Свет
Пред 78 години беше ослободен Аушвиц, најлошото место во историјата на човештвото
Познатиот германски филозоф Теодор Адорно во своето дело „Културна критика и општество од 1949 година“ ја објави познатата реченица: „Пишувањето поезија по Аушвиц е варварско“. Адорно подоцна возврати за тоа тврдење, но сепак совршено ги доловува шокот и ужасот на Аушвиц, најстрашниот од сите нацистички логори на смртта.
Денеска е Ден на сеќавање на холокаустот, а 27 јануари е избран затоа што на тој датум 1945 година Црвената армија го ослободила Аушвиц, каде што пронашла речиси седум илјади преживеани затвореници во логорот, меѓу кои и 700 деца. Тоа беше крајот на еден од најлошите ужаси во историјата на човештвото, кој траеше цели илјада и 689 дена, при што повеќе од милион луѓе, главно Евреи, беа индустриски убиени.
Аушвиц, всушност, бил дел од комплексот логор што нацистите го изградиле во окупираната Полска со намера да ги истребат сите Евреи во Европа. Ова беше една од фиксните идеи на нацистичкиот водач Адолф Хитлер.
Важно е да се нагласи дека Аушвиц е директен резултат на нацистичката идеологија, која ги стави нацијата и расата над сè друго и сметаше дека одреден број народи не само што се помалку вредни туку и се закана за ариевската расна чистота. Според тоа, Аушвиц беше класична реализација на идеите на нацизмот.
Аушвиц се карактеризира и по тоа што нацистите смислиле систем за масовно убивање со отровен гас, а многу затвореници од овој концентрационен логор биле испраќани директно од возовите, кои доаѓале од цела Европа, во гасните комори, каде што би биле отруени. По тоа, нивните трупови биле запалени во специјално изградени крематориуми.
Првите убиства од овој вид во Аушвиц се случија во август 1941 година кога беше тестирана ефикасноста на отровниот гас врз полските и советските затвореници, а целата работа набргу порасна до размери што дури и денес не може целосно да се разберат. Од 1942 година до крајот на 1944 година 1,3 милион луѓе биле однесени во Аушвиц, од кои 1,1 милион биле убиени. Најмногу Евреи (околу 960 илјади) и Полјаци (74 илјади), Роми (21 илјади), советски затвореници (15 илјади).
На влезот во Аушвиц стои циничниот натпис Arbeit macht frei, односно „Работата ослободува“, што имало цел да сугерира дека тоа е работен логор. Нацистите, сепак, се труделе да скријат дека вршат масовен геноцид, па требало долго време веста за Аушвиц да стигне до сојузниците, кои, како што коментираат познавачите, „не биле многу успешни во обидите да го запрат или барем да го забават индустриското убивање на Евреите“. И денес се обвинуваат затоа што, на пример, не ги бомбардирале пругите што воделе кон Аушвиц.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Во Србија стигнуваат летачките такси
Министерот за финансии на Србија,Синиша Мали, и главниот комерцијален директор на Archer Aviation, Нихил Гоел, потпишаа Договор за партнерство во Давос со кој ќе се воведат услуги за електрични летачки такси во Србија. На потпишувањето присуствуваа српскиот претседател Александар Вучиќ и основачот и извршен директор на Archer, Адам Голдштајн, пишува b92.
Во согласност со договорот, Србија го избра Archer како свој префериран партнер за електрични авиони за вертикално полетување и слетување (eVTOL) и има можност да купи почетна флота од авиони Midnight.
Претседателот Вучиќ оцени дека е важно за Србија да соработува со една од најсилните компании во светот во однос на технологијата.
„Воодушевен сум што имавме можност да потпишеме договор со Archer Aviation. Важно е за нас да соработуваме со една од најдобрите и најсилните компании во светот во однос на технологијата, да ја донесеме најсовремената американска технологија во Србија и да бидеме долгорочни партнери“, рече Вучиќ.
„Многу сум среќен што нашите партнери планираат да имаат ваков однос со децении, па дури и со векови. Се надевам дека граѓаните на Србија ќе бидат горди на својата земја. Сè уште имаме многу да направиме и малку повеќе од една година подготовки, но верувам дека граѓаните на Србија ќе бидат повеќе од задоволни од сè што можеме да презентираме преку нашето партнерство за Експо“, додаде тој.
