Свет
(Видео) Ракетата на Безос лансирана во вселената: „Успеавме, стигна во орбитата“
Лансирањето на ракетата „Њу Глен“ од компанијата „Блу ориџин“, во сопственост на американскиот милијардер Џеф Безос, пред неколку дена беше откажано во последен момент поради технички проблеми.
Но висока речиси триесет ката (висока е 98 метри и широка 7 метри) и дизајнирана за повеќекратна употреба, ракетата „Њу Глен“ беше лансирана рано утринава од Кејп Канаверал, Флорида. Овој беспилотен тест-лет е наменет да ја прикаже демонстрациската технологијата во вселената за потребите на „Блу ориџин“. Главната цел на мисијата беше да докаже дека „Њу Глен“ може да стигне до орбитата, што би го отворило патот за посложени мисии во иднина.
„Го направивме тоа, ракетата стигна до орбитата“, рекоа тие во пренос во живо славејќи го успехот на мисијата.
Џорџ Нилд, претседател на компанија што промовира приватни вселенски активности, смета дека лансирањето на „Њу Глен“ е добра вест за целиот вселенски сектор бидејќи „добро е да се има конкуренција, да се има опција за избор“. „Ова е исклучително важно за комерцијалната вселенска индустрија, но и за владата и за НАСА, бидејќи не само што ги намалува трошоците туку нуди и план Б во случај на проблеми со уредот“, објасни тој за АФП пред летот.
The NG-1 countdown clock is proceeding. The three-hour launch window opens at 1 a.m. EST (0600 UTC).
Live webcast begins here 20 minutes before launch.https://t.co/wDtmxoDKRs
— Blue Origin (@blueorigin) January 16, 2025
Оваа инаугуративна мисија на „Њу Глен“ се очекува да трае шест часа.
„Њу Глен“ е ракета за повеќекратна употреба. Нејзината прва фаза се напојува со мотори BE-4, кои се напојуваат со течен природен гас и течен кислород. „Блу ориџин“ претходно успеа да ја приземји својата ракета „Њу Шепард“ на копно во Тексас, но овој пат ќе се обиде со контролирано слетување на првата етапа на шлеп во морето – деликатен маневар сличен на оние што ги изведува „Спејс икс“.
По одвојувањето, моторите BE-3U на горната етапа, кои користат течен кислород и водород, покренуваат до 45 метрички тони носивост во ниската орбита на Земјата.
Станува збор за мисија без екипаж, а нејзината носивост го вклучува Blue Ring Pathfinder, која содржи комуникациска низа, енергетски систем и компјутер за летање. „Блу ориџин“ планира да го тестира вселенското летало „Блу ринг“, кое ќе овозможи идни мисии со полнење гориво, пренос на податоци.
Доколку ова лансирање биде успешно, дополнителни летови на „Њу Глен“ се очекуваат во 2025 година.

„Блу ориџин“ веќе има потпишано договори со неколку клиенти, меѓу кои и американската вселенска агенција, која ќе го користи за беспилотна мисија на Марс, и американската влада, која ќе го користи за мисии за национална безбедност.
Од комерцијална страна, „Блу ориџин“ планира да лансира интернет-сателити за неколку компании, а како и „Спејс икс“ со „Старлинк“, треба да биде одговорен и за лансирање сателити од групата „Амазон“.
Џеф Безос и Илон Маск, двајца од најбогатите луѓе во светот, се исто така ривали во сателитскиот интернет простор.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Зеленски: Сакам конкретен датум за ЕУ
Украинскиот претседател, Володимир Зеленски, повика секој мировен договор што би ставил крај на војната во Украина да содржи конкретен датум за пристапување кон ЕУ, објави ДПА.
Во објава на социјалната мрежа „Икс“ синоќа, Зеленски рече дека Киев ќе направи сè за да биде технички подготвен да се приклучи на ЕУ до 2027 година и дека земјата ќе ги постигне барем главните чекори кон членство.
„Сакам конкретен датум“, напиша украинскиот претседател, цитиран од БТА.
It is important that Ukraine will do everything to be technically ready for EU accession by 2027. At least the main steps we will accomplish.
I want a specific date. If in the agreement, under which America, Russia – specifically Putin – I as President of Ukraine, and Europe…
— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) February 11, 2026
Зеленски предупреди дека доколку договорот што треба да го потпишат САД, Русија, Украина и Европа не вклучува конкретен датум за членство, Русија ќе работи на блокирање на процесот – индиректно, преку одредени европски претставници, наместо да дејствува независно.
Тој го опиша членството во ЕУ како безбедносна гаранција за Украина, нагласувајќи ја потребата од специфични детали и фиксен рок.
