Свет
Ден на Земјата – што може секој поединец да направи за да ја заштитиме нашата планета?
Додека голем број граѓани од католичка вероисповед од Европа и светот го празнуваат првиот ден од Велигден, 22 Април исто така се одбележува и како Ден на планетата Земја.
На овој датум во целиот свет секоја година се одржуваат разни настани со кои се изразува поддршка за заштита на животната средина, пренесува „Евроњуз“.
Глобална мрежа на голем број организации во текот на целата година работи на справување со најсериозните проблеми за нашата планета, како климатските промени, таложењето пластичен отпад, заштитата на загрозените видови и сл.
Како 22 Април стана Ден на нашата планета?
Мировниот активист Џон Меконел е првиот што ја предложил идејата за Ден на Земјата во 1969 година на конференција на УНЕСКО во Сан Франциско.
Неговата цел била на тој ден да ѝ се оддаде почит кон Земјата како дом на целото човештво и да се промовира концептот за мир меѓу луѓето, а со ваква порака денот првпат бил одбележан на 21 март 1970 година – првиот ден од пролетта на северната хемисфера.
Американскиот сенатор Гејлорд Нелсон го промовирал Денот на планетата Земја еден месец подоцна, на 22 април 1970 година, кога бил сведок за стравотните еколошки штети од масовното излевање нафта во Санта Барбара, Калифорнија, во 1969 година.
Иако првично станува збор за американска иницијатива, концептот беше преземен на меѓународно ниво во 1990 година, со настани организирани во 141 земја.
Како секој поеднинец може да влијае за да ја заштити Земјата?
Обединетите нации објавија прирачник со комичен наслов „Водич за тоа како мрзливите луѓе може да го спасат светот“, во кој се наведени повеќе активности што секој поеднец може да ги преземе за да придонесе кон целите за одржлив развој поставени од организацијата.
Листата категоризира предлози од ниво 1 до ниво 4, во зависност од тоа дали активностите се преземаат дома, на работа или во локалното место на живеење.
Еве неколку предлози од сите четири нивоа:
- Заштедете електрична енергија со приклучување повеќе апарати во продолжен кабел и целосно исклучувајте ги кога не ги користите вклучувајќи го и вашиот компјутер;
- Избегнувајте банкарските извештаи да ги подигате печатени на хартија и своите сметки плаќајте ги онлајн или преку мобилен;
- Не е можно во целост да се избегне купувањето храна и стока спакувана во пластична амбалажа, но гледајте тоа да го сведете на минимум;
- Купете си килим – теписите и килимите го прават вашиот под топол и ќе ви помогнат да заштедите при затоплувањето на домот;
- Практикувајте кратки туширања – со бањањето во када се троши многу повеќе вода отколку 5-10 минути минати под туш;
- Вашата коса и облека сушете ги природно наместо со помош на фен, односно машина. Кога ја перете облеката, внимавајте да го искористите целиот капацитет на машината;
- Јадете помалку месо, живина и риба. Повеќе ресурси се користат за да се обезбеди месо отколку растенија;
- Планирајте ги вашите оброци – при пазарење користете листа и избегнувајте да купувате водени од импулсот. Не наседнувајте на маркетинг-трикови кои ве тераат да купите храна, облека и предмети повеќе отколку што ви се потребни;
- Возете велосипед, пешачете или користете јавен превоз. Патувајте со автомобил само кога сте во поголема група;
- За пиење вода или кафе употребувајте амбалажи што повторно може да се искористат.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Ерик Дејн една недела пред неговата смрт: „Се обидувам да си го спасам животот“
Ерик Дејн почина на 54-годишна возраст по битка со амиотрофична латерална склероза (АЛС), потврди неговото семејство. Ѕвездата на серијата „Вовед во анатомија“ (Grey’s Anatomy) остави зад себе и силна порака за борбата против болеста.
„Се обидувам да си го спасам животот и, ако моите постапки можат да ги поместат работите напред за мене и безброј други, задоволен сум“, рече тој во интервју за Time100 објавено минатата недела.
Неговото семејство го опиша како страствен застапник за свеста и истражувањето за дегенеративната болест. Тие додадоа дека тој бил решен да направи разлика за другите што се борат во истата борба.
АЛС е дегенеративна болест за која нема лек и постепено ги ослабува мускулите сè додека лицето повеќе не може да функционира самостојно. Со текот на времето, пациентите повеќе не можат да јадат или дишат без помош. Дејн јавно ја откри својата дијагноза во април минатата година, а пациентите со АЛС обично живеат помеѓу две и пет години по дијагнозата.
Во интервјуто, тој зборуваше за своите напори за подигање на свеста за болеста и обезбедување средства за истражување. Тој се приклучи на одборот на директори на Target ALS и им помогна да ја постигнат својата цел да соберат половина милион долари. Тој, исто така, ја започна иницијативата I AM ALS, со цел да обезбеди 1 милијарда долари федерално финансирање за истражување на болеста.
