Свет
Извикал „Робо, дај ми рака“, па пукал кон словачкиот премиер – кој е човекот што стои зад атентатот на Фицо
Словачкиот премиер Роберт Фицо, кој беше застрелан во средата, сѐ уште е во тешка состојба. Според словачките медиуми, се очекува тој да биде подложен на уште една операција, а тоа е на колкот. Човекот што трипати пукаше во Фицо среде бел ден по владиниот состанок се вика Јурај Цинтула. Има 71 година, пензиониран, писател и поранешен чувар. Како што кажа и самиот по апсењето, пукал во Фицо „бидејќи не се согласува со политиката на владата“. Сега му се заканува доживотен затвор, а ова е сѐ што досега знаеме за атентаторот од Словачка.
Роберт Фицо беше застрелан во средата по состанокот на владата во градот што се наоѓа на 150 километри од Братислава. Фицо излезе да ги поздрави насобраните поддржувачи и се ракуваше со многумина на улица.
Напаѓачот, чие име подоцна беше откриено дека е Јурај Цинтула, наводно извикал „Робо, дај ми ја раката“. Ова го натерало премиерот на Словачка да му пријде и да му подаде рака за да се ракува.
Иако во тоа време бил опкружен со обезбедување, Цинтула извадил пиштол и пукал петпати од непосредна близина. Три куршуми го погодија Фицо.
Обезбедувањето тогаш скокнало врз напаѓачот, но премиерот веќе бил ранет. Тој итно бил пренесен во најблиската болница со хеликоптер бидејќи било проценето дека нема време да отпатува за Братислава.
Полицијата го совладала напаѓачот и го привела на улица. Фицо бил опериран пет часа и лекарите жестоко се бореле за неговиот живот.
По операцијата, беше соопштено дека е стабилен, но сѐ уште е во животна опасност. Според словачките медиуми, Фицо ќе мора да оди на операција на колкот кога ќе биде подготвен за тоа. Во меѓувреме, атентаторот бил сослушан во полиција и обвинет за обид за убиство со умисла. Тој се соочува со казна од 25 години до доживотен затвор.
Тој извикал „Робо, дај ми ја раката!“, а потоа го застрелал Фицо.
Сведоците што биле на местото на пукањето велат дека Јурај Цинтула првин му викал на премиерот: „Робо, дај ми ја раката“, а кога Фицо дошол да се поздрави – одекнале истрели. Според информациите, испукани се пет истрели, а три тешко го повредиле словачкиот премиер.
По пукањето, напаѓачот бил совладан од полицијата и преземен од Националната агенција за криминал. Тој е 71-годишен пензионер, кој е и малку познат писател. Тој бил чувар во трговски центар кога и самиот бил нападнат по што објавил видеоснимки во кои повикува да се прекине насилството.
„Не се согласувам со неговата политика“
Словачкиот портал „Новине“ ја објави изјавата што Цинтула ја дал во полиција веднаш по неговото апсење.
„Не се согласувам со политиката на владата. На крајот на краиштата, медиумите се ликвидирани. Зошто се напаѓа РТВС (Радио-телевизија на Словачка), зошто е сменет судијата Мазак?“, наводно рекол Цинтула.
Мазак е поранешниот претседател на Судскиот совет, кој неодамна беше разрешен.
Претходно, снимил видео против насилството
Јурај Цинтула пред осум години објавил три видеа со наслов „Против насилството“.
„Мора да покажеме сила, но не и насилство“, вели тој во првиот дел од видеото.
Како што додаде, треба да се покаже сила на плоштадите, каде што треба да се соберат луѓе што не се согласуваат со алчноста на политичарите, но не се против демократијата.
На крајот од видеото има клип од логото на движењето против насилството, кое сакал да го регистрира.
„Движењето против насилството е политичка партија во подем, чија цел е да го спречи ширењето на насилството во општеството. Да се спречи војна во Европа и ширење омраза“, стои под логото.
Во заднина се слуша првиот концерт за пијано на рускиот композитор Чајковски.
Според информациите од снимките, тој го основал движењето во 2016 година.
Во април истата година тој почна петиција за регистрирање на движењето. Сепак, според информациите на веб-страницата, се потпишале само осум лица.
„Тој не гласал за Фицо“
Порталот „Актуалити“ успеал да стапи во контакт со синот на осомничениот за атентатот на Фицо, кој потврдил дека татко му имал пиштол во легално поседување. Сепак, тој негира дека некогаш спомнал оти планира да го нападне Фицо.
„Апсолутно немам поим што правеше татко ми, што планираше, зошто се случи ова“, рече тој. На прашањето дали негувал омраза кон Фицо, кој е и претседател на партијата Смер, тој одговори: „Ќе ви кажам – не гласаше за него“.
