Соопштенија
„Шпаркасе“ одбележа 15-години постоење на македонскиот пазар: „Градиме доверба и долгорочно партнерство“
Банката „Шпаркасе“ организираше појадок со медиумите, одбележувајќи 15 години постоење на македонскиот пазар, пришто ги објави и податоците за работењето во тековната година.
МИСИЈА И ВИЗИЈА
Одбележувајќи 15 години постоење на македонскиот пазар, Шпаркасе Банка АД Скопје со својот тим експерти останува доследна на својата мисија и визија – да гради доверба и долгорочно партнерство, препознавајќи ги очекувањата и потребите на своите клиенти. Наш приоритет се одговорно банкарство и стабилност, а иновацијата и агилноста се нашата движечка сила. За нашата визија да бидеме најдобар избор за нашите клиенти, да ги поддржуваме економијата и општеството и да креираме подобра иднина за сите, зборуваат фактите и постигнатите резултати.

ПОСТИГНАТИ РЕЗУЛТАТИ
Денес Шпаркасе Банка АД Скопје има 36 филијали и 140.000 активни клиенти. Во услови на тешка економска криза проследена со многу висока инфлација во изминатата година Шпаркасе Банка АД Скопје го продолжи финансирањето на економијата и на
населението и оствари раст на кредитната активност, додека истовремено водеше политика на управување ризици. Во првата половина од оваа година можеме да се пофалиме со одлични резултати. Споредбено со првата половина на 2022 година, оваа година вкупната актива на Банката, за првите 6 месеци изнесува 86.852 милиони односно забележан е 13% раст. Остварен е
раст на кредитното портфолио од 10% , при што кај сегментот на корпоративни клиенти годишниот раст изнесува 12%, додека портфолиото на физички лица порасна за 8%. Особено сме горди што овој кредитен раст во неизвесно опкружување проследено со високи стапка на инфлација, е остварено со знајачно намалување на нефункционалните кредити за 23% споредено со Јуни 2022 година, односно стапката на нефункционални кредити од 3,6% минатата година е намалена на 2,5% оваа година. На страна на депозитното портфолио бележиме раст од 17%, при што растот кај корпоративните клиенти изнесува 21%, кај физичките лица 14%, додека во сегментот на финансиски институции бележиме раст од 20%. Сето ова придонесе банката во првите шест месеци да оствари позитивен финансиски резултат од 939 мил.мкд кој е повисок од минатата година.
Шпаркасе Банка АД Скопје како досега така и понатаму ќе продолжи да нуди квалитетни и атрактивни понуди на производи и услуги, креирани според потребите на своите клиенти, и да обезбедува најдобри услови и конкурентни каматни стапки за своите продукти на пазарот.
Во изминатата година Банката активно продолжи да ги поддржува своите корпоративни клиенти во нивните инвестиции и имаше зголемена активност во делот на проектните финансирања, главно во делот на зелената енергија, каде што по интеграцијата со Охридска Банка во 2021 година е апсолутен пазарен лидер со пазарно учество од 36%, обезбедувајќи го овој вид финансирање повеќе од 12 години. Во сегментот на физички лица постојано работевме на унапредување на нашата понуда при што бевме прва и единствена банка која воведе фиксни каматни стапки на 10 години на станбените и потрошувачките кредити. Сето тоа беше првенствено во насока да обезбедиме одредена стабилност и да ја намалиме неизвесноста која клиентите ја почуствуваа поради зголемувањето на референтните каматни стапки. Сето ова, проследено и со постојаното унапредување и поедноставување на нашите процеси, ни овозможи да забележиме пораст на кредитното портфолио кај станбените кредити од 11% и 10% кај потрошувачкикте кредити. Шпаркасе Банка АД Скопје го продолжи континуитетот на позитивни резултати и во активностите поврзани со финансиските пазари и понатаму ја зајакна својата пазарна позиција. Воедно, Банката прудентно управуваше со својата денарска и девизна ликвидност, имајќи ги предвид регулаторните барања и потребите на клиентите. Во делот на тргувањето со девизи, Банката го зголеми прометот за 8,77% и го подобри своето пазарно учество за 1,47%, кое сега изнесува 18%. Имајќи ги предвид услугите со хартии од вредност, во сегментот на тргување на меѓународните пазари на капитал, Банката ја има повторно лидерската позиција во Земјата остварувајќи пазарно учество од околу 50%. Шпаркасе Банка АД Скопје е и понатаму банка чувар на најголемиот фонд во земјата – КБ Прв пензиски фонд, со актива од повеќе од 900 милиони евра.

