Македонија
Правосудните органи расправаа за подобрување на заштитата од мачење и нечовечки третман
Забраната на мачење, нечовечко или понижувачко постапување или казнување, како фундаментално право кое е цврсто востановено во обичајното меѓународно право беше тема на Петтиот регионален форум за владеење на правото за Југоисточна Европа.
Премиерот Зоран Заев истакна дека овој форум и неговата тема доаѓаат во вистинско време и потенцираше дека и нашата земја е дел од културното и хуманистичкото наследство на Европа, од кое се развија универзални вредности на неприкосновените и неотуѓиви права на човечката личност, слобода, демократија, еднаквост и владеење на правото. „Сакам да додадам дека за Република Македонија, како и за сите европски земји, владеењето на правото не е само инспирација, туку исто така е – аспирација. Наш стремеж: Принцип кој ги води и нашите внатрешни и надворешни активности. За да биде цврсто утврдено владеење на правото, граѓаните треба да видат дека СИТЕ институции на државата – не само оние на правдата и безбедноста – се таму, за да им служат токму нив, на граѓаните.”, изјави Заев.
Британскиот амбасадор во Македонија, Чарлс Гарет потенцираше дека „постои неугасива жед за дебата за владеењето на правото, не само на Балканот – како што покажува овој форум – но и низ целиот свет. И со добра причина: владеењето на правото е основата врз која ги градиме и развиваме нашите демократски општества. Тоа владеење на правото е темел на нашиот драгоцен меѓународен поредок базиран на правила, без кој нашиот свет ќе биде бескрајно помалку сигурен и поопасен. Бара постојано внимание и грижа”.
Амбасадорт на Шведска во Македонија, Матс Стафансон рече дека „ова е уникатна и импресивна иницијатива. Успеавте овде во Скопје да ги соберете највисоките судски органи од целиот регион, вклучувајќи ги судиите на Европскиот суд за човекови права и невладините организации, да ги разгледуваат прашањата за човековите права и некои од најтешките реформи во контекст на поглавјето 23, веројатно најважното поглавје во процесот на ЕУ интеграцијата”
„Сите претставници на надлежни инситуции кои се присутни овде ја имаат Европската конвенција за човекови права како дел од нивното домашно законодавство и сите наши устави забрануваат мачење како и нечовечки ин понижувачки третман. Но, постоењето на на забраната не е само по себе доволно да ги исполни обврските кои ги наметнува Конвенцијата, има многу повреди на Членот 3, без оглед на таквите одредби во правните системи на земјите-членки на Советот на Европа”, рече Биљана Брајтвајт, програмска менаџерка за Западен Балкан во AIRE Центарот.
Горан Милетиќ од Civil Righst Defenders потенцираше дека „кога се занимаваме со случаи на тортура, сите ние, вклучувајќи го и ЕСЧП, го проценуваат времетраењето на лошото постапување, физичките и менталните аспекти, како и полот, возраста и здравствената состојба на жртвата. Мислам дека во овој регион многу често се забораваат два аспекти – жртви и ментални аспекти. Во овој регион, многу е вообичаено да се мисли дека тортурата е само кога инцидентите траат подолго време и ако жртвата има сериозни повреди. Менталните аспекти често не се доволно земени предвид додека пресудите во кои криминалот се гледа како криминал од омраза се уште се исклучок во регионот. Друг аспект е тортурата од страна на приватни лица, екстремистички групи и држави ќе станат одговорни ако нема соодветен одговор од спроведување на законот институции.”
На Форумот учествуваa преку 150 претставници од Албанија, Босна и Херцеговина, Хрватска, Косово, Македонија, Црна Гора и Србија. Тие вклучуваат претседатели и судии од врховните и уставните судови, судски совети, директори и директорки на правосудни академии, институции и невладини организации од регионот, како и девет сегашни и поранешни судии од Европскиот суд за човекови права во Стразбур.
Оваа година Форумот е организиран со поддршка од Британската влада, Шведската агенција за меѓународен развој и Советот за регионална соработка. Целта на Форумот кој од 2014 година се организира еднаш годишно е да го подобри спроведувањето Европската конвенција за човекови права, да ја поттикне регионалната соработка во услови на континуиран развој на владеењето на правото и човековите права и да помогне во процесот на интеграција на регионот во ЕУ и и да помогне во процесот на интеграција на регионот во ЕУ.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Тестирана подготвеноста на противпожарните авиони во Македонија
Денеска се извршија првите тренажни летови со противпожарните авиони „Ер Трактор“ на Дирекцијата за заштита и спасување.
