Македонија
Засилена регионална соработка и усогласување на реформите: Клучот за интеграција на Западен Балкан во ЕУ
На денешниот настан „Унапредување на регионалната соработка: Патот кон заедничкиот регионален пазар (ЗРП) и интеграцијата во ЕУ во Западен Балкан“ беше истакната итната потреба за посилна регионална соработка и усогласување на реформите за да се обезбеди успешна интеграција на Западен Балкан во Европската унија.
Настанот следуваше по 10-тиот Самит на Берлинскиот процес, но и растечките економски предизвици, поради што беше нагласена критичната улога на граѓанското општество и креаторите на политиките во обликувањето на реформите кои ќе обезбедат долгорочна стабилност и раст за регионот.
Настанот, организиран од Институтот за европска политика (ЕПИ) – Скопје и Институтот за соработка и развој (ЦДИ), се одржа во Europe House во Скопје како дел од CRM Week. Дискусиите се фокусираа на иднината на Акциониот план на Заедничкиот регионален пазар (ЗРП) 2025-2028 и Планот за раст на ЕУ за Западен Балкан, потпирајќи се на препораките од граѓанското општество, владините претставници и меѓународните партнери.
Настанот беше отворен со обраќања на Н.Е. Петра Дрекслер, германска амбасадорка во Северна Македонија, која ја истакна важноста на Берлинскиот процес за унапредување на регионалната соработка и вклучувањето на тинк-тенк и граѓанските организации во мониторирање на процесот уште на самиот почеток со цел да се обезбеди фокус на самата имплементација на целите.
Бен Нупнау, заменик-шеф на Делегацијата на ЕУ во Северна Македонија, кој ја повтори посветеноста на ЕУ за поддршка на реформските агенди на Западен Балкан и истакна дека ЕУ е силно посветена на унапредувањето на напорите за регионала интеграција во патот кон полноправно членство со што ќе се отвори потенциал за економски раст. Дополнително нагласи дека таков заеднички регионален пазар би можел да додаде 10% од производството на западниот свет.
Оливера Цени Бардиќи, експерт за трговија од ЦЕФТА, даде детален преглед на Акциониот план за ЗРП 2 и ги наведе следните чекори по Самитот на Берлинскиот процес. Таа истакна дека со ЗРП1 имало пораст во тргувањето со стоки и услуги за околу 19% и дека регионалната трговија во ЦЕФТА е згоелемена двојно во послдениве пет години.
„Со иницијативата за Зелени коридори успеавме да заштедиме 20 години во чекање во време на 2023 година. Дополнително во 2023 година извозот на стоки во рамките на ЦЕФТА достигна 8,5 милијарди, што претставува зголемување од 123% во однос на 2013 година, кога изнесуваше 3,8 милијарди“ рече Цени-Бардиќи.
Една од клучните препораки од дискусијата за Планот за раст на ЕУ за Западен Балкан е потребата од реформи во зелената и дигиталната трансформација, како и развој на човечкиот капитал за да се затворат празнините во пазарот на труд низ регионот. За да се обезбеди успешно спроведување на овие реформи, од клучно значење е да се зајакнат административните капацитети и реформските напори на национално ниво да се усогласат со пошироките регионални цели. Координацијата на реформите низ Западен Балкан е од суштинско значење за да се избегнат несогласувања и да се зајакне целокупниот процес на интеграција со ЕУ.
Во однос на Акциониот план за Заедничкиот регионален пазар 2025-2028 година, граѓанските организации ја истакнуваат важноста од справување со недостатоците на информации и имплементацијата, обезбедувајќи граѓаните ширум Западен Балкан да се свесни за нивните права и да имаат пристап до релевантна поддршка. Исто така, беше препорачано рамката за ЗРП да се прошири за да вклучи посилна социјална димензија и мерки за ублажување на негативните екстерналии. Дополнително, беше предложено формирање на постојан механизам за консултации и ангажирање на граѓанското општество за да се зајакне транспарентноста и да се овозможи континуиран придонес на ГО во креирањето на политиките за ЗРП.
