Свет
Европска верзија на планот на Трамп за Украина: точката 3 е целосно избришана
Преговорите за прекин на руската агресивна војна во Украина се во полн ек, но американскиот план од 28 точки предизвика загриженост во Европа. Како резултат на тоа, европските партнери одговорија со детален контрапредлог кој значително омекнува голем број клучни точки во корист на Украина, пишува германскиот Велт, додавајќи дека новинската агенција Ројтерс имала пристап до целиот документ. Треба да се напомене дека претходно беше протечен и посебен европски план за Украина.
Според европскиот предлог, Киев повеќе нема да биде должен да ѝ ги предаде на Русија териториите што сè уште ги контролира, а нема и фактичко признавање на териториите што ги окупира Русија. Понатаму, се предлага да се ограничи големината на украинските вооружени сили на 800.000 војници, наместо 600.000 како што е наведено во американскиот план. Една од клучните промени се однесува и на замрзнатите руски државни средства, кои би биле одмрзнати дури откако Русија ќе плати надомест за воена штета.
Особено е значајно што третата точка од американскиот план е целосно избришана. Во него се наведува: „Од Русија се очекува да не ги напаѓа своите соседни земји и дека НАТО нема дополнително да се шири“. Европската верзија, исто така, не го исклучува експлицитно идното пристапување на Украина во НАТО, ниту одобрува општа амнестија за воени злосторства. Рокот за одржување избори во Украина, кој беше поставен на 100 дена во американскиот план, повеќе не се споменува; наместо тоа, се наведува дека тие треба да се организираат „што е можно поскоро“.
Во моментов не е познато до кој степен овие предложени промени се прифатени во преговорите меѓу САД и Украина во Женева. Сепак, според американската влада, постигнат е „огромен напредок“ и Украина сега е задоволна од планот.
27-те точки на ЕУ за прекин на војната во Украина:
1. Потврден е суверенитетот на Украина.
2. Склучен е сеопфатен и целосен пакт за ненапаѓање меѓу Русија, Украина и НАТО. Сите двосмислености од последните 30 години ќе бидат отстранети.
3. (Избришано: 3. Се очекува Русија да не ги нападне своите соседни земји и дека НАТО нема дополнително да се шири.)
4. По потпишувањето на мировниот договор, ќе се одржи дијалог меѓу Русија и НАТО за да се решат сите безбедносни проблеми и да се создаде средина за деескалација што ќе обезбеди глобална безбедност и ќе ги подобри можностите за вмрежување и идните економски можности.
5. Украина ќе добие цврсти безбедносни гаранции.
6. Големината на украинската армија во мирно време треба да биде ограничена на 800.000.
7. Пристапувањето на Украина во НАТО зависи од консензус меѓу членките на НАТО, кој, сепак, не постои.
8. НАТО ја изјавува својата подготвеност трајно да не стационира трупи под нејзина команда во Украина во мирновременски услови.
9. Борбени авиони на НАТО ќе бидат стационирани во Полска.
10. Американска гаранција што одговара на Член 5 (Обврска за меѓусебна помош на НАТО).
- САД добиваат гаранциска накнада.
- Доколку Украина ја нападне Русија, ја губи гаранцијата.
- Доколку Русија ја нападне Украина, со силен координиран воен одговор, сите глобални санкции ќе бидат вратени и секое признавање на нова територија ќе биде повлечено, како и сите други придобивки од овој договор.
11. Украина ги исполнува условите за членство во ЕУ и, во текот на периодот на разгледување, добива краткорочен поовластен пристап до европскиот пазар.
12. Голем глобален пакет за обнова на Украина, вклучувајќи, но не ограничувајќи се на:
- Воспоставување на Фонд за развој на Украина за инвестирање во индустрии со висок раст, како што се технологија, центри за податоци и проекти за вештачка интелигенција.
- Соединетите Американски Држави ќе работат со Украина за заедничка обнова, проширување, модернизација и управување со гасната инфраструктура на Украина, вклучувајќи ги нејзините цевководи и складишта.
- Заеднички напори за обнова на областите разурнати од војната, така што градовите и станбените области ќе можат да бидат обновени, рехабилитирани и модернизирани.