Пилотите вежбале маневри и процедури за брзо реагирање при пожари на отворен простор, при што била потврдена нивната ефикасност и подготвеност, како и техничката исправност на трите авиони, соопшти директорот на Дирекцијата, Стојанче Ангелов.
Македонија
Системот „Безбеден град“ стартува од 1 февруари – Собранието ги усвои законските измени
Со 81 глас „за“ и 19 „против“ и воздржани, Собранието денеска го изгласа Предлог-законот за изменување и дополнување на Законот за прекршоците, по скратена постапка. Со ова се отвора патот за старт на системот за автоматско снимање и санкционирање на сообраќајни прекршоци „Безбеден град“ од 1 февруари.
Законот овозможува примена на технички средства и уреди за снимање при утврдување прекршоци, со цел зајакнување на безбедноста во сообраќајот и побрзо санкционирање.
Во првата фаза ќе се регистрираат прекршоци како брзо возење, минување на црвено, истечена сообраќајна дозвола и непрописно паркирање. Казните ќе се испраќаат електронски, а при навременото плаќање ќе нема дополнителни трошоци.
За Законот беше потребно двотретинско мнозинство.
СДСМ и ДУИ, како и двете Алијанси за Албанците на Арбен Таравари и на Зијадин Села гласаа против, а поддршка даде пратеничката група на Левица.
Македонија
Филков: Со новиот закон за Академијата за судии и јавни обвинители се воспоставува мерит-систем за рангирање
Недостатокот на судии и јавни обвинители не може да се надмине без соодветна правна рамка. Со новиот Закон за Академијата за судии и јавни обвинители, кој беше објавен на ЕНЕР се воведува годишен прием во Академијата врз основа на прецизни проекции по судови и обвинителства по апелационо подрачје, информираше на денешната прес-конференција министерот за правда Игор Филков.
„Се воведуваат одделни јавни повици, при што кандидатите аплицираат за едно конкретно работно место – или за судија, или за јавен обвинител. Истовремено, се воспоставува мерит-систем за рангирање, каде најдобрите кандидати имаат приоритет при распоредувањето“, изјави министерот за правда Игор Филков.
Овие мерки се само еден дел од реформите на кои работеше Министерството за правда во изминатиот период. Донесен е новиот Закон за Судски совет, со кој се зајакнуваат механизмите за отчетност, транспарентност и одговорност. Во владина процедура се законите за судска и јавнообвинителска служба, како и законите за плати во правосудството.
,,Пристапот кон овие закони е внимателен и одговорен со цел да се обезбеди системско, одржливо и правично решение, усогласено со Реформската агенда и европските стандарди. Се работи за чувствителна материја која бара темелна анализа и сеопфатна институционална координација”,потенцира Филков.
Правосудството со години функционира и со сериозни кадровски, организациски и функционални слабости. Министерот за правда Игор Филков посочи дека недостатокот од судии, јавни обвинители, судска и јавнообвинителска служба, како и ограничените можности за нивно навремено пополнување, директно се одразуваат врз ефикасноста на постапките,како и врз квалитетот на одлучувањето и врз остварувањето на едно од темелните права – правото на судење во разумен рок.
,,Свесни сме дека без темелни и добро насочени реформи, ваквите појави ќе продолжат да се повторуваат. Затоа, Министерството за правда пристапи системски, со утврдување на фактичката состојба на терен и со преземање конкретни чекори.
Во текот на 2024 и 2025 година, Министерството за правда спроведе надзор во сите судови во државата. На тој начин, беше констатирана состојбата за секој суд поединечно и предизвиците со кои се соочува. Наодите, меѓу другото јасно укажаа на сериозен недостаток на кадар: пополнетоста на судските места изнесува околу 67%, додека пополнетоста на судската служба е само 36%”,рече министерот Филков.
Овие бројки , според него не се апстрактни статистики. Тие значат одложени рочишта, натрупани предмети, преоптоварени судови и сериозен ризик за повреда на фер судење. Особено загрижувачки е недостатокот на судска и јавнообвинителска служба – записничари, референти, стручни соработници, информатичка и техничка поддршка. Без овој кадар, правосудството не може да функционира ефикасно, без разлика на квалитетот на законите.
,,Како одговор на оваа состојба, Министерството за правда вчера достави до Министерството за финансии известување со кој укажуваме дека се неопходни итни вработувања во судската и јавнообвинителската служба. Ова барање е засновано на детални податоци, конкретни потреби од терен и известувања доставени од Судскиот совет и Јавното обвинителство. Со овој институционален чекор очекуваме да се обезбеди функционалност на системот”,рече министерот за правда Игор Филков.

