси за вработените во медиумите помогнаа да не бележиме масовни отпуштања или затворање на медиуми, но кризата со финансирањето на медиумите мора да се решава системски, а не со ад-хок и брзи решенија.
„ССНМ ја повторува својата заложба дека никако не смее да се дозволи да бидат истурани државни пари во медиумите како во неодамнешното минато, пракса која покажа дека тоа е најлесниот пат за корумпирање на медиумите. Затоа и во оваа прилика повторуваме дека државната помош за медиумите мора да се води според два основни принципи – помош за новинарството и за развој на медиумите, односно финансиските средства да завршуваат кај работниците и во новинарскиот производ според однапред креиран систем со силна контрола и увид, односно процес во кој рамноправен партнер ќе биде синдикатот. „Новинарството е јавно добро“ и така треба да биде третирано и од државата и од јавноста и од медиумите“, се наведува во соопштението.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
До 5 февруари пријавување за субвенциониран студентски оброк
Министерството за образование и наука ги информира студентите дека рокот за пријавување за правото на субвенциониран студентски оброк за академската 2025/2026 година трае од денеска до 5 февруари 2026.
-Правото на субвенциониран студентски оброк може да го користат сите редовни студенти на додипломски студии кои имаат месечен приход помал од минималната нето плата, но и студентите запишани на постдипломски студии и на интегрирани студии на државните и на приватните универзитети во државата. Студентите кои ги исполнуваат условите, а не аплицирале досега, може да поднесат апликација, електронски преку порталот: https://e-uslugi.mon.gov.mk, соопшти МОН.
Условите и критериумите за остварување на правото на субвенциониран студентски оброк се достапни на линкот https://mon.gov.mk/mk-MK/konkursi-i-stipendii/konkursi-mon/javen-povik-za-ostvaruvanje-na-pravoto-na-subvencioniran-studentski-obrok-za-akademskata-20252026-godina
-За поддршка при аплицирањето, контактирајте преку е-пошта: [email protected] Студентите на кои им било прекинато правото на субвенциониран оброк, а сметаат дека ги исполнуваат условите, може повторно да аплицираат. Овој рок е, исто така, отворен за студентите кои не аплицирале во претходните активни рокови, информира Министерството за образование и наука.
Македонија
Укината забраната за сообраќај на камиони на патот Гостивар – Стража – Кичево
Забраната за сообраќај на тешки товарни возила на патниот правец Гостивар – Стража – Кичево се укинува од 14.30 часот, соопшти ЈП „Македонијапат“. Забраната беше воведена денеска од 9.40 часот во двата правца на патот поради врнежи од снег.
Забрана за сообрачај на камиони и автобуси од 9.20 часот е воведена за камиони и автобуси на патниот правец крак Шипковица – Попова Шапка и од 5.45 часот за тешки товарни возила на патниот правец крак Маврово – Дебар.
Како што информира ЈП „Македонијапат“, врнежи од снег има во Крушево, на Попова Шапка и во Маврово и на планинските превои Стража, Пресека, Буково и Ѓавато.
Македонија
Премиерот се пожали дека ССМ не сакале да потпишат колективен договор со кој платата на администрацијата ќе се зголеми за 40 проценти
ССМ не сакаше да го потпише колективниот договор со кој платата на администрацијата ќе се зголеми за 40 проценти во период од четири години, односно до април 2028 година, под услов во колективниот договор да се избрише делот кај што стојат платите и во тој период да репреговараат. Тоа го повтори денеска премиерот Христијан Мицкоски одговарајќи на новинарски прашања по настанот на Економскиот факултет при УКИМ организиран од Националната агенција за европски образовни програми и мобилност „Еразмус+“ истакнувајќи дека ССМ не сакал да се откаже од општиот колективен договор што претходно го потпишал, а чија важност престанала.
Тој појасни дека ако просечната плата е 30.000 денари, сега во април за мартовската плата ќе имало нивелирање за минималната плата, која ќе се зголеми.
– Да претпоставиме дека таа ќе се зголеми за 1.500 денари. Тогаш овие 30.000 денари плус 1.500 денари зголемени за 8 проценти ќе дадат збир X парички. В година, април 2027, тие X парички повторно ќе се зголемат за минималната плата, да претпоставиме дека ќе биде повторно 1.500 денари. Тој збир X плус тие 1.500 денари ќе се зголемат за нови 8 проценти и ќе добиеме У парички. Третата година, 2028, во април овие У парички повторно ќе се зголемат за минималната плата од 1.500 денари и сето тоа ќе се зголеми повторно за 8 проценти и ќе добиеме Z парички. Овие Z парички ќе бидат за минимум 40 проценти повеќе од 30.000 денари – рече Мицкоски.
Го повтори условот за потпишување на овој договор, а тоа, според него, е во колективниот општ договор, делот кај што стојат платите, да се избришат и во периодот од три години да го репреговараат.
– Доволен период имаме од три години да постигнеме договор. А во меѓувреме, имаме колективен договор, имаме 95 отсто од вработените што се дел од одговорностите на Владата, која е работодавач и со тоа Владата со своите вработени си ги регулирала односите до 2028 година. И со тоа ние сме завршиле. Значи, остануваат сега уште овие 7.787 вработени од вкупната државна администрација – истакна Мицкоски.
Тоа, додаде, ССМ не сакал да го потпише.
– Велеа вака, „како сега ние ќе се откажеме од општиот колективен договор во тој дел кога ние сме го подпишеле со Тренчевска“. Јас велам, вие не се откажувате. Важењето на општиот колективен договор е престанато. Во завршните и во преодните одредби стои дека „тој останува во важност до носење друг“. А ние, ако го избришеме делот на платите, кој е дел од општиот колективен договор и е збунувачки, може да се толкува вака и така, ќе се повикаме на овој нов грански договор, што ќе го потпишеме со гранските синдикати за државната администрација – рече Мицкоски.
Според него, периодот од три години е доволен да преговараат за тој дел од општиот колективен договор.
– И во рок од тие три години ќе преговараме дел, што ќе биде повторно дел од општиот колективен договор. И тие тоа не го прифаќаат. Како, велат, ние сега сме го подпишале тој договор, како сега ние самите себе ќе си се бришаме. Тоа не е мој проблем. Јас нудам решение. Ако ние не сме доволно зрели како општество за помалку од три години да не потпишеме, тогаш не сме зрели ни за држава. Ама јас мислам дека сме зрели – истакна премиерот.
ССМ денеска ја повика Владата в понеделник да го потпишат колективниот договор, со кој, како што велат, ги зголемува платите на вработените за 40 проценти и наместо во 2028 година, да почне од февруари 2026 година. За следната недела најавија блокади, а останува и одлуката за генерален штрајк доколку не се зголемат платите.

