Свет
„Дејли бист“: Трамп му дал одврзани раце на Помпео да врши притисок врз Иран
Американските медиуми објавија дека претседателот на САД, Доналд Трамп, му дал зелено светло на шефот на Стејт департментот, Мајк Помпео, дека може да врши притисок врз Иран колку што сака, само без да предизвика Трета светска војна, пишува американскиот портал „Дејли бест“ (DailyBeast), повикувајќи се на високи американски официјални претставници чии идентитети не се откриени.
Трамп им дал одврзани раце на Помпео, останатите дипломати, како и на своите советници, во контекст на вршењето притисок врз Иран.
Во текстот се наведува дека Трамп во последните недели е фокусиран особено на резултатите од претседателските избори и дека посветува големо внимание на надворешнополитичките прашања. Прашањето за Иран, како што се наведува, во потполност му го препуштил на Помпео.
Американските официјални претставници на кои се повикува авторот на текстот и наведува дека сведочеле на разговорите на Трамп и Помпео, порачаа дека Трамп дал овластување на американскиот државен секретар да врши притисок врз Иран колку сака, но со тоа да не предизвика Трета светска војна.
Тоа ѝ остава на располагање низа опции на администрацијата во заминување – меѓу нив, задушувачки режим на санкции и молк поради атентатот врз ирански државјани.
Исто така, се наведува дека е можно да постоела соработка меѓу израелските и американските разузнавачки служби во врска со атентатот на иранскиот научник Мухсин Фахризаде. Фахризаде, кој беше клучна фигура на иранската нуклеарна програма, во петокот го убија неидентификувани вооружени напаѓачи на периферијата на Техеран, главниот град на Иран.
Иранските официјални претставници го обвинија за убиството Израел, чиј премиер Бенјамин Нетанјаху пред две години одржа презентација за иранската нуклеарна програма и изјави дека треба да се запамети името на Фахризаде.
Се очекува администрацијата на Трамп, пред предавањето на Белата куќа на победникот на американските претседателски избори, Џо Бајден, кое е планирано за 20 јануари, да воведе нови економски санкции на Иран и да преземе чекори кои ќе ја доведат иранската економија во тешка ситуација.
Поединци вклучени во изработката на политиката на администрација на Трамп во Иран, веруваат дека кампањата за максимален притисок ќе ја ограничи можноста на Бајден да се врати на вистинскиот пат со Техеран затоа што некои од санкциите е тешко да се отстранат, особено оние фокусирани на човековите права и тероризмот.
Поединци запознати со размислувањето на тимот на Бајден велат дека избраниот претседател има јасна стратегија за справување со Иран и со санкциите по јануари. Тој план во голема мера зависи од желбата на Бајден да се врати во Заедничкиот сеопфатен план за акција (ЈЦПОА), нуклеарниот договор за кој се договараше за време на администрацијата на Обама ако Иран се согласи да го почитува.
„Ако Иран ја загризе мамката, што очигледно е намерата зад атентатот врз Фарихзаде, тогаш тоа веројатно го оневозможува враќањето во ЈЦПОА и дипломатијата. Ако Иран не ја загризе мамката … Не знам дали тоа навистина ги менува изборите со кои се соочува тимот на Бајден или Иран во јануари “, вели Џерет Блан, поранешен координатор за иранска нуклеарна имплементација во Стејт департментот на Обама .
Било какви преговори меѓу администрацијата на Бајден и Иран би вклучувале разговори за укинување на некои санкции, но тие санкции најверојатно ќе бидат укинати само ако и кога Техеран ќе се придржува до договорот.
„Иран вели дека е подготвен да се врати во согласност со ЈЦПОА и да повлече некои од донесените одлуки. И САД велат дека ќе укинат некои од санкциите. Нема законска пречка за нивно менување. Многу од нив беа наметнати од политички причини “, рече поранешен висок функционер на администрацијата на Обама.
„Најверојатно, тоа ќе биде пристап во два чекори за Бајден – враќање назад и потоа можеби повторно преговарање за поинаков, подобар договор“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Стармер за изјавата на Трамп: Навредлива и, искрено, ужасна. Тој треба да се извини
Тврдењата на Доналд Трамп дека британските војници не биле на првите линии во Авганистан предизвикаа негодување во Велика Британија, а премиерот Кир Стармер ги нарече „навредливи и искрено ужасни“.
Ветераните, нивните семејства и политичарите од сите партии ги осудија коментарите на американскиот претседател, а мајката на еден од најтешко повредените војници ги опиша како „крајна навреда“, објави Скај њуз.
Во интервју за Фокс њуз во Давос, Трамп ги повтори своите критики кон сојузниците на НАТО, доведувајќи ја во прашање нивната сигурност.
The US has the most disgusting, deceitful, narcissistic, and corrupt president of all time:
"We never needed NATO," Trump declared.
"We never asked anything of them. You know, they say they sent troops to Afghanistan, and they did. But they stayed back a little, a little… pic.twitter.com/lpXqQiwIBq
— Jürgen Nauditt 🇩🇪🇺🇦 (@jurgen_nauditt) January 22, 2026
„Никогаш не ни биле потребни. Ќе кажат дека испратиле некои војници во Авганистан… и навистина, останаа малку во позадина, малку подалеку од првите линии“, рече тој.