ИДНИ ПЕРСПЕКТИВИ
Од своето постоење Банката постојано работи на реализација на своите планови и идни перспективи: да биде сигурен избор за своите клиенти, атрактивно место за работа за своите вработени, да придонесува за одржливо општество, да биде водечки играч на пазарот и да биде дигитална иновативна банка, која има врвен однос со клиентите.
Фокус – Дигитализација
Една од перспективите на кои се посветивме во изминатиот период и продолжуваме да ја развиваме е дигитализација на начинот на работа и дигитализација на услугите за клиентите. Имајќи ги предвид потребите и очекувањата на клиентите, покрај оптимизација на процесите во 2022 година се имплементираше и проектот за воведување дигитален потпис, со што Банката стана една од првите банки на пазарот што го понуди ова корисничко искуство.
Главен приоритет: Одржливост
Уште од своето основање Шпаркасе Банка АД Скопје се позиционира како општествено одговорна компанија што се залага за одржливост како принцип на живеење и позитивен развој на нашиот регион. Во рамките на платформата за корпоративна општествена одговорност – „Sparkasse Life“, Банката и во 2022 година ги продолжи активностите за проширување и развој на областите што се опфатени со неа: културата и уметноста, здравството, спортот, финансиската едукација и заедницата во која припаѓаме. Со своите заложби и активности што ги остваруваме преку платформата „Sparkasse Life“, Шпаркасе Банка АД Скопје е во процес на трансформација во комплетно одржлива банка.
Една од нашите најважни идни перспективи е да бидеме одржлива банка што одговара на потребите на денешницата, без притоа да ја компромитира иднината и потребите на следните генерации.
Нашата стратегија за одржливост е изработена во согласност со групациските стандарди и најдобрите практики и е заснована на Агендата за одржлив развој за 2030 година, донесена од сите земји членки на Обединетите нации во 2015 година, која вклучува 17 цели за одржлив развој (SDGs), кои се итен повик за акција од сите земји – развиени и во развој – во глобално партнерство.

ВРАБОТЕНИ
Ние сме банка што постојано инвестира во своите вработени, во зголемување на нивните вештини и знаења, во насока на нивна лична професионална развојна кариера, како и во насока на континуирано градење доверба кај клиентите и нивно задоволство од услугите и од производите на Шпаркасе Банка. Воедно, вложуваме во унапредување на вештините на нашите вработени да креираат финансиско здравје, а преку разни активности го поддржуваме и развојот на нивниот спортски дух и ги поттикнуваме да создаваат здрави навики и да водат здрав живот.
Во рамките на нашиот нов мултифункционален тренинг-центар постојано вложуваме во нивна едукација и тренинг, спроведуваме менторски програми и работилници за обучување и за ориентирање на нововработени. Имаме 672 вработени, за кои се залагаме за еднакви можности за кариера, за што говори и застапеноста од 56% жени на менаџерски позиции и 73% вработени жени во Банката. Ја почитуваме различноста и го применуваме принципот на инклузија при вработувањето. Банката е горда на своите вработени, кои со својата посветеност и ангажман ги отсликуваат нејзините пет корпоративни вредности: извонредност, доверба, страст, партнерство и агилност.
