Европската комисија во извештајот за состојбата со владеење на правото во нашата земја констатира напредок во истрагите и поднесените обвиненија за кривични дела од областа на корупцијата, додавајќи дека долгите судски постапки и недоволните ресурси го отежнуваат гонењето на висока корупција, соопштија од Јавното обвинителство.

Во извештајот се нагласува упатството за давање приоритет на предметите од областа на корупцијата што го донесе Јавниот обвинител на Република Северна Македонија.

„Јавните обвинителства покажуваат зајакнат капацитет за истражување, подобра меѓуинституционална соработка, а четирите истражни центри сега се во функција”, се наведува во извештајот со кој се скенира состојбата во оваа област, по примерот на сличните извештаи што се изготвуваат за земјите-членки на ЕУ.

Освен тоа, извештајот забележува дека за обвинителството, особено за обвинителството за гонење на организиран криминал и корупција не се одобруваат доволно финансиски средства и вработувања, особено на финансиски експерти.

„Ограничените финансиски ресурси кои се доделуваат на правосудството, вклучително и на јавното обвинителство продолжуваат да влијаат на неговата финансиска независност“, констатира Европската комисија во извештајот. Во него се нотира дека Јавното обвинителство добива само 0,22%, наместо предвидените 0,4% од државниот буџет, а на судовите и на јавните обвинителства и натаму им е неопходно формално одобрување од Министерството за финансии за сите буџетски трошења што се одразува буџетска автономија.

Европската комисија во извештајот го истакнува недостатокот на човечки ресурси, како и предизвиците во однос на дигитализацијата, кои имаат ефект врз ефикасноста на правосудниот систем преку одолговлекување на судските постапки.

Ефектот на измените на Кривичниот законик продолжува значително да ги поткопува напорите за борба против корупцијата, се наведува во документот.

Мешањето и притисоците од останатите државни власти врз правосудството предизвикува сериозна загриженост по однос на независноста на правосудството, се констатира, при што особено се истакнува поведената постапка за разрешување на државниот јавен обвинител, која според Комисијата “ги разоткри недостатоците во постапката за разрешување и ризиците за нејзина политизација”.

Притоа Комисијата, коментирајќи ги основите по кои се предлагаше разрешување на државниот јавен обвинител, ја наведува формулацијата “несоодветно однесување со кое се нанесува штета на угледот на јавното обвинителство” како многу широка дефиниција за дисциплинска одговорност која создава правна несигурност и отвора можност за политизација на постапката за разрешување на државниот јавен обвинител.

Во целиот правосуден сектор се констатира дека се преземаат мерки за јакнење на транспарентноста, иако се уште има загриженост за постапките за избор на судии и јавни обвинители дека не се доволно транспарентни и аргументирани.