Свет
(Видео) Илјадници Полјаци излегоа на улица во Варшава на протест против власта
Илјадници Полјаци од целата земја се собраа во Варшава на голем марш на покана на лидерот на опозицијата и поранешен долгогодишен премиер Доналд Туск, на 34-годишнината од првите делумно слободни парламентарни избори, за да ѝ порачаат на владата на партијата Право и правда и нејзиниот лидер Јарослав Качински дека одбиваат Полска осум години со нив на чело да лизга во полуавторитарен режим.
„Одиме кон слободна Полска“ беа пречекани со извици од демонстрантите на плоштадот во близина на седиштето на владата Туск и легендарниот водач на полскиот отпор кон комунистичкиот режим, добитник на Нобеловата награда за мир, поранешниот претседател Лех Валенса.
„Денес, на годишнината од слободните избори, победата чиј креаторот стои до мене, сите луѓе со добра волја во Полска ќе одат на победа. Тука сме за цела Полска, целиот свет да види колку сме силни. Овој бран повеќе нема ништо да го запре“, им рече Доналд Туск на демонстрантите на почетокот на маршот.
Организаторите првично најавија околу 50.000 учесници и без учество на други лидери на опозицијата, но подоцна објавата ја надополнија со најмногу 200.000 учесници бидејќи опозициските лидери сепак решија да се приклучат на протестниот марш и ги поканија своите симпатизери.
Причината и последната капка што ја прелеа чашата е што пред десет дена владејачката коалиција формираше нова државна Комисија за истрага на руското влијание врз безбедноста на Полска од 2007 година, која според мислењето на полската опозиција и правните експерти, како и САД и Европската унија, може да ја оспори легитимноста на есенските парламентарни избори.
Според адвокатите, комисијата прекршува точно 13 члена од Уставот, може да води истраги не само против политичари туку и против новинари, адвокати, претприемачи, менаџери, невладини организации, има пристап до доверливи податоци каде вообичаено законот го штити правото на чување тајни, како што е случајот со адвокатите или новинарите, и може да го казни секој што смета дека дејствува под нејасно дефинирано руско влијание со 10-годишна забрана за вршење функција финансирана од јавни пари, па дури и забрана за носење оружје.
Властите се обидоа да им одговорат на Полјаците по нивното пристигнување во Варшава со видео на кое тие покажаа слики од кампот Аушвиц, што беше остро критикувано и од претседателот на Полска Анджеј Дуда како неприфатливо жртвите на холокаустот да се злоупотребуваат во дневно-политички конфронтации.
„Ние луѓето сакаме демократска, европска Полска. Овој плоштад носи симболично име „На раскрсница“, но ние одиме на победа. Доста ни е. Целиот свет не гледа како во 1989 година“, им порача на насобраните популарниот опозициски градоначалник на Варшава, Рафал Часковски.
Во толпата се веат полските двобојни знамиња и знамињата на ЕУ и многу различни транспаренти со пораки како „Кој заспива во демократија, се буди во диктатура“.
Интензивирањето на предизборната кампања и се посилното играње на антиевропската и антигерманската карта од страна на властите, со редовни обвинувања на политички неистомисленици дека работат во интерес на Русија или дека се барем нејзини „корисни идиоти“, ги поттикна Полјаците да почнат да изразуваат загриженост во анкетите дека нивната земја веќе се лизга во авторитарна држава.
Според последното истражување што денеска го објави полскиот весник „Жечпосполита“, само 22,8 отсто од испитаниците веруваат дека живеат во правна држава, додека 28,9 отсто сметаат дека владеењето на правото сè уште постои, но е сериозно загрозено, а 40,4 отсто од Полјаците се убедени дека по осум години власт на конзервативците на Јарослав Качински, владеењето на правото во Полска повеќе не постои.
Маршот на 4 јуни минува низ центарот на Варшава, покрај Претседателската палата, а ќе заврши со говори на лидерот на опозицијата на плоштадот пред блискиот Кралски замок.
The largest opposition march in recent years takes place in #Warsaw
Parliamentary elections will be held in Poland in October. It is noteworthy that the country’s largest parties do not intend to change their tough stance on Russia. Nor will they change their support for… pic.twitter.com/6kykbzWWJC
— NEXTA (@nexta_tv) June 4, 2023
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Европа
Италијанскиот министер за надворешни работи го критикуваше говорот на Зеленски во Давос
Италијанскиот министер за надворешни работи, Антонио Тајани, ги критикуваше изјавите на украинскиот претседател Володимир Зеленски за Европа. Зборувајќи на маргините на бизнис форумот Италија-Германија, Тајани се осврна на говорот на Зеленски на Светскиот економски форум во Давос.
„Ми се чини дека тој не е многу фер кон Европа. Ми се чини дека Европа ја гарантираше независноста на Украина правејќи сè што е можно за да ѝ обезбеди на таа земја политичка, финансиска и воена поддршка“, рече тој.
Што рече Зеленски?