КЛИЕНТИ
Шпаркасе Банка АД Скопје е лидер во зелено финансирање во земјава. Во услови на голема енергетска криза, Банката во соработка со Европската банка за реконструкција и развој (ЕБРД) со поддршка на зелената економија во Северна Македонија обезбеди заем од 23 милиони евра (ШБС) за кредитирање локални микро, мали и средни претпријатија (ММСП). Со овој потег, 30% од кредитната линија е насочена за инвестиции што ќе им помогнат на малите бизниси да ја подобрат енергетската ефикасност, или да произведуваат и да се префрлат на обновлива енергија.
Нашите најголеми зелени проекти, за чие финансирање Банката одвои 86 милиони евра, се:
• Thor Impex за изградба на првата приватна ветерна електрана во Македонија Богословец,
• Heliocentrum (Javor Group) за изградба на фотонапонски електроцентрали за производство
на електрична енергија
• Vardar Bio Process за изградба на електрани за производство на електрична енергија
од биогас
• MHE Topolki за изградба на четири мали хидроцентрали

ПРОЕКТ СО МОН ЗА СУБВЕНЦИОНИРАН СТУДЕНТСКИ ОБРОК
Годинава Шпаркасе Банка започна проект со Министерството за образование и наука, за реализирање на правото на субвенциониран студентски оброк. Досега на првиот и на вториот повик на МОН, аплицираа повеќе од 21.000 студенти, а во академската 2023/2024 година се очекува наменската Visa кобрендирана картичка на Шпаркасе Банка и МОН за субвенциониран студентски оброк да ја добијат повеќе од 30.000 студенти. Visa кобреднираната картичка ќе можат да ја користат кај сите трговци што поседуваат ПОС-терминал, а се регистрирани под дејности како: ресторани за брза храна, ресторани, пекарници и маркети. Шпаркасе Банка, на сите студенти што аплицирале за користење субвенциониран студентски оброк, им овозможува користење бесплатен Vibe on пакет за млади, кој вклучува многубројни придобивки. Со овој пакет е овозможено бесплатно отворање и одржување платежна сметка, бесплатно добивање и користење платежна картичка, бесплатно S-Banka мобилно банкарство
преку кое може да се плаќа во движење, да се следи состојбата на сметката, да се подигнуваат средства од АТМ без провизија на сите АТМ-и на ниво во Групацијата, без разлика каде и да се наоѓа студентот.
ЖИВОТНА СРЕДИНА
Енергетската криза предизвика голема нестабилност во енергетскиот сектор и цените на енергенсите, што, пак, наметна преземање соодветни мерки, со цел заштеда на енергенсите и на нивната потрошувачка. И оваа состојба Банката ја управуваше на високо ниво, при што се постигнаа поставените цели за заштеда на електрична енергија и оптимално управување со ресурсите.
Во своите заложби за одржливост на животната средина, за првпат во банкарскиот сектор во земјава Шпаркасе Банка започна да издава Visa Eco картички од рециклирачки материјал, со посебни својства на разградливост. Од особено значење во 2022 година, се истакнува инвестицијата на фотоволтаични системи во централните згради на Шпаркасе Банка во Скопје и во Охрид, со цел сопствено производство на електрична енергија.
Kако општествено одговорна компанија и ориентирана кон користење зелена енергија, Банката во 2022 година воведе E-mobility и го реализираше проектот за набавка на две возила на електричен погон и постави два полначи за полнење на електричните возила со 100% зелена енергија, за потребите на своите клиенти. Банката инвестираше и во електрични тротинети како еколошко превозно средство за вработените, заради избегнување на градскиот метеж како и стимулирање на вработените за користење еколошки превоз, со цел редуцирање на емисијата на стакленички гасови во воздухот.
Исто така, преку воведување на дигитализацијата и отстранувањето на хартијата во деловното комуницирање, во 2023 година е остварено намалено користење на хартијата со заштеда за повеќе од 7% во вкупната потрошувачка на хартија, а со сопствено производство на електрична енергија е реализирана намалена емисија на CО2 за приближно 37.200 кг во 2023 година, заклучно со 15 септември.