„Во Авганистан беа убиени 457 војници, а стотици беа ранети“
„Ги сметам коментарите на претседателот Трамп за навредливи и искрено, ужасни“. Тој додаде дека не е изненаден што тие „предизвикале толку многу болка на најблиските на оние што биле убиени или повредени“ и дека „сигурно би се извинил“ ако беше на местото на Трамп, изјави британскиот премиер попладнево.
Даунинг стрит изјави дека Трамп „погрешил“ што ја омаловажувал улогата на британските војници, посочувајќи дека тие служеле заедно со американските сили во „продолжени борбени операции“. Портпаролот на премиерот потсети на 457-те убиени британски војници и „стотици“ ранети, додавајќи: „Неверојатно сме горди на нашите вооружени сили и нивната служба и жртва никогаш нема да бидат заборавени“.
Политичарите од различни партии се придружија на осудите. Министерот за одбрана во сенка, Џон Хили, нагласи: „Член 5 од НАТО е активиран само еднаш. Велика Британија и нејзините сојузници во НАТО одговорија на повикот на САД. И повеќе од 450 британски лица ги загубија животите во Авганистан“. Лидерот на либералните демократи, Сер Ед Дејви, истакна: „Трамп пет пати избегнал воена служба. Како се осмелува да ја доведува во прашање нивната жртва“.
Контекст и факти
Авганистан е единствениот конфликт во кој е активиран Член 5 на НАТО за колективна одбрана, а беше активиран од САД по нападите на 11 септември. 2.461 американски војник загинаа за време на војната, додека сојузниците, вклучувајќи ја и Велика Британија, претрпеа 1.160 смртни случаи, што претставува околу една третина од вкупните жртви на коалицијата. Британските сили водеа тешки битки во градови како Сангин, Муса Кала и Над Али.
За разлика од искуствата на војниците на терен, Доналд Трамп пет пати избегна регрутација за Виетнамската војна, четири пати поради студентскиот статус и петти пат затоа што имаше лекарско уверение.
Поранешниот британски амбасадор во Авганистан, Сер Николас Кеј, за Скај њуз изјави дека американскиот претседател „греши“ и „очигледно не го цени и почитува НАТО на начинот на кој треба“.
Европа
Зеленски: Украинската армија може да биде темел на идната европска армија
Украинскиот претседател Володимир Зеленски во петокот изјави дека украинската армија, со оглед на нејзиното борбено искуство, би можела да стане основа за идните обединети европски вооружени сили. Тој нагласи дека Украина е подготвена да се приклучи на таква структура по завршувањето на војната, но ја повика Европа веќе сега да ја подготви финансиската основа за задржување на искусен воен персонал.
„Искрено, сите разбираат дека денес имаме најголема и најискусна армија, со вистинско борбено искуство – меѓу сите европски армии – затоа што сме во војна. Затоа украинската армија би можела да послужи како основа за обединети европски вооружени сили. За да се постигне ова, треба да се преземат неколку чекори, но едноставно немаме време за нив во моментов“, рече тој во гласовна порака до новинарите.
🚨ZELENSKYY SAID THAT THE UKRAINIAN ARMY SHOULD SERVE AS THE FOUNDATION FOR A UNITED EUROPEAN ARMED FORCES
"Frankly, everyone understands that we have the largest and the most experienced army today, with real combat experience – among all European armies – because we are at… pic.twitter.com/HwZjAi5OOB
— Kateryna Lisunova (@KaterynaLis) January 23, 2026
„Ова вклучува правни чекори, бирократски чекори и чекори поврзани со обезбедување извори на финансирање. Немаме време за тоа бидејќи нашиот фокус е на фронтовските линии. Кога ќе заврши војната, сигурно би се приклучиле на таква структура. Што би можела да направи Европа? Она што отсекогаш сме го велеле – да се подготви целата финансиска основа сега. Имаме армија и ќе продолжиме да имаме силна армија. Но, ако сакаме да имаме дополнителни сили, знаеме дека многу луѓе ќе останат, додека други ќе сакаат да бараат различни работни места, различни плати и различен животен пат. Сепак, не сакаме да го изгубиме нивното искуство“, додаде тој.
„За да се задржи ова искуство, потребна е силна дополнителна финансиска поддршка – да се охрабрат луѓето да останат во армијата. Ова бара извори на финансирање, а Европа сигурно може да ги најде. Ова се меѓу основните чекори потребни за да се обезбеди дека луѓето со искуство ќе останат. Потоа тие ќе пренесат релевантно знаење, технологии, обука и така натаму“, заклучи Зеленски.
Свет
Мелони: Европа ќе изгуби сè во конфликт со Америка
Италијанската премиерка Џорџија Мелони застана во одбрана на Доналд Трамп на состанокот со лидерите на Европската унија оваа недела, повикувајќи на претпазливост во односите со американскиот претседател, објави Политико.
Се наведува дека таа ги повикала политичарите да не го етикетираат Трамп како „луд или непредвидлив“ и рекла дека „Европа ќе изгуби сè во конфликт со Америка“. Коментарите доаѓаат во време кога Мелони е домаќин на германскиот канцелар Фридрих Мерц во Рим.
Тој им рече на новинарите дека би бил спремен да се придружи на иницијативата на американскиот претседател „Одбор за мир“ за Газа, но дека не може да го прифати планот во неговата сегашна форма.

