Претседателот на САД, Доналд Трамп, украинскиот претседател, Володимир Зеленски, и високи претставници од ЕУ и НАТО седнаа на маса на заедничкиот самит во Белата куќа.

На отворањето на самитот, Трамп рече: „Ви благодарам за сите прекрасни работи што се случија денес. Досега имавме многу успешен ден и важни разговори додека работиме на прекинување на убиствата и запирање на војната во Украина“.

Мора да се разговара за можните размени на територии, рече Трамп

Тој додаде дека сите работат за истата цел и повтори дека по состанокот ќе разговара со рускиот претседател Владимир Путин. Истакна дека Путин на средбата во Алјаска се согласил да прифати безбедносни гаранции за Украина.

„Значаен чекор е што претседателот Путин се согласи Русија да прифати безбедносни гаранции за Украина“, рече Трамп.

Тој додаде дека очекува европските земји да го преземат најголемиот дел од товарот: „Ние ќе им помогнеме и ќе го направиме многу безбедно“.

Трамп, исто така, рече дека една од темите на вечерашниот состанок во Вашингтон ќе биде поделбата на одговорностите меѓу партнерите. Но, тој, исто така, нагласи дека мора да се разговара за „можните размени на територии“, земајќи ги предвид сегашните линии на фронтот. „Тоа значи воена зона, линиите на војната кои сега се сосема очигледни. Многу е тажно да се видат, но тие ги одредуваат преговарачките позиции“, рече тој.

Зеленски: Безбедноста на Украина зависи од САД

Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека безбедноста во Украина зависи од Соединетите Држави и од европските лидери, а разговорот со Трамп го оцени како многу добар.

„Разговаравме за многу чувствителни точки. Првото се безбедносните гаранции. Многу сме задоволни што сите лидери се тука. Безбедноста во Украина зависи од Соединетите Американски Држави, и од лидерите што се со нас“, рече Зеленски.

Тој додаде дека многу земји и украинскиот народ сакаат крај на војната: „Сите сакаме да ја завршиме оваа војна, да ги запреме Русите, да ја запреме војната. Ќе разговараме за безбедносните гаранции. Многу е важно што САД испраќаат толку силен сигнал и се подготвени за безбедносни гаранции“.

Мелони: Ако сакаме мир и правда, мора да бидеме обединети

Италијанската премиерка Џорџа Мелони потсети во Вашингтон на „храброста“ на Украинците на бојното поле во запирањето на руските напредувања и важноста на единството во поддршката на Киев.

„Ако сакаме да постигнеме мир и ако сакаме да гарантираме правда, мора да го направиме тоа обединети“, рече Мелони.

Таа додаде дека Украина „може да смета на Италија“, како што правела од почетокот на војната: „Ние сме на страната на Украина“.

Таа истакна дека првиот дел од разговорот ќе биде посветен на безбедносните гаранции: „Како да се осигура дека ова никогаш повеќе нема да се случи, што е предуслов за каков било мир“.

Мелони заклучи дека е среќна затоа што разговорите почнуваат да се градат врз основа на предлог што потсетува на Член 5 од НАТО.

Германскиот канцелар: Патот кон мирот е отворен, следниот чекор мора да биде прекин на огнот

Германскиот канцелар Фридрих Мерц изјави во Вашингтон дека „патот кон мирот е отворен“, но дека следниот состанок треба да донесе прекин на огнот.

Мерц му се заблагодари на Доналд Трамп и рече дека самитот во Алјаска „го отвори патот“ за мир, но сега следат „комплицирани преговори“.

„Сите би сакале да видиме прекин на огнот. Не можам да замислам дека следниот состанок би можел да помине без прекин на огнот, па ајде да работиме на тоа и да се обидеме да извршиме притисок врз Русија“, рече Мерц.

Трамп одговори дека не му бил потребен прекин на огнот во претходните војни, но дека „со задоволство би го прифатил доколку е потребно“.

Шефот на НАТО го пофали Трамп за „пробивањето на блокадата“ со Путин

На заедничко обраќање во Белата куќа, генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, го пофали американскиот претседател Доналд Трамп за „пробивањето на блокадата“ со Владимир Путин со отворање дијалог.

„Ако добро го одиграме ова, би можеле да ја завршиме војната“, рече Руте, додавајќи дека „клучната работа“ е подготвеноста на Трамп да учествува во обезбедувањето безбедносни гаранции за Украина. Тој го нарече тоа „голем чекор“ и „пробив“.

Како одговор, Трамп нагласи дека земјите од НАТО ги зголемиле средствата за одбрана од 2 на 5 проценти од БДП и дека овој износ „всушност се исплаќа сега“.

Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, исто така, ја поздрави американската подготвеност за безбедносни гаранции.

„Многу е добро да се слушне дека работиме на безбедносни гаранции, слични на Член 5 од НАТО“, рече фон дер Лајен, потсетувајќи на принципот дека нападот врз една членка на Алијансата е напад врз сите.

Макрон: Трилатералниот состанок не е доволен

Францускиот претседател Емануел Макрон изјави дека ги поздравува денешните разговори во Белата куќа, но нагласи дека трилатералниот состанок на САД, Русија и Украина не е доволен.

„После тоа е потребна и иницијатива од „четири страни“, рече Макрон, без да прецизира дали мисли на Франција, НАТО, ЕУ или таканаречената коалиција на добронамерните.

Тој додаде дека ова е неопходно бидејќи дискусиите за безбедносните гаранции всушност се однесуваат на „безбедноста на целиот европски континент“.

Макрон истакна дека Украина мора да има „кредибилна армија за годините и децениите што доаѓаат“ и дека европските лидери ќе го преземат својот дел од обврските и ќе му обезбедат гаранции на Киев.

„Претседателот Трамп може да биде сигурен дека Европејците се свесни за својата улога во безбедносните гаранции за Украина, бидејќи нивната сопствена безбедност е во прашање во овој момент“, рече Макрон.

Британскиот премиер: Можеме да постигнеме вистински напредок

Британскиот премиер Кир Стармер им се обрати на собраните лидери во Белата куќа и рече дека верува оти може да се постигне „вистински напредок“ во разговорите за завршување на војната во Украина, особено во однос на безбедносните гаранции.

Тој додаде дека трилатералната средба е „разумен следен чекор“.

„Со таа потенцијална средба и безбедносните гаранции, тоа би бил историски чекор напред“, рече Стармер.

Финскиот претседател: Поголем напредок за две недели отколку за три и пол години

Финскиот претседател Александар Стаб истакна дека верува оти во последните две недели е постигнат поголем напредок во обидите за завршување на војната отколку во претходните три и пол години.

Тој, исто така, објасни зошто Финска е дел од процесот, потсетувајќи дека земјата дели граница долга 1.300 километри со Русија.

„Секако, имаме свое историско искуство со Русија… Ако ја погледнам позитивната страна на сегашната ситуација, најдовме решение во 1944 година и сигурен сум дека ќе успееме да најдеме решение во 2025 година што ќе ја заврши руската агресивна војна и ќе обезбеди траен и праведен мир. Ситуацијата е многу тешка, но токму затоа сме тука“, рече Стаб.

Заврши јавниот дел од состанокот. Лидерите се повлекоа назад во Овалната соба. Трамп им се заблагодари на сите, ги пофали новинарите и рече дека присутните сега ќе разговараат зад затворени врати.