Свет
(Видео) Први реакции на Иран и Хезболах по нападот врз Јемен, Русија бара итна средба
Соединетите Американски Држави и Велика Британија извршија напади врз цели поврзани со Хутите во Јемен.
Ова е првпат да се извршат напади врз групата поддржана од Иран откако таа почна да цели на меѓународни бродови во Црвеното Море на крајот на минатата година. Хутите, кои контролираат голем дел од Јемен, ги таргетираат бродските рути во Црвеното Море за да покажат поддршка за Хамас, палестинската исламистичка група. Во исто време, нападите ја прекинаа меѓународната трговија на клучната рута меѓу Европа и Азија, која сочинува околу 15 отсто од светскиот бродски сообраќај.
Се верува дека ова се првите напади што Соединетите Американски Држави ги извршија врз Хутите во Јемен од 2016 година, забележа „Ројтерс“. Официјалните лица, кои зборуваа под услов да останат анонимни, рекоа дека набргу се очекува официјално соопштение со детали за нападите.
Но тие открија дека нападите биле извршени со авиони, бродови и подморници, дека Австралија, Канада, Бахреин и Холандија дале поддршка за операцијата и дека повеќе од десетина локации биле цел. Главниот град Сана, како и градовите Саада и Замар и провинцијата Ал-Худаида, се само дел од целите на нападите, потврди претставник на Хутите нарекувајќи ги тие напади „американско-ционистичко-британска агресија“.
Jemen. První záběry náletu – místní média
Pentagon mezitím oficiálně potvrdil údery na Jemen. pic.twitter.com/8ySrYqoQzD
— Lazz Lazz (@Lazikkkk) January 12, 2024
Очевидци изјавија за „Ројтерс“ дека нападите биле насочени кон воена база во близина на аеродромот во главниот град, воена локација во близина на градскиот аеродром „Таиз“, поморска база во Ал-Худаида, и воени локации во провинцијата Хаџа. Претходно, во четвртокот, водачот на Хутите рече дека секој американски напад врз групата нема да остане без одговор.
Хутите, кои зазедоа голем дел од Јемен во граѓанска војна, ветија дека ќе ги нападнат бродовите поврзани со Израел или оние што пловат кон израелските пристаништа. Сепак, многу од нападнатите бродови немаа врска со Израел. Американската војска во четвртокот соопшти дека Хутите лансирале противбродска балистичка ракета на меѓународните бродски патеки во Аденскиот Залив, што е 27. напад на групата од 19 ноември.
Пристигнаа реакциите на Русија, Иран, Хезболах…
Русија побара итен состанок на Советот за безбедност на Обединетите нации за да разговара за нападите.
Портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи, Насер Канаани, издаде изјава, во која се наведува дека земјата најостро го осудува американско-британскиот напад врз јеменските Хути, пренесува „Ноурњуз“.
„Силно ги осудуваме воените напади извршени утринава од страна на САД и Обединетото Кралство врз неколку градови во Јемен… Сметаме дека ова е јасно кршење на суверенитетот и територијалниот интегритет на Јемен и кршење на меѓународните закони, прописи и правата“.
Акцијата ја осуди и милитантната група Хезболах во Либан. Групата, која е една од неколкуте во регионот што се усогласуваат со Иран, рече: „Агресијата на САД уште еднаш потврдува дека САД се целосен партнер во трагедиите и масакрите извршени од ционистичкиот непријател во Газа и во регионот“.
Саудиска Арабија повика на воздржаност и избегнување на ескалација, а Министерството за надворешни работи соопшти дека внимателно ја следи ситуацијата со голема загриженост. Во последните месеци беше вклучена во мировни преговори со Хутите.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Европската комисија бара промени на „Тик-ток“: „Предизвикува зависност, особено кај децата“
Европската унија би можела да го принуди „Тик-ток“ да направи измени во апликацијата, откако во прелиминарна одлука наведе дека платформата ги прекршила правилата за дигитална безбедност.
Европската комисија смета дека дизајнот што предизвикува зависност му штети на физичкото и менталното здравје на корисниците, особено на децата и ранливите лица, пишува „Гардијан“.
Според одлуката, „Тик-ток“ не ги проценил соодветно ризиците од својот дизајн, кој преку постојано надградување со нова содржина поттикнува непрекинато скролање и го става мозокот во режим на автопилот. Комисијата наведува дека тоа може да доведе до компулсивно однесување и намалена самоконтрола, како и дека платформата игнорирала показатели за прекумерна употреба, вклучително и времето што децата го минуваат на апликацијата ноќе.
