Социјалните мрежи наскоро би можеле да се соочат со нова, далеку пософистицирана закана – роеви на вештачка интелигенција што ќе шират дезинформации, ќе ги вознемируваат корисниците и ќе влијаат врз демократските процеси. На ова предупредуваат научници, кои велат дека ваквите системи би можеле радикално да го променат начинот на кој се формира јавното мислење во дигиталниот простор.

Според коментар објавен на 22 јануари во научното списание Science, таканаречените „роеви на вештачка интелигенција“ имаат потенцијал да станат ново оружје во информативните војни.

Тешко препознатливи дигитални актери

За разлика од класичните ботови, кои најчесто се примитивни и релативно лесно се откриваат, овие напредни системи можат убедливо да го имитираат човечкото однесување. Тие се способни да се прилагодат на онлајн-заедниците во кои се вметнати, да комуницираат со други корисници и да создадат впечаток на спонтано и автентично дејствување.

Со други зборови, на корисниците може да им изгледа дека пред нив се формира мнозинско мислење, иако во реалноста тоа е внимателно оркестриран процес управуван од вештачка интелигенција.

Замислете ситуација во која ставовите во вашата омилена онлајн-заедница одеднаш почнуваат брзо да се зацврстуваат околу теми за кои до неодамна се воделе жестоки дебати. Луѓето, по правило, имаат тенденција да го следат она што го доживуваат како мнозинско мислење. Проблемот настанува кога тоа „мнозинство“ всушност не постои, туку е создадено од невидлив рој агенти на вештачка интелигенција што дејствуваат во интерес на поединец, политичка партија, корпорација или држава.

Слабост на човечката природа

Како што објаснува коавторот на коментарот, Јонас Кунст, професор по комуникација на норвешкото бизнис училиште BI, луѓето по природа се склони кон конформистичко однесување. Тие често ги прифаќаат ставовите и однесувањата на мнозинството затоа што тоа им дава чувство на сигурност, припадност и социјална коректност – дури и кога не се целосно убедени дека мнозинството е во право.

Иако ретко сакаат да го признаат тоа, многумина веруваат дека ставот што го дели мнозинството има посебна вредност. Токму оваа слабост, предупредува Кунст, роевите на вештачката интелигенција би можеле исклучително ефикасно да ја искористат.

Од манипулација до дигитален линч

Манипулацијата со јавното мислење, сепак, не е единствената опасност. Истите системи би можеле да се користат и за организирано онлајн-вознемирување. Луѓе кои не се согласуваат со доминантен наратив би можеле, наместо од вистински корисници, да бидат нападнати од роеви на вештачка интелигенција.

Таквите координирани напади би можеле да прераснат во своевиден дигитален линч, кој би траел сè додека целта не биде замолчена или целосно избркана од платформата.

Унгарскиот премиер Виктор Орбан изјави денеска дека војната претставува голем ризик за Унгарија, бидејќи, како што рече, „за разлика од САД, Европејците одлучија да ја поддржат војната и ќе ѝ обезбедат на Украина сè што ѝ е потребно за водење војна“.

– Порано или подоцна ќе испратат војници. Постојат писмени договори меѓу Франција и Велика Британија. Кога трупите ќе бидат испратени во Украина, војници ќе заминат и од Унгарија, особено ако земјата има влада која не може да каже ‘не’ во Брисел“, изјави Орбан.

Тој оцени дека за избегнување на вклучување во војната е потребна „памет“, додавајќи дека лидерите мора да бидат паметни, лукави и искусни.

– Можам да ја задржам Унгарија надвор од војна, за разлика од Иштван Тиса или Миклош Хорти, рече Орбан, алудирајќи на поранешни унгарски државници од периодот пред Втората светска војна.

Орбан изјави дека се спротивставува на „бриселската илузија“ дека војната нема да ја чини Европа ништо, бидејќи, според таа логика, Русија ќе плати репарации и ќе биде „плен“.

– Ако Унгарија влезе во војна, тоа би нè чинело нас, нашите деца и внуци во следните 10 до 20 години, затоа мораме да кажеме ‘не’, рече Орбан.

Тој додаде дека Унгарија не мора да зазема страна ниту со Украина, ниту со Русија.

– Јас стојам на страната на Унгарија. Имаме сопствени цели и национални интереси. Ќе купуваме гас и нафта од Русија и ќе тежнееме кон добрососедски односи со Украина по завршувањето на војната, изјави Орбан.

Според него, Унгарија не би можела да го задржи системот на ограничување на цените на комуналните услуги без евтина руска енергија, додавајќи дека прекинот на снабдувањето со руски гас и нафта би довел до повеќекратно зголемување на цените во споредба со соседните земји.

– Украина бара 800 милијарди евра за управување со државата во следните 10 години и уште 700 милијарди за воени цели. Таа сума би го финансирала унгарскиот пензиски систем 60 години и семејните субвенции 40 години, изјави Орбан.

Неколку експлозии се пријавени нво Иран денеска, во услови на зголемени стравувања од војна во регионот, јави ДПА.

Во пристанишниот град Бандар Абас, на Персискиот Залив, едно лице загина, а 14 се повредени во експлозија, соопшти новинската агенција Тасним, која е блиска до Исламската револуционерна гарда (ИРГЦ).

Очевидци пријавиле и најмалку една експлозија во близина на главниот град Техеран. Иранските медиуми, повикувајќи се на официјален извор, наведоа дека се запалила трска во корито на река.

Во југозападниот дел на Иран, онлајн-порталот Нур њуз, повикувајќи се на шефот на противпожарната служба во градот Ахваз, објави дека експлозија на гас усмртила четири лица.

Тасним ги демантираше гласините дека експлозијата во Бандар Абас била обид за напад врз командантот на морнарицата на ИРГЦ, Алиреза Тангсири.

Државната новинска агенција ИРНА објави фотографија од делумно уништениот преден дел на повеќекатна станбена зграда. Државната телевизија соопшти дека експлозијата била предизвикана од истекување гас.

Наскоро треба да започне тридневна поморска воена вежба на ИРГЦ во Персискиот Залив, во која се очекува да учествуваат и Кина и Русија.

Маневрите се најавени во период кога американскиот претседател Доналд Трамп распореди флота, вклучително и носачи на авиони, во регионот.

Трамп во повеќе наврати ѝ се закануваше на власта во Техеран со интервенција, поради, како што наведе, бруталното задушување на протестите од страна на иранскиот безбедносен апарат.