Свет
Америка: Панама попушта со нашите бродови; Панама: Тоа е лага
Американскиот Стејт департмент вчера објави дека бродовите на американската влада сега можат да минуваат низ Панамскиот канал без надомест. „Владата на Панама се согласи повеќе да не наплаќа такси од бродовите на американската влада за транзит низ Панамскиот канал“, објави Стејт департментот на Икс.
U.S. government vessels can now transit the Panama Canal without charge fees, saving the U.S. government millions of dollars a year. pic.twitter.com/G4gV2mHu7O
— Department of State (@StateDept) February 6, 2025
Договорот, наводно, ќе и заштеди на американската влада милиони долари секоја година. Управата на Панамскиот канал не одговори веднаш на барањето за коментар. Американскиот државен секретар Марко Рубио се сретна со панамскиот претседател Хозе Раул Мулино пред четири дена за време на патувањето во Централна Америка.
Американскиот претседател Доналд Трамп ја обвини централноамериканската земја дека наплатува високи цени за користење на нејзиниот премин.
„Доколку не се почитуваат принципите, морални и правни, на овој великодушен гест на отстапка, тогаш ќе бараме Панамскиот канал да ни биде вратен во целост и без прашање“, рече Трамп минатиот месец.
Мулино ја отфрли заканата на Трамп дека САД повторно ќе ја преземат контролата врз каналот, кој во голема мера го изградија. Областа под управа на САД го опкружуваше преминот со децении.
САД и Панама потпишаа неколку договори во 1977 година кои го отворија патот каналот да се врати под целосна панамска контрола. САД го предадоа во 1999 година по период на заедничка администрација.

Управата на Панамскиот канал ја негира најавата на Стејт департментот и вели дека нема да дозволи на бродовите на американската влада слободно да минуваат низ меѓуокеанскиот воден пат.
#UPDATE The Panama Canal Authority denies it will allow US government vessels to transit the interoceanic waterway for free, as the US State Department announced earlier.
"The Panama Canal Authority, which is empowered to set tolls and other fees for transiting the canal,…
— AFP News Agency (@AFP) February 6, 2025
„Управата на Панамскиот канал, која има овластување да одредува патарини и други такси за минување низ каналот, известува дека не направила никакви прилагодувања на овие такси“, се вели во соопштението на агенцијата.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Нуклеарните преговори на САД со Иран без голем напредок
Разговорите меѓу САД и Иран во Женева завршија без голем напредок како конечен договор, потврди лице запознаено со состанокот, иако имаше некои индикации дека двете страни постигнале напредок, објави CNN.
Според медиумот, медијаторите се согласиле за понатамошни технички разговори меѓу двете земји следната недела.
Двете страни влегоа во денешните разговори очекувајќи детално да разговараат за нуклеарната програма на Иран, при што претставниците на претседателот Доналд Трамп поставија цврсти барања на Техеран да не му биде дозволено да збогатува нуклеарен материјал.
За време на паузата во разговорите, двете страни направија некои мали промени во своите почетни позиции, според друго лице запознаено со преговорите, сигнал дека преговорите се сериозни.
Се очекуваше Стив Виткоф и Џаред Кушнер да ги информираат Трамп и другите високи претставници на Белата куќа по завршувањето на разговорите, кои беа поделени на утрински и попладневни сесии.
Не е јасно кој од американската страна ќе присуствува на планираните технички разговори следната недела. Виткоф и Кушнер не вклучија технички експерти во неодамнешните рунди преговори.
Свет
Фајненшл тајмс: Менталната состојба на Трамп е ризик за целиот свет
Во колумна за Фајненшл тајмс, уредникот Едвард Лус пишува дека менталната состојба на американскиот претседател Доналд Трамп е глобален ризик.
Иако таканареченото правило на Голдвотер им советува на американските психијатри уште од 1970-тите години јавно да не го проценуваат менталното здравје на политичарите, Лус истакнува дека дури и без професионална дијагноза, на многумина им се чини дека односот на Трамп со реалноста станува сè понестабилен.
Неговите преостанати почитувани бранители тврдат дека Трамп само ги „трола“ своите противници и намерно ги провоцира либералите, но Лус оценува дека таквото објаснување звучи сè помалку убедливо. Особено е загрижувачки, пишува тој, што Трамп ја подготвува американската армија за можни конфликти на Блискиот Исток, а не е во можност јасно да ги дефинира целите. При проценката на геополитичките ризици, верува Лус, психолошката состојба на Трамп мора да се земе како сериозен фактор.
