Свет
Норвешка сака да наметне родово рамноправен ислам со квоти за жените
Четири од најголемите и најстари џамии во Осло немаат жени како членови на одборот, а градските власти имаат намера да ги поправат тоа со воведување квоти и закана за повлекување на државната поддршка, пренесува националната радиотелевизија НРК.
Норвешката Лабуристичка партија побара квоти за родова еднаквост во одборите на џамиите за да се поправи изместената родова рамнотежа. Според норвешкиот закон, жените мора да сочинуваат најмалку 40 отсто од членовите на одборот.
Во моментов, 71,6 отсто од норвешките џамии немаат жени членови на одборот и покрај тоа што добија близу 170 милиони норвешки круни (20 милиони долари) државна помош. Во четирите најголеми џамии во Осло, и покрај вкупно 23.221 членови, ниту еден член на одборите не е жена.
„Сакаме да ја изгубат државна помош ако немаат најмалку 40 отсто жени во нивните одбори. Ова не е приватна работа; државата обезбедува 400 милиони норвешки круни за поддршка на верските заедници. Исто така, мора да бидеме во можност да поставуваме барања”, рече градоначалникот на Осло, Рејмонд Јохансен, од Лабуристичката партија.
Според него, ова е јасна повреда на норвешките насоки за родова еднаквост. Норвешкото законодавство обезбедува правила за полова распределба во голем број различни видови одбори, и јавни и приватни. Во големите одбори со десет или повеќе члена, двата пола мора да бидат застапени со најмалку 40 отсто.
Во меѓувреме, вкупниот процент на жени во сите норвешки џамии во анкетата се мизерни 8 отсто, односно 68 жени од 845 членови на одборот. Спротивно на тоа, 59 отсто од членовите на одборот на Норвешката црква се жени. Јохансен смета дека бројките се разочарувачки.
„Гледам продолжување на структурите во кои мажите имаат моќ и во општеството и во семејството. Секој поединец, без оглед на нивниот пол, мора да ги има истите права и можности да влијае”, објасни тој.
Притисокот за родова еднаквост од Лабуристичката партија ги подели политичкиот естаблишмент и општеството во Норвешка. Министерот за деца и семејство, Кјел Инголф Ропстад, од Партијата на христијанските демократи, ги нарече резултатите на џамиите во родовата еднаквост разочарувачки, но е против насилно втурнување на жените.
„Мислам дека ова е лош предлог од Лабуристичката партија. Мора да постои висок праг за регулирање на верските заедници бидејќи верската слобода мора да биде силна во Норвешка”, рече Ропстад.
Уни Викан, социјален антрополог кој се фокусира на муслиманските земји, го нарече предлогот на лабуристите креативен бидејќи ги предизвикува џамиите. Според неа, не постои контрадикција меѓу религиската слобода и барањето поголемо учество на жените. Таа ја наведе Црквата на Норвешка, која од цврсто „не“ за женско свештенство сега има 15 отсто жени пастори.
Басим Гозлан од џамијата „Рабита“ во Осло, каде што двајца од осумте члена во бордот се жени, е со позитивен став да има повеќе жени, но тоа да не се направи на принуден начин. Во моментов, 59 муслимански верски заедници со над 80.000 членови имаат седиште во Осло.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Републиканци сечеа торта во облик на Гренланд со американско знаме
На забава одржана во вторникот во Вашингтон, на група републикански пратеници им беше послужена торта во облик на Гренланд, покриена со американско знаме.
Десертот, очигледна алузија на обидите на американскиот претседател Доналд Трамп да ја преземе арктичката територија, беше послужен во Центарот Кенеди на настан организиран од групата Републиканци за национална обнова.
HOLY SH*T Members of Congress cut a Greenland cake that has the America Flag on it. LET’S GO 🔥
— MAGA Voice (@MAGAVoice) January 21, 2026
На видеото од настанот, може да се слушне како водителот ги поканува гостите: „Дојдете овде, сликајте се и исечете ја тортата“. Тој ја опишува тортата како „51-ва федерална држава“.
Додека гостите се собираа околу тортата украсена со американско знаме, едно лице се пошегува: „Ова ќе биде меѓународен инцидент“.