Зеленски се залагаше за пристапување во ЕУ во 2027 година кон крајот на јануари, и покрај скептицизмот меѓу европските земји. Тој во тоа време рече дека членството на Украина во ЕУ е една од клучните безбедносни гаранции „не само за нас, туку и за цела Европа“.
Свет
(Видео) Израел нов член на Одборот за мир на Трамп
Израел се приклучи на Одборот за мир, иницијатива на американскиот претседател Доналд Трамп, објави вчера премиерот Бенјамин Нетанјаху за време на посетата на Вашингтон, каде што се сретна со Трамп и државниот секретар Марко Рубио, пренесува Ројтерс.
По средбата со Рубио, беше објавена снимка на која Нетанјаху потпишува документ за пристапување на Израел во одборот. Нетанјаху подоцна потврди на социјалната мрежа Икс дека „го потпишал пристапувањето на Израел како член на Комитетот за мир“. Потоа разговараше за Иран со Трамп.
Met with U.S. Secretary of State @marcorubio at Blair House in Washington.
Ahead of my meeting at the White House with President Trump, I signed Israel’s accession as a member of the “Board of Peace.”
We will continue strengthening the unbreakable alliance between Israel and… pic.twitter.com/CJ4Lw92WdX
— Benjamin Netanyahu – בנימין נתניהו (@netanyahu) February 11, 2026
Одборот е овластен со резолуција на Советот за безбедност на ООН, усвоена кон средината на ноември, да воспостави меѓународни сили за стабилизација во Газа. Кревко примирје во регионот започна во октомври според планот на Трамп, потпишан од Израел и палестинската милитантна група Хамас.
Според планот, одборот би требало да ја надгледува привремената администрација во Газа. Трамп потоа објави дека одборот, со кој тој претседава, ќе се прошири за да се справи со глобалните конфликти. Првиот состанок на одборот ќе се одржи на 19 февруари во Вашингтон, а темата ќе биде обновата на Газа.
Свет
Германија пред изборен предизвик: Можно е Меркел да се кандидира за претседателка, јавуваат медиумите
Некогашната германска канцеларка Ангела Меркел би можела да се врати на политичката сцена како кандидатка за сојузна претседателка во 2027 година, пишуваат германските портали „Билд“ и „Фокус“. Според написите, оваа гласина предизвикала силни реакции во јавноста и вознемиреност во редовите на владејачката Христијанско-демократска унија (ЦДУ).
Иако засега нема официјална потврда ниту од ЦДУ, ниту од други партии, шпекулациите добиле тежина бидејќи некои кругови – особено од редовите на Зелените и делумно од социјалдемократите (СПД) – ја гледаат Меркел како можно обединително лице во време на сѐ подлабоки политички поларизации.
Меркел е во пензија од 2021 година, но нејзиното политичко влијание и симболична тежина остануваат силни. Односите меѓу Меркел и актуелниот канцелар Фридрих Мерц (ЦДУ) се одамна нарушени – Меркел го маргинализираше Мерц во почетокот на 2000-тите, а откако тој ја презеде партијата, ја помести десно од центристичките позиции по кои таа беше препознатлива.
Идејата Меркел да стане претседателка доаѓа во овој контекст – како можно балансирање на десниот курс на Мерц и сигнал за стабилност. Иако функцијата на сојузниот претседател е претежно церемонијална, таа има силно морално и политичко влијание.
Германскиот сојузен претседател не се избира директно од граѓаните, туку од специјално тело наречено Бундесферамлунг, составено од пратениците во Бундестагот и ист број претставници именувани од покраинските парламенти. За избор е потребно апсолутно мнозинство во првите два круга, а потоа доволно е и релативно мнозинство.
Меркел би можела да добие поддршка од опозициските Зелени и СПД, доколку тие решат да поддржат кандидат надвор од актуелната парламентарна коалиција. Од ЦДУ, пак, се размислува и за други имиња, меѓу кои се споменуваат Јулија Клекнер (претседателка на Бундестагот) и министерката за образование Карин Прин – блиски до Мерц.
Од мигрантската криза во 2015 година до справувањето со должничката криза во еврозоната, Меркел остави длабока трага во германската и европската политика. Нејзиниот центристички стил доби силна поддршка кај либералните кругови, но и предизвика реакции кои придонесоа за подемот на десничарската Алтернатива за Германија (АФД).
Иако се работи за шпекулација, можноста Ангела Меркел повторно да се појави на политичката сцена, дури и во симболична улога, покажува колку нејзиното влијание сè уште е присутно – и колку актуелните политички односи во Берлин и натаму се дефинираат преку нејзиното политичко наследство. Тековен сојузен претседател е социјалдемократот Франк-Валтер Штајнмаер, кој ја извршува функцијата од 2017 година.

