Свет
Истражување: Ризикот од зараза во затворени простории е ист на два и на 20 метри
Без оглед дали луѓето се одалечени два метра или 20 метра, ризикот од инфекција со коронавирус во затворен простор е ист, дури и кога носат маска, се вели во најновото истражување на експертите од Технолошкиот институт во Масачусетс (МИТ).
Професорите од МИТ, Мартин Базант и Џон Буш, кои предаваат хемиски инженеринг и применета математика, развиле метод за пресметување на ризикот од изложеност на коронавирусот со употреба на разни фактори на ризик, особено времето минато во затворени простории, циркулацијата и квалитетот на прочистувањето на воздухот, имунизацијата, видот и циркулацијата на вирусот, употребата на маски и варијабли како што се брзината на дишење, јадење, комуникација или пеење, пренесува Си-ен-би-си.
„Укажавме дека нема вистинска корист од примената на правилата за минимално растојание од два метра, особено кога луѓето носат маски“, тврди професорот Базант.
„Воздухот што едно лице го издишува додека носи маска се крева и паѓа на друго место во просторијата, така што сте поизложени на вирусот во позадина, отколку на вирусот што го издишува лицето пред вас“, вели тој.
Растојанието дава лажно чувство на безбедност
Правилата за одржување на растојание од два метра што резултираа со затворање на компании и училишта, едноставно не се разумни, тврди Базант.
„СЗО никогаш не го објасни тоа, тие само рекоа дека тоа е она што треба да го правиме и единственото оправдување што го знам се базира на истражување на кашлица и кивање, каде што ги набљудуваат најголемите честички кои најбрзо паѓаат на подот, па дури и тогаш тоа е многу лабава проценка, сигурно има капки со поголем или пократок досег, поголеми или помали капки“, рече Базант.
„Растојанието не ви помага толку многу, а исто така ви дава лажно чувство на сигурност затоа што всушност сте исто безбедни на растојание од два метра како и на растојание од 20 метри, ако сте на затворено. Секој во тој простор е всушност на ист ризик“, тврди научникот.
Капките полни со патогени микроорганизми патуваат низ воздухот во затворен простор кога луѓето зборуваат, дишат или јадат. Сега е познато дека преносот преку воздух игра голема улога во ширењето на Ковид-19, во споредба со почетните месеци од пандемијата каде миењето на рацете се сметаше за главна препорака за да се избегне пренесувањето на вирусот.
Овие капки од нечие топло издишување се мешаат со топлината и струењето на воздухот во просторијата, па се издигнуваат повисоко и патуваат низ просторијата, без разлика колку е лицето далеку од другите луѓе. Се чини дека луѓето се повеќе изложени на вирусот кој се наоѓа во воздухот околу нив, отколку од капките што доаѓаат директно од друго лице, тврди студијата.
На пример, ако некој заразен со Ковид-19 носи маска и гласно пее во затворена просторија, лицето што седи на другата страна од просторијата не е позаштитено во споредба со некој што седи на само два метра подалеку од заразеното лице. Затоа, времето поминато во затворен простор е поважно од оддалеченоста од заразено лице, тврдат научниците.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Експерт по несреќата: Стари трамваи биле увезени за ситни пари, одржувањето мора да биде под контрола
По вчерашната трагична несреќа во која трамвај излета од шините во центарот на Сараево, што резултираше со губење на еден млад живот и сериозни повреди на граѓаните, јавноста со право бара прецизни одговори. Додека надлежните институции ја спроведуваат истрагата, клучно е да се слушне гласот на професијата. Шевал Ковачевиќ, дипломиран сообраќајно инженерство и постојан судски експерт во сообраќајната професија, во телевизиски настап истакна дека сè уште стои на ставот дека шемата на трагедијата е несоодветната брзина. Сепак, истакнува тој, причините зад оваа брзина сè уште се непознати.
