Свет
„Боингот“ на „Лајонер“ паднал поради пропусти во конструкцијата на авионот и необучени пилоти
Одборот за безбедност на сообраќајот на Индонезија го објави конечниот извештај за авионската несреќа што се случи минатата година, а во која загинаа 189 патници и членови на екипажот. Истрагата открила дека авионот на компанијата „Лајонер“ паднал поради комбинација на пропусти во конструкцијата на авионот, проблеми со обуката на екипажот и неадекватно одржување на авионот.
Во извештајот се наведува дека „боингот“ на летот од главниот град на Индонезија, Џакарта, до островот Суматра, изгубил висина затоа што на пилотите не им било кажано колку бргу мора да реагираат во случај на дефект на автоматизираниот систем за контрола на летот на моделот „737 макс“.
Авионот падна во Јаванското Море, само една минута по полетувањето на 29 октомври 2018 година.
Одборот навел дека автоматизираниот систем за управување МЦАС се водел од само еден сензор за движењето на носот на леталото, а пред несреќата тој сензор на екипажот му испраќал погрешни информации, автоматски бутајќи го носот на авионот надолу.
Извештајот идентификувал и разни погрешни потези на екипажот пред падот.
Претседателот и директор на „Боинг“, Денис Мојленбург, рекол дека компанијата ги разгледува препораките на Одборот и работи на зголемување на безбедноста на авионите од серијата „737 макс“ за да спречи во иднина да се повторат условите за управување со леталото кои се случиле пред оваа несреќа.
Тој рекол дека тој модел на авион и неговиот софтвер се под надзор на властите, испитувања и анализи кои се без преседан во светот. Тоа опфаќа стотина сесии симулирани летови и пробни летови на самите авиони, регулаторни анализи на илјадници документи, други анализи на властите и независни експерти, како и опсежни барања за сертификација.
Во март годинава, авион од истиот модел на „Боинг“ се урна во Етиопија при шти загинаа 157 луѓе.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Научниците развија уред за брза проценка на ризикот од рак и стареење
Научници од Санкт Петербург развија уред за брзо откривање на клеточни оштетувања што го забрзуваат стареењето и предизвикуваат рак и други болести.
Уредот е 1,5 до 2 пати попрецизен од претходно достапните аналитички алатки и поставува основа за развој на брзи тестови од следната генерација, според податоците од Руската научна фондација (RSF).
Пушењето, консумирањето алкохол, загадувањето на воздухот, хроничните болести и голем број други фактори доведуваат до акумулација на реактивни кислородни видови во човечкото тело.
Според Руската научна фондација, овие честички, кога ги има премногу, ги оштетуваат протеините и ДНК-та, предизвикувајќи оксидативен стрес – состојба што го забрзува стареењето и го зголемува ризикот од рак, како и болести на мозокот, срцето и крвните садови, објавува РИА Новости.
За дијагностицирање на оксидативен стрес, истражувачкиот тим од Санкт Петербург користел хемилуминисценција – емисија на светлина за време на хемиска реакција.
Индикаторот што се користел бил луминол, супстанца што свети кога е во контакт со реактивни кислородни видови. Научниците развија микрофлуиден чип – уред во кој луминол и раствор што содржи слободни радикали минуваат низ микроканали со посебна текстура што ги фрагментира и брзо ги меша течностите.
Ова овозможува брзо и прецизно одредување на нивото на реактивни кислородни видови во телото.
Според авторот, развиената алатка овозможила мерење на нивото на активен кислород во експерименталната смеса со еден и пол до два пати поголема точност од методот што користи рачно мешање на реагенси, пренесува Танјуг.
Примените на анализата не се ограничени само на медицината. Научниците известуваат дека методот може да се користи, на пример, во форензиката за откривање на скриени траги од крв.
„Нашиот предложен уред го отвора патот за создавање на нова генерација аналитички алатки за различни биомедицински апликации, како што се брзи крвни тестови и евалуација на ефикасноста на третманот на ракот. Во иднина, планираме да ги подобриме режимите на контрола на протокот во микроканали, што ќе овозможи подетална анализа на динамиката на тековните процеси“, рече учесникот во проектот и истражувачки инженер во Меѓународниот научно-образовен центар за физика на наноструктури на Универзитетот ITMO, Глеб Симоненко.