Во својот говор во Давос, Зеленски даде неколку критички оценки за Европа. Тој особено ги критикуваше, како што наведе, недоволните мерки на Европската Унија во сузбивањето на руската „флота во сенка“.
„Европа сака да дискутира за иднината, но избегнува да дејствува денес, а токму денешните акции одредуваат каква иднина ќе имаме. Тоа е проблемот. Зошто американскиот претседател може да ги запре танкерите од флотата во сенка и да ги прекине испораките на нафта, а Европа не може“, праша Зеленски.
Тој, исто така, потсети дека стравот од руска одмазда ја спречил Европската комисија да го спроведе својот оригинален план за заем за воени репарации за Украина, кој би се базирал на користење на замрзнати руски средства.
Зеленски, исто така, го критикуваше пристапот на Европа кон безбедносните прашања, вклучително и прашањето за Гренланд, нагласувајќи дека европската политика премногу често останува на ниво на дискусии, без конкретни чекори.
Европа
(Видео) Француската морнарица пресретна руски танкер во Средоземјето, објавена снимка
Француската морнарица, дејствувајќи врз основа на разузнавачки информации од Обединетото Кралство, вчера пресретна танкер што превезувал руска нафта во Средоземното Море. Операцијата беше насочена кон санкционираната „флота во сенка“ на Русија. Француската морнарица денес објави снимки од операцијата.
Француската поморска власт за Средоземјето соопшти дека се сомневале дека бродот, наречен „Гринч“, плови под лажно знаме. Француската морнарица, чии специјални сили се качиле на танкерот, го придружувале бродот до пристаништето за понатамошни проверки, се додава во соопштението.
❗️🇫🇷France, with the support of the 🇬🇧United Kingdom, has detained the oil tanker Grinch.
It departed from the port of 🇷🇺Murmansk on January 5. It is on the sanctions lists of Ukraine, the USA, the EU, Switzerland, the United Kingdom, and Canada. It mainly transports oil to… pic.twitter.com/PI80dCZkvQ
— 🪖MilitaryNewsUA🇺🇦 (@front_ukrainian) January 22, 2026
Приходите од нафта се клучен дел од руската економија, што му овозможува на претседателот Владимир Путин да инвестира во воените напори во Украина без да ја влоши инфлацијата за населението и да избегне колапс на валутата.
Франција и други земји ветија дека ќе се справат со „флотата во сенка“ на танкери за нафта што ги кршат санкциите, за кои експертите проценуваат дека брои повеќе од 400 бродови. Тие исто така се обидуваат да обезбедат договори со земјите под чии знамиња пловат бродовите за да се олесни качувањето на нив.
France releases footage of the interception of the oil tanker GRINCH in the Mediterranean Sea.
The vessel was en route from Murmansk at the time of the operation. https://t.co/RtbgCQSoe6 pic.twitter.com/DLS9EIYfPL— Special Kherson Cat 🐈🇺🇦 (@bayraktar_1love) January 23, 2026
„Решени сме да го почитуваме меѓународното право и да обезбедиме ефикасно спроведување на санкциите“, рече францускиот претседател Емануел Макрон во изјава за пресретнувањето, заедно со фотографија на која се гледа француски хеликоптер како лебди над бродот.
„Активностите на флотата во сенка придонесуваат за финансирање на агресивната војна против Украина“, додаде Макрон.
Свет
Директорот на ЦИА тајно ја посети Полска
Директорот на ЦИА, Џон Ратклиф, оваа недела беше во ненајавена посета на Полска, каде што оствари разговори со високи безбедносни претставници во услови на зголемени тензии на источното крило на НАТО. Според извештајот на радиото RMF FM, цитирајќи извор во Вашингтон, Ратклиф се сретнал со полскиот министер за одбрана Владислав Косињак-Камиш и координаторот на полските специјални служби, Томаш Сиемонијак.
Неколку полски медиуми ја потврдија средбата, но американската страна наводно побарала темите на разговорите да не бидат откриени. Ниту ЦИА ниту полското Министерство за одбрана официјално не ја коментираа посетата.
Иако деталите од разговорите не се познати, аналитичарите велат дека посетата доаѓа во време на постојани безбедносни загрижености во североисточна Полска, особено околу стратешкиот коридор Сувалки. Ова е тесен појас земја што ја поврзува Полска со балтичките држави и се наоѓа помеѓу руската енклава Калининград и Белорусија.
НАТО го смета коридорот Сувалки за една од најранливите точки на Алијансата во случај на конфликт со Русија. Западните претставници, особено од почетокот на руската инвазија на Украина, постојано ја нагласуваат важноста на разузнавачката соработка и планирањето во вонредни ситуации во тој регион.
Во последниве години, Полска значително ги зголеми своите трошоци за одбрана и е домаќин на зголемен број американски и НАТО сили, со што се позиционира како клучен сојузник на првата линија на одбраната во Европа.
Ненајавената посета на директорот на ЦИА затоа ја нагласува тесната разузнавачка координација меѓу Варшава и Вашингтон во време на постојана регионална нестабилност, иако двете страни не открија јавно детали за степенот на нивната соработка.