ОПШТЕСТВО
Шпаркасе Банка АД Скопје и во 2023 година ја продолжи традицијата за поддршка на настани што го збогатуваат културното наследство и ја афирмираат уметноста. Во рамките на платформата „Sparkasse Life“ продолживме со корпоративната стратегија во насока на поддршка на настани и проекти значајни за македонската уметност и култура, со цел зајакнување на пeрцепцијата
за Банката како институција со урбан имиџ, која покажува грижа за заедницата и негува културни вредности.
Во периодот од 2020 до 2023 година Банката поддржа 110 проекти во форма на спонзорства и донации, меѓу кои: фестивалот Охридско лето, Таксират, Д Фестивал, Фестивал на европски филм – Cinedays, Струмички карневал, ликовна колонија „Вевчански видувања“, спортската манифестација „Прв до врв“. Шпаркасе Банка АД Скопје реализира и значајни донации на „СОС Детско село“, со кои годинава ја одбележуваме 11-годишнината од заедничката соработка. Шпаркасе Банка АД Скопје поддржува и организации и многубројни високо образовни институции, кои имаат за цел унапредување на економскиот развој во доменот на економијата и бизнисот во Република Северна Македонија, како и развој на меѓународна соработка со споделување знаења,
поврзување на бизнисите и поттикнување промени во регионот. Во периодот што претстои Шпаркасе Банка АД Скопје ќе продолжи посветено да работи на своите идни перспективи, од кои најзначајна секако е стратегијата за одржливост. Бидејќи иднината на следните генерации зависи од нашите заложби денес. А ние веруваме во подобра иднина за сите.
(ПР)
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Соопштенија
Лото и Џокер на само еден клик од тебе – играј онлајн и пробај ја среќата во зимските денови
Во зимските денови, кога се поминува повеќе време дома, Државна лотарија им овозможува на граѓаните практична можност за забава и добивки. Сите љубители на игрите на среќа може да ја испробаат својата среќа преку едноставната и сигурна платформа за играње лото и џокер онлајн на официјалната веб-страница loto.mk.
Со само еден клик, секој може да го уплати своето лото-ливче брзо и сигурно, без потреба од чекање во редици. Резултатите се проверуваат на едноставен начин, а платформата е достапна секогаш и секаде, овозможувајќи им на корисниците да играат кога сакаат и каде сакаат.
Започнувањето на годината со можност за големи добивки претставува дополнителен поттик граѓаните да си ја испробаат среќата. Играњето лото онлајн не е новитет, туку веќе докажана и практична алатка што им овозможува на играчите лесно и сигурно да бидат дел од возбудата на најпознатата игра на среќа во земјата.
Државна лотарија со оваа дигитална алатка ја потврдува својата посветеност кон создавање едноставни и достапни решенија што ја збогатуваат секојдневната забава на граѓаните. Онлајн уплатата претставува уште еден начин компанијата да биде поблиску до своите играчи, овозможувајќи им удобност, сигурност и можност за големи добивки – токму во моментите кога сакаат да се забавуваат.
Игрите на среќа се наменети само за лица над 18-годишна возраст. Државна лотарија постојано потсетува дека играњето треба да биде одговорно и умерено, со јасна порака дека тие се пред сè форма на забава што може да донесе возбудливи добивки.
Државна лотарија, како општествено одговорна компанија, ја афирмира својата посветеност кон одговорното играње, обезбедувајќи средина што е сигурна и контролирана. Со тоа се гарантира дека игрите на среќа остануваат во рамките на целта за која се создадени – предизвик, забава и возбуда.
ПР
Соопштенија
Државна лотарија: Најостро реагираме на клеветничките обиди на одредени медиуми да креираат искривена слика за Друштвото
Акционерското друштво за приредување игри на среќа во државна сопственост – Државна лотарија на Република Северна Македонија со реакцијата за написите во некои медиуми за работата на друштвото.
