Свет
„Лион ер“: Како можеше нов авион да се урне?
Авион на нискобуџетската индонезиска авиокомпанија „Лион ер“, со 190 патници и членови на екипажот, се урна рано утрово во морето, 13 минути по полетувањето од Џакарта за островот Пангкал Пинанг. Сите патници загинаа, а според последните информации, од морето се извлечени 20 тела. Би-би-си објави дека големо внимание привлече фактот оти авионот „боинг 737 макс 8“ бил сосема нов. Ова е прв голем инцидент во кој е вклучен ваков авион.
Досега нема повеќе детали за несреќата и причината нема да биде потврдена сè додека не се спроведе целосна истрага.

Фото: ЕПА
Авионските несреќи често се резултат на комбинација од повеќе фактори – и технички и човечки – но дали фактот дека авионот бил толку нов играл некаква улога?
„Боинг 737 макс 8“ е во комерцијална употреба од 2017 година. Од „Лион ер“ во јули рекле дека се многу се гордеат што се прв авиопревозник во Индонезија што ќе го користи овој авион и дека нарачале дури 218 летала.
Авионот, кој се урна утрово, почнал да лета од 15 август и имал поминато само 800 часа летање, според шефот на Националната комисија за безбедност во сообраќајот, Соерјанто Тахиано.

Пилотот на авионот пред несреќата се јавил во контролата на летање во Џакарта и побарал дозвола да се врати назад кусо по полетувањето по што исчезнал од радарот. Се појавија и информации дека авионот имал технички проблеми во неделата на својот претпоследен лет.
Техничкиот дневник во кој се внесуваат податоци за време на летовите до кој дојде Би-би-си за тој лет од неделата, од аеродромот во Денпасар во Бали до Џакарта, укажува на тоа дека читањето на воздушните брзини на инструментот на капетанот е неверодостојно, а читањата на надморските височини се разликуваат од инструментите на капетанот и инструментите на првиот офицер, односно копилотот. Како резултат на проблемот капетанот му ја предал контролата врз авионот на првиот офицер и безбедно слетале во Џакарта.