Потоа, пратеничката Ана Паулина Луна од Флорида го пресече првото парче од тортата, покажуваат снимките. Републиканските претставници Абе Хамадех од Аризона и Енди Оглс од Тенеси исто така беа на настанот. Во еден момент од вечерта, Оглс доби награда за амандман што го предложи, со кој ќе му се овозможи на 79-годишниот Трамп да се кандидира за трет мандат.
Луна, која претходно ја поддржуваше воената операција на Трамп во Венецуела, подоцна објави фотографија од тортата на платформата X и го означи данскиот премиер, што предизвика низа реакции на социјалните мрежи.
Забавата, организирана за одбележување на првата годишнина од мандатот на Трамп, се одржа само неколку часа пред претседателот да го омекне својот став за Гренланд. Во вчерашниот говор во Давос, Трамп рече дека нема да го анектира островот со воена сила. Белата куќа претходно не ја исклучи употребата на сила.
Свет
Расте бројот на жртви во железничката несреќа во Шпанија
Бројот на жртви во железничката несреќа во јужна Шпанија се искачи на 45 откако телата на уште двајца мажи беа пронајдени во остатоците, објави регионалната влада на Андалузија.
Се верува дека мажите се две лица кои се водеа како исчезнати по несреќата што се случи кога два брзи возови се судрија во близина на Адамуз во неделата вечерта. Телата сè уште не се официјално идентификувани од Институтот за судска медицина во Кордоба.
Местото на несреќата сè уште се пребарува во случај да има повеќе жртви. Официјално, 123 лица се повредени, од кои 31 сè уште се во болница. Шест лица се на интензивна нега, изјавија за X службите за итни случаи на Андалузија. Никој не е во опасност.
Ова е првата несреќа со брзи возови во Шпанија од 1992 година.
Возот, кој се движел од Малага до Мадрид, се движел со брзина од 205 километри на час кога неговите последни три вагони излетале од шините и преминале на соседната пруга. Во тој момент, втор воз од Мадрид доаѓал од спротивната насока со брзина од 210 километри на час.
Судирот во близина на Адамуз се случил на рамна површина, а двата воза се движеле со брзина помала од дозволената брзина од 250 километри на час.
фото/епа
РЕ-Дигитал
TikTok останува во САД
TikTok постигна договор со Белата куќа што му овозможува да продолжи да работи во Соединетите Држави преку воспоставување нов, независен американски ентитет. Договорот, усогласен со извршната наредба на претседателот Доналд Трамп од септември 2025 година, спречи забрана за популарната апликација за кратки видеа, пишува BBC.
Според договорот, американските операции на TikTok ќе бидат одвоени од неговите глобални операции, кои се управувани од Кина. Клучната промена се однесува на алгоритмот за препораки за содржина, кој ќе биде преобучен исклучиво врз основа на податоци за американски корисници и ќе се чува во безбедната инфраструктура на Oracle во САД.
Мнозинското учество во новото заедничко вложување ќе го имаат американски и глобални инвеститори. Трите клучни инвеститори, од кои секој има по 15% учество, се американската инвестициска компанија Silver Lake, Oracle и компанијата MGX од Обединетите Арапски Емирати. Кинеската матична компанија ByteDance ќе задржи 19,9% учество, додека преостанатите 35,1% им припаѓаат на други инвеститори, вклучувајќи ги Dell Family Office, Vastmere Strategic Investments и Revolution.
Новиот независен ентитет ќе биде управуван од одбор на директори од седум члена, во кој мнозинството ќе бидат Американци. Адам Пресер, поранешен вработен во WarnerMedia, беше назначен за извршен директор.
Новото раководство вели дека нивниот приоритет е заштитата на податоците на повеќе од 200 милиони американски корисници. Компанијата се обврза на обемни мерки за сајбер безбедност и приватност, кои ќе бидат следени и сертифицирани од надворешни експерти, според водечките индустриски стандарди.
Договорот следи по повеќегодишна политичка и правна сага. Во април 2024 година, беше донесен американски закон кој, повикувајќи се на националната безбедност, бараше продажба на американскиот дел од TikTok поради загриженост дека кинеската влада би можела да го принуди ByteDance да ги предаде американските кориснички податоци, тврдење што компанијата постојано го негира.
Апликацијата накратко престана да работи во јануари 2025 година, но Трамп интервенираше и го одложи спроведувањето на забраната. Иако ја поддржуваше забраната во својот прв мандат, подоцна изјави дека се спротивставува на неа.