„Неопходно е да го споделам моето патување со што е можно повеќе луѓе затоа што повеќе не чувствувам дека мојот живот е само мој“, рече тој претходно, објаснувајќи зошто јавно зборува за својата дијагноза.
Тој призна во „Добро утро Америка“ дека дијагнозата го направила „лут“ и дека ја изгубил функцијата на десната рака, а се плашел дека може да ја изгуби функцијата на левата. Во јануари 2026 година, тој требаше да добие награда за неговиот придонес во истражувањето на АЛС, но не можеше да присуствува поради, како што рече, „физичките последици од АЛС“.
Свет
Украински генерал: Можеме да се бориме уште со години
Олександр Пивненко, командант на Националната гарда на Украина, изјави дека Украина е способна да води војна уште неколку години и го отфрли тврдењето на американскиот претседател Доналд Трамп дека земјата ќе изгуби ако наскоро нема прекин на огнот. Тој нагласи дека задачата на Украина е да ја зачува својата територија и население, пишува „Украинска правда“.
Во интервју за BBC News Ukrainian, Пивненко рече дека не се согласува со проценката на Трамп дека Украина ќе ја изгуби војната ако наскоро не се постигне прекин на огнот.
„Подготвени сме да се бориме уште неколку години, во тоа сум 100 проценти сигурен. Но, војните мора да завршат на крајот. Општо земено, тешко е да се разбере дека на оваа планета се убиваат луѓе за територија и ресурси. Ова мора да престане“, рече Пивненко.
Ukrainian National Guard commander Oleksandr Pivnenko tells the BBC that the Ukrainian troops would withdraw from Donbas if ordered, but that would make the resistance Ukraine put up in the last few years look pointless.
That’s the trap the Ukrainian leadership has led itself… pic.twitter.com/VFMGi3Qjrp
— Leonid Ragozin (@leonidragozin) February 20, 2026
Тој објасни дека од воена гледна точка, победата за Украина значи ослободување на окупираните територии. Тој призна дека ова можеби не е непосреден приоритет, но дека Украина останува стратешки посветена на оваа цел.
„Воената победа за Украина е, секако, враќање на нашите територии“, нагласи тој. „Разбирам дека ова можеби не е цел за денес, но останува клучно за иднината. Може да потрае неколку децении – не е важно.“
На прашањето дали Украина може да се согласи на територијални отстапки, тој одговори дека Киев во моментов не разгледува таква можност.
„Прекин на огнот по линијата на контакт е нешто што можеме да го разбереме. Но, никој нема да се откаже од територија“, рече тој.
На 13 февруари, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека неговиот украински колега Володимир Зеленски „мора да дејствува“ и да постигне договор за завршување на војната. Неговите коментари дојдоа среде медиумските извештаи дека американските и украинските преговарачи размислуваат за потпишување мировен договор во март и одржување избори во Украина во мај.
Зеленски им рече на новинарите во тоа време дека САД предложиле завршување на војната до летото, бидејќи Вашингтон тогаш ќе се фокусира на изборите за Конгресот на САД.
На 17 февруари, пред трилатералните разговори во Женева, Трамп рече дека „подобро е Украина брзо да седне на преговарачката маса“.
Истиот ден, Зеленски во интервју за „Аксиос“ рече дека „не е фер“ што Трамп продолжи јавно да ја повикува Украина, а не Русија, да направи отстапки за мир.
Белата куќа објави „значаен напредок“ од двете страни по разговорите во Женева на 17 и 18 февруари.
Свет
На жртвите на Епстин ќе им бидат исплатени 35 милиони долари како дел од спогодба
Телото што управува со имотот на осудениот сексуален престапник Џефри Епстин се согласи да исплати 35 милиони долари за да се реши колективната тужба во која и двајца негови поранешни советници ги обвинуваат за помагање во трговија со млади жени и тинејџерки со цел сексуална експлоатација.
Тужбата од 2024 година е поднесена против поранешниот личен адвокат Дарен Индика и поранешниот сметководител Ричард Кан, кои, според тврдењата на тужителите, му помагале на Епстин да ги прикрие своите злоупотреби преку сложена мрежа од корпорации и банкарски сметки, пренесе Ројтерс.
Адвокатската фирма Boies Schiller Flexner ги застапува жртвите.
Со прифаќањето на спогодбата, Индика и Кан не признаваат вина, изјави нивниот адвокат Даниел Х. Вајнер.
Епстин почина во затвор во Њујорк во август 2019 година, а смртта беше прогласена за самоубиство.
Претходно, телото што управува со имотот на Епстин исплати 121 милион долари преку фонд за реституција на жртвите и дополнителни 49 милиони долари во други спогодби.
Оваа спогодба се очекува да обезбеди дополнителна помош за жртвите кои сè уште не примиле надомест и затвора уште еден правен спор поврзан со наследството на контроверзниот финансиер.

