Свет
(Видео) Помпео ќе стане првиот државен секретар на САД што ќе посети израелска населба
Државниот секретар на САД, Мајк Помпео, ќе посети еврејска населба во Јудеја и Самарија (Западниот Брег) за време на својата посета на Израел следната недела, што го прави првиот државен секретар што го сторил тоа, тврди познат израелски новинар, кој се повикува на израелски и американски официјални лица.
Официјални лица во американската амбасада и во Тајната служба на САД прават планови за необичното патување до населбата Псагот северно од Ерусалим, објави Барак Равид на веб-страницата „Вала“ на хебрејски јазик и на „Аксиос“ на англиски јазик.
Таквата посета ќе означи драматично отстапување од политиката на САД, која сè до администрацијата на Трамп ги означуваше Западниот Брег и Голанската Висорамнина како окупирани територии.
Во јануари Помпео го осуди долгогодишното правно мислење на Стејт департментот, со кое еврејските населби на Западниот Брег беа прогласени за кршење на меѓународното право. Месеци порано тој издаде поумерена декларација, во која се наведува дека САД повеќе не ги признаваат израелските населби како неконзистентни со меѓународното право.
Сè уште е нејасно дали посетата ќе се смета за приватна или официјална посета и не е јасно кој висок израелски службеник ќе го придружува Помпео до населбата, рече Равид.
Американскиот Стејт департмент соопшти дека посетата на Помпео на Израел, која ќе трае три дена, ќе претставува еден вид посета на наследство за да се потенцираат клучните одлуки за политиката што ги донесе администрацијата на Трамп во однос на Израел.
Равид додаде дека посетата за Помпео, најверојатно, има и лично значење пред можната претседателска кандидатура во 2024 година.
По пристигнувањето во Израел во средата, Помпео ќе се сретне со премиерот Бенјамин Нетанјаху, како и со алтернативниот премиер и министер за одбрана, Бени Ганц, министерот за надворешни работи, Габи Ашкенази, и со шефот на Мосад, Јоси Коен.
Помпео, кој ќе биде придружуван од својата сопруга, потоа ќе замине во приватна посета на христијанското место за крштевање Каср ал-Јехуд во близина на Ерихон на Западниот Брег, кое се смета за трето најсвето место на христијанството.
Населбата Псагот е позната по својата винарница, која неделава се најде на насловните страници кога се обрати на суд против политиката на ЕУ за обележување производи направени од Израелци во населбите.
Еден од главните инвеститори на винарницата е еврејско-американскиот бизнисмен и сопственик на „Дјути фри Америка“, Симон Фалич, кој е донатор и на неколку политичари во Републиканската партија, како и на премиерот Бенјамин Нетанјаху.
Кога Помпео не го прифати меморандумот од ерата на Џими Картер, со кој сметаше дека населбите се нелегални, сопственикот на винарницата „Псагот“ именува нова серија вино по државниот секретар и му испрати кутија со вино.
За време на мандатот како државен секретар, Помпео присуствуваше на настани организирани од Фалич вклучувајќи го и евангелистичкиот самит во Де Моин, Ајова. Според блогерот Џоел Розенберг, Фалич го повикал Помпео на настанот да му помогне на Израел да го примени суверенитетот над Западниот Брег.
За време на својата посета, Помпео ќе ја посети и Голанската Висорамнина. Во март минатата година претседателот Доналд Трамп објави дека САД ќе го признаат израелскиот суверенитет над стратешкото плато. Израелската влада одговори со најава за основање нов град наречен „Трамп хајтс“.
Помпео во минатото отстапи од американската политика обраќајќи се на Националната конвенција на републиканците од Ерусалим. Тој исто така стана првиот врвен американски дипломат, кој оствари официјална посета на Западниот ѕид во Ерусалим.
Во октомври 2017 година амбасадорот на САД во Израел, Дејвид Фридман, присуствуваше на деловен форум во официјално својство во населбата Ариел на Западниот Брег, што беше прва ваква посета на претставник на американската влада. Левичарската група „Ј Стрит“ упати остри критики за присуството на Фридман.
