Антивладините протести во Иран се проширија во најмалку 16 градови низ земјата, јавува Би-Би-Си. Последните немири се регистрирани во градот Захедан, на истокот на земјата, во близина на границата со Пакистан. Поради прекинот на интернетот и ограничената комуникација, точниот обем на протестите тешко се утврдува.

Протестите траат од 28 декември и се оценуваат како најраспространети немири во Иран во последните години. Демонстрантите извикуваат пароли против врховниот верски лидер, ајатолахот Али Хамнеи, кого го обвинуваат за лошите економски и општествени услови во земјата. Дел од учесниците бараат и враќање на поранешниот престолонаследник Реза Пахлави, кој живее во егзил и важи за еден од лидерите на опозицијата.

عجب جمعیت بی‌نظیری! دریافتی از هفت‌حوض تهران، همین حالا ۱۸ دی؛ مردم همراه با شعار «جاویدشاه» شاهد سوختن یک ساختمان حکومتی هستند. فرستنده گفت: «امشب مردم تهران برای فراخوان شاهزاده میلیونی به خیابان‌ها آمده‌اند.» pic.twitter.com/MIbbkzssJr

— Amirhossein Miresmaeili (@AmirMiresmaeili) January 8, 2026

Пахлави, син на последниот ирански шах соборен во Исламската револуција во 1979 година, ги повика Иранците да им се приклучат на протестите, исто како и седум курдски политички партии и шест курдски организации за права на жените, кои повикаа и на генерален штрајк.

Покрај антивладините демонстрации, во одредени градови се одржаа и контрапротести во поддршка на власта.

Во меѓувреме, насилството ескалира. Во западниот дел на Иран, во местото Малекшахи, демонстрантите се судриле со припадници на Револуционерната гарда, при што било употребено огнено оружје. Сведоци јавуваат за повредени и загинати лица.

Организациите за човекови права наведуваат дека од почетокот на протестите загинале најмалку 48 демонстранти и 14 припадници на безбедносните сили, додека норвешката организација „Iran Human Rights“ тврди дека бројот на убиени демонстранти достигнал најмалку 51, меѓу кои и девет деца. Иранските власти, пак, соопштија дека во судирите загинале и двајца припадници на безбедносните сили, како и тригодишно девојче.

Поради блокадата на интернетот, банкоматите не функционираат, а дебитните картички се неупотребливи, што предизвика паника и масовно снабдување со основни намирници во некои градови, јавуваат локални извори.

Иранската влада официјално потврди дека вовела интернет-блокада поради „безбедносни причини“, наведувајќи дека работи на постепено обновување на услугите.

Техеран ја обвини администрацијата на САД, во координација со Израел, за мешање во внатрешните работи на земјата и за поттикнување насилство. Иранскиот амбасадор во Обединетите нации во писмо до Советот за безбедност наведе дека ваквите дејствија го загрозуваат меѓународниот мир.

Од друга страна, француската, британската и германската влада во заедничко соопштение остро го осудија убиството на демонстранти и повикаа иранските власти да овозможат слобода на изразување и мирно собирање.

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека Иран се соочува со „голема неволја“ и дека САД внимателно ја следат состојбата, предупредувајќи дека Вашингтон би можел да интервенира доколку дојде до масовно убивање на демонстранти.

Во меѓувреме, иранскиот јавен обвинител порача дека учесниците во немирите кои ќе оштетат државна имот или ќе се судрат со безбедносните сили може да се соочат и со смртна казна, согласно иранските закони.

Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, денеска објави дека во првата недела од февруари ќе го пречека колумбискиот претседател Густаво Петро на разговори во Белата куќа.

„Сигурен сум дека ќе биде многу добро и за Колумбија и за САД, но кокаинот и другите дроги мора да бидат запрени пред да влезат во Соединетите Држави“, напиша Трамп на својата платформа Truth Social.

Зборовите на Трамп претставуваат промена во тонот по месеците остри критики кон Петро и неговата влада, обвинувајќи го колумбискиот претседател дека управува со „фабрики за кокаин“.

Трамп објави дека тој и Петро разговарале по телефон во средата и се согласиле да се сретнат во Белата куќа, но не го прецизираше точниот датум на средбата.

Во изјавите објавени денеска, Петро рече дека Трамп му рекол во телефонски разговор дека размислува за воени операции во Колумбија, што е поврзано со регионалните тензии по американската воена операција во Венецуела.

„Трамп ми рече во телефонски разговор дека размислува за лоши работи во Колумбија. Пораката беше дека тие веќе се подготвуваат, планираат воена операција“, изјави Петро за шпанскиот весник „Ел Паис“, додавајќи дека верува оти заканата е замрзната по разговорот, но призна: „Можеби грешам“.

Петро рече дека Колумбија нема капацитети за воздушна одбрана, но повика на народен отпор во случај на таква воена операција во неговата земја.

Средбата треба да се одржи во време кога односите меѓу САД и Колумбија се обидуваат да се стабилизираат и да се префрлат кон дијалог, и покрај широко распространетите разлики околу политиката за дрога и регионалната безбедност.

фото/депозитфотос

Венецуелската влада започна да истражува опции за проширување на дипломатските односи со САД, а се очекува претставници на американскиот Стејт департмент да отпатуваат во Каракас за технички и логистички проценки, соопштија двете земји. Стејт департментот соопшти дека американските претставници го проценуваат „потенцијалното продолжување“ на работењето на амбасадата во јужноамериканската земја.

Вашингтон и Каракас сигнализираа подготвеност за соработка по американската воена операција од минатата недела што резултираше со апсење на венецуелскиот претседател Николас Мадуро. Неговата потпретседателка Делси Родригез ја презеде функцијата привремен шеф на државата.

„Венецуелската влада одлучи да започне прелиминарен дипломатски процес со американската влада, со цел повторно воспоставување дипломатски мисии во двете земји“, соопшти венецуелската влада.

Претходно денеска, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека ослободувањето на политичките затвореници во Венецуела е знак за „барање мир“ и дека како резултат на тоа го откажал планираниот втор бран напади.

Во среда, Трамп рече дека САД „се сложуваат многу добро“ со венецуелската влада предводена од Родригез, особено кога станува збор за обнова на нафтената и гасната инфраструктура.

фото/епа