Свет
(Видео) Австралиски научници тврдат дека го пронашле изгубениот брод на капетанот Кук
Австралиски научници тврдат дека го пронашле изгубениот брод на капетанот Џејмс Кук.
Кевин Сампшн, извршен директор на Австралискиот национален поморски музеј, изјави пред новинарите дека експертите, конечно, го пронашле овој познат брод по повеќе од две децении пребарување.
„Дефинитивно, можеме да потврдиме дека ова е потонатиот брод ‘Ендевор’. Ова е важен момент. Тоа е веројатно еден од најважните бродови во нашата поморска историја“, рече Сампшн.
„Ендевор“ бил бродот на британскиот истражувач Џејмс Кук, кој пловел по Тихиот Океан помеѓу 1768 и 1771 година. Со него тој открил области во светот што во тоа време беа во голема мера непознати за Европејците, вклучувајќи делови од Австралија и Нов Зеланд, пишува „Скај њуз“.
Но, во 1775 година бродот веќе бил во прилично лоша состојба и бил продаден на приватен сопственик, кој го преименувал во „Лорд Сендвич“. Бил потопен од британските сили во 1778 година во пристаништето Њупорт на Род Ајленд. Научниците ја истражуваа областа во последните 22 години и детаљно проверуваа неколку урнатини на локацијата. Тие го споредија нивниот изглед со скиците на „Ендевор“ и го анализираа потеклото на материјалот.
Сампшн рече дека последните парчиња од сложувалката допрва треба да се средат пред да се добие официјална потврда за пронајдокот, но додаде дека е убеден врз основа на архивски и археолошки докази дека тоа е „Ендевор“.
Американски експерти: Ова е прерана изјава
Но, експертите во САД не се толку оптимисти. Проектот за морска археологија на Род Ајленд (RIMAP) соопшти дека тоа е прерана изјава и прекршување на договорот. Извршниот директор на RIMAP, Кети Абас, рече дека тие се всушност водечката организација задолжена за ова истражување.
„Има многу неодговорени прашања што би можеле да покажат дека се работи за погрешна идентификација“, рече Абас.
„RIMAP ја разбира врската помеѓу австралиските граѓани со британско потекло и ‘Ендевор’, но ние имаме намера да ги базираме нашите заклучоци на релевантни научни процеси, а не на австралиски емоции или политика“, додаде таа.
Потонатиот брод за кој Самшн тврди дека е „Ендевор“ се наоѓа на 500 метри од брегот. Се наоѓа на 14 метри под површината, покриен со речиси 250 години наноси и тиња.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Хрватска, заедно со Албанија и Косово, ќе одржи заедничка воена вежба
Албанскиот министер за одбрана Пиро Венгу го најави одржувањето на првата трилатерална воена вежба меѓу Албанија, Косово и Хрватска во 2026 година, како дел од неодамна потпишаниот договор за соработка меѓу трите земји.
Венгу објави дека е направен уште еден важен чекор во спроведувањето на трилатералниот договор, истакнувајќи дека началниците на генералштабовите на Албанија, Косово и Хрватска одржаа заеднички состанок со цел понатамошно подобрување на воената соработка.
Според него, фокусот на соработката е на зајакнување на воената координација, поголема интероперабилност и подигнување на оперативната подготвеност на вооружените сили на трите земји. Посебен акцент е ставен на развојот на заеднички вежби и обуки за справување со безбедносните предизвици и хибридните закани.
„Првата трилатерална вежба ќе се одржи во 2026 година, во согласност со Стратешкиот концепт на НАТО и евроатлантските цели“, објави Венгу.
Во Скадар се одржа состанок на началниците на генералштабовите на вооружените сили на Албанија и Хрватска и командантот на Косовските безбедносни сили, а состанокот предизвика реакција од српското Министерство за одбрана, кое го оцени како закана за мирот во регионот, пренесуваат медиумите во соседството.
Српското Министерство за одбрана објави дека остро го осудува трилатералниот состанок, оценувајќи дека продлабочувањето на воената соработка претставува фактор на притисок и безбедносен предизвик за Србија и српскиот народ на Косово, како и закана за мирот и стабилноста во регионот.
Претходно, на 30 јануари во Загреб се одржа состанок на Хрватска, Албанија и Косово на ниво на директори за одбранбена политика и вооружување.
Сите овие состаноци се одржаа по меморандумот за соработка во областа на одбраната и безбедноста што Албанија, Хрватска и Косово го потпишаа на 18 март 2025 година во Тирана.
Свет
Лавров: Доколку западните земји го зајакнат своето воено присуство во Гренланд, Русија ќе преземе „контрамерки“
Русија подготвува „контрамерки“, вклучително и оние од „воена природа“, доколку западните земји го зајакнат своето воено присуство во Гренланд, предупреди во средата рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров.
Неколку европски земји неодамна распоредија помали воени контингенти во Гренланд, автономна територија под дански суверенитет, откако американскиот претседател Доналд Трамп повторно почна да ја посетува, повикувајќи на американско преземање.
„Секако, во случај на милитаризација на Гренланд и создавање воени капацитети насочени против Русија, ќе преземеме соодветни контрамерки, вклучително и оние од воено-техничка природа“, рече Лавров за време на обраќањето пред рускиот парламент.
Откако се врати во Белата куќа пред една година, Доналд Трамп постојано ја повторуваше својата желба да ја преземе контролата врз Гренланд, оправдувајќи ја со безбедносни причини и заканите што ги претставуваат Русија и Кина во тој регион, според него, потсетуваат медиумите.
Сепак, во јануари на Светскиот економски форум во Давос, тој ја омекна својата реторика, тврдејќи дека се договорил со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, за „рамка“ за преговори што ќе им овозможи на САД да имаат поголемо влијание на таа арктичка територија.
Конкретните детали од тој договор сè уште не се познати. Данска и Гренланд досега решително ја отфрлија секоја можност за пренос на суверенитетот, нагласувајќи дека територијата не е на продажба.
„САД, Данска и Гренланд мора да го решат ова прашање меѓу себе“, рече Лавров, обвинувајќи го Копенхаген дека ги третира 57.000 жители на Гренланд како „граѓани од втор ред“.
На почетокот на февруари, НАТО започна со планирање на мисија насочена кон зајакнување на безбедноста на Арктикот.
Регион
Рутe: Внимателно ја следиме ситуацијата на Западен Балкан
Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, денес изјави дека Алијансата внимателно ја следи ситуацијата на Западен Балкан.
Тој го изјави ова на прес-конференција во седиштето на НАТО во Брисел, пред утрешниот состанок на министрите за одбрана на Алијансата, одговарајќи на прашање за тоа како ја гледа моменталната безбедносна состојба на Балканот.
„Сакам да нагласам дека внимателно ја следиме ситуацијата и дека преку КФОР и нашите други активности на Западен Балкан, во Босна и Херцеговина, но и на Косово, сме многу ангажирани и будно го следиме развојот на настаните“, рече Руте, пренесува Танјуг.
Зборувајќи за ситуацијата во Косово, тој изјави дека НАТО сè уште чека одговорност за настаните во Бањска, како и за други настани во текот на 2023 година.
Тој додаде дека НАТО никогаш нема да прифати безбедносен вакуум во Босна и Херцеговина и посочи дека тие внимателно ги следат настаните и таму.