- Развој на инфраструктурата.
- Екстракција на минерални и природни ресурси.
- Светската банка ќе состави посебен пакет за финансирање за финансиска поддршка на овие напори.
13. Русија треба постепено да се реинтегрира во глобалната економија.
- Олеснувањето на санкциите ќе се дискутира и ќе се договара постепено и од случај до случај.
- Соединетите Американски Држави ќе склучат долгорочен договор за економска соработка за унапредување на меѓусебниот развој во областите на енергетиката, природните ресурси, инфраструктурата, вештачката интелигенција, центрите за податоци, ретките метали, заедничките проекти во Арктикот, како и разни други меѓусебно корисни деловни можности.
- Русија ќе биде повторно примена во Г8.
14. Украина ќе биде целосно обновена и финансиски компензирана, вклучително и преку рускиот државен имот кој ќе остане замрзнат сè додека Русија не ја компензира Украина.
15. Ќе се формира заедничка работна група за безбедност со учество на САД, Украина, Русија и Европејците за промовирање и спроведување на сите одредби од овој договор.
16. Русија законски ќе воспостави политика на неагресија кон Европа и Украина.
17. САД и Русија се согласуваат да го продолжат Договорот за неширење и контрола на нуклеарно оружје, вклучително и Fair Start.
18. Украина ја изјавува својата подготвеност да остане држава без нуклеарно оружје, во согласност со Договорот за неширење на нуклеарно оружје.
19. Нуклеарната централа Запорожје ќе биде рестартирана под надзор на МААЕ, а произведената електрична енергија ќе биде подеднакво поделена (50:50) меѓу Русија и Украина.
20. Украина ги усвојува правилата на ЕУ за верска толеранција и заштита на јазичните малцинства.
21. Територии: Украина се обврзува да не ги враќа своите окупирани територии со воени средства. Преговорите за размена на територии започнуваат на линијата на контакт.
22. Откако ќе се постигнат идните територијални договори, и Руската Федерација и Украина се обврзуваат да не ги менуваат овие договори со сила. Во случај на прекршување на оваа обврска, сите безбедносни гаранции престануваат да важат.
23. Русија не смее да се меша во користењето на Днепар од страна на Украина за комерцијални цели, а ќе се постигнат договори за да се овозможи непречен транспорт на жито преку Црното Море.
24. Ќе се формира хуманитарен комитет за решавање на нерешените прашања:
- Сите преостанати затвореници и тела ќе бидат разменети по принципот „сите за сите“.
- Сите цивилни затвореници и заложници, вклучително и децата, ќе бидат вратени.
- Ќе има програма за повторно обединување на семејствата.
- Ќе се преземат мерки за ублажување на страдањата на жртвите од конфликтот.
25. Украина ќе одржи избори што е можно поскоро по потпишувањето на мировниот договор.
26. Ќе се преземат мерки за ублажување на страдањата на жртвите од конфликтот.
27. Овој договор ќе биде правно обврзувачки. Неговото спроведување ќе го следи и гарантира Мировниот совет, со кој претседава претседателот Доналд Џ. Трамп. Во случај на прекршувања, ќе се воведат санкции.
28. По согласност на сите страни во овој меморандум, прекинот на огнот ќе стапи во сила штом двете страни ќе се повлечат на договорените точки за да започнат со спроведување на договорот. Модалитетите на прекинот на огнот, вклучително и мониторингот, ќе бидат договорени меѓу двете страни под надзор на САД.
фото: принтскрин
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Исчезна авион во Индонезија
Авион ATR 400 на лет од Џогјакарта кон Макасар го изгубил контактот во индонезиската провинција Јужен Сулавеси, јавија денеска локалните медиуми.
Леталото на компанијата Indonesia Air Transport требало да слета на Меѓународниот аеродром Султан Хасанудин во Макасар. Контактот наводно бил изгубен околу 13:17 часот по локално време, додека авионот летал над подрачјето на Марос, пренесе Синхуа.
Индонезиската агенција за пребарување и спасување Basarnas во Макасар соопшти дека тимови се упатени на сомнителна локација, откако од AirNav Indonesia добиле податоци со координати.