Дополнителни придонеси на настанот дадоа и амбасадорот Андреј Лепавцов, CRM Шерпа во Министерството за надворешни работи на Северна Македонија, кој зборуваше за предизвиците и научените лекции од ЗРП1 и Марк Барет, експерт за економска политика од GIZ, кој го поврза ЗРП со поширокото законодавство на ЕУ. Настанот, исто така, имаше увид од граѓанското општество, при што Стефан Ристовски, истражувач во ЕПИ, и Сокол Зенели, експерт на проектот, понудија критички размислувања за улогата на граѓанското општество во ЗРП и потенцијалот за поинклузивни процеси на консултации за политиките.
Настанот заврши со дискусија за следните чекори за регионална соработка и улогата на граѓанското општество во обезбедувањето на ефективна имплементација на Акцискиот план ЗРП2 и реформите на Планот за раст на ЕУ.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Со донаторска вечер, почна со работа Фондацијата „Фросина Кулакова“
Донаторска вечер насловена „Threads of Light“ официјално го одбележа почетокот на работата на Фондацијата „Фросина Кулакова“. Вечерта беше посветена на уметноста, креативноста и солидарноста како универзални јазици преку кои може да се зборува за животот, одговорноста и потребата од подлабока општествена промена.
Настанот обедини уметниците, културната јавност и граѓаните околу една заедничка идеја – дека уметноста не е само естетика, туку и моќен простор за сеќавање, дијалог и општествена свест. Во рамки на вечерта беа изложени и ставени на хуманитарна аукција дела од македонски уметници и креативци од различни области – од сликарство и скулптура, до дизајн, мода и применета уметност – создавајќи една жива, разновидна и симболична мапа на современата креативна сцена.
Донаторската вечер „Threads of Light“ ја користи уметноста како начин да се поврзат личната емоција и јавната одговорност, а секое дело што ќе биде дел од аукцијата носи сопствена приказна и сопствен придонес кон една поголема, заедничка цел.
Средствата собрани од донаторската вечер ќе бидат наменети за развој на програмите на Фондацијата, меѓу кои централно место имаат обезбедувањето психосоцијална и правна поддршка за семејствата погодени од сообраќајни трагедии, како и формирањето фонд за стипендирање на млади талентирани уметници кои поради социјални или финансиски причини не можат да ја остварат својата креативност и да ја изградат својата иднина.
На настанот беше претставена химната „Фросина“, отпеана од Хорот ФРИДА под водство на Сузана Турунџиева, со текст на Огнен Неделковски. Баладата е создадена како искрена, лична и достоинствена почит, но и како јавна порака дека музиката, како и уметноста, може да биде форма на паметење, завет и повик за промена.
Фондацијата „Фросина Кулакова“ е основана од семејството на трагично починатата Фросина со цел да создаде долгорочна и одржлива платформа за градење култура на грижа, правда и свесност. Преку кампањи за општествена одговорност, културни и едукативни проекти и директна поддршка, Фондацијата има за цел да го претвори личниот губиток во јавна мисија што создава смисла и општествено дејствување.
Од Фондацијата посочуваат дека зад секоја сообраќајна трагедија не стои само еден трагичен момент, туку долг и тежок процес на соочување со последиците, и дека токму затоа овој настан не е замислен само како еднократна вечер, туку како почеток на една поширока и подлабока општествена иницијатива.
Донаторската вечер „Threads of Light“ претставува прв јавен чекор во работата на Фондацијата „Фросина Кулакова“ и почеток на една мисија во која уметноста, културата и човечката солидарност стануваат сојузници на промената.
На настанот присуствуваше и министерот за внатрешни работи, Панче Тошковски, кој вели дека Фондацијата носи важна мисија за унапредување на безбедноста во сообраќајот, поддршка за семејствата погодени од сообраќајни несреќи, иницијативи за подобрување на законската заштита и поддршка на млади таленти.
