Свет
Израел сруши повеќе од 1.500 згради во Газа од почетокот на примирјето
Израел сруши повеќе од 1.500 згради во областите на Газа што ги контролира од почетокот на прекинот на огнот со Хамас на 10 октомври, покажува анализата на сателитските снимки спроведена од BBC Verify.
Новите слики – најновите направени на 8 ноември – покажуваат дека цели населби под израелска контрола се срамнети со земја за помалку од еден месец, во она што се чини дека е планирано уривање.
Вистинскиот број на уништени згради може да биде многу поголем, бидејќи сателитските снимки не се достапни за некои области за да се овозможи проценка.
Некои експерти веруваат дека уривањата може да бидат прекршување на условите на прекинот на огнот постигнат со посредство на САД, Египет, Катар и Турција. Но, портпарол на израелската војска (ИДФ) изјави за BBC Verify дека Израел дејствувал „во рамките на прекинот на огнот“.
Мировниот план на Трамп и сателитската анализа
Мировниот план на американскиот претседател Доналд Трамп, кој беше основа за прекинот на огнот, наведува дека „сите воени операции, вклучително и воздушните и артилериските напади, ќе бидат суспендирани“. Трамп повеќе пати повторуваше дека „војната е завршена“.
Анализата на сателитските снимки од страна на BBC Verify, сепак, покажува дека израелската војска сè уште уништува згради во Газа во голем обем. Истражувачите користеле алгоритам за откривање на промени за да ги анализираат радарските снимки направени пред и по прекинот на огнот, истакнувајќи ги областите на можно уништување и рачно броејќи ги видливо уништените згради.

Тие го разгледаа уништувањето во рамките на таканаречената Жолта линија – границата што се протега по должината на север, југ и исток од Појасот Газа. Во октомврискиот договор за прекин на огнот, Израел се обврза да ги повлече силите на оваа линија, која е обележана со жолта боја на израелските воени карти.
Куќи, градини и овоштарници срамнети со земја
Многу од зградите што беа срушени не беа оштетени пред да бидат срушени – на пример во источен Кан Јунис, околу селото Абасан ал-Кабира. Тешко е да се биде целосно сигурен само врз основа на сателитски снимки, но зградите не покажаа знаци на оштетување, урнатини или промени во нивните контури. Тоа беа куќи со градини, дрвја и мали овоштарници.
Споредбата на сликите направени во октомври 2023 година, на почетокот на војната, и оние направени околу датумот на прекинот на огнот покажува дека повеќето од овие згради не беа погодени во тоа време.
Слични слики доаѓаат од областа Ал-Бајук, источно од Рафа. Сателитските снимки покажуваат дека многу згради што не биле оштетени пред прекинот на огнот оттогаш се уништени. Снимките од воздух од почетокот на ноември покажуваат облак од прашина што се издига од урнатините на населбата. Уништувањето продолжи во самиот град Газа, во источните населби како што е Шеџаја, и во близина на индонезиската болница на работ на бегалскиот камп Џабалија.
Ејтан Шамир, поранешен раководител на Одделот за национална безбедносна доктрина во израелското Министерство за стратешки работи, верува дека израелските акции не ги кршат условите на прекинот на огнот бидејќи, според неговото толкување, тоа не се однесува на областите надвор од Жолтата линија.
Потврдените снимки од контролирани детонации и рушење на згради од багери, објавени на социјалните медиуми по прекинот на огнот, се геолоцирани токму во тие области надвор од линијата.

ИДФ: Уништуваме терористичка инфраструктура
Израелската војска ги оправда своите постапки. Портпарол на ИДФ изјави: „Според договорот, целата терористичка инфраструктура, вклучувајќи ги и тунелите, мора да биде демонтирана низ цела Газа. Израел дејствува како одговор на заканите, прекршувањата и терористичката инфраструктура.“
На 18 октомври, израелскиот министер за одбрана Израел Кац напиша на Икс дека „демилитаризацијата на Газа со уништување на терористичките тунели и инфраструктура“ е јасен дел од безбедносната политика на Израел.
Точката 13 од мировниот план на Трамп, објавена од Белата куќа, наведува дека „целата воена, терористичка и офанзивна инфраструктура, вклучувајќи тунели и постројки за производство на оружје, мора да биде уништена и не смее да се обновува.“
Но, во документот, исто така, се наведува дека процесот на демилитаризација мора да биде „под надзор на независни набљудувачи“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Вучиќ: Ние сме големи губитници, изгубивме инвестиција од 750 милиони евра
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, коментира за актуелните теми вклучувајќи ја и веста дека компанијата на зетот на претседателот на САД, Доналд Трамп, Џаред Кушнер, одлучила да се повлече од проектот за изградба на луксузен хотелски и станбен комплекс, планиран на местото на бомбардираниот Генералштаб во центарот на Белград.