Според информациите, потрагата се спроведува во областа Леанг-Леанг во регентството Марос.
Шефот на операции на Basarnas во Макасар, Анди Султан, изјави дека првичните информации укажуваат оти авионот бил на пат кон Макасар кога е изгубен контактот.
Во заедничката операција за пребарување и спасување учествуваат три тима со околу 25 лица.
Началникот на полицијата во регентството Марос, Даглас Махендраџаја, изјави дека полицијата ги проверува наводите за губење на контактот со авионот, додавајќи дека информацијата сè уште не е официјално потврдена.
Свет
Иранскиот врховен лидер го обвини Трамп за немирите и жртвите
Протестите што со недели го потресуваа Иран се смирија, но зад себе оставија илјадници жртви и тешки обвинувања. Иранскиот врховен водач Али Хамнеи го обвини американскиот претседател Доналд Трамп за „жртвите и штетите“ настанати за време на немирите, пренесува Скај њуз.
Во својата прва објава на социјалната мрежа „Икс“ по 12 јануари, иранскиот врховен водач Али Хамнеи изјави дека Доналд Трамп го смета за одговорен за жртвите, штетите и клеветите што ги изнел против иранскиот народ.
Хамнеи претходно ги обвини демонстрантите дека дејствуваат во име на Трамп и други „странски терористи“, нарекувајќи ги „вандали и“ кои „ги уништуваат сопствените улици за да го израдуваат претседателот на друга земја“.
За време на немирите, дел од демонстрантите ги палеа фотографиите на Хамнеи, што стана симбол на пркос и отпор против режимот.
Според организациите за човекови права, во насилното задушување на протестите биле убиени над 3.000 луѓе, додека иранските власти признаваат околу 300 жртви. Демонстрациите избувнаа кон крајот на декември поради економската криза, а прераснаа во протести против клерикалната власт.
Иако животот во Техеран и другите градови постепено се нормализира, властите спроведуваат процена на штетите, додека интернетот бил речиси целосно блокиран повеќе од една недела, што ја отежнало независната проверка на настаните.
Фото: ЕПА
Свет
Првпат во Франција поднесен предлог за излез од НАТО
Во Франција за првпат е поднесен парламентарен предлог со кој се повикува на повлекување на земјата од НАТО. Иницијативата ја покрена потпретседателката на Народното собрание и членка на левичарската партија Непокорена Франција (LFI), Клеманс Гете, пренесува Танјуг.
Резолуцијата бара одвојување од западниот воен сојуз и доаѓа во момент на растечки сомнежи околу улогата на Соединетите Американски Држави и насоката на европската безбедносна политика, пишува Берлинер Цајтунг.
Гете наведе дека политиката на САД, вклучително и, како што тврди, „незаконското киднапирање на претседателот на Венецуела“ Николас Мадуро, заканите кон Гренланд, санкциите кон европски функционери и наметнувањето трговски договори, покажуваат дека САД „ефективно ѝ доделуваат на ЕУ статус на вазална држава“.
Според Гете, членството на Франција во НАТО ја изложува земјата на стратешки ризик и би можело да ја вовлече во конфликти кои не се во согласност со нејзините национални интереси.
Таа смета дека излегувањето од НАТО би ѝ овозможило на Франција да ја врати воената и дипломатската независност, да стане неврзана сила и, благодарение на нуклеарното одвраќање, самостојно да ја брани својата територија.
Истовремено, раскинот со алијансата, според неа, не би значел изолација. Франција би можела да го зголеми меѓународното влијание и да промовира мировни иницијативи во франкофонијата, во Обединетите нации, ОБСЕ и други меѓународни форуми.
Политичкиот контекст покажува дека ваков потег не е невозможен: левичарскиот сојуз LFI ја има најсилната пратеничка група во Народното собрание, додека десничарското Национално собрание на Марин Ле Пен исто така е критично кон НАТО.
Францускиот претседател Емануел Макрон во повеќе наврати изразуваше сомнежи околу насоката на алијансата, предупредувајќи на закани од Вашингтон, особено во врска со Гренланд. Во 2019 година, Макрон дури го опиша НАТО како „мозочно мртов“.

