Свет
По повеќе од три години преговори, СЗО има договор за подготовка за идни пандемии
Членките на Светската здравствена организација (СЗО) постигнаа договор за подготовка на светот за идни пандемии по повеќе од три години преговори, е соопштено утрово.
Правно обврзувачкиот договор има цел да ја зајакне светската одбрана од новите патогени откога пандемијата на коронавирусот уби милиони луѓе меѓу 2020 и 2022 година.
Предлогот ги наведува мерките за спречување идни пандемии и зајакнување на глобалната соработка. Ова вклучува, меѓу другото, воспоставување пристап до патогени, системи за споделување информации и градење истражувачки капацитети во разни делови на светот.
Договорот исто така предлага глобален синџир на снабдување и логистичка мрежа со акцент на поголема отпорност и подготвеност на здравствениот систем. „По повеќе од три години интензивни преговори, земјите членки на СЗО направија голем чекор напред во своите напори да го направат светот побезбеден од пандемии“, се вели во соопштението на здравственото тело.
Договорот нашироко се смета за победа на глобалната здравствена агенција во време кога мултилатералните организации, како СЗО, се погодени од остри кратења на странското финансирање од САД. САД учествуваа во раните преговори, но ги напуштија разговорите оваа година откога новиот претседател Доналд Трамп издаде извршна наредба во февруари за повлекување на САД од СЗО и преговорите.
Предлогот ќе биде разгледан на состанокот за политика на Светското здравствено собрание во мај, соопшти СЗО. „Ова е историски момент и покажува дека, со или без САД, земјите се посветени на соработка и на моќта на мултилатерализмот“, изјави Нина Швалбе, основач на глобалниот здравствен тинк-тенк Spark Street Advisors, за „Ројтерс“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп: Канада ја избра Кина пред „Златната купола“
Доналд Трамп напиша на Truth Social дека Канада е против изградба на „Златна купола“ над Гренланд, иако куполата би ја заштитила самата Канада.

„Канада е против изградба на Златна купола над Гренланд, иако Златната купола би ја заштитила Канада. Наместо тоа, тие избраа да соработуваат со Кина, која ќе ги „изеде“ во првата година“, напиша тој на социјалната мрежа.
Европа
Данската премиерка од Гренланд: Се наоѓаме во сериозна ситуација
Данската премиерка Мете Фредериксен го посети Нук, главниот град на Гренланд, на разговори со лидерот на територијата, Јенс-Фредерик Нилсен. Посетата доаѓа по напната недела во која американскиот претседател Доналд Трамп се откажа од заканите за преземање на арктичкиот остров и се согласи на разговори.
Тензиите се смирија откако Трамп во средата ја отфрли можноста за воена акција и објави на социјалните мрежи дека е постигната „рамка за иден договор за Гренланд“ по состанокот со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, во Давос, јавува Би-би-си.
Знак на поддршка и дипломатски пат
Деталите од договорот сè уште не се познати. Премиерката Фредериксен долета директно од Брисел, каде што се сретна со Руте во петокот наутро. Според неговата најава, тие се согласиле да „го зајакнат одвраќањето и одбраната на Арктикот“.
По пристигнувањето во Нук, Фредериксен беше пречекана од Нилсен. „Пред се, денес сум во Гренланд за да ја покажам нашата силна данска поддршка за народот на Гренланд“, изјави таа за новинарите. „Ова е многу тешко време, секој може да го види тоа“.
„Се наоѓаме во сериозна ситуација. Тоа го гледаат сите. Сега постои дипломатски, политички пат што ќе го следиме“, додаде таа, објаснувајќи дека нејзината посета е „работна“ за да се подготват „следните чекори“.
Трамп во четвртокот за „Фокс њуз“ изјави дека САД „добиваат сè што сакаат без никакви трошоци“ и дека „дел“ од неговиот планиран систем за ракетна одбрана „Златна купола“ ќе биде поставен на Гренланд. На прашањето дали станува збор за „преземање“, тој рече: „Тоа е целосен пристап. Нема крај, нема временско ограничување“.
Европа
(Видео) Шведски ловци пресретнаа руски борбени авиони над Балтикот, Русија објави снимка од летот
Борбени авиони на шведските воздухопловни сили вчера, 22 јануари, пресретнаа руски бомбардер Ту-22М придружуван од два ловци Су-35С над Балтичкото Море.
Средбата се случила во меѓународен воздушен простор во близина на воздушниот простор на НАТО, што ја истакнува фреквенцијата на руските воздушни мисии кои рутински предизвикуваат реакции од воздушната полиција на Алијансата, објави „Army Recognition“.
Under gårdagen identifierade den svenska incidentberedskapen två ryska stridsflyg av typen Su-35S och ett ryskt bombflyg av typen Tu-22M över Östersjön. Svenskt stridsflyg markerade närvaro och säkerställde att flygrörelser i vårt närområde inte går förbi obemärkt. #NATO #svfm pic.twitter.com/7LCvOjfVEf
— Försvarsmakten (@Forsvarsmakten) January 23, 2026
Шведските авиони за брза реакција (QRA) беа активирани откако мрежите за надзор открија руска формација над Балтикот, област со густ воен сообраќај каде што летовите често се одвиваат без транспондерски сигнали или најавени планови за лет.
Во согласност со стандардната практика на воздушно полициско работење на НАТО, шведските ловци визуелно ги идентификуваа авионите, ги следеа на безбедно растојание и потврдија дека нивната траекторија остана надвор од воздушниот простор на Алијансата.
Руското Министерство за одбрана денеска објави видео на кое се прикажани два бомбардери со долг дострел Ту-22М3 во, како што наведува, „планиран лет“ над неутралните води на Балтичкото Море. Москва соопшти дека летот бил извршен во целосна согласност со меѓународното право, пренесува „Еуроњуз“.
Bombowce dalekiego zasięgu Tu-22M3 wykonały lot nad Morzem Bałtyckim w eskorcie myśliwców Su-35S i Su-30SM…
Na niektórych odcinkach trasy, rosyjskie samoloty były śledzone przez myśliwce innych państw… pic.twitter.com/66ANltPOuV
— Tomek Niewęgłowski (@tomek525) January 23, 2026
Министерството во соопштението наведува дека бомбардерите биле придружувани од борбени авиони Су-35 и Су-30 и дека летот траел околу пет часа.
„Придружбата ја обезбедиле екипажите на борбените авиони Су-35 и Су-30 на Воздухопловните сили. Времетраењето на летот било околу пет часа. Во одредени фази од рутата, бомбардерите биле придружувани од борбени авиони на странски земји“, се вели во соопштението.
Москва нагласи дека сите летови на руските воздухопловни сили се извршуваат во строга согласност со меѓународните правила за користење на воздушниот простор и редовно се одвиваат над неутралните води на Арктикот, Северноатлантскиот, Тихиот Океан, Балтичкото и Црното Море.