„Сè што се случи во врска со Генералштабот, се гордеам со сите што учествуваа во обидот да се донесе толку голем инвеститор, а со кампањата и ловот што се водеше против инвеститорот успеавме да го уништиме сето тоа“, рече Вучиќ, објави „Телеграф“.
Тој рече дека се чини оти „е потребно да се оцрни сè, да се уништи Србија, да се остави без инвеститори, струја и плати“.
„Оваа приказна денес станува само афера, како држава и народ сме големи губитници, изгубивме инвестиција од 750 милиони евра, а блокадите ни предизвикаа штета од вкупно една и пол милијарда. Штетата предизвикана на Србија е огромна. Сега ќе имаме срушена зграда од која паѓаат тули, а никој веќе нема да ја допре“, рече тој.
Тој се осврна и на Обвинителството за организиран криминал во Србија, кое вчера поднесе обвинение против министерот за култура Никола Селаковиќ и уште три лица за злоупотреба на службената должност и фалсификување документи во врска со овој луксузен проект за недвижности.
„Ние Србите сме мајстори за пропуштени можности, само за да му умре кравата на нашиот сосед на кој било начин. Јас лично ќе поднесам кривични пријави против сите што учествуваа во оваа потера и уништување на инвестицијата, и од Обвинителството и од полицијата“, најави тој.
Вучиќ нагласи дека „како одговорен човек, жал му е што изгубиле инвестиција од 750 милиони евра“ и дека сега „некој измислен проект во Албанија ќе го привлече целото внимание на светот“. Вучиќ истакна дека во соопштението од компанијата на Кушнер се наведува оти се повлекуваат од проектот „за да не се подели народот“.
„Што очекувавте луѓето да напишат? Дали очекувавте: „Се повлекуваме затоа што таму има идиоти што не сакаат инвестиција од 750 милиони евра и кои уживаат гледајќи како урнати згради пред 26 години остануваат такви и во следните 100 години? Дали очекувавте да кажат дека таму има идиоти што не сакаат американски инвестиции? Секако дека не“, рече Вучиќ.
„Тие логично рекоа: ‘Очекувавме сите да ни бидат благодарни, очекувавме тоа да ги обедини луѓето, луѓето да бидат ентузијастични. Но, таму, знаете, има некои што не се ентузијастични, туку, напротив, читаат меѓу редови, некои што не разбираат што е држава, што е народ или кои се интересите на граѓаните на Србија и беа против тоа“, додаде Вучиќ.
За потсетување, на почетокот на годината беше објавено дека инвестициската компанија „Афинити партнерс“, кооснована од Кушнер и милијардерот од Обединетите Арапски Емирати, Мохамед Алабар, планирала да изгради луксузен хотелски и станбен комплекс „Трамп“ на местото на Генералниот штаб на поранешната Југословенска народна армија, уништен во бомбардирањето на НАТО во 1999 година.
Од минатата година српската јавност расправа за правната основа за отстапување на просторот на тешко оштетениот Генералштаб, кој има статус на културно богатство, на странска компанија.
Инсистирајќи на тврдењето дека овој проект е во интерес на државата и нејзиниот главен град, што особено го туркаше Вучиќ, владејачката партија во српскиот парламент донесе посебен закон со кој се дозволува градење во населба чии делови имаат статус на заштитено културно добро поради нивната архитектонска вредност.
По донесувањето на овој закон, следуваше афера со фалсификување на одлуката во Републичкиот завод за заштита на спомениците за бришење на зградите на поранешниот Генералштаб и Министерството за одбрана од регистарот на недвижни културни добра.
фото/депозитфотос
Регион
Српскиот министер за култура фалсификувал документи за луксузниот проект на зетот на Трамп
Српското обвинителство за организиран криминал вчера поведе обвинение против министерот за култура Никола Селаковиќ и уште тројца за злоупотреба на службената должност и фалсификување документи во врска со проект за луксузни недвижности поврзан со Џаред Кушнер, зет на американскиот претседател Доналд Трамп, објави „Еј-би-си њуз“.