Реакцијата ја пренесуваме интегрално:
Акционерското друштво за приредување игри на среќа во државна сопственост – Државна лотарија на Република Северна Македонија, најостро реагира на тенденциозните, малициозни и клеветнички обиди на одредени критички настроени медиуми да креираат искривена и неоснована перцепција за законитоста, професионалноста и институционалниот интегритет на работењето на Друштвото, при што се води од следниве принципи:
I. Правна стратегија, институционална одговорност и врвна академска експертиза
Државната лотарија своето работење го темели исклучиво врз принципите на законитост, правна сигурност и институционална отчетност. За таа цел, Друштвото ја вклучи највисоката академска правна експертиза во државата, меѓу кои и проф. д-р Димитар Гелев, редовен професор и раководител на Катедрата за деловно право на Правниот факултет „Јустинијан Први“ – Скопје.
Овој ангажман е директна и нужна реакција на правно неодржливите, финансиски штетни и институционално опасни постапувања на поранешниот управен и надзорен одбор, како и на поранешната Влада во својство на основач на Друштвото. Имено, проф. д-р Димитар Гелев беше и натаму е ангажиран за целосна подготовка и правно водење на сложените постапки за престанување на трговските друштва, и тоа: Државна лотарија – МОЗЗАРТ ДОО Скопје, Државна лотарија – 77 БИТС ДОО Скопје, Државна лотарија – ВЕЗУВ ДОО Скопје и Нова Државна видеолотарија – НОВО ВЛТ ДОО Скопје.
Правната поддршка опфати формулирање на целосна процесна стратегија, правна квалификација на основите за престанок, утврдување на формално-правните предуслови за донесување на одлуките и управување со сите идентификувани правни и финансиски ризици и, заедно со ангажираните адвокати без нивен надомест во рамките на неговиот тим, обезбедува застапување и континуирана правна заштита пред надлежните органи и судови.
Со издвојувањето и преземањето на уделот во постапката за престанување на НОВО ВЛТ, Државната лотарија постапи целосно законито, институционално дисциплинирано и одговорно, обезбедувајќи правно чисто затворање на друштвото и трајна заштита на интересите на државата. Истото беше реализирано во соработка и во духот на добри деловно-партнерски односи со другиот содружник, Друштвото за услуги ХТЛ ДОО – Скопје, на престанатото друштво. Постапките за останатите друштва се во напредна фаза и ќе резултираат со нивно престанување, со судски одлуки, со што ќе се елиминираат последиците од нивното незаконско основање и работење, а во согласност со одлуката за престанување на друштвата донесена од Владата, во својство на основач на Друштвото.
Исто така, ангажирани се и други истакнати стручњаци од науката и практиката за прашања од системски карактер – поимно разграничување меѓу јавен сектор и државна сопственост, како и правно уредување на внатрешната организација и систематизација на работните места во дирекцијата и повеќе од 315 подружници.
Со преземените законски, управувачки и контролни мерки и ангажирањето на еминентни експерти, Државната лотарија спречи понатамошно нерационално трошење на јавни средства и истовремено елиминира ризици од дополнителна финансиска штета, обезбедувајќи долгорочна заштита на државниот капитал и институционалниот интегритет на Друштвото.
II. Ангажирани лица со договор за дело
Во периодот на поранешното раководство, во Државната лотарија биле ангажирани околу 190 лица со договор за дело. Новото раководство, водејќи се од принципите на рационалност, законитост и функционална оправданост, го намали овој број за повеќе од половина, односно на 95 лица. Од овие 95 ангажирани лица, над 60 се ангажирани на продажни места кои ја сочинуваат примарната продажна мрежа на Друштвото, лоцирани во трговски центри и сопствени уплатни места, додека останатите извршуваат контролни и административни задачи неопходни за непречено функционирање на системот. Лицата ангажирани во секторот маркетинг, меѓу кои има и јавни и препознатливи личности, вршат маркетиншки активности поради нивното влијание на социјалните мрежи и режисерските и уметничките способности на одредени ангажирани лица, насочени кон подобрување на позицијата на Државната лотарија на пазарот на игри на среќа.
