Свет
(Видео) Австралиски научници тврдат дека го пронашле изгубениот брод на капетанот Кук
Австралиски научници тврдат дека го пронашле изгубениот брод на капетанот Џејмс Кук.
Кевин Сампшн, извршен директор на Австралискиот национален поморски музеј, изјави пред новинарите дека експертите, конечно, го пронашле овој познат брод по повеќе од две децении пребарување.
„Дефинитивно, можеме да потврдиме дека ова е потонатиот брод ‘Ендевор’. Ова е важен момент. Тоа е веројатно еден од најважните бродови во нашата поморска историја“, рече Сампшн.
„Ендевор“ бил бродот на британскиот истражувач Џејмс Кук, кој пловел по Тихиот Океан помеѓу 1768 и 1771 година. Со него тој открил области во светот што во тоа време беа во голема мера непознати за Европејците, вклучувајќи делови од Австралија и Нов Зеланд, пишува „Скај њуз“.
Но, во 1775 година бродот веќе бил во прилично лоша состојба и бил продаден на приватен сопственик, кој го преименувал во „Лорд Сендвич“. Бил потопен од британските сили во 1778 година во пристаништето Њупорт на Род Ајленд. Научниците ја истражуваа областа во последните 22 години и детаљно проверуваа неколку урнатини на локацијата. Тие го споредија нивниот изглед со скиците на „Ендевор“ и го анализираа потеклото на материјалот.
Сампшн рече дека последните парчиња од сложувалката допрва треба да се средат пред да се добие официјална потврда за пронајдокот, но додаде дека е убеден врз основа на архивски и археолошки докази дека тоа е „Ендевор“.
Американски експерти: Ова е прерана изјава
Но, експертите во САД не се толку оптимисти. Проектот за морска археологија на Род Ајленд (RIMAP) соопшти дека тоа е прерана изјава и прекршување на договорот. Извршниот директор на RIMAP, Кети Абас, рече дека тие се всушност водечката организација задолжена за ова истражување.
„Има многу неодговорени прашања што би можеле да покажат дека се работи за погрешна идентификација“, рече Абас.
„RIMAP ја разбира врската помеѓу австралиските граѓани со британско потекло и ‘Ендевор’, но ние имаме намера да ги базираме нашите заклучоци на релевантни научни процеси, а не на австралиски емоции или политика“, додаде таа.
Потонатиот брод за кој Самшн тврди дека е „Ендевор“ се наоѓа на 500 метри од брегот. Се наоѓа на 14 метри под површината, покриен со речиси 250 години наноси и тиња.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Чешкиот претседател: Киев е подготвен на болни отстапки заради мирот
Украинското раководство е подготвено да направи низа исклучително тешки компромиси со цел да се стави крај на долготрајниот вооружен конфликт, изјави претседателот на Чешката Република, Петр Павел, за време на неговата посета на Киев.
Зборувајќи на заедничка прес-конференција со претседателот на Украина, Володимир Зеленски, Павел изјави дека украинската страна веќе вложила огромен напор, условите за евентуален мировен договор да бидат прифатливи за сите вклучени актери. Иако не даде конкретни детали, чешкиот претседател нагласи дека станува збор за „болни отстапки“ што подразбираат значителни жртви за Украина.
„Верувам дека постојат неколку болни отстапки што Украина мора да ги направи и е подготвена да ги направи, под услов тоа да води кон мир“, рече Павел.
Тој додаде дека е потребно сите дипломатски напори на европските земји да бидат координирани со администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп, нагласувајќи дека без унифициран настап на сојузниците, не може да има одржливо решение.
„Украина направи многу за да се осигури дека предложеното решение е прифатливо“, нагласи Павел, додавајќи дека дипломатијата и способноста на Западот да дејствува како обединет фронт остануваат одлучувачки фактори во наредниот период.
Порано на истиот брифинг, Зеленски призна дека постојат сериозни несогласувања со Белата куќа во врска со нацрт-мировниот договор, наведувајќи дека интересите на страните „не се на иста страна“.
Во пресрет на посетата, украинските медиуми истакнаа дека еден од клучните проблеми е тоа што Вашингтон продолжува да инсистира Киев да ги повлече своите трупи од Донбас, како и дека одбива да им даде безбедносни гаранции на европските трупи во случај на нивно евентуално распоредување на територијата на Украина.
Свет
Германскиот министер за одбрана со порака до Трамп: Кој и да го прекрши меѓународното право, не влегува во историјата како миротворец
Присилната анексија на Гренланд би била „стратешки неразумна“, изјави германскиот министер за одбрана Борис Писториус во интервју за NDR, предупредувајќи дека таков потег би предизвикал сериозна штета на безбедносната архитектура на Западот.
Писториус нагласи дека, ако Доналд Трамп е навистина загрижен за безбедноста на Арктикот, порационален пат води преку соработка со сојузниците на НАТО, првенствено со европските партнери.
„Ако Трамп ги убеди Гренланд и Данска да тргнат по мирен пат, тоа е прашање меѓу вклучените земји. Но, ако дојде до насилна анексија, тогаш две работи се јасни: Доналд Трамп дефинитивно нема да влезе во историјата како миротворец“, рече Писториус.
Тој додаде дека од стратешка гледна точка би било „крајно неразумно“ да се остави НАТО на неговата судбина, изразувајќи надеж дека „здравиот разум ќе преовлада“ во американската политика.
На 5 јануари 2026 година, американскиот претседател јавно ги објави плановите за анексија на Гренланд, на што остро се спротивставија данските власти и самата територија. На состанокот на претставниците на САД, Гренланд и Данска, одржан на 14 јануари, не беше постигнат компромис, но беше договорено да се формира работна група за да се разгледа ова прашање.
Во меѓувреме, францускиот претседател Емануел Макрон го објави почетокот на заедничките вежби на НАТО во Гренланд на 15 јануари, потсетуваат медиумите. Писториус истакна дека извидувачката мисија на Алијансата е поврзана со сè поинтензивното користење на Гренланд од страна на Русија за воени цели.
Свет
Полска: Времето за разговор со Путин ќе дојде, но не сега
Полска предупреди дека Европската Унија не треба избрзано да ги обновува дипломатските канали со рускиот претседател Владимир Путин, нагласувајќи дека секој иден контакт со Москва мора да се води исклучиво преку институциите на Унијата.
Полскиот министер за надворешни работи Радослав Сикорски изјави во Брисел дека ЕУ веќе има јасна контакт-точка со Русија преку високата претставничка за надворешна политика Каја Калас и дека не треба да се создаваат нови механизми или посредници кои би можеле да го ослабат притисокот врз Кремљ.
„ЕУ веќе има свој глас. Тоа е Каја Калас“, рече Сикорски, додавајќи дека секој разговор со Москва мора да биде цврсто втемелен во заедничката политика на ЕУ, а не во иницијативи на поединечни земји.
Тој оцени дека „времето за разговор со Путин ќе дојде, но тоа не е денес“, предупредувајќи дека Европа не смее да наседне на, како што рече, триковите на Кремљ.
Дебатата се отвори откако францускиот претседател Емануел Макрон и италијанската премиерка Џорџа Мелони ја споменаа можноста за обновување директни комуникации со Москва, речиси четири години по почетокот на војната во Украина.
Фото: Depositphotos