Истрагата се фокусира на контроверзната реконструкција на срушениот воен комплекс во центарот на Белград, Генералштабот, кој беше заштитено место на културното наследство, а сега е предвидено за изградба на луксузен комплекс. Селаковиќ, близок соработник на претседателот Александар Вучиќ, и другите обвинети се теретат за нелегално одземање на заштитениот статус на локацијата со фалсификување документи.
Српската влада потпиша договор за закуп на 99 години со американската компанија „Афинити глобал девелопмент“, која е поврзана со Кушнер. Кушнер во тоа време потврди дека неговата компанија планира да го финансира проектот од 500 милиони долари, кој би вклучувал облакодер со хотел, луксузни станови, канцелариски простор и продавници. Сè уште не е познато кога би можело да почне судењето.
Владата го поддржува проектот и покрај истрагата
Предлогот за изградба на местото на поранешниот Генералштаб има силна поддршка од владата на Вучиќ, но се соочи со жесток отпор од експерти во Србија и странство, како и од пошироката јавност. Минатиот месец српскиот парламент донесе посебен закон со кој се отвора патот за изградба и покрај тековната истрага.
Претседателот Вучиќ изјави дека проектот е добар за односите на Србија со САД и дека ќе го помилува секој што е осуден во случајот. „Јас сум виновен“, рече тој неодамна. „Јас сум оној што сакаше да ја модернизира Србија. Јас сум оној што сакаше да привлече голем инвеститор“.
Симбол на отпор кон НАТО
Критичарите истакнуваат дека зградата е архитектонски споменик, кој се смета за симбол на отпор кон бомбардирањето на НАТО, што сè уште се смета за неправедна агресија во Србија. Србија беше бомбардирана 78 дена во 1999 година за да се принуди тогашниот претседател Слободан Милошевиќ да ја прекине репресијата врз Албанците во Косово.
Анти-НАТО расположението останува силно, што ја прави улогата на американската компанија во пренамената на воените згради особено чувствително прашање за многумина во Србија. Срушените згради се сметаат за врвни примери на архитектурата од средината на 20 век во поранешна Југославија, пишува „Еј-би-си њуз“.
Свет
Зеленски кажа што очекува од Америка ако Русија го отфрли новиот мировен план
Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека очекува Соединетите Американски Држави, предводени од Доналд Трамп, да извршат силен притисок врз Русија ако Москва ги отфрли мировните услови договорени со Вашингтон и Европа. Зеленски го изјави ова за време на летот назад од Берлин по вчерашните разговори, објавува „Украинска правда“.
На прашањето на новинарите што би се случило ако Кремљ ги отфрли договорите што ги финализираат Украина, САД и Европа, Зеленски одговори со доза хумор.
„Ако Путин отфрли сè, тогаш ќе го имаме она што ни се случува токму сега во авионот – турбуленции. Ова навистина се случува сега“, се пошегува тој. „Но, секако, не е толку сериозно во споредба со војната. И во споредба со она што би се случило ако Путин ги уништи сите дипломатски можности и подготвеноста на Украина, Европа и на САД“.
Зеленски објасни дека во ова сценарио би било логично САД да го зголемат притисокот врз Русија и да ја прошират воената помош за Украина.
„Мислам дека Америка би извршила притисок врз Русија со санкции и би ни обезбедила повеќе оружје ако тој одбие сè. Мислам дека тоа би било фер барање од наша страна кон Американците. Бидејќи, според мене, логиката е следна: ако Американците се подготвени да обезбедат безбедносни гаранции за Украина и да применат силни гаранции ако Путин ги прекрши, тогаш искрено кажете ми како ова се разликува од ситуацијата во која Путин, едноставно, не сака да ја заврши војната?“, рече Зеленски.
„Верувам дека би било фер барање од мене како претседател и од некои европски лидери да ни дадат барем дел од тие гаранции за да можеме да се одбраниме од Путин. Воздушна одбрана и оружје со долг дострел“, заклучи тој.
За време на брифингот, Зеленски откри дека, по разговорите, ќе бидат формализирани пет документи поврзани со безбедносните гаранции и реконструкцијата на земјата. Тој нагласи дека е постигнат сериозен напредок по прашањето на гаранциите и го повтори цврстиот став на Украина дека нема да се согласи на де јуре или де факто признавање на окупираниот Донбас како руска територија. Во меѓувреме, американските медиуми, повикувајќи се на свои извори, објавуваат дека Вашингтон верува оти 90 % од несогласувањата меѓу Украина и Русија се веќе решени.
фото/депозитфотос