Министерот за финансии Синиша Мали нагласи дека Србија со овој договор прави чекор понатаму кон иднината. „Со ова, Арчер формално стана избран партнер на Србија за воздушни такси и официјален партнер за летачки такси за Експо 2027, кој ќе се одржи од мај до август 2027 година во Белград“, рече Мали.
Тој нагласи дека е горд што Србија е прва во регионот што воведува транспорт од следната генерација, што ќе ги демонстрира придобивките од напредната воздушна мобилност на глобалната публика.
„Ова е одлична вест за Србија, која во 2027 година ќе му го покаже на целиот свет своето неверојатно преродување од банкротирана земја во земја со инвестициски кредитен рејтинг фокусиран на технологии, дигитализација и понатамошен напредок“, рече Мали.
Договорот предвидува купување до 25 авиони.
фото/епа
Свет
Трамп утре ќе го формира Одборот за мир во Давос; Мерц: Не доаѓаме
Германскиот канцелар, Фридрих Мерц, ќе го напушти Давос рано утре и затоа нема да учествува на церемонијата за формирање на таканаречениот Одбор за мир на американскиот претседател Доналд Трамп, објави неговиот портпарол.
Американската страна е информирана за ова, додаде портпаролот, додавајќи дека Германија е благодарна што добила покана да се придружи на иницијативата на Трамп.
„Го разгледуваме овој предлог и сигурно ќе одговориме соодветно во наредниот период“, нагласи тој. Поради доцнењето на американскиот претседател во Давос денес, најверојатно нема да се одржи ниту неговата средба со Мерц.
Трамп доцнеше неколку часа во Швајцарија бидејќи мораше да го смени авионот во вчера вечерта откако екипажот откри „мал електричен проблем“ кратко по полетувањето. Норвешка и Шведска одбија да се приклучат на одборот на Трамп, а според медиумските извештаи, ниту Италија нема да се придружи.
Предложеното тело би го претседавал Трамп доживотно, а комитетот би започнал со решавање на конфликтот во Појасот Газа, а потоа и други војни.
фото/Depositphotos
Свет
Трамп: Сакаме парче мраз за да го заштитиме светот, ќе ја изградиме најголемата златна купола на Гренланд
Американскиот претседател, Доналд Трамп, во говорот на Светскиот економски форум во Давос зборуваше и за Гренланд. Тој кажа дека САД само сака Данска да им го даде Гренланд и рече дека таму ќе ја изградат најголемата златна купола.
„Гренланд е на наша територија“, рече тој, кажувајќи им на светските лидери дека на САД им е потребен островот од причини за национална безбедност.
„Ниту една земја освен САД не е во позиција да го обезбеди Гренланд“, рече тој, додавајќи: „Ние сме многу посилни отколку што луѓето сфаќаат… Тоа го открија во Венецуела пред неколку недели“.
Трамп рече дека островот е „незаштитен“ на стратешки витална локација помеѓу САД, Русија и Кина.
„Потребен ни е за стратешка национална безбедност и стратешка меѓународна безбедност… тоа е наша територија“, рече тој.
Додаде дека има „огромно почитување“ кон народот на Гренланд и Данска, но нагласи дека САД само сакаат да започнат преговори за веднаш преземање на арктичкиот остров.
Тој, исто така, рече дека САД го бранеле светот.
„Без нас, ќе зборувавте германски и јапонски“, рече тој.
Трамп рече и дека НАТО „се однесува лошо кон САД“. Тој додаде дека „Европа и НАТО не го ценат“ она што го прават САД.
„Не баравме ништо, па затоа не добивме ништо. Можевме да го добиеме ако ја искористев нашата голема моќ. Но, нема да го направам тоа. Тоа е најсилната изјава досега. Не сакаме ништо, само го сакаме Гренланд“, рече Трамп.
„Само сакаме Данска да ни го даде Гренланд. Ќе ја изградиме најголемата златна купола таму. Таа најмногу ќе ја заштити Канада, по природа на нештата, тие добиваат многу од нас бесплатно. Треба да ни бидат благодарни, но не се, го гледав вчера говорот на нивниот премиер Марк, тој не е благодарен. Канада живее од САД, запомнете го тоа Марк следниот пат кога ќе зборувате“, рече тој.
„Само сакам парче мраз што ќе игра важна улога во одбраната на светот. Тоа е мало барање во споредба со она што им го дадовме во текот на децениите“, рече тој.
„Сакаме парче мраз за да го заштитиме светот“, додаде тој.
фото/епа