„Со официјалното јавно појавување на настан во израелска населба на Западниот Брег амбасадорот Фридман уште еднаш ја премина главната долготрајна црвена линија на двопартиската политика на САД. Администрацијата на Трамп продолжува да испраќа јасна порака за поддршка на движењето за населбите и за агендата на израелската десница“, рече тогаш попретседателот за владини работи на „Ј-Стрит“, Дилан Вилијамс.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Убиен синот на поранешниот либиски лидер Моамер Гадафи
Саиф ал-Ислам Гадафи, син на поранешниот либиски лидер Моамер Гадафи, беше убиен на 53-годишна возраст. Неговиот пат го однесе од очигледен наследник на неговиот татко, низ децении затвор во оддалечен планински град, до неуспешна претседателска кандидатура што на крајот го поткопа изборниот процес. Веста за неговата смрт беше потврдена денеска од извори блиски до семејството, неговиот адвокат Халед ал-Зајди и либиските медиуми, но околностите сè уште не се познати, пишува „Ројтерс“.
Иако не држеше официјална позиција, некогаш се сметаше за најмоќна личност во Либија по неговиот татко, автократ кој владееше повеќе од четири децении. Саиф ал-Ислам ја обликуваше политиката, водеше чувствителни дипломатски мисии и беше инструментален во преговорите за откажување на Либија од оружје за масовно уништување, како и за обештетување на семејствата на жртвите од бомбардирањето на летот 103 на Пан Ам над Локерби во 1988 година.
Решен да ја извлече Либија од статусот на меѓународен отпадник, Саиф ал-Ислам соработуваше со Западот и се претстави како реформатор кој се залага за уставот и почитувањето на човековите права. Образован на Лондонската школа за економија и течно говорејќи англиски јазик, тој беше прифатливото лице на Либија за многу западни влади.
Сепак, кога избувна востанието против долгогодишното владеење на Гадафи во 2011 година, тој без двоумење ја избра семејната и кланската лојалност. Тој стана архитект на бруталното задушување на протестите и ги нарече бунтовниците стаорци. Зборувајќи за „Ројтерс“ за време на востанието, тој рече: „Се бориме тука во Либија, умираме тука во Либија“.
Тој предупреди дека ќе има „реки од крв“ и дека владата ќе се бори „до последниот маж, жена и куршум“. „Цела Либија ќе биде уништена. Ќе ни требаат 40 години за да се договориме како да ја водиме земјата, бидејќи денес секој ќе сака да биде претседател или емир, секој ќе сака да владее“, рече тој, покажувајќи со прстот кон камерата во телевизиско обраќање.
Откако бунтовниците го зазедоа Триполи, Саиф ал-Ислам се обиде да избега во соседниот Нигер преправен како бедуин. Сепак, тој беше заробен од бригадата Абу Бакр Садик на пустински пат и однесен во градот Зинтан, околу еден месец откако неговиот татко беше уапсен и погубен. Се верува дека бил предаден од либиски номад. „Останувам тука. Штом ќе излезам, ќе фрлат куршуми врз мене“, рече тој во времето на неговото заробување.
Следните шест години ги помина во заробеништво во Зинтан, далеку од привилегираниот живот на кој беше навикнат, со тигри како домашни миленици и дружејќи се со британската елита. „Хјуман рајтс воч“ го посети во затвор, а нејзиниот директор за Либија во тоа време, Ханан Салах, рече дека не се пожалил на малтретирање, но изрази загриженост што поголемиот дел од времето го поминал во самица. Му недостасувал еден заб и рекол дека бил изолиран од светот, но имал пристап до телевизија и некои книги.
Суд во Триполи го осуди во отсуство на смрт со стрелање во 2015 година за воени злосторства. Меѓународниот кривичен суд (МКС) во Хаг, исто така, издаде потерница по него за убиство и прогон.
Откако беше ослободен од милицијата во 2017 година според законот за амнестија, тој се криеше во Зинтан со години. Од 2016 година, му е дозволено да комуницира со надворешниот свет и прима посетители со кои разговарал за политиката и состојбата во земјата.