„Што го предизвика, дали беше невнимание на возачот, дали ја занемари рутата што ја движеше, дали стануваше збор за технички дефект на возилото, дали контакторот на погонот се заглави и доби приклучок, дали беше нешто друго, но фактот е дека брзината го предизвика она што се случи“, подвлече тој, потсетувајќи дека брзината на движење на оваа раскрсница е 10 км.
Како што нагласи, тоа е „тројно и повеќекратно опасно место“, каде што се среќаваат трамвајот, раскрсницата и интересите на другите возила.
„Многу сложена раскрсница која има безброј точки на конфликт, можеби ако требаше да се пресмета сообраќајот, ќе имаше 35-36 точки на конфликт. Мора да се пристапи кон оваа раскрсница со голема претпазливост“, додаде Ковачевиќ.
Коментирајќи го видеото, Ковачевиќ повторува дека очигледно станува збор за „огромна брзина“.
На прашањето дали една од причините за неприлагодената брзина може да биде фактот што железницата е реконструирана на тоа место, а трамвајот што излетал од шините бил од постар датум на производство, тој одговара:
„Веројатно е дека пругата е обновена на таа локација и дека нема технички дефекти, не знаеме, тоа ќе го утврди истрагата. Но, што се однесува до вториот дел, без разлика каква била пругата, дали е овозможено нормално движење, дали трамвајот е неисправен, дали има гуми или тркала што се потпираат на шините и ја пренесуваат тежината, дали количките на кои се потпира каросеријата се со зголемен клиренс, во празен òд или ако гумите се истрошени, возилото станува нестабилно и колку е поголема брзината, толку е поголема нестабилноста“.
Тој, исто така, апелираше до обвинителот или раководителот на случајот да ги користат сите достапни видео надзори од околните згради и објекти од железничките станици до влегувањето во процесот на удар, „да се види кој одел директно зад ова возило, никој да не го вознемирува возачот, едноставно да се расчисти“.
Како едно од решенијата за оваа комплексна раскрсница, тој смета дека е потребно да се инсталира видео камера со контрола на брзината и за трамваите и за сите други возила што минуваат низ тој дел од патот.
Осврнувајќи се на староста и рокот на траење на трамвајот, Ковачевиќ смета дека овој исход веројатно немаше да се случи доколку беше еден од новите трамваи, со оглед на техничката исправност, висококвалитетните гуми и амортизерите, кои овозможуваат безбедно движење по шините.
Факт е, продолжува тој, дека станува збор за трамвај стар 55-60 години, и ја истакнува потребата од квалитетен дневен, неделен и квартален преглед на возилото, со прецизни информации во картичката – кој го направил тоа и што направил.
„Пред војната работев во GRAS околу 3 и пол години, имавме таканаречена регенерација на делови, сите оние делови што беа во исправна состојба, се чистеа од маснотии, прашина, загадување, се ставаа во решетка за кога ќе бидат потребни за да не мора да се купуваат нови и да бидат во резерва. За жал, по војната, се увезуваа стари трамваи за ситни пари, а беа увезувани и делови што не беа потребни. Денес, во хангари има делови што никогаш не се користеле“.
„Оваа старост на трамвајот без понатамошно оправдување не требаше да се пушта во сообраќај. Има некои што се подобри, но бараат редовно одржување проследено со документација. Такво нешто не постои, само писмено. Дневна инспекција, кој ја извршил работата, седумдневни, тримесечни инспекции, што е направено и кој го извршил тоа. Не гледам дека има некаков ред во оваа ситуација. Последиците се големи. Работа со возачите. Трамвајскиот сообраќај е армија и треба да се почитува на тој начин. „Одговорноста е голема. Нема алтернатива, сè мора да работи беспрекорно“, нагласи тој.