Според словачкиот портал СМЕ, осомничениот бил голем противник на политиката на Фицо.
И синот на осомничениот напаѓач негира дека татко му е психијатриски пациент.
„Можеби имало краток спој, не знам. Тој е поенергичен, но не би се занимавал со психијатар или нешто слично“.
Рудник, трговски центар, па поезија
Јурај Цинтула претходно работел во рудник во Хандлова. Подоцна бил чувар во еден од трговските центри во Левице. Во септември 2016 година бил нападнат од еден од муштериите.
„Беше дрогиран. Почна да фрла храна од полиците на земјата, а потоа почна да жонглира со неа“, изјави Цинтула за младиот човек кој дошол во трговскиот центар со својата девојка. Го фатил за рамениците и го замолил да си оди, но младиот човек почнал да го тепа. Го удирал со тупаници и клоци додека, конечно, не паднал меѓу полиците.
Напаѓачот бил приведен од полицијата и осуден на затворска казна.
Цинтула исто така бил уметник. Пишувал песни, член е на Здружението на словачките писатели. Член на управниот одбор на тоа здружение е пратеникот и претседател на Комисијата за култура и медиуми, Роман Мишелко (СНС).
Според него, здружението брои 550 члена.
„Секој што ќе објави две книги има право да аплицира за членство“, изјави Мишелко за СМЕ.
Според него, осомничениот напаѓач не бил во ниеден орган на здружението.
„Речиси никој од одборот не го познава. Според моите сознанија, тој се пријавил за членство пред девет години. Не го познавам лично“, рече Мишелко.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп доби закана: Сатано, нема да успееш
Претседателот на иранскиот парламент одговори на заканите на американскиот претседател Доналд Трамп, велејќи дека сите американски бази и сили ќе бидат легитимни цели ако САД го нападнат Иран.
Реагирајќи на коментарите на Трамп за неодамнешните настани во Иран, Мохамед-Багер Галибаф нагласи дека земјата ќе ги разочара своите непријатели како и секогаш, додавајќи дека иранската влада „дозволила мирни протести“ од страна на трговците и сопствениците на продавници.
„Сатаната го крена гласот бидејќи напорите на (странските) разузнавачки оперативци да ги претворат легитимните протести на трговците и сопствениците на продавници во насилни и вооружени битки не успеаја поради будноста на искусната иранска нација“.
„Низ историјата, иранската нација разочарала многу поискусни и професионални непријатели од овие. Никогаш нема да ги гледаме демонстрантите како странски платеници и ќе го прифатиме нашиот сакан народ“, додаде тој.
„Исто така, неучтивиот американски претседател треба да знае дека со ова официјално признание, сите американски бази и сили во целиот регион ќе бидат наша легитимна цел како одговор на секоја потенцијална авантура. Знајте дека Иранците се обединети и решени да дејствуваат против странскиот непријател“, подвлече Галибаф.
Медиумите потсетуваат дека најмалку седум лица загинаа во насилството досега за време на протестите што избувнаа во Техеран, но се проширија низ целата земја.
Илјадници луѓе излегоа на улиците, а протестите полека прераснуваат во општо незадоволство кај граѓаните на Иран.
Трамо претходно напиша на својата страница „Truth Social“ дека „доколку Иран пука и брутално убие мирни демонстранти“, САД се подготвени да им помогнат на демонстрантите.
„Ние сме вооружени и подготвени за акција“, рече американскиот претседател, но не даде дополнителни детали.
Високиот ирански безбедносен функционер Али Лариџани ги обвини САД и Израел за поттикнување протести во Иран.
Свет
Зохар: Газа му припаѓа на Израел, Палестинците се гости
Израелскиот министер за култура Мики Зохар од владејачката партија Ликуд изјави дека ја смета Газа за дел од Израел и дека околу 2,3 милиони Палестинци во таа енклава се „гости“ на кои Израел во моментов им дозволува да живеат таму.
Зохар ги изнесе овие тврдења во интервју за телевизијата „Кан“, објаснувајќи зошто размислува да го задржи државното финансирање од израелската филмска индустрија откако филмот „Морето“, за палестинско момче на кое му е забранет влез на плажа во Израел, ја освои престижната награда Офир.
Израелскиот министер за култура изјави дека филмот „ги претставува Израелските одбранбени сили во лошо светло“ и дека го смета за политички неприфатлив.
Тој додаде дека финансирањето ќе биде доделено само на филмови што „ја прикажуваат израелската армија во позитивен контекст“ и дека „се повикуваат на израелската публика“.