„Лион ер“ не го потврди ваквиот извештај, но ова може да е неодредениот технички проблем на летот од Бали до Џакарта што го спомена главниот извршен директор на компанијата, Едвард Сирајт. Тој рече дека овој проблем бил решен според процедурата.
Тој додаде дека „Лион ер“ во моментот има 11 авиони од истиот модел и дека нема планови да ги приземји поради несреќата.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Државна секретарка од Црна Гора сакала да се самоубие поради секс скандал
Мирјана Пајковиќ, до неодамна државна секретарка во Министерството за човекови и малцински права на Црна Гора, поднесе оставка откако нејзините интимни снимки беа објавени во јавноста. Пајковиќ тврди дека не станува збор за секс скандал, туку за политичка пресметка и одмазда против моќна личност која ја пријавила за закани, а за сè го обвинува советникот на претседателот на Црна Гора и поранешен шеф на тајната служба, Дејан Вукшиќ.
Во својата исповед за Face.ba, таа опиша низ што поминувала, нагласувајќи дека нејзината безбедност е во опасност и дека се плаши за сопствениот живот.
„Се обидуваат да ме натераат да извршам самоубиство. Тешко ми е. Чувствувам дека моето тело ме издава, но морам да соберам храброст и јавно да зборувам за сè, започна Пајковиќ. Има ноќи кога се плашам да спијам затоа што не знам што ќе донесе новото утро. Ме малтретираат по телефон, ме додаваат во разни групи. Државните органи се немоќни. Некој сака да немам место ниту живот во Црна Гора“, тврди таа.
Пајковиќ истакнува дека ова не е секс скандал за неа, туку опасна порака испратена до секој што се осмелува да им се спротивстави на моќните.
„Вакви работи ми се случуваат по конфликт со највисокиот државен орган, со Вукшиќ. На тие видеа може да се утврди дека само јас сум на нив. Ако другата страна сакаше да биде повредена, ќе се покажеше и главата на човекот. Ова е голем тест за полицијата и обвинителството“, верува таа.
„Вукшиќ ми се закани со прогон и дека цела Црна Гора ќе ги види моите видеа. Мојата единствена среќа е што бев доволно прониклива да го снимам тој разговор. Знаев за каква личност станува збор, ми се закануваше неколку дена претходно. Го снимив за самозаштита. Ако го немав тоа видео, немаше да имам никакви докази за да го спасам мојот живот“, рече таа.
Свет
Решена мистерија стара 50 години: Откриен е нов систем за одредување на крвните групи
Научниците решија 50-годишна мистерија и идентификуваа нов систем на крвни групи откако примерок од крв на бремена жена од 1972 година покажа необичен недостаток на една молекула на површината на црвените крвни зрнца. Ова откритие, објавено од истражувачи од Велика Британија и Израел во 2024 година, претставува значаен чекор во разбирањето на ретките крвни особини, пишува Science Alert.
„Ова е огромно достигнување и кулминација на долгорочна тимска работа за конечно да се воспостави овој нов систем на крвни групи, што ќе ни овозможи да им обезбедиме најдобра грижа на ретките, но важни пациенти“, рече хематологот Луиз Тили од Британската национална здравствена служба минатата година, по речиси две децении лично истражување на оваа специјалност за крв.
Повеќе од ABO и Rh системите
Иако повеќето луѓе се запознаени со ABO и Rh системите на крвни групи, луѓето всушност имаат многу различни системи базирани на широк спектар на протеини и шеќери на површината на нашите крвни клетки. Нашето тело ги користи овие молекули, познати како антигени, како идентификатори за да ги разликува сопствените клетки од потенцијално штетните туѓи клетки. Ако тие маркери не се совпаѓаат за време на трансфузија на крв, оваа постапка за спасување на живот може да предизвика опасни реакции, понекогаш со фатален исход. Повеќето од главните крвни групи беа идентификувани на почетокот на 20 век.
Потрагата по редок антиген
Многу крвни групи откриени потоа, како што е Er системот опишан во 2022 година, се наоѓаат само кај мал број луѓе, што е случај и со новата крвна група.
„Истражувањето беше тешко бидејќи генетските случаи се исклучително ретки“, објасни Тили.
Претходните истражувања покажаа дека повеќе од 99,9 проценти од луѓето го имаат антигенот AnWj, кој недостасувал во крвта на пациентот од 1972 година. Бидејќи овој антиген се наоѓа на протеинот на миелинот и лимфоцитите, истражувачите го нарекоа новооткриениот систем крвна група MAL.
Свет
Нови откритија за Епстин и елитата: објавени документи за контакти со Бил Гејтс, политичари, принц – тврдел и дека цимерот во затворот сакал да го убие
Американското Министерство за правда објави нови милиони документи поврзани со случајот на Џефри Епстин, со што повторно се отворија прашањата за неговите врски со влијателни личности, околностите на неговата смрт и заштитата на жртвите.
Во објавената преписка, Епстин во 2011 година му пишувал на британскиот политичар Питер Манделсон дека имал „монструозна забава“ со Бил Гејтс во Сиетл. Во документите има и фотографија од Гејтс, кој претходно изјави дека средбите со Епстин биле „голема грешка“ и дека не бил вмешан во нелегални активности.
Дополнително, Хауард Латник, американски министер за трговија во администрацијата на Доналд Трамп и поранешен директор на финансиската компанија Кантор Фицџералд, со години бил сосед на Џефри Епстин на Менхетен. Иако Латник претходно тврдеше дека по една средба го прекинал секој контакт со Епстин, згрозен од она што го видел, новооткриените документи покажуваат дека години подоцна го поканил на донаторска вечера за Хилари Клинтон, објави Си-Ен-Ен.
Според е-пошта од неодамна објавените списи на Епстин, Латник во ноември 2015 година испратил порака до долгогодишната асистентка на Епстин, со која го поканил на донаторска вечера на Демократската партија за Хилари Клинтон, која тој ја организирал.
Не е познато дали Епстин присуствувал на настанот.
Во друг сет документи, Кети Румлер, главна правна советничка во Голдман Сакс и поранешна советничка на Белата куќа во администрацијата на Барак Обама, во преписка од декември 2015 година го нарекла Џефри Епстин „прекрасен“ и напишала дека го „обожава“, објави Си-Ен-Ен.
Од е-поштата произлегува дека во тој период Епстин ѝ резервирал и платил патување во Европа во прва класа.
Документите откриваат и дека Илон Маск во 2013 година разменувал пораки со Епстин и договорил ручек на кој разговарале за „Тесла“. Маск подоцна јавно изјави дека објавите за него се „лажни“, при што беше нагласено дека спомнувањето во документите не значи вмешаност во кривични дела.
Посебно внимание предизвикаа и нови детали за престојот на Епстин во затворот во Њујорк, каде тој тврдeл дека цимерот сакал да го убие. Еден документ содржи сведочење на неименуван затворски капетан, кое ФБИ го забележал во 2019 година. Во него се опишуваат движењата на Епстин во рамки на посебен оддел, како и неговото ставање под надзор поради ризик од самоубиство, како и подоцнежното укинување на таа мерка. Сведокот тврди дека Епстин „не сакал да има цимер“ и дека „се однесувал манипулативно за да го избегне тоа“. Наводно барал и разговори со психолог.
Понатаму се наведува дека околу 23 јули 2019 година Епстин бил „пронајден без свест на подот од својата ќелија, со парче ткаенина на градите“. Постоеле сомнежи дека можеби „глумел несвестица“, бидејќи „било забележано дека ги отвора очите и прави други сомнителни движења кои не се во согласност со несвесна состојба“. Според документот, самиот Епстин тврдел дека неговиот цимер се обидел да го убие.
Во списите стои и дека управникот на затворот советувал Епстин да не биде сам во ќелија и ја нагласил потребата од „проверки на секои 30 минути“ и „ненајавени обиколки“. На денот на смртта на Епстин, 10 август 2019 година, сведокот бил информиран дека затвореникот е пронајден без свест.
Тој изјавил дека бил „изненаден“ кога слушнал дека Епстин во тој момент немал цимер. Подоцна било евидентирано дека „вработените признале дека не ги извршиле обиколките“ во 3:00 и 5:00 часот наутро и дека камерите во тој оддел биле исклучени во времето на смртта на Епстин.
Меѓу откритијата се и е-маилови кои покажуваат дека поранешниот принц Принц Ендру го поканил Епстин на вечера во Бакингемската палата, како и документи за апсењето на неговата блиска соработничка Гислејн Максвел, чија адреса била заведена на злогласиот остров Little St. James.