III. Неправилности во работењето на поранешното раководство на Друштвото, наведени во Извештајот на Државниот завод за ревизија
Актуелното раководство на Друштвото со допис број 02-6328/1 од 12.09.2024 година се обрати до Државниот завод за ревизија поради увидени неправилности и нерегуларности во финансиското работење на Друштвото, со барање да се изврши ревизија на работењето на Друштвото во претходниот период. По извршената ревизија во периодот од април до крајот на октомври 2025 година, во Извештајот на Државниот завод за ревизија констатирани се сериозни и системски неправилности во финансиското работење на Друштвото, и тоа во периодот на управување од страна на поранешното раководство.
Ревизорските наоди укажуваат дека значителен дел од неправилностите во финансиското и сметководственото работење се поврзани со постапувања преземени од поранешната директорка на Секторот за финансии и сметководство, поставена од тогашното раководство на Друштвото. Во врска со овие постапувања, согласно достапните информации и известувањата и податоците со кои располага Државната лотарија, се спроведуваат предистражни дејствија од страна на надлежните органи, вклучително и Управата за финансиска полиција и Јавното обвинителство.
Согласно наодите содржани во Извештајот, во периодот на поранешното раководство е утврдена злоупотреба на финансиски средства на Друштвото, и тоа непосредно од страна на поранешната директорка на Секторот за финансии и сметководство, со што е предизвикана материјална штета во износ од најмалку 3,5 милиони евра. Овие констатации претставуваат сериозен индикатор за нарушување на принципите на законитост, финансиска дисциплина и одговорно управување со јавните средства. За текот и исходот на постапките иницирани од актуелното раководство, што се водат пред надлежните институции, јавноста ќе биде навремено и транспарентно информирана во наредниот период.
Оттука, Државната лотарија нема намера да дозволи преку неколку подкасти, како што е INFOMAX.MK, или слични портали да се релативизираат факти кои биле предмет на официјална ревизорска проверка и институционално постапување од страна на Управата за финансиска полиција и Јавното обвинителство.
Државната лотарија ги охрабрува и ги повикува сите критички настроени медиумски портали и подкасти, во интерес на точно, одговорно и професионално информирање на јавноста, како и во духот на автентичното истражувачко новинарство, своето внимание да го насочат кон суштинските и фактички утврдени прашања кои се однесуваат на настанатата материјална штета во повеќемилионски износ, изразена во евра, а предизвикана од постапувањата на поранешното раководство што е утврдено во Извештајот на Државниот завод за ревизија, а не кон пласирање на клеветнички, неосновани изјави и непроверени документи од подкасти и портали како INFOMAX.MK, за кои постојат индиции дека неоснованите изјави и непроверените документи потекнуваат од лица за кои се водат предистражни постапки пред надлежните органи, а кои се насочени кон дискредитација на актуелното, законито, транспарентно и одговорно работење на Друштвото.
На крајот, Државната лотарија јасно и недвосмислено укажува дека секој понатамошен обид за ширење дезинформации, манипулации и клеветнички наводи ќе биде третиран како сериозно нарушување на угледот на институцијата и ќе предизвика најостра, соодветна и правно заснована реакција, вклучително и преземање на сите расположливи законски средства за заштита на интегритетот и приватноста на вработените, а со тоа и на институционалниот интегритет на Друштвото.
(ПР)
Соопштенија
Брза инвестиција во батерии е решение за вишокот на електрична енергија и за новиот европски механизам „CBAM“
Батериските системи носат заштеди и нови приходи за сопствениците на фотоволтаични електрани, кои во изминатите две години се соочија со загуби поради прекумерно производство на електрична енергија во исто време, а од 1 јануари дополнителен предизвик претставува и европскиот механизам CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism).