„Вечерва присуствував на свеченото отворање на Фондацијата „Фросина Кулакова“ – иницијатива што произлезе од огромна болка, но и од уште поголема сила да се спречат идни трагедии. Фросина беше млада девојка со живот пред себе, кој прерано и неправедно беше прекинат во сообраќајна несреќа. Ова не е само лична трагедија за едно семејство, туку потсетник за сите нас колку е кревка безбедноста во сообраќајот и колку сериозно мора да ја сфатиме одговорноста зад воланот. Фондацијата носи важна мисија за унапредување на безбедноста во сообраќајот, поддршка за семејствата погодени од сообраќајни несреќи, иницијативи за подобрување на законската заштита и поддршка на млади таленти“, напиша Тошковски на социјалните мрежи.
Македонија
Парламентарното собрание на Советот на Европа донесе одлука за затворање на пост-мониторинг дијалогот со Македонија: „Значаен успех“
Министерот за надворешни работи и надворешна трговија, Тимчо Муцунски, информираше дека Парламентарното собрание на Советот на Европа денеска донесе одлука за затворање на пост-мониторинг дијалогот со нашата држава, процес што беше отворен во 2000 година.
Како што истакна министерот Муцунски, оваа одлука претставува важно институционално признание за напредокот и посветеноста на државата кон принципите и стандардите на Советот на Европа, како и јасна потврда за остварениот напредок во областите на демократијата, владеењето на правото, заштитата на човековите права и односите со соседните земји.
Министерот нагласи дека посебна заслуга за успешно заокружување на овој долгогодишен процес има македонската делегација во Парламентарното собрание на Советот на Европа, предводена од пратеничките Марија Петрушевска и Иванка Василевска, како и Постојаната мисија на Република Северна Македонија при Советот на Европа.
Одлуката, како што посочи Муцунски, претставува значаен успех и недвосмислена потврда за посветеноста, професионализмот и ефективноста на македонската дипломатија во унапредувањето и заштитата на темелните европски вредности.
Македонија
(Видео) Исмаил до Љутков: Следува милионска штета по буџетот по ваша вина, кога планирате да си поднесете оставка?
Пратеникот Реџеп Исмаил, од Левица, на седницата за пратенички прашања се обрати до министерот за култура Зоран Љутков, оценувајќи дека предупредувањата упатени уште во првите сто дена од неговиот мандат, дека ќе стане најлошиот министер за култура во историјата на државата, денес, на половина од мандатот целосно се оствариле.
Според Исмаил ваквата оценка не е политичка квалификација, туку емпириски факт, поткрепен со состојбата во културата, кршењето на законите и последиците што веќе се мерат во судски спорови и финансиска штета.
Главен проблем според Исмаил е свесното и системско кршење на Колективниот договор за култура.
„Колективниот договор е донесен многу пред вашиот мандат, повеќепати беше оспоруван и секогаш потврден како уставен и легитимен. То сѐ уште важи и вие сте должни да го почитувате“, истакна пратеникот и додаде дека со доаѓањето на Љутков на функција започнало намерно саботирање на колективниот договор преку упатство од министерот со кое биле воведени незаконски пресметки на плати.
„Со тоа упатство директно го прекршивте Колективниот договор. Ова не е политика, ова е правен факт“, рече Исмаил.
Пратеникот посочи дека како резултат на ваквото постапување, во моментов има околу 800 тужби за пресметка на плати низ сите судови во Македонија, а дел од нив веќе се добиени во корист на работниците. „Речиси е извесно дека и останатите тужби ќе имаат ист исход. Прашање е дали сте свесен за штетата што ја нанесовте врз државниот буџет, штета која ќе биде поголема од онаа доколку Колективниот договор се почитуваше“.
Опишувајќи ги состојбите во културата Исмаил се осврна и на случајот со Филхармонија кога на средина од конкурсот името на директорот беше јавно соопштено од коалицискиот партнер во Владата, а конкурсот се претворил во фарса. Дополнително потсети дека во март минатата година над 3.000 работници во културата останаа без плата, што, како што нагласи е директна последица на неспособното и неодговорно раководење со Министерството за култура. Укажа и на фактот дека во два последователни буџетски циклуси се намалуваат средствата за култура, додека истовремено значително расте буџетот за НАТО.
На крај, Исмаил своето обраќање го заврши со прашањето: „После сето ова останува само едно прашање – кога планирате да си поднесете оставка?“.