Регион
(Видео) Страшна сообраќајна несреќа во Сараево: 23-годишник загина кога го удри трамвај на станица
Окружното обвинителство на Сараево денес ја продолжи истрагата за околностите околу тешката сообраќајна несреќа што се случи претходниот ден кога трамвај излета од шините во центарот на Сараево, при што загина едно лице, а четири други беа повредени, од кои едно тешко.
Обвинителството најави дека нема да изнесуваат никакви информации додека не заврши истрагата, вклучително и стручен преглед на уништениот трамвај кој беше изваден од шините дури вчера вечерта. Видео од моментот на несреќата што се појави на социјалните мрежи и е снимено од автомобил што минува, јасно го покажува трамвајот како влегува во кривината со голема брзина, иако ограничувањето за трамвај на таа локација е 10 километри на час.
Zašto je hitna stala usred raskrsnice? Kao da čeka nešto. #tramvaj #sarajevo pic.twitter.com/I1D9ulmUmx
— Bosnia Reporter (@BosniaReporter) February 12, 2026
Првичните проценки се дека големата брзина, но и лошата состојба на стариот трамвај, довеле до излетувањето од шините, каде што тој ја пробил заштитната ограда и завршил на прометен пат.
По полициската истрага, беше потврдено дека лицето кое беше згмечено до смрт од трамвајот всушност е 23-годишен млад човек. Во времето на несреќата, тој го чекал на станицата трамвајот што го уби.
Медиумите објавија дека станува збор за Ердоан Моранкиќ од Брчко, кој студирал ликовни уметности во Сараево.
„Никогаш не поминуваше без да се поздрави. Им помагаше на сите и сите го фалеа. Во шок сме и не можеме да веруваме дека ова се случи“, изјави неименуван извор од Академијата за ликовни уметности за порталот „Дневни аваз“.

Повредена девојка сè уште се бори за живот
Општата болница во Сараево потврди дека на 17-годишно девојче кое е тешко повредено по ударот од трамвај, морало да ѝ се ампутира ногата, а нејзиниот живот сè уште е во опасност.
„Продолжуваме со интензивната терапија“, изјави директорот на болницата Исмет Гавранкапетановиќ.
Јавната транспортна компанија ГРАС во Сараево, која управува со трамвајскиот сообраќај, објави дека нема да коментира за случајот додека не заврши истрагата.
Окружниот министер за транспорт Аднан Штета објави дека ќе инсистира да се утврдат сите околности на несреќата и одговорните да бидат казнети.
Свет
Повеќето Руси ja одобруваат работaта на Путин, според последните анкети
Мнозинството Руси (74,8 проценти) го одобруваат работењето на рускиот претседател Владимир Путин, додека 78,5 проценти од граѓаните му веруваат, според резултатите од анкетата на аналитичкиот центар „ВЦИОМ“.
Седум од 10 Руси рекле дека го одобруваат работењето на Путин како претседател, додека 14,6 проценти ја оцениле неговата работа негативно, а 16,7 проценти изразиле недоверба, пренесува РИА Новости.
Анкетата наведува дека 47,5 проценти од испитаниците го одобруваат работењето на руската влада, додека 20,9 проценти не го одобруваат.
Исто така, 58,2 проценти од Русите изразиле доверба во премиерот Михаил Мишустин, додека 20,1 процент рекле дека не му веруваат.
На прашањето за која партија би гласале доколку изборите за Државната дума се одржат следната недела, 33,8 проценти од Русите ја навеле Единствена Русија, 10 проценти Либерално-демократската партија на Русија, 9,2 проценти Комунистичката партија, 8,4 проценти Новата народна партија и 5,3 проценти партијата Праведна Русија – Патриоти – За вистината.
Дополнително, 9,3 проценти од анкетираните Руси ја изразиле својата поддршка за вонпарламентарните партии.
Анкетата на VCIOM и Sputnik беше спроведена преку телефонска анкета со метод на случаен примерок од 2 до 8 февруари меѓу 1.600 Руси над 18 години, пренесува Танјуг.