На крајот на 2025 година и на почетокот на 2026, македонската енергетика влегува во нова фаза. По неколку години интензивни инвестиции во фотоволтаични електрани, системот се соочи со сериозни предизвици – ниски, па дури и негативни берзански цени во часовите на најголемо производство, ограничувања во преносната мрежа и финансиски загуби за инвеститорите.
Разговараме со Тодор Анѓушев, управител на компанијата ЕМС, дел од групацијата ФЕРОИНВЕСТ, кој смета дека денес веќе нема дилема: системите за складирање на електрична енергија стануваат клучен предуслов за стабилност, профитабилност и усогласување со европските правила.
1. Г-не Анѓушев, станува јасно дека батериите се неизбежен чекор. Како ја оценувате состојбата со фотоволтаиците денес?
Во последните години главните инвестиции беа насочени кон фотоволтаични централи. Денес веќе јасно се гледа дека без дополнителни решенија, системот не може да ја апсорбира целата произведена енергија.
Во изминатите две години имавме ситуации со негативни берзански цени, што значи дека производителите или мораа да ги исклучуваат електраните или дури да плаќаат за некој да ја преземе нивната енергија. Вишокот од обновливи извори создава дебаланси во мрежата и покажува дека складирањето станува неопходност, а не избор.
Батериските системи веќе не се дополнителна опција, туку клучна алка за одржливост на енергетската транзиција.
2. Дали инвеститорите веќе задоцнија со батерии?
Не е доцна. Батериските системи како инвестиција кај нас се релативно нови и беше потребно време државата да воспостави јасна законска и регулаторна рамка. Тоа подразбираше измени на закони, правилници и мрежни правила, што денес веќе е завршен процес.
Сепак, времето останува клучен фактор. Колку побрзо се инвестира во батериски систем, толку побрзо се намалуваат загубите и се подобрува економиката на проектот. Периодот крај на 2025 и почетокот на 2026 година ќе биде пресуден за инвеститорите кои сакаат да останат конкурентни.
Како ФЕРОИНВЕСТ, имаме батериски системи на залиха и технички подготвен кадар, што ни овозможува брза и сигурна реализација.

3. Колкава е реалната примена на батериите во моментов?
Батериите сè уште се во почетна фаза на примена, но проблемот кој тие го решаваат е веќе целосно присутен. Ние уште од минатата година ги советувавме сопствениците на фотоволтаични електрани да се подготвуваат за вакви инвестиции, за навреме да одговорат на новите пазарни и регулаторни услови.
Кога сите произведуваат во исто време, никој не може да продава по добра цена. Единственото рационално решение е складирање и продажба во часови со повисока цена.
4. Министерството за енергетика неодамна ги објави компаниите кои добија лиценци за батериски системи кои почнаа да се градат во 2025. Вашата компанија е единствена која има веќе изградени и лиценцирани батериски системи и кои веќе работат. Во јануари се очекува нова група проекти за 2026 година, од кои значаен дел ќе ги реализира токму ФЕРОИНВЕСТ. Како го оценувате ова ново поглавје во енергетската транзиција?
Ова е исклучително важен и позитивен чекор, не само за нашата компанија, туку и за целиот енергетски систем на државата. Фактот што ФЕРОИНВЕСТ е прва компанија со веќе изградени и лиценцирани батериски системи кои веќе работат, покажува дека навреме ја препознавме насоката во која се движи енергетиката. Батериите се поставени на две фотонапонски електрани, едната во сопственост на ФЕРОИНВЕСТ, а другата во наша делумна сопственост, каде сме во партнерски однос со уште неколку фирми.
Батериите повеќе не се пилот-проекти или експеримент – тие стануваат клучна инфраструктура за стабилноста на системот. Новата група на проекти што се очекува во јануари, како и подготовките за 2026 година, јасно покажуваат дека државата и инвеститорите конечно влегуваат во фаза на посистемско планирање.