Комисијата размислува за наметнување промени во дизајнот, вклучувајќи измени на алгоритмот за препораки, ограничување на бесконечното скролање, воведување ефективни паузи од екран, вклучително и во текот на ноќта, како и прилагодување на системот за препораки.
Безбедносните механизми, како алатките за контрола на времето и родителските контроли, се оценети како недоволни.
Кршењето на Актот за дигитални услуги (ДСА) може да резултира со казна до 6 проценти од годишниот промет на компанијата. Се проценува дека „Тик-ток“ годинава ќе оствари приход од околу 35 милијарди долари.
Свет
САД ги повикаа своите граѓани да го напуштат Иран
Соединетите Американски Држави ги повикаа своите граѓани веднаш да го напуштат Иран, предупредувајќи на сериозни безбедносни ризици, вклучувајќи тероризам, немири, киднапирања и произволни апсења и притворања на американски граѓани.
Американските власти им советуваат на граѓаните сами да направат план за излез и да не се потпираат на помош од американската влада, бидејќи САД немаат амбасада во Иран.
Според предупредувањето од Стејт департментот на САД, американските граѓани во Иран се соочуваат со висок ризик од нелегално притворање, вклучувајќи долготраен притвор, тортура и, во некои случаи, смртна казна. Швајцарија дејствува како заштитна сила за американските интереси во Иран, чија амбасада во Техеран обезбедува само итни конзуларни услуги.
Регион
Масовно труење со олово на жителите на град во БиХ
Во општината Вареш во Босна и Херцеговина продолжува сериозната здравствена криза предизвикана од масовно труење со олово. Најновите резултати од тестирањето на повеќе од 100 жители потврдија дека труењето со тешки метали е многу пораспространето отколку што првично се претпоставуваше, пишува N1.
Присуството на олово во крвта овој пат е утврдено не само кај жителите што живеат во близина на депонијата на рудникот ДПМ Метали, во населбите Пржиќи и Даштанско, туку и кај граѓаните од самиот центар на Вареш. Претходните тестови од декември минатата година покажаа присуство на олово во крвта на сите 44 тестирани лица од различни возрасти.
Во меѓувреме, уште девет лица се тестирани приватно, а резултатите само ги потврдија алармантните индикатори. Особено е загрижувачки што олово е пронајдено и во наодите на пет деца под шест години.
Најновите тестови покажуваат дека некои луѓе имаат екстремно високи концентрации на олово во крвта, во некои случаи десетици, па дури и сто пати повисоки од референтните вредности.
„Присуството на олово во крвта е исклучително сложен здравствен проблем бидејќи нема физиолошка потреба од олово во човечкото тело. Современата медицина се залага за ставот дека нема „безбедна“ доза на олово во телото“, велат експертите од Институтот за здравје и безбедност на храната.
Во интервју за локална радио станица, вршителот на должноста градоначалник на општина Вареш, Малик Ризвановиќ, изјави дека, доколку го добие мандатот, здравјето на граѓаните ќе биде негов приоритет. Сепак, информацијата дека непосредно пред објавувањето на новите резултати за труењето, компанијата ДПМ Метали испратила до Владата на Зеничко-добојскиот кантон барање за зголемување на надоместокот за концесија предизвикува загриженост.
„Официјално е дека во петокот ДПМ Метали поднесе иницијатива за зголемување на концесискиот надомест до Министерството за економија на Зеничко-добојскиот кантон. Во наредните месеци ќе има зголемување на концесијата. Она што успеав да го договорам со компанијата е дека, кога ќе се потпише концесијата, таа ќе се плаќа ретроактивно од 1 јануари 2026 година“, рече Ризвановиќ.
Фактот дека самата рударска компанија бара од властите да ја зголемат концесијата што треба да ја плати изгледа неверојатно и покренува сериозни прашања за тоа кој управува со природните ресурси во Зеничко-добојскиот кантон.
„Ако компанијата се обидува да купи социјален мир со овој потег, јасно велиме дека здравјето на граѓаните нема цена и дека е крајно несоодветно да се зборува за концесиски надоместоци во време кога животите на луѓето во Вареш се сериозно загрозени“, истакнуваат жителите на Пржиќ и Даштански.
Властите на Зеничко-добојскиот кантон и Федерацијата БиХ сè уште немаат јасен одговор за ситуацијата во Вареш. Иако условите се исполнети, сè уште не е прогласена вонредна состојба. Исто така, не е познато дали Обвинителството на Зеничко-добојскиот кантон започнало истрага за труењето.
И покрај противењето на локалните заедници и граѓанското општество, надлежните кантонални власти продолжуваат да поддржуваат нови, потенцијално опасни рударски проекти во Вареш, вклучувајќи го и планираното рударство на хром во сливот на реката Криваја.
фото/илустрација/Depositphotos

