Свет
Иран развива прототип на центрифуга 50 пати побрза од дозволеното со нуклеарниот договор
Шефот на иранската нуклеарна програма, Али Акбар Салехи, најави дека земјата сега работи со 60 IR-6 напредни центрифуги, што е двојно повеќе од она што претходно беше познато и би можело да значи кршење на условите на заедничкиот сеопфатен план за активности (ЈЦПОА) познат и како ирански нуклеарен договор.
Тој исто така изјави дека Иран сега работи на прототип на центрифуга што би била 50 пати побрза од оние што ги дозволува ЈЦПОА. Како дел од нуклеарниот договор, Иран беше ограничен на користење на само 5.060 центрифуги IR-1 од првата генерација за збогатување ураниум.
Салехи го обелодени ова на државната телевизија на 40-та годишнината од преземањето на американската амбасада во Техеран, додавајќи дека центрифугите IR-6 се способни да произведат збогатен ураниум 10 пати побрзо од центрифугите од првата генерација IR-1 што биле дозволени со договорот што го ограничува Иран да користи само 5.060 од IR-1.
Овој развој на настаните доаѓа откако Техеран почна да се повлекува од своите обврски кон ЈЦПОА – договор што беше потпишан помеѓу Иран и П5 + 1 (САД, Русија, Велика Британија, Кина, Франција и Германија) и чија цел беше Техеран да ја намали својата нуклеарна програма во замена за олеснување на санкциите.
Во мај 2018 година администрацијата на Трамп еднострано се повлече од ЈЦПОА и почна да ги воведува тешките банкарски и енергетски санкции против Техеран. САД исто така се заканија дека ќе вметнат секундарни санкции против која било земја што купува нафта од Иран.
Една година подоцна Техеран ја објави својата одлука делумно да суспендира некои обврски од договорот, а на другите потписнички да им даде 60 дена да го спасат договорот со олеснување на извозот на нафта и трговијата со Иран.
Кога истече тој рок, иранскиот заменик-министер за надворешни работи, Сејед Абас Арагчи, објави дека неговата земја е подготвена да почне со збогатување ураниум над нивото од 3,66 отсто, додавајќи дека Техеран ќе продолжи постепено да ги напушта своите нуклеарни заложби на секои 60 дена.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Екипажот на Меѓународната вселенска станица се враќа поради болест на астронаут, НАСА: Ова е прва ваква евакуација
НАСА вчера објави дека четири члена на екипажот на Меѓународната вселенска станица (МВС) ќе се вратат на Земјата порано од планираното поради медицинска состојба, што е прва таква евакуација во историјата на орбиталната лабораторија.
Службениците на американската вселенска агенција не дадоа детали за природата на проблемот, но рекоа дека астронаутот, чие име не беше објавено, се чувствува добро. „Континуираниот ризик“ и „неизвесноста околу дијагнозата“ ја поттикнаа одлуката за порано враќање на екипажот, објасни главниот медицински и здравствен службеник на НАСА, Џејмс Полк, нагласувајќи дека ова не е итна евакуација.
Мисијата од четири члена на екипажот-11, вклучувајќи еден Русин, ќе се врати во наредните денови, соопштија официјални лица.
Ова е „прв пат да спроведеме контролирана медицинска евакуација од станицата“, изјави високиот службеник на НАСА, Амит Кшатрија.
Американските астронаути Зена Кардман и Мајк Финке, јапонскиот астронаут Кимија Јуи и рускиот космонаут на Роскосмос Олег Платонов пристигнаа на МВС во август и требаше да останат таму приближно шест месеци.
За време на нивната мисија, тие имаа задача да симулираат сценарија за слетување на Месечината како дел од програмата „Артемис“, иницијатива предводена од САД за враќање на Месечината.
Меѓународната вселенска станица, летачка лабораторија за истражување на микрогравитацијата, е изградена во 1998 година и континуирано е населена од 2000 година, и служи како клучен полигон за тестирање за вселенско истражување, особено со оглед на потенцијалните мисии на Марс.
Европа
(Видео) Руската ракета испалена кон Лавов летала со брзина од 13.000 км/ч
Балистичката ракета што Русија ја употреби за напад врз градот Лавов синоќа се движела со брзина од приближно 13.000 километри на час. Информацијата е објавена на Фејсбук од страна на Западната воздушна команда, пишува „Украинска правда“.
Детали за нападот
Во официјалното соопштение се наведува дека нападот бил извршен врз инфраструктурни објекти.
Security camera footage which appears to capture tonight’s strike by a Russian “Oreshnik” Intermediate-Range Ballistic Missile (IRBM), equipped with a Conventional Multiple Independently Targetable Reentry Vehicle (MIRV), earlier against the Lviv Oblast of Western Ukraine. pic.twitter.com/LikuWRRgtS
— OSINTdefender (@sentdefender) January 8, 2026
„Во 23:47 часот на 8 јануари, непријателот извршил ракетен напад врз инфраструктурни објекти во Лавов, користејќи балистичка ракета. Ракетата се движела со брзина од приближно 13.000 км/ч по балистичка траекторија“, се вели во соопштението на Командата.
Тие додадоа дека точниот тип на ракета што се користела ќе се утврди дури по испитување на сите нејзини компоненти.
Свет
(Видео) Трамп му се закани на Иран со голем удар
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека САД ќе одговорат „многу остро“ против Иран доколку властите почнат да убиваат демонстранти, додека земјата е потресена од протести поради влошување на економските услови повеќе од еден месец.
„Ако почнат да убиваат луѓе, што обично го прават за време на нивните немири, ќе имаат многу проблеми. Ако го сторат тоа, ќе ги удриме многу силно“, рече Трамп во интервју за „Hugh Hewitt Show“.
„Тоа им е кажано многу јасно, дури и посилно отколку што ви кажувам сега – ако го сторат тоа, ќе платат пекол“, додаде тој.
NOW – Trump says U.S. will strike Iran "very hard," and make them "pay hell," if they kill any protesters. pic.twitter.com/poKNBSkIV9
— Disclose.tv (@disclosetv) January 8, 2026
Потпретседателот на САД, Џеј Ди Венс, изјави дека САД ги поддржуваат мирните демонстранти низ целиот свет, вклучително и оние во Иран.
„Секако стоиме со сите што учествуваат во мирни протести и што се залагаат за своите права“, им рече тој на новинарите на прес-конференција во Белата куќа.
Тој, исто така, ја нагласи важноста на преговорите за нуклеарната програма на Иран, додавајќи дека „вистинските преговори“ со САД се „најпаметната опција“ за Техеран.
Протести поради економскиот колапс
Протестите започнаа на 28 декември во големиот пазар во Техеран, центарот на деловната активност во главниот град, по остриот пад на вредноста на иранскиот риал и влошувањето на економските услови. Риалот неодамна ослабе на повеќе од 1.350.000 за американски долар. Во меѓувреме, демонстрациите се проширија и во други градови.
Иранските власти не објавија официјални бројки за жртвите. Новинската агенција на активисти за човекови права, во среда, по повод 11-тиот ден од протестите, објави дека најмалку 38 лица загинале, вклучувајќи четворица припадници на безбедносните сили. Според истиот извор, десетици се повредени, а 2.217 лица се уапсени.
Иранската новинска агенција Тасним објави дека 568 полицајци и 66 припадници на паравоените сили се повредени за време на протестот.