Студијата ја спроведоа научници од Универзитетот ITMO, Академскиот универзитет Алферов во Санкт Петербург на Руската академија на науките и Институтот за аналитичка инструментација на Руската академија на науките.
Свет
Сопругот носел мажи во нивниот дом за да ја злоупотребуваат додека била без свест: Жижел Пелико објави мемоари за случајот со масовното силување
Жизел Пелико (73), Французинка која преживеала бројни силувања додека била без свест, објави мемоари во кои ги опишува траумите што ги претрпела и причините зошто решила да јавно да проговори.
Книгата „Химна на животот“, објавена во вторник, го следи случајот од 2024 година што ја направи Пелико глобален симбол на борбата против сексуалното насилство и ја поттикна Франција да ги реформира законите за силување, објави Ројтерс.
Објаснувајќи зошто се откажала од правото на анонимност, Пелико изјавила дека сака јавноста да ги види лицата на обвинетите и да се прашува како силувачите можат да бидат препознаени меѓу соседите и колегите.
Во своите мемоари, таа го опишала моментот кога полицијата ѝ покажала фотографии од неа во несвест во кревет со непознати мажи и рекла дека 53 мажи дошле во нејзиниот дом за да ја силуваат.
Покрај нејзиниот поранешен сопруг Доминик Пелико, уште 50 мажи беа осудени за силување.
Пелико пишува дека планира да го посети својот поранешен сопруг во затвор за да добие одговори на прашањата за злоупотребата и обемот на злосторството.
Како што рече, сила добила од илјадници писма за поддршка од жени од целиот свет и присуството на граѓани пред судницата додека траело судењето.
Во книгата, таа опишува и како повторно ја пронашла љубовта со маж што го запознала преку пријател, наведувајќи дека „вербата во луѓето станала нејзина сила и одмазда“.
Свет
Шефовите на AI компании и политичарите во Индија разговараат за регулирање на вештачката интелигенција
Вчера во Њу Делхи се отвори Светскиот самит за вештачка интелигенција (AI) за да се дискутира влијанието на претстојната револуција, од вработувањето до заштитата на децата, но учесниците се сомневаат дека ќе бидат преземени какви било конкретни мерки.
Се очекува околу дваесетина шефови на држави и влади да му се придружат на индискиот премиер Нарендра Моди на овој, четврти по ред собир посветен на технологијата што веќе ги трансформира општествата.

A handout photo made available by the Press Information Bureau (PIB) showing Indian Prime Minister Narendra Modi (2-R) after he inaugurates India AI impact Expo 2026 in New Delhi, India, 16 February 2025. India is hosting AI Impact summit 2026 from 16 February to 20 February 2026 in New Delhi. EPA/PRESS INFORMATON BUREAU HANDOUT HANDOUT EDITORIAL USE ONLY/NO SALES
До петок во индиската престолнина се очекуваат и повеќето лидери во индустријата за AI, од Сем Алтман, раководител на OpenAI, до извршниот директор на Google, Сундар Пичаи и Јенсен Хуанг, извршен директор на Nvidia, американскиот гигант за микропроцесори.
„Овој самит треба да го збогати глобалното размислување за различни аспекти на вештачката интелигенција, како што се иновациите, соработката и нејзината одговорна употреба“, рече Нарендра Моди на X.
India AI Impact Expo 2026 was a powerful convergence of ideas, innovation and intent.
It showcased the extraordinary potential of Indian talent in shaping the future of Artificial Intelligence for global good.
Above all, it reaffirmed our commitment to harnessing AI… pic.twitter.com/jfVWCP4BHh
— Narendra Modi (@narendramodi) February 17, 2026
Тоа е исто така „доказ дека нашата земја брзо напредува во областа на науката и технологијата“ и „ги потврдува способностите на младите на нашата нација“, додаде тој.
Првите работилници и дискусии што се одржаа вчера го разгледаа потенцијалот на вештачката интелигенција за подобрување на безбедноста на патиштата во Индија и придонесот на жените од Јужна Азија во технолошкиот сектор.