За нас, ова претставува логично продолжение на нашата стратегија: да не бидеме само градители на електрани, туку активен и контруктивен чинител во управувањето, балансирањето и оптимизацијата на енергетскиот систем. Веруваме дека батериските системи ќе имаат клучна улога во наредните години, особено во контекст на високото учество на обновливи извори, пазарните ценовни флуктуации и новите европски механизми како CBAM, кој сега станува нов предизвик за нас како држава и стопанство.
5. Кои батериски системи ги нудите?
ФЕРОИНВЕСТ е ексклузивен застапник за Македонија на глобалниот бренд WEIHENG (WHES), и нуди две решенија. Станува збор за кабинетски батериски системи со капацитет од 233 kWh / 100 kW, составени од модуларни единици и лесно надградливи, наменети за фотоволтаични електрани до 2 MW.
Дополнително, нудиме и контејнерски батериски решенија од 2, 3, 4 и 5 MWh, наменети за големи комерцијални електрани, целосно прилагодени за надворешна инсталација и екстремни температури.
6. Колку се сложени батериите од технички аспект?
Батериите се далеку посложени од фотоволтаиците. Тие бараат секојдневно управување, мониторинг и оптимизација. Причината е тоа што постојат разлики помеѓу инсталиран и употреблив капацитет, како и софтверски стратегии кои мора да се прилагодат на локалните пазарни услови.
Затоа ние нудиме целосна услуга – од избор и инсталација, до часовно и дневно управување со батеријата, и на крајот откуп на електричната енергија.

7. Значи, нема дилема дека батериите се исплатлива инвестиција?
Цените на батериските системи значително се намалија. Според најновите физибилити студии, повратот на инвестицијата е од 2 до 3 години, земајќи ги предвид сите параметри на деградација и загуби.
Клучно е да се одбере докажан производител. Нашите системи се од AAA – Tier 1 производител според Bloomberg и веќе функционираат во повеќе европски земји. Инвеститорот мора точно да знае каде опремата е инсталирана и како работи, дали некаде во Европа тие конкретни батерии функционираат, кој тука во Македонија ќе ги преземе и сл. Има случаи кога инвеститори купија батерии без да се осигураат за нивната функционалност, за нивната понатамошна инсталација и управување, и наместо да решат еден свој проблем, за жал си создадоа нов. Но, има решение за се.
8. Какви се опциите за финансирање?
Главно преку банки. И банките увидоа дека без батерии фотоволтаичните проекти не се одржливи на долг рок и дека батериит се неопходност и се исплатливи за кредитирање.
За финансирање е потребна физибилити студија и бизнис план, кои ние ги подготвуваме за нашите клиенти, обезбедувајќи им целосна поддршка – од идеја до реализација и управување.
9. Како ќе влијае CBAM врз електричната енергија и инвестициите во батерии?
CBAM ќе ја тангира не само тешката индустрија, туку и електричната енергија, како и уште неколку категории. Со влегувањето во 2026 година, извозот на електрична енергија без дополнителните трошоци за CBAM ќе стане неисплатлив и како таков нема ни да се прави. Никој надвор нема да сака да купи скапа струја од нас, оптоварена со таа давачка. Исто ќе биде во сите земји надвор од ЕУ, се додека не се усогласат со регулативата и не ги воведат потребните регулаторни тела внатре во државите.
Тоа значи дека електричната енергија произведена во Македонија ќе мора да се користи и продава на домашниот пазар. За да се постигне тоа, неопходно е таа да се складира кога ја има во вишок и потоа рационално да се распределува во текот на сите 24 часа и да ја трошиме тука, во Македонија.
Токму сега батериите стануваат стратешка инфраструктура – не само за инвеститорите, туку и за државата. На Македонија и требаат батерии, базна енергија и сериозни инвестиции во преносната и дистрибутивната мрежа.
Енергетската транзиција мора да биде планирана, а не стихијна, за системот да ни остане стабилен.
ПР