Зохар, исто така, наведе дека „Јудеја и Самарија му припаѓаат на Израел“ и ги повтори претходните ставови дека Газа е исто така израелска.
Свет
Израел за Мамдани: Тој го покажа своето вистинско лице
На својот прв ден на функцијата, новиот градоначалник на Њујорк, Зохран Мамдани, се најде „под оган„ од израелското Министерство за надворешни работи, кое го обвини дека „додава антисемитско масло на отворениот оган“. Причината за острата реакција беше одлуката на Мамдани да ја поништи наредбата на неговиот претходник Ерик Адамс со која се усвои дефиницијата за антисемитизам од Меѓународната алијанса за сеќавање на холокаустот (IHRA), за која претходната администрација тврдеше дека вклучува „демонизирање на Израел и примена на двојни стандарди кон него како форми на современ антисемитизам“.
„На својот прв ден на функцијата, Мамдани го покажува своето вистинско лице: Тој ја отфрла дефиницијата за антисемитизам на IHRA и ги укинува ограничувањата за бојкот на Израел. Тоа не е лидерство. Тоа е антисемитско гориво за отворен оган“, објави одделот на социјалната мрежа Икс.
Администрацијата на Мамдани соопшти дека одлуката е донесена за да се обезбеди „нов почеток“, поништувајќи ги сите извршни наредби што Адамс ги издаде откако се соочи со федерални обвиненија за корупција во 2024 година, од кои подоцна беше контроверзно ослободен, објавува The Guardian.
Меѓу поништените наредби беше и онаа што им забрануваше на градските службеници задолжени за пензискиот систем да носат одлуки во согласност со движењето Бојкот, одземање инвестиции и санкции (BDS), кое Мамдани отворено го поддржува.
Наредбата со која се упатуваше до Полициската управа на Њујорк да ги оцени предлозите за регулирање на протестите во близина на местата за богослужба беше исто така укината. Овој потег дојде откако протестите пред синагогата на Горниот Ист Сајд, каде што се одржа настан за промоција на имиграцијата во Израел, предизвикаа обвинувања за антисемитизам.
„Њујорк отсекогаш бил топилница на оваа нација, но премногу често, во текот на изминатите неколку години, бевме сведоци на тоа како луѓе од еврејско потекло се издвојуваат и таргетираат“, рече Адамс минатиот месец, додавајќи дека мерките имаат за цел да „ги заштитат даночните пари на жителите на Њујорк и да го заштитат нивното право да ја практикуваат својата религија без вознемирување“.
Мамдани: Ако сте жител на Њујорк, јас сум вашиот градоначалник
Многумина ги сметаа потезите на Адамс како обид да го ограничи Мамдани, демократски социјалист кој водеше кампања со ветување дека ќе го лиши Њујорк од израелските државни обврзници. Но, во своето инаугуративно обраќање во четвртокот, Мамдани се обиде да ги увери еврејските жители на Њујорк.
„Каде на друго место муслиманско дете како мене би можело да расте јадејќи ѓевреци и чаден лосос?“, праша тој. Тој ја положи заклетвата на Куранот, а беше заколнат од сенаторот од Вермонт, Берни Сандерс. На церемонијата присуствуваа и еврејски верски водачи кои не го поддржаа во кампањата.
„Знам дека има такви кои ја гледаат оваа администрација со недоверба или презир, или кои ја гледаат политиката како нешто лошо“, рече Мамдани. „И додека само акцијата може да ги промени мислењата, ви го ветувам следново: Ако сте жител на Њујорк, јас сум вашиот градоначалник. Без разлика дали се согласуваме или не, ќе ве заштитам, ќе славам со вас, ќе тагувам со вас и никогаш, ниту за секунда, нема да се кријам од вас.“
„Ние го сфаќаме антисемитизмот многу сериозно“
По издавањето на своите први извршни наредби, Мамдани потврди дека неодамна создадената Канцеларија за борба против антисемитизмот ќе продолжи да работи.
„Ова е прашање што го сфаќаме многу сериозно“, им рече тој на новинарите. Сепак, тој не даде гаранции дека ќе ја поддржи мерката на Адамс за усвојување на дефиницијата за антисемитизам на IHRA, која широко го дефинира антиционизмот како антисемитизам.
Вилијам Дароф, извршен директор на Конференцијата на претседатели на големите американски еврејски организации, го нарече потегот „загрижувачки показател за насоката што ја зема градот, само еден ден по преземањето на функцијата“.
Тој за либералниот портал „Форд“ изјави дека потегот „ја намалува способноста на Њујорк да препознава и да реагира на антисемитизмот во време кога инцидентите продолжуваат да се зголемуваат“.