Тој повторно се појави во јавноста во 2021 година, кога се кандидираше за претседател во градот Сабха, облечен во традиционална либиска облека. Тој се потпираше на носталгијата за релативната стабилност што постоеше пред востанието во 2011 година, но неговата кандидатура предизвика контроверзии и жестоко противење од моќни вооружени групи.
Во интервју за списанието „Њујорк тајмс“ во 2021 година, Саиф ал-Ислам ја објасни својата политичка стратегија. „Десет години бев одделен од либискиот народ“, рече тој. „Мора да се вратите полека, полека. Како стриптиз. Мора малку да си играте со нивните умови.“
Свет
Иран се обидува да ги ограничи преговорите со Америка само на една тема
Иран бара разговорите оваа недела со САД да се одржат во Оман, а не во Турција, и нивниот опсег да биде ограничен само на билатерални разговори за нуклеарни прашања, изјави регионален извор.
Барањата на Иран за промена на местото и агендата на разговорите, кои моментално се закажани за петок во Истанбул, доаѓаат во време на зголемени тензии додека САД градат воени сили на Блискиот Исток.
Регионалните актери се обидуваат да посредуваат во решавањето на застојот што доведе до меѓусебни закани за воздушни напади.
„Тие сакаат да го променат форматот, сакаат да го променат опсегот“, рече регионален дипломат запознаен со барањата на Иран. „Тие сакаат да разговараат со Американците исклучиво за нуклеарното досие, додека САД сакаат да вклучат и други теми, како што се балистичките ракети и активностите на иранските посредници во регионот.“
Портпаролката на Белата куќа, Каролин Ливит, за „Фокс њуз“ изјави дека разговорите со Иран се уште се планирани за крајот на оваа недела.
Извор запознаен со ситуацијата изјави дека во разговорите треба да бидат вклучени зетот на Трамп, Џаред Кушнер, специјалниот претставник на САД, Стив Виткоф, и иранскиот министер за надворешни работи, Абас Аракчи. Се очекува да пристигнат и министри од неколку други земји во регионот.
фото/Depositphotos
Свет
Трамп се сретна со претседателот на Колумбија кого го нарече „нарко-бос“
Претседателот на САД, Доналд Трамп, и колумбискиот претседател Густаво Петро се сретнаа за прв пат денес. Нивниот состанок се смета за тест дали можат да ги надминат своите идеолошки разлики и репутацијата за непредвидливост.
Петро ја напушти Белата куќа кратко по 13 часот по локално време, откако помина околу два часа во резиденцијата на американскиот претседател. Средбата меѓу двајцата претседатели се одржа далеку од очите на јавноста.
Белата куќа објави нивна фотографија од Овалната соба, на која се гледа и потпретседателот Џ.Д. Венс, и хартија во рацете на еден од помошниците на Петро на која пишува „КОЛУМБИЈА: Сојузник на Америка против нарко-терористите“.
Трамп отворено повикува на американска доминација над Латинска Америка, па дури и ја преименуваше Монроовата доктрина, политиката на американскиот претседател од 19 век кој ја прогласи областа за сфера на САД, во Доктрина Донро.
President Donald J. Trump meets with Colombian President Gustavo Petro at the White House. pic.twitter.com/1v05LZ4AP1
— The White House (@WhiteHouse) February 3, 2026
Во последните месеци, републиканскиот претседател имаше особено затегнати односи со Петро, поранешен антиимперијалистички герилец кој беше избран за колумбиски претседател во 2022 година.
Двајцата претседатели се судрија во октомври кога Трамп го нарече Питер „нелегален нарко-бос“. Во јануари, американскиот претседател предложи воена акција против Колумбија, некогаш важен сојузник на САД, обвинувајќи го нејзиното раководство дека не успеало да ја спречи трговијата со дрога.
Петро е жесток критичар на Трамп. Тој ги прогласи постапките на владата на Трамп против наводните бродови што транспортираат дрога во Карипското Море за воени злосторства, а американската операција во која беше заробен венецуелскиот претседател Николас Мадуро на почетокот на годината ја нарече „киднапирање“.