Самиот факт дека Трамп често кажува лаги не значи автоматски дека е ирационален. Сепак, проблемот се јавува ако тој почне да верува во сопствените лаги – а околината му помага во тоа. Многу странски лидери се обидуваат да го „управуваат“ со ласкање. Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, на пример, го опиша како „татко“ кој го штити семејството. Дури и ако не верува во тоа, целта, сугерира Лус, е да се поттикне егото на Трамп со цел да се омекнат неговите одлуки. Ризикот е дека таквото ласкање само ќе ја продлабочи неговата склоност кон фантазии.
Речиси и да нема луѓе во администрацијата кои отворено би му противречеле. Членовите на кабинетот се натпреваруваат во пофалби. Министерката за правда Пам Бонди го нарекува најголемиот претседател во историјата на САД. Министерот за трговија Хауард Латник зборува за „златното доба“ создадено од Трамп. Министерот за одбрана Пит Хегсет ја опиша една воена операција како „најмоќниот напад во светската историја“. Лус забележува дека во таква средина е тешко да се очекуваат реални проценки, особено кога станува збор за чувствителни прашања како Иран.
Лус ги смета повиците на либералите за активирање на 25-тиот амандман, со кој претседателот би можел да биде отстранет поради некомпетентност, за илузија, бидејќи таквата постапка би морала да ја иницира потпретседателот со поддршка на кабинетот – и тешко е да се замисли дека Џ.Д. Венс би му го свртел грбот на Трамп.
Сепак, Трамп се соочува со ограничувања. Врховниот суд неодамна ги поништи повеќето од неговите тарифи, предизвикувајќи го неговиот гнев, дури и кај судиите што самиот ги назначи. Отпор доаѓа и од Федералните резерви, каде што претседателот Џером Пауел ја брани независноста на централната банка. Инфлацијата расте, а монетарната политика останува надвор од целосна контрола на Трамп.
Јавното мислење не е ниту во негова корист, особено поради суровата имиграциска политика и активностите на федералната служба ICE, кои предизвикуваат отпор во граѓанското општество и во пониските судови.
Лус заклучува дека Трамп на крајот се повлекува кога ќе наиде на силен отпор. Но, тоа важи само ако ги разбира границите на моќта. Најголемата опасност, предупредува авторот, лежи во средина која му кажува што сака да чуе, наместо што треба да знае.
Свет
Хилари Клинтон: Не се сеќавам дека некогаш сум се сретнала со Епстин
Хилари Клинтон денес изјави пред конгресниот комитет дека не се сеќава дека некогаш се сретнала со покојниот сексуален престапник Џефри Епстин и дека нема информации да сподели за неговите криминални активности.
„Не се сеќавам дека некогаш сум се сретнала со господин Епстин. Никогаш не сум летала со неговиот авион, ниту сум ги посетила неговите острови, домови или канцеларии. Немам што да додадам на тоа“, рече 78-годишната Клинтон во изјава пред Комитетот за надзор на Претставничкиот дом. Таа и нејзиниот сопруг, поранешниот демократски претседател Бил Клинтон (79), првично одбија да сведочат пред комитетот, но попуштија кога пратениците поднесоа обвиненија за непочитување на судот, објави „ХИНА“.
Бил Клинтон треба да сведочи пред комитетот утре. Пред сослушувањето, претседателот на Комитетот за надзор Џејмс Комер од Кентаки, републиканец, негираше дека истрагата е партиски напад врз претседателскиот ривал на Трамп во 2016 година, истакнувајќи дека неколку демократи исто така инсистирале Клинтонови да сведочат.
Тој додаде дека комисијата ќе се обиде да дознае повеќе за каков било контакт што можеби го имала со Епстин, неговата вмешаност во хуманитарната работа на Клинтонови и каков било однос што можеби го имала со затворената соработничка на Епстин, Гислен Максвел.
Името и сликите на Бил Клинтон се појавуваат во документи поврзани со истрагите за Епстин. Сепак, самото споменување не значи ништо. Поранешниот претседател постојано негираше каква било незаконитост во врска со неговото познанство со Епстин, објави ДПА.
Со години, Епстин управуваше со синџир на злоупотреба во кој десетици млади жени и малолетници беа жртви. Финансиерот од Њујорк имаше одлични врски во американското високо општество. Почина во својата затворска ќелија во 2019 година, пред да биде осуден, пренесуваат агенциите.

